༄༅། །སྲིད་ཞིའི་རྣམ་འདྲེན་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་བོད་རིགས་སེར་སྐྱ་མང་ཚོགས་ལ་བླང་དོར་བྱེད་སྒོའི་སྐོར་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ་ཕྱོགས་བསྡེབས་བཞུགས་སོ། །

པོད་དང་པོ།

© 2020 Gaden Phodrang Trust
(Office of His Holiness the Dalai Lama)
All rights reserved

༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་ཟབ་གསང་གསུང་གི་བདུད་རྩིར་ལོངས་སུ་སྤྱོད་པའི་སྐལ་ལྡན་དོན་གཉེར་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རེ་འདོད་སྐོང་ཕྱིར། རྣམ་གྲྭ་ཐུབ་བསྟན་ཡར་འཕེལ་གྱིས་དཔར་རྩ་མཁོ་སྤྲོད་གནང་བ་ལྟར། དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གསུང་འབུམ་ཕྱོགས་སྒྲིག་ཁང་ནས་འཕྲུལ་དེབ་ཏུ་བསྒྲིགས་ཏེ་འགྲེམ་སྤེལ་ཞུས་པ་ལ། རྒྱ་ཆེའི་ཀློག་པ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ནོར་འཁྲུལ་ཡོ་བསྲང་གི་དགོངས་ཚུལ་ལྷུག་པོར་གསུང་བའི་རེ་བ་ཞུ།

འབྲེལ་ཡུལ་ཞལ་བྱང༌།

Gaden Phodrang Trust

Thekchen Choeling

McLeod Ganj – 176219

Dharamsala (H.P.) INDIA

+91-1892-221343

+91-1892-221879

sungbum@dalailama.com

www.dalailama.com

www.gyalwarinpoche.com

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༠ ཟླ་ ༢ ཚེས་ ༣ ཉིན་རྡོར་གདན་བོད་དགོན་དགའ་ལྡན་འཕེལ་རྒྱས་གླིང་གི་མཁན་བླ་སྤྱི་ནས་ཇི་ལྟར་གསོལ་བ་བཏབ་པ་བཞིན་ཡོན་ཏན་གཞི་གྱུར་མའི་བཤད་ཁྲིད་སྨིན་རྒྱས་གྲུབ་རྗེས་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ཡུལ་དུས་ཀྱི་འགྱུར་བ་དང་། དུས་བསྟུན་གྱི་བསམ་བློ།

ད་ཕན་ཟླ་ཤས་རིང་འདི་ལྟའི་ཆོས་འཆད་སྤེལ་བྱ་རྒྱུ་མ་བྱུང་ཡང་། དེ་རིང་གནས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བསྐལ་བཟང་གི་སངས་རྒྱས་སྟོང་མངོན་པར་རྫོགས་པ་སངས་རྒྱས་པའི་གནས་མཆོག་རྡོ་རྗེ་གདན་དུ། སྟོན་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རང་མིན་ཡང་། འཁོར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཁྱེད་རྣམ་པར། ཆོས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྗེའི་གསུང་ཡོན་ཏན་གཞི་གྱུར་མའི་བཤད་ཁྲིད་མདོར་བསྡུས་ཙམ་འབུལ་རྒྱུ་བྱུང་བ་འདིར་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང་། དེ་གོང་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོར་འདིར་ཡོང་སྐབས་ལུས་བྲེལ་འཚུབ་ཡོད་ཀྱང་། སེམས་ལྷོད་པོ་ཡོད་ཅིང་། ད་ལམ་ཐེངས་གཉིས་པ་འདིར་སླེབས་སྐབས་ལུས་ལ་བྲེལ་བ་མེད་ཀྱང་། སེམས་བྲེལ་འཚུབ་ཆེ་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད། འོན་ཀྱང་། ཞི་བ་ལྷས། གལ་ཏེ་བཅོས་སུ་ཡོད་ན་ནི། །དེ་ལ་མི་དགའ་ཅི་ཞིག་བྱ། །གལ་ཏེ་བཅོས་སུ་མེད་ན་ནི། །དེ་ལ་མི་དགའ་བྱས་ཅི་ཕན། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། སེམས་ཁྲལ་བྱས་པས་ཕན་ཐོགས་མེད་གཤིས། ཚང་མས་སེམས་ཁྲལ་བྱ་མི་དགོས། དེས་ན་ཚང་མས་བསམ་བློ་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་གཏིང་ཟབ་པོ། གུ་ཡངས་པོ་ཞིག་གཏོང་དགོས། བོད་ཀྱི་གྲྭ་སའི་ནང་མཁན་པོ་དང་། བླ་སྤྲུལ། གྲྭ་རྐྱང་སོགས་རང་རང་གི་འགྲོ་སྟངས་ཤིག་ཡོད་ཀྱང་། ད་ཆ་ཡུལ་དང་། གནས་ཚུལ། དུས་ཚོད་བཅས་རྩ་བ་ནས་འགྱུར་བ་ཕྱིན་སྟབས་སྔར་གྱི་སྤྱོད་ཚུལ་ཁོ་ནས་མི་འགྲིགས། བདག་ཅག་གི་སྟོན་པས་ཀྱང་གདུལ་བྱའི་མོས་བློ་དང་བསྟུན་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དུ་མ་ཞིག་གསུངས་སྟབས། ང་ཚོས་ཀྱང་ཡུལ་དུས་དང་བསྟུན་པའི་བསམ་བློ་རྒྱ་ཆེ་ཞིག་གཏོང་དགོས།

རང་རེ་བོད་ཀྱི་བསྟན་པའི་སྤྱི་དོན་ཆེན་པོ་ཞིག་སྒྲུབ་པ་ལ་མི་རེ་གཉིས་ཀྱི་ལྷག་བསམ་ཅི་དྲག་གིས་འབད་པས་ཕན་ནུས་མི་ཤེས། དཔེར་ན། མི་རེ་རེས་འདེགས་མི་ནུས་པའི་ལྗིད་ཆེན་པོའི་དངོས་པོ་ཞིག་མི་མང་པོའི་ནུས་ཤུགས་ཆིག་བསྒྲིལ་གྱིས་འདེགས་ནུས་པ་ལྟར། མི་ཚང་མའི་ལྷག་བསམ་ཟོང་ཁ་ཆིག་བསྒྲིལ་དགོས་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་ནས་གལ་ཆེ། ང་ཚོའི་དོན་གནད་འདི་བདེན་པ་ཞིག་གི་ཐོག་ཏུ་ཡོད་སྟབས་བདེན་མཐའ་གསལ་རྒྱུར་ང་རང་ཡིད་ཆེས་ཡོད། དེ་ཡང་ལྷག་བསམ་ཆིག་བསྒྲིལ་ཞིག་ལ་རག་ལུས།

དེ་ལྟར་ལྷག་བསམ་ཆིག་བསྒྲིལ་དེ་གཞི་རྩར་བཞག་ནས་སྒེར་སོ་སོའི་བྱ་སྤྱོད་ཇི་ལྟར་བྱེད་དགོས་ཟེར་ན། གྲྭ་རིགས་ཀྱི་ནང་ནས་མཁན་པོ་སོགས་འགོ་ཁྲིད་ཀྱི་རིགས་གཅིག་དང་། བྱིངས་ཏེ་གཉིས་ཡོད། སྤྱིར་ཚང་མས་བསམ་བློ་རྒྱ་ཆེན་པོ་གཏོང་དགོས་ཀྱང་། ལྷག་པར་འགོ་ཁྲིད་ནས་བསམ་བློ་རྒྱ་ཆེ་ཙམ་དང་། མང་ཙམ་གཏོང་དགོས། དེ་ཡང་འགོ་ཁྲིད་གོང་མ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་དང་། དམིགས་ཡུལ་ཇི་ཡིན། འཕྲལ་གྱི་བྱེད་སྟངས། ཕུགས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ། ཡུལ་གྱི་གནས་ཚུལ་ལ་བསྟུན་ན་སོ་སོའི་བྱ་སྤྱོད་གང་དང་གང་བྱས་ན་ལེགས་པ་དང་། ཇི་ལྟར་བྱས་ན་མ་འགྲིགས་པ། དེང་དུས་འཛམ་གླིང་གི་གནས་ཚུལ་ཇི་ཡོད་སོགས་གང་ཅིར་བསམ་ཞིབ་རྒྱ་ཆེ་ཙམ་ཞིག་བྱས་ཏེ་རང་གི་བྱེད་ཕྱོགས་བསམ་བློ་ཟབ་པོ་གཏོང་དགོས།

ཁ༽ བསྟན་པའི་འབྱུང་ཁུངས་དང་། གྲྭ་ཆས་ཀྱི་ཁ་དོག

དཔེ་ཆ་བ་རྣམས་ནས་ཀྱང་བོད་ལས་མི་གཞན་པའི་དཔེ་ཆ་ཧུར་བརྩོན་གྱིས་བལྟ་དགོས་པ་ལས། ཡུལ་དུས་གནས་ཚུལ་ལ་ཁག་འདོགས་བྱས་ན་མི་འགྲིགས། དཔེ་ཆ་སོགས་མཐུན་རྐྱེན་ཞན་ཡང་རིམ་པས་འགྲིགས་ངེས། སྔར་རྒྱ་གར་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དར་འཕེལ་ཆེན་པོ་བྱུང་ནས་རིམ་གྱིས་ཤྲི་ལངྒ་དང་། འབར་མ། ཐའེ་ལན་སོགས་ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་ས་ཁུལ་མང་པོ་ཞིག་ལ་དར་ཁྱབ་བྱུང་ཡོད་ཀྱང་། དུས་ད་ལྟའི་ཆར་ལམ་གྱི་རིམ་པ་ཆ་ཚང་ལ་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཆོས་དེ་བོད་ལ་ཡོད་པ་རེད། དེ་ལྟ་ནའང་ཕྱིའི་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་ནས་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཇི་བཞིན་ཤེས་དཀའ་ཞིང་། འགའ་ཞིག་ནས་གནས་ཚུལ་ཇི་བཞིན་མ་ཤེས་པར་དཔེ་དེབ་ཀྱང་བྲིས་ཡོད།

དཔེར་ན། འགའ་ཞིག་ནས་བོད་ཀྱི་ཆོས་ལ་བླ་མའི་ཆོས་དང་། རྒྱ་གར་གྱི་ཆོས་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཟེར་བ་སོགས་དང་། འགའ་ཞིག་ནས་བོན་གྱི་ཆོས་མ་རྩར་བཞག་སྟེ་དེ་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་ཤིག་ཡིན་པར་བསམ་པ་སོགས་བསམ་ཚུལ་མང་ཡང་། རང་རེའི་ཆོས་ཚིག་བཅད་གཅིག་ཡན་ཆད་རྒྱ་གཞུང་ལ་མ་བརྟེན་པ་མེད་ཅིང་། རྗེའི་གསུང་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་རྒྱ་གཞུང་ལ་བརྟེན་པ་ཤ་སྟག་ཡིན་སྟབས་སྔགས་ཀྱི་གསང་བ་རྣམས་མ་གཏོགས་ཚང་མས་གསལ་པོར་ཤོད་ཐུབ་ན་ལེགས།

གྱོན་པའི་ཚོས་གཞི་རང་རེས་དམར་པོ་གྱོན་སྲོལ་སྐོར་ཡང་ངས་འདི་འདྲ་ཞིག་བརྗོད་པ་ཡིན། བོད་ནང་རྣམ་ཀུན་གྲྭ་ཆས་ཀྱི་ཚོས་གཞི་དམར་པོ་དང་། ཚོགས་ཆོས་གལ་ཆེའི་སྐབས་སེར་པོ་གྱོན་སྲོལ་ཡོད་ཅིང་། དེ་ཡང་འཛམ་གླིང་ནང་གྱོན་ཆས་ཀྱི་ཚོས་གཞི་དཀར་ཤས་ཆེ་བས་ཉི་མའི་ཚ་ཤུགས་འགོག་ནུས་ཆེ་བས་བསིལ་བ་དང་། ནག་ཤས་ཆེ་བས་ཉི་མའི་ཚ་ཤུགས་འཐེན་ནུས་ཆེ་བས་དྲོ་བ་ཡོད་པ་ལྟར་དཀར་ནག་གཉིས་གྲྭ་པས་གྱོན་མི་ཆོག་སྟབས་སེར་པོ་ལ་ལྟོས་ཏེ་དམར་པོ་ནག་ཤས་ཆེ་བས་བོད་ས་མཐོ་གྲང་ཟུག་ཆེ་བའི་ཡུལ་དུས་དང་བསྟུན་ཏེ་གྱོན་པ་ཞིག་ཡིན་ཚོད་བརྗོད་པ་ཡིན།

ག༽ ཆོས་ཚན་གྱི་འབྲེལ་བ་དང་། ནང་ཆོས་ཀྱི་ཕན་ཐོགས།

དེ་ཡང་འདིར་སློབ་གྲྭའི་དགེ་རྒན་དུ་འགྲོ་མིའི་གྲས་ཡོད་སྟབས་བློ་ལ་ངེས་ན་ཕན་ཁྱད་ཡོང་རྒྱུ། དེང་ཚན་རིག་མཁས་པ་ཚོས་ལུས་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་། ཉིང་ལག་གི་རྩ་རྒྱུས་ལ་བརྟེན་ནས་མི་ཡི་བསམ་བློ་འཁོར་ཚུལ་གང་འཚམ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་། དབང་པོ་དང་བ་དང་། རྟེན་པ་དབང་ཤེས། ཡིད་ཤེས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དང་། ཤི་འཕོས་ནས་ཇི་ལྟར་འགྱུར་བའི་གནས་ཚུལ་རྣམས་ཇི་བཞིན་ཤེས་པ་དཀའ་ཞིང་། དེ་ཡང་གྲུབ་པའི་མཐའ་འཇིག་རྟེན་བཀོད་པ་པོ་ཁས་ལེན་པ་དང་། བདག་རྟག་གཅིག་རང་དབང་ཅན་དུ་འདོད་པ་སོགས་དེ་དག་ནི་ཚན་རིག་མཁས་པ་ཚོའི་རིག་པ་དང་མི་མཐུན། རང་རེའི་རྟེན་འབྱུང་གི་རྣམ་གཞག་འདི་ཚན་རིག་མཁན་ཚོར་རྒྱབ་སྐྱོར་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད་འདུག

དེར་བརྟེན་ང་ཚོའི་ཆོས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་རྣམས་རིགས་ལམ་ཚད་མའི་སྒོ་ནས་གོ་ནུས་ཆེན་པོ་ཞིག་ལེགས་པར་ཤོད་ཐུབ་ན། རང་རེའི་ཆོས་འདི་ལུང་ཁུག་འབྲོག་འཐོམས་གླེན་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་གཏོགས་ཡུལ་ལུང་དར་རྒྱས་ཡོད་སའི་རིག་གསར་མཁན་ཚོའི་སྤྱོད་ཡུལ་མིན་པར་ལྟ་བའི་གནས་ཚུལ་སེལ་ཐུབ། རང་རེའི་སྤྱི་ཚོགས་འགྲོ་སྟངས་ཀྱི་ཆ་ནས་རྗེས་ལུས་ཡིན་པ་ནི་ངེས་པར་ཁས་ལེན་བྱེད་འོས་པ་ལས། སྦས་བསྐུངས་དགོས་དོན་མེད། འོན་ཀྱང་འཛམ་གླིང་གཞན་ན་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་ནི་ངོམས་འོས་པ་ཞིག་རེད། སྔར་རང་རེ་བོད་ནང་གཅིག་པུར་འཆད་ཉན་བྱེད་པ་ཙམ་ལས་མེད་ཀྱང་། ད་ལྟའི་དུས་སྐབས་འདི་བཟུང་སྟེ་འཛམ་གླིང་ནང་རང་རེའི་ཆོས་ཀྱི་གནས་ལུགས་གསལ་པོ་ཞིག་བསྟན་ཐུབ་ན་ཤེས་ཡོན་ཅན་གྱི་མི་རྣམས་ཤུགས་ཀྱིས་རང་རེར་དགའ་ཞེན་དང་། བརྩེ་གདུང་ཡོང་ཐུབ།

དེ་ལྟར་བྱུང་ན་རང་རེའི་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་རྒྱུ། ད་ལྟའི་ཆར་སློབ་གྲྭའི་མི་འགྲོ་བཅུ་ཙམ་ཡོད་པ་ད་དུང་གང་མང་བྱུང་ན་སྙམ་གཤིས། ཚང་མས་ལྷག་བསམ་བཟང་པོས་ཁུར་ལེན་བྱ་དགོས། ཡང་དེ་ཚོའི་ཉེར་མཁོར་བོད་ཡིག་སྤྱི་དང་། སུམ་རྟགས་སོགས་ཡི་གེའི་འགྲོ་ལུགས་ལེགས་པོ་ཤེས་དགོས། དེ་མིན་རང་རེས་འདི་ནི་མཁས་པ་ཆེན་པོའོ་ཞེས་བརྗོད་ས་དེས་ས་ཡིག་ཅིག་འབྲི་དགོས་བྱུང་མཚམས་མཛུབ་ཐེལ་རྒྱག་ཉེན་ཡོད། དེ་དག་རང་རེ་ནང་ཁུལ་ལ་འགལ་བ་མེད་ཀྱང་། ཕྱིའི་ལྟ་སྣང་ལ་སྐྱོན་ཡོད་སྟབས་ཚང་མས་དོ་སྣང་བྱ་དགོས།

ང༽ ཕྱི་ཡི་ཀུན་སྤྱོད་དང་། ཐུན་མིན་གྱི་སྲུང་སྡོམ།

དེ་རིང་འདིར་དགེ་འདུན་མང་པོ་མེད་ཀྱང་འདི་རྣམས་བརྒྱུད་རྒྱ་ཆེར་གསན་རྒྱུ་ཡིན་སྟབས་ངས་དོ་གལ་ཆེན་པོས་ཞུ་རྒྱུ་གཅིག་ལ། དེང་དུས་རྒྱ་གར་ནང་བོད་མི་བྲོས་བྱོལ་བ་མང་པོ་ཞིག་སླེབས་ཡོད་པ་དེ་རྣམས་ཡོང་ས་ནི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་གི་གོང་ནས་ཆོས་ཤིན་ཏུ་དར་བའི་ཡུལ་བོད་ནས་ཡོང་བ་ཤ་སྟག་རེད། དེར་བརྟེན་སེར་སྐྱ་ཚང་མའི་ཀུན་སྤྱོད་བཟང་པོ་ཞིག་དགོས་ཤིང་། ལྷག་པར་བསྟན་འཛིན་དགེ་འདུན་རྣམས་ནི་གཞན་ལས་ཆེས་ཆེར་ལྷག་པའི་སྤྱོད་ཚུལ་བཟང་པོ་ཞིག་ཅིས་ཀྱང་དགོས་པ་ལས། གཞན་ལས་འཁྲུག་རྩོད་རྒོད་པ་དང་། གཞན་ལས་ཧམ་པ་ཆེ་བ་ལྟ་བུའི་སྤྱོད་ཚུལ་ངན་པ་བྱུང་ན་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྡུག་རེད། ཐ་མ་རང་ཉིད་གཅིག་པུར་བླང་དོར་ཆ་ཚང་མ་ཐུབ་ན་ཡང་། ཡུལ་དུས་གནས་ཚུལ་དང་བསྟུན་ཏེ་ཕྱིའི་སྣང་ངོར་ཀུན་སྤྱོད་འདྲ་ཆགས་ཙམ་ཞིག་དམའ་མཐར་བྱེད་དགོས། དེ་ཚུལ་ཆོས་སུ་འགྲོ་ཡང་ཚུལ་ཆོས་མཁས་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་སྐྱེ་བའི་གཞིར་གསུངས་པའང་ཡོད།

དེང་རྒྱ་མིའི་ཕྱོགས་ནས་དྲིལ་བསྒྲགས་སུ་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ནད་མི་ཐེག་པ་མེད་ཀྱང་། ས་ཞིང་རྒྱ་ཆེའི་བདག་པོ་གྲྭ་ས་གྲྭ་ཚང་ཁག་དང་། བླ་བྲང་ཁག་ནས་ཚུལ་མིན་མང་དག་བྱས་ལུགས་དྲིལ་བསྒྲགས་རྒྱ་ཆེར་བྱེད་མུས་ཡིན་སྟབས་འགའ་ཞིག་ནས་དེ་ལྟར་མིན་ནམ་སྙམ་དུ་དོགས་པའང་འཆར་སྲིད། དེས་ན་གྲྭ་རིགས་རྣམས་མི་མང་བྱིངས་དང་འདྲེས་དགོས། དེ་ཡང་གང་བྱུང་མིན་པར་འདྲེས་རུང་ཐུན་མོང་གི་ཆ་གཅིག་དང་། འདྲེས་སུ་མི་རུང་བ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཆ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་དགོས། ཐུན་མོང་གི་ཆ་གང་ཡིན་ཟེར་ན། མི་མང་འཁྱེར་ཞན་རྣམས་ཀྱིས་སྤྱོད་པའི་ཟས་དང་། དེ་རྣམས་སྤྱོད་པའི་གནས་ཁང་། དེ་རྣམས་གནས་པའི་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་མཉམ་དུ་འདྲེས་པའམ། འདྲ་བར་སྤྱོད་ཐུབ་པ་དགོས།

ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་དགེ་སློང་གི་ཁྲིམས་ཉིས་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་རྩ་གསུམ་ལ་སོགས་པ་དང་། དགེ་ཚུལ་གྱི་བླང་དོར་ཁག གཞན་ཡང་རྒྱུན་དུ་གྲྭ་ཆས་ངེས་པར་དུ་གྱོན་དགོས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སོ་སོའི་སྲུང་སྡོམ་རྣམས་ནི་ངེས་པར་ནན་ཏན་དུ་བྱ་དགོས། དེ་བཞིན་བླ་སྤྲུལ་དགེ་བཤེས་སོགས་ཀྱང་གྲྭ་མང་བྱིངས་དང་འདྲེས་དགོས། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་དཀྲོག་གཏམ་དྲིལ་བསྒྲགས་ཇི་ལྟར་བྱས་ཀྱང་བསམ་ཚུལ་དངོས་ཡོད་ཀྱིས་ལན་རྒྱག་ཐུབ། སྤྱིར་དགེ་འདུན་ཚུལ་ཁྲིམས་ལྡན་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བ་ཡིན་ཡང་ཁྱིམ་པ་ལས་ཆེས་ཆེར་ལྷག་པ་གྷི་ཝཾ་ཡོད་པའི་གླང་པོ་ཆེ་ཤི་བའི་རོ་ཡིན་ཡང་དེ་གླང་པོ་ཕལ་པ་དང་མི་འདྲ་བར་གྷི་ཝཾ་ཡོད་པའི་དཔེ་བཅས་གསུངས་པ་ལྟར་ཡིན་ཡང་། དེང་དུས་ཆོས་ལ་དག་སྣང་བྱེད་མི་ཤིན་ཏུ་ཉུང་བས་ཚང་མས་རང་རང་གི་སྤྱོད་ཚུལ་ལ་བག་ཡོད་ནན་ཏན་བྱ་དགོས།

ཅ༽ དགྲ་ཕྱོགས་ལ་དོགས་ཟོན་དང་། ལུགས་གཉིས་ཀྱི་ཞུ་སྒོ།

ཡང་ཞུ་རྒྱུ་གཅིག་ལ། ངས་གོ་ཐོས་སུ་དེང་སྐབས་སྤྱིར་བཏང་གནས་ཚུལ་གང་ལེགས་ཡོད་འདུག་ཀྱང་། ད་དུང་ས་རྙིང་བཀའ་དགེ་སོགས་གྲུབ་མཐའ་ཁག་གི་ཆོས་ལུགས་པ་རྣམས་དམ་གཙང་ཆིག་སྒྲིལ་ངེས་པར་དུ་དགོས་གལ་ཆེ་ཞིང་། དེ་ཡང་དགེ་ལུགས་པའི་ཕྱོགས་མང་བས་སྐྱོན་ཆ་ཡང་དེ་ཙམ་མང་བ་ཡོང་རྒྱུར། དགེ་ཕྱོགས་ནས་སྐྱོན་འགོག་བཏང་འཛིན་མང་ཙམ་བྱེད་ཐུབ་ན་ལེགས། དེ་ལྟར་ཆོས་པ་ནང་ཕན་ཚུན་དང་། བོད་རིགས་མི་མང་ནང་ཁུལ་བཅས་དམ་ཚིག་ཆིག་སྒྲིལ་བྱ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ། དེ་ལ་དགྲ་ཕྱོགས་ནས་དགའ་བསུ་མི་ཞུ་ཞིང་། བཟོད་པ་ཡང་མི་བསྒོམ་པས་བསམ་ངན་ངེས་པར་བྱེད་སྲིད།

དེ་ཡང་རང་རེ་རང་དབང་རྒྱལ་ཁབ་ནང་གནས་པར་བརྟེན་རྡུང་གསོད་སོགས་བྱེད་མི་ཐུབ་ཀྱང་། རྒྱུ་དངོས་དང་། ཁ་མཁས་གཏམ་སྙན་སོགས་ཀྱིས་དངོས་ཤུགས་གང་ས་ནས་གནོད་སྐྱོན་དང་། དབྱེན་སྦྱོར་བྱེད་རྒྱུར་བརྟེན། རང་རེས་མིག་གཉིས་ཀ་བེད་སྤྱོད་ཀྱིས་ཕྱོགས་ཚང་མར་བལྟ་བ་དང་། རྣ་བ་གཉིས་ཀ་བེད་སྤྱོད་ཀྱིས་གནས་ཚུལ་ཚང་མ་ཉན་པ་དང་། ཕྱུགས་ལས་ཁྱད་ཞུགས་པའི་ཡིད་བེད་སྤྱོད་ཀྱིས་རང་རིགས་ཀྱི་འཕྲལ་ཕུགས་དགེ་སྐྱོན་དང་། གཏམ་དོན་ཁེ་གྱོང་ལ་བརྟག་དཔྱད་ལེགས་པར་བྱ་དགོས་པ་ལས། གང་བྱུང་གཡམ་རྒྱུགས་བྱས་ན་སྐྱོན་གནོད་ཡོང་རྒྱུར་སྒོ་གང་ས་ནས་བློ་རིག་བསྒྲིམས་ཏེ་བག་ཟོན་རྟག་ཏུ་བྱ་དགོས། དེ་མིན་དཔེར་ན། རྟགས་གསལ་དཀའ་སར་སྦྱངས་ཏེ་སླ་ས་གཅིག་ལ་སྣང་ཆུང་ལྷོད་ཡངས་བྱེད་སྐབས་མི་ཡོང་བསམ་ས་ཞིག་ནས་རྟགས་གསལ་སླེབས་སྐབས་ངས་སླ་སར་སྦྱང་རྒྱུ་མ་བྱུང་ཟེར་ས་མེད་པར་རྙོག་དྲ་ཡོང་བ་དང་འདྲ་བ་ཡིན།

ཡང་། རང་རེ་ཚང་མར་ད་ཕན་སྡུག་པོ་བྱུང་མ་མྱོང་སྟབས་འུ་ཐུག་ངང་ཐུང་བྱས་ན་མི་འགྲིགས། རང་རེར་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ལྡན་ཞེས་བརྗོད་སྲོལ་ཡོད་པ་ལྟར་མཆོག་དམན་བར་པ་ཚང་མས་ལུགས་གཉིས་ཟུང་འབྲེལ་དུ་སྤྱོད་དགོས། གྲྭ་པ་གཞོན་པ་འགའ་ཤས་ནས་ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་ལས་ཀ་འདྲ་བྱེད་ཐུབ་ནའང་ལེགས། གང་ཡིན་ཟེར་ན། དེང་སྐབས་རང་རེ་བོད་དང་མི་འདྲ་བའི་ཡུལ་ཐ་དད། གནས་ཚུལ་ཐ་དད། དུས་ཚོད་ཐ་དད་བཅས་ཀྱི་གནས་སྐབས་རེད། རྗེས་སུ་བོད་དུ་ཕྱིར་ལོག་རྗེས་ཀྱང་ཡུལ་ཐ་དད་མ་གཏོགས། ཐ་དད་རྗེས་མ་གཉིས་ངེས་པར་ཡོང་རྒྱུ་ལས། སྔར་གྱི་གནས་ཚུལ་ལྟ་བུ་ཡོང་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་དཀའ།

བོད་དོན་སྐོར་དམར་པོའི་རྒྱལ་ཁབ་དགུ་ཙམ་ལས། དེ་བྱིངས་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཚོགས་ཁོངས་ཡོད་མེད་ལ་མ་ལྟོས་པར་རྒྱལ་ཁབ་ ༧༠-༨༠ ལྷག་ནས་རང་རེར་སེམས་ཤུགས་ཀྱིས་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་བཞིན་པ་མ་ཟད། བླ་མ་དཀོན་མཆོག་གི་ཐུགས་རྗེ་དང་། མིའི་ཐབས་ཤེས་ལ་བརྟེན་ནས་བདེན་མཐའ་གསལ་བར་ཡིད་ཆེས་ཡོད་ན། ཚང་མས་བསྟན་པ་སྤྱི་དོན་ལ་ལྷག་བསམ་ཆིག་སྒྲིལ་གྱིས་རང་རང་སོ་སོའི་བྱ་སྤྱོད་ཐོག་བརྟག་དཔྱད་འབད་བརྩོན་ལྷུར་ལེན་གནང་དགོས། རྒྱ་གར་ནང་བོད་དགོན་རེ་ཟུང་ཡོད་པ་འགའ་ཤས་དེ་སྔ་ལས་དྲག་ཏུ་ཕྱིན་པའང་ཡོད་པས་དགེ་འདུན་ནང་ཁུལ་ཐུགས་མཐུན་གནང་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཅེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༠ ཟླ་ ༢ ཚེས་ ༥ ཉིན་རྡོར་གདན་མཁན་ཟུར་ངག་དབང་བསམ་གཏན་ཅན་དང༌། གཉའ་ནང་བཀའ་སྒོ་བཀྲ་ཤིས་ཐུན་མོང་ནས་ཞུས་ངོར། རྡོར་གདན་བྱང་ཆུབ་ཤིང་གི་ཉེ་དྲུང་དུ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་དབང་ཆེན་དང་སྤྱན་རས་གཟིགས་ངན་སོང་ཀུན་གྲོལ་གྱི་རྗེས་གནང་བཅས་སྩལ་མཇུག་བཀའ་སློབ་ཏུ།

ཀ༽ དགའ་སྐྱོ་གཉིས་ལྡན་དང་། བསླུ་མེད་ཀྱི་ལས་འབྲས།

དེ་རིང་བདག་ཅག་གི་སྟོན་པ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པའི་གནས་བཟང་པོ་འདིར། རང་ཅག་བོད་མི་མང་ཙམ་ཞིག་འདུ་འཛོམས་སར་ཆོས་འཆད་ཉན་བྱས་པ་དང༌། དེའི་ནང་ནས་ཐེག་ཆེན་གྱི་ཆོས། དེའི་ནང་ནས་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཆོས། ལྷག་པར་རང་རེ་གངས་ཅན་པ་དང་ལས་འབྲེལ་ཆེ་བའི་ལྷ་མཆོག་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དགེ་སློང་མ་དཔལ་མོ་ལུགས་ཀྱི་དབང་འདི་ལྟ་བུ་འཆད་ཉན་བྱ་རྒྱུ་བྱུང་བ་འདིར་སློབ་དཔོན་རང་ངོས་ལ་ཡང་སྐལ་བཟང་ཡིན་སྙམ་པའི་དགའ་པོ་བྱུང༌། ལྷག་པར་རང་རེའི་སྙིང་ནས་གཅེས་པའི་བསིལ་ལྗོངས་མཛེས་ཤིང་བརྗིད་ཆགས་དང་ལྡན་པའི་རང་ཡུལ་དེ་བཞག་ནས་ཟླ་ཤས་སོང་བའི་ད་རེས་ང་ཚོ་བོད་མི་གང་མང་ཞིག་མཉམ་འཛོམས་ལྷོད་ལྷོད་ཐོག་ཆོས་འཆད་ཉན་བྱ་རྒྱུ་བྱུང་བ་འདིར་ཧ་ཅང་དགའ་སྤྲོ་བྱུང༌། ཁྱོད་རང་ཚོ་ཡང་དགའ་པོ་ཡོད་བྱུང་ཤག་ཡིན།

རང་རེ་རྣམས་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་དེ་ལྟར་དགའ་པོ་ཡོད་ཀྱང༌། ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་བསམས་ན། མི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་སྔོན་གྱི་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་དུས་རབས་ནས་ཆགས་པའི་ང་ཚོའི་བརྩེ་ཞིང་ཡིད་དུ་འོང་བའི་རང་ཡུལ་སྐྱིད་ལ་ཉམས་དགའི་ཡུལ་དེ་ད་ཆ་བཤད་སྒྲུབ་ཀྱི་བསྟན་པ་འཇིག་ལ་ཕྱོགས་པའི་མུན་ནག་ཉམས་ངའི་གནས་ཤིག་ཏུ་གྱུར་ཅིང༌། ཤ་ཁྲག་གཅིག་གྱུར་གྱི་ང་ཚོའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ལུས་སེམས་ལ་དྲག་ཅིང་རྩུབ་པའི་མནར་གཅོད་སྡུག་བསྔལ་ཡ་ང་བས་ཉིན་འཁྱོལ་ཡང་མཚན་མི་འཁྱོལ། ཞག་འཁྱོལ་ཡང་བདུན་ཕྲག་དང་ཟླ་བ་མི་འཁྱོལ་བར་གནས་པའི་སྣང་ཚུལ་བསམས་ན་ཧ་ཅང་བློ་ཕམ་ཆེན་པོ་འདུག

འོན་ཀྱང་རང་ཅག་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཚུལ་ལས་འབྲས་ལ་བསླུ་བ་མེད་པ་ཡིན་སྟབས་ལས་འབྲས་ཆུད་མི་ཟ་བས་སེམས་ཅན་སྤྱི་མཐུན་གྱི་ལས་ལ་བཅོས་སུ་མེད་སྟབས་བློ་ཕམ་བྱས་པས་མི་ཕན་ལ། ཚུལ་དེ་ཞིབ་པར་བསམས་ན་བློ་ཕམ་བྱེད་དགོས་དོན་ཡང་མི་འདུག ཡིན་ན་ཡང་ང་ཚོའི་ཤ་ཁྲག་གཅིག་གྱུར་གྱི་མི་དམངས་རྣམས་ཀྱི་དོན་དུ་སེམས་ཁུར་ཆེན་པོ་ལེན་དགོས། ཁོང་ཚོ་བཤས་ལུག་བཤན་པའི་ལག་ཏུ་ཚུད་པ་ལྟ་བུའི་སྡུག་བསྔལ་དེ་འདྲར་གནས་ཡོད་ཀྱང༌། ད་དུང་ཡིད་ཞུམ་པ་མེད་པར་རིགས་ཞེན་འདོར་མེད་ཀྱིས་ང་ཚོ་རྒྱ་གར་དུ་སླེབས་འབྱོར་བྲོས་བྱོལ་བ་རྣམས་ལ་རེ་བ་ཆེན་པོས་བློ་གཏད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པས་ང་ཚོ་འདིར་འཁོད་རྣམས་ལ་དངོས་འབྲེལ་འགན་ཁུར་ཆེན་པོ་ཞིག་འཁྲི་ཡོད་པས་དེ་དོན་ཚང་མས་སེམས་ཁུར་རེ་ལེན་དགོས།

ཡང་འགའ་ཞིག་ནས་ང་ཚོས་སེམས་ཁུར་ཆེན་པོས་དཀའ་ངལ་ཇི་ཙམ་བརྒྱབ་ཀྱང༌། དོན་གནད་ཧ་ཅང་ཡོ་ལངས་ཆེ་དྲགས་པས་ཕན་ཐོགས་ངོ་སོ་ཐོན་པ་ཞིག་ཨེ་ཡོང་སྙམ་པ་དྲན་སྲིད་པས་དེའི་སྐོར་ངས་ནན་ཏན་གྱིས་བརྗོད་རྒྱུར། བོད་དུ་སྔར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དར་བ་ནས་བཟུང་ད་བར་བོད་མིའི་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་བཤད་ན་ཧམ་པ་ཅུང་ཟད་ཆེ་དྲགས་པ་ལྟ་བུ་དང༌། དེ་མིན་བོད་མི་ཕལ་མོ་ཆེས་ཚུལ་མཐུན་གྱི་འཚོ་བར་སྤྱད་པ་ལས། ཧ་ཅང་ཚུལ་མིན་ཐ་ཆད་ཀྱི་ལས་ཚུལ་བྱས་མེད་ཅིང༌། ང་ཚོ་རྒྱ་གར་དུ་འབྱོར་ནས་ད་བར་མཐོང་ཐོས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་བརྟག་དཔྱད་བྱས་ན་ཡང་རང་དབང་ཅན་གྱི་འཛམ་གླིང་མི་མང་ནས་ང་ཚོར་སེམས་ཤུགས་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

དེས་ན་བླ་མ་དཀོན་མཆོག་གི་ཐུགས་རྗེ་དང༌། ལས་འབྲས་ཀྱི་བདེན་མཐུ། མི་ཡི་ཐབས་ཤེས། རྒྱུ་འབྲས་འགྲུབ་རུང་གི་དུས་ཡུན་བཅས་ལ་བརྟེན་ནས་རང་གི་ལུང་པར་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་དཔལ་ཡོན་ལ་ལོངས་སུ་སྤྱོད་རྒྱུ་ཡོང་བ་ལ་ཡིད་ཆེས་དང་ཐག་གཅོད་བྱེད་ཐུབ། དོན་འགྲུབ་མི་ཐུབ་བསམ་པ་ནི་ནོར་འཁྲུལ་ཡིན། བཟང་ངན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཚང་མ་རྐྱེན་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་སྟབས་རྐྱེན་གཞན་ཞིག་དང་འཕྲད་དུས་ངེས་པར་འགྱུར་བ་འགྲོ་བ་ལས་རྟག་བརྟན་ཡོང་ཐབས་མེད་ཅིང༌། མི་ལ་བྱུང་བའི་རྐྱེན་ངན་སེལ་མི་ཐུབ་པ་ཞིག་མེད།

ཁ༽ མཆོག་ཐུན་གྱི་དངོས་གྲུབ་དང་། གཅིག་གྱུར་གྱི་འབད་བརྩོན།

ཆོས་བྱེད་པའི་སྐབས་གང་དུའང་ཐོག་མར་ཀུན་སློང་བཅོས་ཚུལ་ཟབ་ནན་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེ་བ་བཞིན། སྲིད་ཕྱོགས་ནས་ཀྱང་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་རྒྱུ་འདི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ། སྤྱིར་བཏང་མི་ཡི་ལུས་ངག་བེད་སྤྱོད་བྱེད་མཁན་སེམས་ཡིན་པས་བྱ་བ་གང་བྱེད་སེམས་ཤུགས་ལ་རག་ལས་ཤིང་། དེ་ཡང་བོད་མི་རྩམ་པ་ཟ་མཁན། མ་ཎི་བགྲང་མཁན། ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་མི་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་མཐོ་དམན་དྲག་ཞན་དང༌། ཆོས་ལུགས་སོགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་མེད་པར་བོད་སྤྱི་དོན་གྱི་སེམས་ཁུར་རེ་དང༌། འགན་རེ་ངེས་པར་དུ་འཁྱེར་དགོས།

དེ་ཡང་རྩ་བ་དམ་ཚིག་ཆིག་བསྒྲིལ་བྱེད་དགོས་ལ། སྤྱིར་བླ་མའི་སྐུ་ཚེ་བརྟན་མིན་སློབ་མའི་དམ་ཚིག་ལ་རག་ལས་པ་དང་། དགེ་འདུན་འཕེལ་རྒྱས་ཡོང་མིན་དགེ་འདུན་ཕན་ཚུན་གྱི་དམ་ཚིག་ལ་རག་ལས་ཤིང་། མཆོག་མཐུན་དངོས་གྲུབ་འགྲུབ་མིན་ཡང་སྤྱིའི་དམ་ཚིག་དང༌། གཅིག་གྱུར་གྱི་འབད་བརྩོན་ལ་རག་ལས་པ་རེད། ཡང་འགའ་ཤས་ཀྱི་བསམ་བློར་བོད་དོན་འདི་ཟླ་བ་ཁ་ཤས་ནང་མགྱོགས་མྱུར་འགྲུབ་ན་སྙམ་པ་དང༌། ཡོང་ངེས་སྙམ་པ་ཡོང་སྲིད། རེ་བ་དེ་ལྟར་བོད་མི་ཀུན་ལ་ཡོད་མོད། དེ་ལྟ་ནའང༌། མ་འོངས་པ་ལ་གོ་རིམ་མེད་པས་གཅིག་བྱས་ན་རེ་དོན་ལྟར་ཡོང་སྲིད་ཀྱང༌། གཅིག་བྱས་ན་དུས་ཡུན་དེ་ལས་རིང་ཙམ་ཞིག་འགོར་སྲིད་པས་རེ་ཐག་ཐུང་ན་འཕྲལ་གྱི་འཚོ་བ་ཡང་ཁུངས་མི་འཁྱོལ་བའི་དཀའ་ངལ་ཡོང་ཉེན་ཡོད་པས་བློ་རྒྱ་བསྐྱེད་དེ་གུ་ཡངས་པོ་བྱ་དགོས།

ང་ཚོས་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཞིག་དང༌། དུས་ཡུན་རིང་པོ་ཞིག་འགོར་ནའང་བཟོད་སྙམ་པའི་སྲ་ཞིང་མཁྲེགས་པའི་སེམས་ཤུགས་ཀྱིས་གོམ་པ་རིམ་བགྲོད་རྒྱག་རྒྱུའི་བསམ་པའི་གྲ་སྒྲིག་དང༌། འབད་བརྩོན་བྱ་དགོས། ང་ཚོར་སྔར་བྱུང་མ་མྱོང་བའི་ཛ་དྲག་མི་བཟད་པའི་རྐྱེན་ངན་དབང་གིས་དཀའ་ཚེགས་ཆེན་པོ་དང་འཕྲད་ཀྱང༌། ཕྱིན་ཆད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་རང་རེ་ཚང་མ་སྐྱིད་ན་སྐྱིད་མཉམ་དང༌། སྡུག་ན་སྡུག་མཉམ་ལས། མཆོག་དམན་བར་མའི་དབྱེ་བ་ཡོང་ཐབས་གཏན་ནས་མེད། དེས་ན་གནས་སྐབས་ཀྱི་འཚོ་ཐབས་དང༌། ཕུགས་ཀྱི་སྤྱི་དོན་གཉིས་ཀར་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས། ངའི་མཐོང་སྣང་ལ། མི་འགའ་ཞིག་ནས་ཧ་ཅང་བསམ་བློ་ངང་ཐུང་གིས་ཉིན་ལྟོ་ཉིན་འཚོལ་ལྟ་བུར་ཕར་ཚུར་འགྲོ་བསྐྱོད་ངེས་གཏན་མེད་པར་བྱེད་པ་འདི་དག་ས་གནས་གང་འོས་ཤིག་ཏུ་ལྷིང་འཇགས་ཀྱིས་སོ་སོའི་འཚོ་ཐབས་ཀྱི་བསམ་བློ་དགོས་ངེས་ཤིག་མ་བཏང་ཚེ་ཧ་ཅང་དཀའ་ངལ་ཡོང་གི་རེད།

ག༽ དགོས་ངེས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་དང་། ཁོང་ཟོན་ལྷོད་མེད།

རང་རེར་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཚད་འདང་ངེས་མེད་པར་ལས་དོན་སྒྲུབ་ཐབས་མེད་གཤིས་བུ་ཕྲུག་ཡོད་པའི་ཕ་མ་ཚོས་བསམ་བློ་རྒྱ་ཆེ་ཙམ་བཏང་སྟེ་བུ་ཕྲུག་ལོ་ཆུང་རྣམས་སློབ་སྦྱོང་དུ་འཇུག་ཐབས་དང༌། ཕོ་མོ་ན་གཞོན་རྣམས་ནས་དེང་དུས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་སྤྱི་དང༌། བོད་ཡིག་དག་ཆ། བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སོགས་ལ་སློབ་སྦྱོང་དོ་འཁུར་བྱ་དགོས། དུས་ཚོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དང་བསྟུན་ཏེ་ངས་ད་ལམ་གྲྭ་རིགས་རྣམས་ལའང་བསམ་འཆར་ཚིག་རེ་ཟུང་ཞུ་རྒྱུ་བྱུང༌། དེ་དག་གི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ད་ལམ་ང་ཚོར་བྱུང་བའི་རྐྱེན་ངན་གྱི་གནོད་བྱེད་དེ་རྒྱུད་ཀྱིས་མ་བསྡུས་པའི་ཕྱི་འབྱུང་བའི་གནོད་པ་ལྟ་བུ་མིན་པར་ཡུལ་གྲུ་གཞན་ཞིག་ནས་བྱུང་བ་རེད། དེ་ཡང་རྒྱ་ཆེའི་རྒྱ་རིགས་ལ་ཁག་མེད། ཁོང་ཚོ་ནི་ང་ཚོའི་ས་བབས་སོགས་ནས་ཡུན་རིང་གི་མཛའ་གྲོགས་རེད། རྒྱ་གར་ཡང་དེ་བཞིན་རེད། དེ་བཞིན་དྲང་བདེན་གྱི་འཛམ་གླིང་མི་ཡང་ཡོངས་རྫོགས་ང་ཚོའི་གྲོགས་པོ་ཡིན། རྒྱ་ནག་ནང་དེང་དུས་སྲིད་དབང་སྒྱུར་མཁན་དམར་པོའི་ཚོགས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེའི་ནང་ལའང་རྒྱ་ཆེའི་ཏང་མི་རྣམས་ལ་ང་ཚོས་ལོ་ཤས་རིང་གི་མཐོང་སྣང་དུ། འཁོར་བའི་ངེས་མེད་དང༌། ངོམས་མེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཁྱད་པར་བ་ཞིག་གིས་མནར་ཏེ་རང་དབང་ཅུད་ཟད་ཙམ་བྲལ་ནས་ཡོད་པ་རེད།

དེས་ན་ཉོན་མོངས་ཤིན་ཏུ་རགས་པའི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་པའི་འགོ་ཁྲིད་འགའ་ཤས་ནས་ཆོས་དང༌། ཆོས་མིན་གྱི་གནས་ལུགས་མ་རྟོགས་པར་བྱ་སྤྱོད་ཧ་ཅང་གི་མ་རུངས་པ་བྱས་པ་རེད། དེ་དག་ལའང་ཁོང་ཁྲོ་བྱེད་དོན་མེད་ཅིང་། དངོས་འབྲེལ་གྱི་སྙིང་རྗེ་བའི་ཡུལ་ཞིག་རེད། དེ་ལྟ་ནའང་ང་ཚོས་དྲང་བདེན་ཁུངས་ལྡན་གྱི་རྩོད་པ་ངེས་པར་བྱེད་དགོས། དེས་ན་མགོ་བདེ་དྲན་འཕྲུལ་དང་གཡོ་བྱུས་ལ་གོམས་པ་ཆེ་བའི་རྒོལ་བ་དེ་ཚོར་ཁ་གཏད་བྱེད་པ་ལ་གླེན་པ་ཨུ་ཚུགས་ཀྱིས་དོན་ཕན་མི་ཐོགས་པས་རང་ཉིད་ལ་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚད་འདང་ངེས་ཤིག་ངེས་པར་དགོས་པ་རེད། གལ་ཆེ་བ་ཞིག་ལ་དམ་ཚིག་ཟོང་ཁ་ཆིག་སྒྲིལ་བྱེད་གལ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བས་སྐྱ་སེར་ཡུལ་ཚོ་འདྲ་མིན། ཆོས་ལུགས་འདྲ་མིན། རིམ་པ་མི་འདྲ་བ། རྒྱ་གར་ནང་འབྱོར་སྔ་རྗེས་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བ་དེ། ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་སྟོང་པའི་དབྱིངས་སུ་རོ་གཅིག་པ་ལྟར། དོན་དུ་བོད་མི་གཅིག་གྱུར་དང་དམིགས་ཡུལ་གཅིག་གྱུར་ཡིན་སྟབས་འདི་སྐོར་ཟབ་ནན་གྱིས་དམ་ཚིག་གཅིག་གྱུར་བྱ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེ།

ད་ལྟ་སྐྱོན་ཆེར་མེད་ཀྱང་ད་དུང་ཚང་མས་ཁོང་ཟོན་ལྷོད་མེད་མ་བྱས་ཚེ་རང་རེའི་རྐྱེན་ངན་འདི་ལུང་པ་ཕན་ཚུན་ནས་བྱུང་བའི་དགྲའི་ཕྱོགས་ཤིག་ཡོད་པས་དགྲ་ཕྱོགས་ནས་རང་རེའི་ཆིག་སྒྲིལ་ལ་དགའ་བསུ་མི་ཞུ་ཞིང༌། བཟོད་སྒོམ་ཡང་མི་བྱེད་པར་དངོས་ཤུགས་ནས་གནོད་སྐྱེལ་བྱེད་ངེས། དེ་ཡང་མི་གསོད། རྡུང་རྡེག་ཚིག་རྩུབ་ཀྱིས་བྱེད་ཐབས་མེད་པས་རྒྱུ་དངོས་དང༌། དཀྲུག་ཤིང་གིས་གནོད་ཅི་འཁྱོལ་བྱ་རྒྱུར་བརྟེན་ངས་སྔོན་ཞུས་ལྟར་རང་རེའི་མིག་གཉིས་ཀ་དང༌། རྣ་བ་གཉིས་ཀ ཕྱུགས་ལས་ལྷག་པའི་ཡིད་བཅས་བེད་སྤྱོད་ཀྱིས་འཕྲལ་ཕུགས་གཏམ་དོན་ཁེ་གྱོང་ལ་བརྟག་ཞིབ་ཁོང་ཟོན་བྱ་དགོས།

ང༽ མནའ་གན་མཐུ་བོ་ཆེ་དང་། རྗེས་འཛིན་བསྔོ་སྨོན།

ང་ཚོ་ཆོས་ལུགས་པ་རྣམས་ད་ལྟ་གང་ལེགས་ཡོད་པ་ལྟར་ད་དུང་ཆིག་སྒྲིལ་དམ་ཟབ་བྱ་དགོས། ས་རྙིང་བཀའ་དགེ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཡང་གྲུབ་མཐའི་བཤད་སྲོལ་ཙམ་ལས་གཞན་ཕན་འོ་མའི་རྒྱ་མཚོ་རོ་གཅིག་ཏུ་འཁྱིལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ཚུལ་གཅིག་གྱུར་ཡིན་སྟབས་ང་ཚོ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་མཐུན། དཔེར་ན། ད་ལམ་ངས་གནས་སྐོར་ལ་བསྐྱོད་སྐབས་ནང་པ་དང༌། ཧིན་དཱུ། ཡེ་ཤུ་སོགས་ཚང་མའི་ལྷ་ཁང་མཇལ་བའི་ཐོག ཚང་མ་དང་གླེང་མོལ་བྱས་པ་ཡིན། ཁོང་ཚོས་འཁོར་འདས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཅིག་ཁས་ལེན་བྱེད་ཅིང་དེ་ཙམ་ནས་ཡག་པོ་རེད། ང་ཚོ་ཆོས་ཁས་ལེན་པའི་ཆ་ནས་ཀྱང་གཅིག་མཐུན་བྱེད་འོས་ན། རང་རེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྗེས་འཇུག་དང༌། ཡུལ། རིགས། བསྒྲུབ་བྱ། དམིགས་ཡུལ་གང་ས་ནས་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པའི་བོད་མི་ཚོས་ངེས་པར་དུ་དམ་ཚིག་ཆིག་བསྒྲིལ་བྱེད་དགོས། ངས་བརྗོད་པ་རྣམས་ཡི་གེ་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བརྗེད་ཐོ་ལྟ་བུ་བྲིས་ཏེ་ཚང་མས་སེམས་ལ་བཞག་ན་ཕན་ཐོགས་ཡོང་རྒྱུ་དང་། དུས་ཚོད་བཟང་པོར་བསླབ་བྱ་བརྒྱ་ཉན་པ་ལས། དེང་དུས་བསླབ་བྱ་གཅིག་ཉན་པ་ཕན་ཆེ།

ད་ལམ་བརྟན་བཞུགས་སྐབས་འདིར་འཁོད་བོད་རིགས་སྤྱི་མགྲིན་ནས་བློས་བླངས་ཀྱི་གན་རྒྱ་ཞིག་ཕུལ་འབྱོར་བྱུང་བའི་ནང་དམ་ཚིག་ཆིག་སྒྲིལ་བྱེད་རྒྱུའི་བརྗོད་ཚིག་ཤུགས་ཆེ་བཀོད་འདུག ཚིག་དེ་མཐོང་དུས་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང་ལ། ད་དུང་མུ་མཐུད་དམ་ཚིག་ལྕགས་ཀྱི་གོང་བུ་དེ་ཇེ་སྲ་ཇེ་བརྟན་དུ་གཏོང་དགོས་པ་ལས། ཀུ་རེའི་ཚུལ་དུ་ཞུས་ན་འཁྱགས་པའི་གོང་བུ་ལྟ་བུ་མིན་པ་ཞིག་དགོས་པ་ཡིན། ང་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་དང༌། བྱེད་སྤྱོད་རྣམས་མང་ཚོགས་ནས་ཤེས་ཐུབ་པ་དང༌། མང་ཚོགས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་ཇི་ཡོད་ང་ཚོས་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ཚང་མར་ཕན་ཁྱད་ཡོང་རྒྱུར་བརྟེན། ད་ལམ་སེར་སྐྱ་མང་པོ་ཞིག་འདུས་སྐབས་འདིར་གོང་གི་གནས་ཚུལ་རྣམས་ཆེད་དུ་ཞུས་པ་ཡིན་པས་ཚང་མས་ལག་ལེན་ཐེབས་པ་གནང་རོགས་ཞེས་དང༌།

མཇུག་ཏུ། བར་ལམ་དུས་ཟིང་གིས་རྐྱེན་པས་རང་གཞན་ཕྱོགས་གཉིས་ཀར་ཤི་རྨས་ཀྱི་བྱ་བ་གང་མིན་ཐབས་རྡུགས་བྱུང་སྟབས་ཇི་ལྟར་བསྐུལ་བ་བཞིན་བསྔོ་སྨོན་ཞིག་བྱེད་པ་ཡིན་པས། རང་རེ་ཆོས་པའི་ཁྱད་ཆོས་དེ་བེད་སྤྱོད་ཀྱིས་རང་གཞན་འདས་གསོན་ཚང་མར་སྨན་པའི་ཐུགས་སྨོན་རྒྱ་གང་ཆེ་གནང་སྐྱོང་དང་ཆབས་ཅིག དེང་འདིར་མདོ་སྔགས་ཟུང་འབྲེལ་ཆོས་ཀྱི་གདམས་པ་འཆད་ཉན་བགྱིས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་འདིས་མཚོན་དུས་གསུམ་དུ་བསགས་པའི་དགེ་ཚོགས་ཅི་མཆིས་པ་རྣམས་སྤྱིར་རྒྱལ་བསྟན་དར་ཞིང་འགྲོ་ཀུན་བདེ་བ་དང་། ལྷག་པར་བར་ལམ་རྐྱེན་ངན་དུཿཁ་མི་བཟད་པའི་མུན་པའི་ཆུ་འཛིན་དང་བྲལ་ཏེ་བདེ་སྐྱིད་དགེ་བའི་ཉིན་བྱེད་དབང་པོ་གངས་ལྗོངས་ས་ཡི་ཐིག་ལེར་མྱུར་དུ་འཆར་བའི་ཐུགས་སྨོན་ཟབ་ནན་གནང་སྐྱོང་ཞུ། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༠ ཟླ་ ༥ ཚེས་ ༡༢ ཉིན། པན་ཇབ་ཁུལ། འཇའ་མུ་རྫོང་ཁོངས། མུ་སི་བའི་ས་གནས་ཀྱི་ཉེ་འགྲམ་ཞིག་ཏུ་ལམ་བཟོར་ཡོད་པའི་བཙན་བྱོལ་བོད་མི་རྣམས་ལ་དྭགས་ཁུལ་ཐོན་ཁར་གོང་གསལ་བོད་མི་ཚོར་འཚམས་འདྲི་ལྟ་རྟོག་དང་སྦྲགས་བཙན་བྱོལ་བུ་ཕྲུག་བསྡུ་བཀོང་བྱེད་པར་གཞུང་ཞབས་ཆེད་གཏོང་མཛད་སྐབས་བཀའ་མངགས་གནང་བ།

ཀ༽ འཕྲལ་གྱི་འཚོ་རྟེན་དང་། ཕུགས་ཀྱི་མདུན་ལམ།

རང་རེའི་བོད་མི་རྣམས་ཚ་བ་ཆེ་སར་སྡོད་མི་དགོས་པའི་ཆེད་ས་ཡུལ་བསིལ་སར་གནས་སྐབས་གཞིས་ཆགས་ཐུབ་པ་དགོས་སྐོར་རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་རོགས་རམ་སྐྱབས་འཇུག་ཞུས་པ་ལྟར་དེ་དོན་ཡོང་ཐབས་སུ་འཕྲལ་སེལ་ལམ་བཟོ་དང་བཅས་ལ་དྭགས་ཁུལ་བསྐྱོད་དགོས་ལ། རང་མི་དེ་དག་དང་མཉམ་དུ་ཡོད་པའི་ཕྲུ་གུ་རྣམས་ས་ཁད་ཐག་རིང་དུ་མཉམ་འཁྲིད་བྱེད་དགོས་བྱུང་ན་ཕ་མ་བུ་ཕྲུག་ཚང་མར་དཀའ་ངལ་ཆེ་བའི་གནས་ལ་བརྟེན། ངོས་ནས་འདིར་དམིགས་བསལ་བཙན་བྱོལ་བུ་ཕྲུག་གསོ་སྐྱོང་ཁང་ཞིག་གསར་འཛུགས་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཁོངས་འཇོག་ཉར་བྱས་ན་ལེགས། འདི་ལྟར་ཕྲུ་གུ་དང༌། ཕ་མ་ཚོའི་འདོད་པར་ཕྱིན་ན། གནས་སྐབས་ཕ་མ་བུ་ཕྲུག་གཉིས་ཕྱོགས་ཀྱི་དཀའ་སྡུག་སེལ་ཐུབ་པ་དང༌། ཕུགས་སུ་ཕྲུ་གུ་རྣམས་རང་མགོ་ཐོན་ངེས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ཤེས་རྒྱུ་ཉག་ཅིག་ཐོག བོད་ཆོས་ལྡན་རྒྱལ་ཁབ་རང་དབང་རང་བཙན་དང༌། བོད་ཀྱི་མི་རིགས་རང་དབང་རྒྱུད་འཛིན་བྱེད་མཁན་བོད་མི་གོ་ཆོད་པ་ཤ་སྟག་བྱུང་སྟེ། མ་འོངས་པ་ན། ཁོ་ཚོས་རང་གི་མེས་པོ་དང༌། ཕ་མ། ཁུ་ཞང༌། སྲིང་མོ། ཨ་ནེ། གཅེན་པོ། གཅེན་མོ་བཅས་ཀྱི་ཤ་ཁྲག་དང༌། སྲོག་གི་འགྲོ་སོང་གཏོང་དགོས་བྱུང་བའི་གནས་ཚུལ་སྡུག་པོ་འདི་དག་ནམ་ཡང་མ་བརྗེད་པའི་སྒོ་ནས་མི་རབས་གོང་མའི་བཀའ་དྲིན་གསབ་ཐུབ་རྒྱུར་ང་རང་ཡིད་ཆེས་ཡོད།

དེ་འབྲེལ་རྒྱ་གར་སོགས་ཕྱི་རྒྱལ་ཁག་གི་གཞུང་དང༌། ཞི་བདེར་དགའ་བའི་མི་མང་རྣམས་ནས་རང་རེ་བོད་པ་སྡུག་ཐོག་འདིར་འཚོ་སྐྱོབ་སོགས་ཀྱི་རོགས་རམ་གནང་བའི་བཀའ་དྲིན་གསབ་རྒྱུ་ཡང་ཁོང་ཚོས་ནམ་ཡང་བརྗེད་ཀྱི་མ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག འོན་ཀྱང་འདི་སྐོར་རྩ་བ་ཕྲུ་གུ་དང༌། ཕ་མ་ཚོའི་འདོད་པ་གཙོ་བཟུང་བྱ་དགོས། ཞེས་བཀའ་མངགས་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༠ ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༢༩ ཉིན། ཌ་ལ་ཧའོ་སེར་བཙན་བྱོལ་བོད་མི་སེར་སྐྱ་ཡོངས་ལ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ངན་སོང་ཀུན་གྲོལ་གྱི་རྗེས་གནང་དང༌། ཡོན་ཏན་གཞིར་གྱུར་མའི་བཀའ་ཁྲིད་སྩལ་སྐབས་སྔོན་འགྲོ་ཆོས་བཤད་སྩལ་བ་སྙིང་བསྡུས།

ཀ༽ ཆོས་ཚན་རིག་པ་དང་། ནང་ཆོས་ཀྱི་ལྟ་གྲུབ།

༡༽ སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པའི་ཆོས་ནི་རིགས་པ་ཡང་དག་དང་ལྡན་པ་ཁོ་ན་ཡིན། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་སྒྲོལ་བའི་ཐབས་དམ་པ་དང༌། རང་རེ་བོད་པ་རྣམས་ལ་ཡོད་པའི་ཆོས་ཀྱང་འདི་ཁོ་ན་ཡིན་པས། འདི་ལ་ང་ཚོས་ཞེ་ཐག་པ་ནས་དད་པས་འབད་དགོས་པ་ཡིན། སྔར་འཛམ་གླིང་ཚན་རིག་པ་ཚོས་ཆོས་ཟེར་བ་དེ་དངོས་དོན་དང་འགལ་བས་ཚན་རིག་དང་མི་མཐུན་ཚུལ་བརྗོད་ཡོད་ཀྱང༌། དེང་སང་ཚན་རིག་པ་འགས་གནས་ཚུལ་དེ་ལས་ཡོངས་སུ་ལྡོག་སྟེ་ཚན་རིག་གི་བརྟག་ཞིབ་བྱེད་སྐབས་སེམས་ཅན་ཤི་བ་ནི་མར་མེ་ཤི་བ་དང་མི་མཚུངས་པར་སེམས་ཅན་ཤི་བའི་རྗེས་སུ་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་ཞིག་ཡོད་ཐག་ཆོད་དང༌། དེ་བརྟགས་ནས་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ལ་ཆོས་ཀྱི་གནད་དོན་ནམ། ཆོས་ཀྱི་རིགས་པའི་འགྲོ་ལུགས་རྟོགས་དགོས་ཞེས་བརྗོད་མུས་ཡིན་འདུག

དེས་ན་བླ་མ་དགེ་བཤེས་དང༌། དཔེ་ཆ་བ་སོགས་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་གནད་དོན་ལ་སྦྱོང་མྱོང་བ་ཚོས་གཞུང་ནས་གསུངས་པའི་རིགས་པ་ཡང་དག་རྣམས་སྐྱེ་བོ་ཐ་མལ་པའི་མཐུན་སྣང་གི་ཆོས་ལ་གཏུགས་ཏེ་ཆོས་སྟོན་དགོས། དེང་སྐབས་ཕྱི་མི་གཞན་དག་ལ་ལམ་རིམ་གྱི་གསུང་རྒྱུན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བཤད་ན་མི་འགྲིགས། ངོས་ཀྱི་བསམ་པར། དང་པོ་ཆོས་དེ་ཡང་དག་པ་ཡིན་པའི་རིགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས་གསལ་བར་ངོ་སྤྲད། ཕ་རོལ་པོས་ཆོས་ལ་ཡིད་ཆེས་བྱུང་ན། དེ་ནས་ཆོས་ཉམས་སུ་ལེན་ཐབས་ལམ་རིམ་བཞིན་བརྗོད་དགོས་པར་བསམ་གྱི་འདུག

ང་ཚོས་དེང་སང་དུས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དང་བསྟུན་ཏེ་གཞི་བདེན་པ་གཉིས། ལམ་ཐབས་ཤེས་གཉིས། འབྲས་བུ་སྐུ་གཉིས་ཏེ། གཞི་ལམ་འབྲས་གསུམ། ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་སྔ་མ་སྔ་མར་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བས་རྒྱུ་མེད་རང་འཁྲུངས་ལྟ་བུ་མིན་ཞིང༌། གཞི་བདེན་གཉིས་ཀྱང་རིགས་པ་མཐར་ཐུག་མཐུན་སྣང་དུ་གཏུགས་ཏེ་དམ་པའི་ཆོས་འཆད་སྤེལ་བྱེད་དགོས། ཆོས་ཀྱི་གནད་དོན་ཤོད་མཁས་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ཚུལ་འདི་ལྟ་བུའི་སྒོ་ནས་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མི་རིགས་ཀྱང་ནང་ཆོས་ལ་ཡིད་ཆེས་ངེས་རྙེད་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཡོད།

ཆོས་ཕྱོགས་ནས་བསམས་ན་རང་ཚོར་རྐྱེན་ངན་གྲོགས་ཤར་གྱི་གོ་སྐབས་བཟང་པོ་ཞིག་ཐོབ་འདུག ང་ཚོས་གོ་སྐབས་འདི་བེད་སྤྱོད་ཀྱིས་ཕྱི་རྒྱལ་ལ་ཆོས་ལུགས་རྒྱ་ཆེར་སྤེལ་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས། ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མི་བརྒྱ་ལ་ཆོས་བཤད་ན། དེ་ཁོངས་ནས་གཅིག་གཉིས་ལ་དོན་དམ་གྱི་ཕན་པ་ངེས་པར་ཡོང་སྲིད། གལ་ཏེ་ཁོང་ཚོས་དོན་ལ་ཡིད་ཆེས་ཀྱིས་ཉམས་སུ་བླངས་པ་མ་བྱུང་ཡང༌། ཆོས་འདི་རིགས་ལམ་དང་ལྡན་པར་ངོས་འཛིན་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་རེད། ང་ཚོས་ཕྱི་འབྱུང་བ་དང༌། ནང་ལུས་ཤེས་པ་དང་བཅས་པའི་བཀོད་པའི་འགྲོ་ལུགས་སོགས་གཞུང་ནས་གསུངས་པ་ལྟར་ལ་དུས་བསྟུན་རིགས་པས་བརྒྱན་ཏེ་གསལ་པོར་འཆད་ཐུབ་ན་དེས་ཀྱང་དེང་སང་ཆོས་ཡང་དག་ཏུ་སྟོན་པར་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོད།

ཁ༽ རྒྱལ་བསྟན་དར་སྤེལ་དང་། ཆོས་ལུགས་གཞན་ལ་སློབ་སྦྱོང་།

དེང་སང་འགའ་ཞིག་གིས་བོད་ཀྱི་ཆོས་ལ་བླ་མའི་ཆོས་དང༌། རྒྱ་གར་གྱི་ཆོས་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཞེས་ཆོས་ལུགས་གཉིས་སུ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་འདུག ང་རང་ཚོ་ལུང་ཁུག་གི་ཆོས་པ་ཚོས་ཆོས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ཡང་དག་པར་སྟོན་ཐུབ་ན་དེས་ང་རང་ཚོའི་ཤེས་རིག་ཟབ་ཅིང་རླབས་ཆེ་བ་ཡང་མངོན་ཐུབ།

ང་ཚོས་དམ་པའི་ཆོས་ཁྱབ་འཕེལ་གྱི་ཆེད་དུ་ཐབས་ཤེས་ཡོད་རྒུ་རྩལ་སྤྲུགས་བྱས་ཏེ་གང་ས་ནས་གོམ་པ་སྤོ་གང་ཐུབ་བྱེད་དགོས། འདི་ནི་བོད་པ་སྤྱི་དང༌། ལྷག་པར་ཆོས་ཀྱི་གནས་ལུགས་གསལ་པོར་རྟོགས་པ་ཚོའི་ལས་འགན་ཡིན། འདིས་བོད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ལ་ཕན་ཐོགས་གནད་དུ་འཁེལ་བ་སྒྲུབ་ཐུབ་པས། ཁྱེད་ཚོའི་ཐུགས་ལ་ངེས་པར་འཇོག་དགོས། རང་གི་འཛིན་པའི་ཆོས་ལུགས་ཕྱི་ཕྱོགས་སུ་ཕར་སྤེལ་བ་མ་ཟད། དེང་སྐབས་ཆོས་ལུགས་གཞན་དག་གི་གནད་དོན་ཡང་ཚུར་རྟོགས་དགོས་པ་ཡིན། དེ་ཡང་རྣམ་འགྲེལ་ནང་ཆོས་ལུགས་གྲུབ་མཐའ་གཞན་དག་མང་པོ་ཞིག་གསུངས་ཡོད་པ་ལས། ངོས་རང་སྔ་ལོ་རྒྱ་གར་ཁུལ་གནས་མཇལ་དུ་བསྐྱོད་སྐབས་གྲངས་ཅན་པའི་ཤེས་བྱ་ཉེར་ལྔའི་འདོད་ཚུལ་མིང་ཚིག་འགའ་ཞིག་གོ་བརྡ་མ་འཕྲོད་པ་ལས་ཕལ་ཆེར་སྔར་དང་འདྲ་བ་འདུག ང་ཚོས་ཆོས་ལུགས་གཞན་དག་ལ་འགྱུར་བ་ཇི་བྱུང་དང༌། འགྱུར་བ་ཡོང་དོན་ཇི་ཡིན། དེང་གི་འགྲོ་ལུགས་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་དང༌། གཞན་ཡང་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས། ཁ་ཆེའི་ཆོས་ལུགས། སིག་གི་ཆོས་ལུགས་སོགས་ཀྱི་འགྲོ་ལུགས་རྣམས་ཀྱང་ངེས་པར་དུ་ཤེས་དགོས་པ་ཡིན།

དེང་སྐབས་བོད་གཅིག་པུར་ནང་ཆོས་དར་རྒྱས་ཡུན་གནས་ཡོང་ཐབས་བྱས་པས་མི་འགྲིགས། གཞན་དག་ལུང་པ་རེ་ཟུང་ལ་དར་བས་ཀྱང་མི་འགྲིགས། འཛམ་གླིང་ཡོངས་ལ་ཆོས་ཀྱི་གནས་ལུགས་སྤེལ་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས། དེར་བརྟེན་ད་ལྟ་ནས་ཕྱི་ནང་གཉིས་ཀའི་ཆོས་ཀྱི་འགྲོ་ལུགས་ཤེས་པ་དང༌། ཤོད་ཐུབ་པའི་སྒོ་ནས་གཞན་བློ་ཆོས་སུ་ཕྱོགས་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས། ཆོས་བྱེད་པ་ལ་ལྷ་སྒྲུབ་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་བསྡུས་ལ་མི་གསལ་བ་མིན་པར། རྒྱུ་མཚན་ཡང་དག་གསལ་པོ་སྟོན་པའི་སྒོ་ནས་ཆོས་ལ་དད་པ་སྐྱེ་ཐབས་གནད་དུ་འཁེལ་བ་ཞིག་བྱ་དགོས། ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མིས་ཆོས་ཁུངས་ལྡན་ཡིན་མིན་བརྟགས་ཏེ་གཞི་ནས་ཆོས་ལ་ཡིད་ཆེས་དང༌། ཆོས་ཡང་དག་པར་ངོས་འཛིན་ཐུབ་ཐབས་བྱེད་པ་དེ་གལ་གནད་ཆེན་པོ་འདུག་པས་དེ་ལུགས་དགོངས་པར་འཇགས་དགོས།

ག༽ ལུགས་གཉིས་ཟུང་འབྲེལ་དང་། མཐའ་གཉིས་བྲལ་བའི་ལྟ་སྤྱོད།

༢༽ ལུས་སྲོག་གཡོ་བ་ཆུ་ཡི་ཆུ་ལྦུར་བཞིན། །མྱུར་དུ་འཇིག་པ་འཆི་བ་དྲན་པ་དང༌། །ཞེས་པར་འགྲེལ་བཤད་མཛད་སྐབས། འཆི་བ་ལས་ཐར་ཐབས་གཏན་ནས་མེད། དེ་ནས་ཕྱི་མའི་དོན་དུ་ཆོས་རྣམ་པར་དག་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས། དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་བློས་གཏོང་དགོས། ཆོས་དང་འཇིག་རྟེན་གཉིས་འགལ་ཟླ་རང་ཡིན། འོན་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་ནག་པོ་ནག་རྐྱང་དང༌། ཆོས་མཐུན་གྱི་འཇིག་རྟེན་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད། རང་རེ་བོད་ལ་ཡང་ལུགས་གཉིས་ཟུང་འབྲེལ་ཞེས་མི་རབས་གོང་རིམ་ནས་ཁ་རྒྱུན་དུ་ཡོད་པ་ཙམ་མ་ཟད། དངོས་སུ་ལག་ལེན་བསྟར་བ་ལྟར་དེང་དུས་དང༌། ཕྱིན་ཆད་ཇི་སྲིད་ནམ་གནས་བར་ལུགས་གཉིས་ཟུང་འབྲེལ་ཞེས་པ་ཉམས་མེད་ཡུན་དུ་གནས་དགོས་ངེས་ཡིན།

མཚམས་འདིར་ངས་ཚིག་རྙོག་ཅུང་ཟད་ཅིག་བརྗོད་འདོད་བྱུང༌། འདིར་དགེ་འདུན་པ་འགའ་ཞིག་ལག་ཤེས་བཟོ་ལས་ལ་མ་ཞུགས་ཐབས་མེད་བྱུང་བ་འདི་ཡང་ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་སུ་འོས་པར་བསམ་གྱི་འདུག ཡིན་ན་ཡང་ལག་ཤེས་ལ་ཞུགས་ཏེ་ཁྱིམ་པ་དང་མཉམ་འདྲེས་ཡིན་ཚུལ་གྱིས་འཇིག་རྟེན་ཁྱིམ་པའི་སྤྱོད་ལམ་རྣམས་ཉམས་སུ་བླངས་ན་རྩ་བ་ནས་མི་འགྲིགས། ངས་བློ་ཕམ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བའི་སྒོ་ནས་ཞུ་རྒྱུ་ཞིག་ལ། བར་དེར་དགེ་འདུན་པ་ཁ་ཤས་དང༌། བླ་མ་སྤྲུལ་སྐུ་འགའ་ཤས་བབ་ལོག་བྱུང་བའི་གནས་ཚུལ་ཐོས་པ་འདི་ནི་ངོས་རང་ཧ་ཅང་བློ་ཕམ་ཆེན་པོ་བྱུང༌། ད་ཕྱིན་གནས་ཚུལ་འདི་འདྲར་མ་སོང་བ་ཞིག་ཚང་མས་དགོངས་པ་ཡག་པོ་བཞེས་དགོས། ཧ་ཅང་དམིགས་བསལ་ཆེ་དྲགས་ན་རྙོག་དྲ་ཆེ་ལ་དཀའ་ངལ་མང་བའི་ཁ་སྦྱོར་བདུན་ལྡན་ཁྱད་མཚར་ཞིག་གི་རྟོགས་པ་རྙེད་མཁན་མང་དུ་འགྲོ་གི་རེད། ང་ཚོས་ལྟ་བ་ཆད་མཐའ་དང་རྟག་མཐའ་གཉིས་ཀ་དགག་དགོས་པ་ལྟར། སྤྱོད་པ་ཡང་རྟག་ཆད་གཉིས་ཕྱོགས་ནས་དགག་དགོས་པ་ཡིན།

འདིར་ཡོད་བོད་པ་སྤྱི་དང༌། ལྷག་པར་བླ་སྤྲུལ་དགེ་འདུན་པ་ཚོས་དགོངས་པ་གཟབ་གཟབ་བཞེས་དགོས། ད་ལྟ་འདིར་ཧོབ་ཀྱི་ལྟ་སྣང་ལ་ང་ཚོ་འདི་ལྟར་འཛོམས་ནས་འདྲ་ཆགས་པོ་དང་། ཡིན་མདོག་ཁག་པོ་ཡོད་ཀྱང་། དོན་དམ་བསམ་བློ་གཏོང་སྐབས་ང་རང་ཚོ་སྙིང་ནས་དགའ་ཞེན་བྱེད་པའི་ཕ་ཡུལ་བོད་ནི་རྒྱ་དམར་གྱི་ལག་ཏུ་ཚུད་ཅིང་། རང་ཚོར་སྙིང་ནས་བརྩེ་ཞིང་བྱམས་པའི་ཕ་མ་སྤུན་ཉེ་དང་། བོད་རིགས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ནི་རྒྱ་དམར་གྱི་བྲན་གཡོག་ཏུ་གྱུར་ཏེ་བཟོད་པར་དཀའ་བའི་བཙན་དབང་དང་། གདུག་རྩུབ་ཆེན་པོའི་འོག་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་ཉིན་འཁྱོལ་ཡང་མཚན་མི་འཁྱོལ་བ་མྱངས་དང་མྱོང་བཞིན་པ་མ་ཟད། དེ་དང་དུས་མཚུངས་བོད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་ཡང་མིང་ཙམ་མེད་པ་བཟོ་མུས་དང༌། ང་རང་ཚོ་རང་ཉིད་སྐྱེས་སའི་ལུང་པ་སྐྱིད་པོ་དེ་ད་ཆ་གང་འདྲ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་དམ། གནས་ཚུལ་འདི་ཚོ་བསམས་ཏེ་ད་ཕན་གྱི་བསམ་བློ་སྟབས་བདེ་དེ་ལྟར་བཏང་ན་གཏན་ནས་མི་འགྲིགས།

ང༽ ཐབས་ཤེས་སྣ་མང་དང་། བསམ་གོམ་གསར་པ།

ང་ཚོའི་བདེན་པའི་མཐའ་གསལ་རྒྱུ་ཉག་ཅིག་ཀྱང༌། དེ་ལ་མི་ཡིས་ཐབས་ཤེས་བྱེད་དགོས་པ་ལས་རང་བཞིན་རང་བྱོན་ལྟ་བུར་ཡོང་མི་སྲིད། ང་ཚོས་རྟག་ཏུ་ནས་བསམ་བློ་རྒྱ་ཆེ་ཙམ་དང༌། རིང་ཙམ་བཏང་ནས་ཐབས་ཤེས་ཡོད་རྒུ་རྩལ་སྤྲུགས་བྱེད་དགོས། དཔེར་ན། དེ་སྔོན་གདན་སའི་མཁན་པོ་དགེ་བཤེས་ཡིན་ཡང་རུང༌། རྒྱུད་པ་དང༌། རྣམ་གྲྭ་ཡིན་ཡང་རུང༌། རང་རང་སོ་སོའི་ཁུངས་དེད་དེ་ལམ་གཅིག་པུ་ཁོ་ནར་ཐར་ཀར་ཕྱིན་ཀྱང་འགྲིགས་ལ་དགེ་མཚན་ཡང་ཡོད། འོན་ཀྱང་ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་འདིར་སྒོ་ཀུན་ནས་ཐབས་ཤེས་སྣ་ཚོགས་ཤིག་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་དགོས།

དེ་ཡང་འགྲོ་འདུག་སྤྱོད་གསུམ་གང་གི་ཐད་ནས་ཡུལ་དུས་གནས་ཚུལ་ལ་ངེས་པར་དུ་བསྟུན་དགོས། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀྱང་སྐབས་རེ་རང་བཞིན་ཡོད་པ་དང༌། སྐབས་རེ་རང་བཞིན་མེད་པར་གསུངས་པ་དང༌། ལམ་འོག་མར་བུད་མེད་བསྟེན་མི་ཆོག་པ་དང༌། ལམ་གོང་མར་བུད་མེད་བསྟེན་དགོས་པར་གསུངས་པ་སོགས་གནས་ཚུལ་དངོས་ཡོད་དང་བསྟེན་ཏེ་བསམ་པ་དང་སྤྱོད་པ་མི་འདྲ་བ་དགོས་པར་གསུངས་པ་ལྟར། ང་ཚོས་ངེས་པར་དུ་གནས་ཚུལ་དང་བསྟུན་ཏེ་བསྒྱུར་བཅོས་བྱེད་དགོས། འོན་ཀྱང་རྩ་བ་ཆོས་དང་འགལ་མིན་བསམ་ཞིབ་ནན་ཏན་གྱིས་བརྟག་དགོས། ཇོ་བོ་རྗེས་བྷི་ཀྲ་མ་ལ་ཤི་ལར་གནས་ཚུལ་གསར་པ་ཞིག་བྱུང་སྐབས་སྡེ་སྣོད་གསུམ་ནས་བཀག་ཡོད་མེད་དང༌། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་དང་འགལ་མིན་བསམ་གྲོས་ཚོགས་འདུ་བྱེད་པའི་ལམ་སྲོལ་ཡོད་གསུངས་པ་ལྟར། རང་རེས་ཀྱང་སྤྱོད་པ་གསར་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་བྱུང་ན་དེ་མཚམས་སྡེ་སྣོད་གསུམ་དང་འགལ་མིན་དང༌། བྱང་སེམས་དང་སྔགས་ཀྱི་བཅས་པ་ལས་འགལ་མིན་བཅས་ལ་བསམ་ཞིབ་གྲོས་བསྡུར་ངེས་པར་བྱེད་དགོས། དེ་བཞིན་གནས་ཚུལ་ལ་བརྟེན་ནས་བསམ་བློ་གསར་པ་གཏོང་བ་དང༌། གོམ་པ་གསར་པ་ཞིག་མ་སྤོས་མཐུ་མེད་ཡིན་རུང༌། ཡུལ་དུས་གནས་ཚུལ་བརྗེས་པར་བསམས་ཏེ་རྩ་བའི་རང་ལུགས་སྐྱོན་མེད་དཀར་གཙང་གི་ཆ་དེ་དག་རྩ་བརྗེས་སུ་སོང་ན་གཏན་ནས་མི་འགྲིགས།

ཅ༽ དུས་བསྟུན་དགོངས་བཞེས་དང་། དགེ་འདུན་པའི་ལག་ཤེས།

དགེ་འདུན་པ་མང་ཙམ་ཞིག་ལམ་བཟོར་ཕེབས་དགོས་བྱུང་བ་དེ་ནི་ཧ་ཅང་གི་ཁག་པོ་ཡིན་འདུག་ཀྱང་སྐབས་འདིར་ངོས་རང་དགའ་པོ་བྱུང༌། དགེ་འདུན་པས་དུས་བསྟུན་དགོངས་བཞེས་ཀྱིས་དཀའ་ངལ་འཛེམས་མེད་གནང་བ་དེ་ཡག་པོ་རེད་བསམ་པ་བྱུང༌། སེར་མོ་བ་སློབ་གཉེར་ལ་ཞུགས་མིན་སྣ་ཚོགས་ཤིག་ཡོད་སྟབས་ཚང་མ་མཉམ་འདྲེས་སུ་བཞུགས་རྒྱུ་དང༌། ས་གནས་གཅིག་ཏུ་འཚོ་འདུས་སུ་གནས་རྒྱུ་སོགས་ཤིན་ཏུ་ཁག་པོ་རེད། བོད་དུ་སྐལ་པ་བཟང་པོ་རེད། དགེ་འདུན་པ་ཚོ་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་དཀའ་ངལ་གང་ཡང་མེད། ད་ཆ་བོད་དུ་བཞུགས་སྐབས་ཀྱི་བསམ་བློར་བསྒྱུར་བཅོས་བཏང་སྟེ་ལམ་བཟོའི་ལས་རོགས་སུ་ཕེབས་ཐུབ་པ་དེ་ཡག་པོ་རེད། སྦག་སར་ས་སྐྱ་དང༌། རྙིང་མ། དགེ་ལུགས། བཀའ་བརྒྱུད་པ་བཅས་ཀྱི་བླ་སྤྲུལ་དགེ་འདུན་ཚོ་ཁག་གཅིག་བཞུགས་ཐུབ་པ་དང༌། ཌ་ལ་ཧའོ་སེར་རྒྱུད་གྲྭ་སྟོད་སྨད། རྣམ་གྲྭ། གཞན་དག་སྔགས་ཕྱོགས་ཀྱི་དགེ་འདུན། དེ་མིན་དགེ་བཤེས་དང༌། དཔེ་ཆ་བ་ཁག་གཅིག་བཅས་ས་གནས་གཅིག་ཏུ་བཞུགས་ཐུབ་པ་དང༌། དེ་དག་གི་ནང་འགའ་ཤས་ལག་ཤེས་བཟོ་ལས་སུ་ཞུགས་པ་བཅས་ཡག་པོ་རེད་སྙམ། ང་ཚོས་དུས་དང་གནས་ཚུལ་ཁག་པོའི་སྐབས་སུ་རང་གིས་དཀའ་ངལ་འཛེམས་མེད་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། དེ་འདྲའི་དཀའ་ངལ་འཛེམས་མེད་བྱེད་བཞིན་པ་དེ་བསྔགས་འོས་ཀྱི་གནས་སུ་གྱུར་པ་ཞིག་རེད།

སྤྱིར་བཏང་འཛམ་གླིང་གི་བཙན་བྱོལ་བ་ཚང་མས་རང་རང་ས་ཡུལ་ཞིག་ཏུ་གནས་ཆགས་ཐབས་སམ། གཞིས་ཆགས་ཐུབ་ཐབས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟར། ང་རང་ཚོ་བོད་པ་བཙན་བྱོལ་བའི་ཁོངས་ནས་སོ་ནམ་པ་དང་ལག་ཤེས་པ་ལོས་ཡིན། དེ་ལྟར་མིན་ཡང་ས་ཞིང་གི་ལས་ཀ་བྱས་ཏེ་གཞིས་ཆགས་ཐུབ་ཐབས་གཙོ་བོར་བྱེད་པ་དང༌། གཞན་དག་གང་འཚམ་ཞིག་གིས་ལག་ཤེས་བཟོ་ལས་ལ་ཞུགས་ཏེ་ཐོན་སྐྱེད་བྱས་ནས། ཚང་མས་རང་གི་ལྟོ་གོས་རང་གི་ལས་ཀས་ཁུངས་འཁྱོལ་བ་ཞིག་བྱེད་པ་དང༌། ཚང་མ་ལྷིང་འཇགས་སུ་སྡོད་ཐུབ་ན། དེ་ནས་བོད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ལ་ཞབས་འདེགས་ཕན་ནུས་ཐོན་པ་སྒྲུབ་ཐུབ། ལྟོ་གོས་གནས་མལ་གདེང་འཁེལ་མེད་ན་སེམས་སུ་ཇི་ཙམ་དྲན་པ་དང༌། ཁ་ནས་ཇི་ཙམ་བཤད་ཀྱང་དོན་ལ་བསམ་ཐོག་དོན་འཁེལ་ཡོང་བ་ཤིན་ཏུ་ཁག་པོ་རེད། སྔ་འཕྲོས་འདི་ཁུལ་འབྱོར་བའི་རང་མི་ཚང་མ་གནས་ཆགས་ལྷིང་འཇགས་ཤིག་བྱེད་ཐུབ་ན་ངོས་ཀྱང་སེམས་ཁྲལ་ཆུང་དུ་སོང་ནས་རང་རེའི་སྤྱི་དོན་ལ་ནུས་ཤུགས་སྔར་ལས་ཐོན་པ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་མི་ཡོང་ངམ་སྙམ་པ་འདུག

ཌ་ལ་ཧའོ་སེའི་ལག་ཤེས་བཟོ་ལས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་སྔོན་ནས་གོ་ཐོས་བྱུང་ཐོག མདང་དགོང་གྲུབ་འབྲས་ཇི་ཡོད་དངོས་སུ་མིག་མཐོང་གསལ་རྟོགས་བྱུང་གཤིས་ངོས་རང་དགའ་པོ་བྱུང་བ་མ་ཟད། སྤོབས་པ་ཡང་ཅུད་ཟད་སྐྱེས་བྱུང༌། ཕྱི་ནང་ཀུན་ནས་བོད་པ་གྱོང་པོ་དང་། བློ་སྟོབས་དང༌རིག་རྩལ་ཆེན་པོ་རེད་ཟེར་བ་དངོས་བདེན་རེད་བསམ་པ་བྱུང༌། འདིར་བོད་མིའི་ལག་ཤེས་ལས་གྲྭ་འདི་ལྟར་ཚུགས་པ་དང༌། དྷ་རམ་ས་ལར་ང་ཚོས་བོད་མིའི་བུ་ཕྲུག་གསོ་སྐྱོང་ཁང་ཞིག་གསར་དུ་བཙུགས་ཏེ། དེར་བཙན་བྱོལ་རང་མི་ལམ་བཟོ་བ་ཁག་གི་ཕྲུ་གུ་ཕོ་མོ་མང་པོ་བསྡུ་འགུགས་བྱས་པ་ཡིན། ཕྲུ་གུ་ཚོ་ཐོག་མར་འབྱོར་སྐབས་ཕལ་ཆེར་ལུས་གཅོང་པོ་དང་། གླེན་པ་འདྲ་བ་ཞིག་འདུག ཡིན་ན་ཡང་བདུན་རེ་གཉིས་སོང་ནས་ཕྲུ་གུ་དེ་དག་མེ་ཏོག་ལ་ཆུ་བརྒྱབ་པ་ནང་བཞིན་གྲུང་པོ། སྙིང་རྗེ་པོ་ཆགས་འདུག འདི་སྐབས་ངའི་སེམས་སུ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་གདུལ་བྱའི་སྐྱེ་བོ་འདེམས་ནོར་ཐེབས་མི་འདུག་བསམ་པ་བྱུང༌། དེ་བཞིན་ལམ་བཟོ་ཁག་ལའང་མི་རིགས་གཞན་དག་གི་ལས་མི་དང༌། བོད་པའི་དབར་ལས་ཤུགས་ཆེ་ཆུང་གི་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་བྱུང་འདུག ཚུལ་འདི་དག་ལ་བརྟེན་ནས་ད་ཆ་ངའི་སེམས་ཀྱི་གཏིང་རང་ནས་ང་ཚོ་བོད་རིགས་ཟེར་བ་འདི་དོན་དམ་གྱི་གྱོང་པོ་རེད། གང་བྱས་ཀྱང་མ་འཇོན་པ་དང༌། མ་ཤེས་པ་རྩ་བ་ནས་མི་ཡོང་ཐག་ཆོད་རེད་སྙམ་པའི་ཡིད་ཆེས་སྔར་ལས་བརྟན་པ་ཞིག་སྐྱེས་བྱུང༌། འདིར་ཁྱོད་ཚོས་ལག་ཤེས་བཟོ་ལས་ཕྲ་ཚུགས་གོང་འཕེལ་དུ་འགྲོ་ཐབས་ལ་ད་དུང་མུ་མཐུད་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས། འདིར་ད་ལྟ་ཐོན་སྐྱེད་འདུ་འགོད་སྐོར་གྱི་གནས་ཚུལ་གཏན་འཁེལ་བ་ཞིག་མི་འདུག འདི་སྐོར་ཚང་མ་བསམ་རྒྱ་མི་ཆུང་བ་དང༌། རླབས་ཆེ་ཙམ་ཞིག་བྱེད་དགོས།

ཆ༽ མཉམ་འབྲེལ་གྱི་ཐོན་སྐྱེད་དང་། དགེ་སྐྱོན་གྱི་མིག་དཔེ།

ངོས་ཀྱི་བསམ་འཆར་ཞིག་ལ། ཁྱོད་ཚོས་ཐོན་སྐྱེད་ཁེ་ལས་བྱེད་ཕྱོགས་སྐོར་མི་གཅིག་གམ། སྒེར་སོ་སོ་མིན་པར་མཉམ་རུབ་ཀྱི་ཐོག་ནས་སྤྱི་པར་ཕན་པ་དང༌། ཁེ་འབབ་སྤྱི་ཐོག་ཏུ་ཡོང་བ་ཞིག་བྱེད་དགོས། སྤྱི་དྲོད་ན་སྒེར་འཁྱགས་པོར་ལུས་མི་ཤེས། དེས་ན་ཚང་མས་སྤྱི་པ་བསམས་ནས་ཐོན་སྐྱེད་ཁེ་ལས་བྱེད་པ་དེ་རང་གལ་ཆེ་བར་བསམ་གྱི་འདུག ལག་ཤེས་བཟོ་ལས་པ་ཚོས་ཐོན་སྐྱེད་མཉམ་ལས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྤྱི་ལ་ཁེ་ཕན་ཡོང་བ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། ལམ་བཟོ་ཁག་གི་ལས་མི་རྣམས་ནས་ཀྱང་འགའ་ཞིག་གླ་དངུལ་ཕྲན་བུ་བྱུང་འཕྲལ་ལམ་སེང་ཟ་ཁང་དུ་རྒྱུགས་པ་དང༌། ཇ་མངར་ཚོད་མེད་འཐུང་བ་སོགས་ཀྱིས་སྟོར་རྐྱེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་སྐད། དེ་འདྲའི་དབང་དུ་མ་སོང་བར་ཚང་མས་པད་ཤག་གཅིག་ལས་མེད་ཀྱང་གང་བྱུང་བསྟོར་མི་དགོས་པར་བསགས་ཏེ་སྤྱི་ཐོག་ཏུ་ཕན་ཐབས་གང་འགྲོ་ཞིག་བྱས་ན་སྤྱི་སྒེར་གཉིས་ཀར་མ་རྩ་ཚུགས་ཐུབ་པའི་དགེ་མཚན་ཆེན་པོ་ཡོད།

གང་ལྟར་ཡང༌། ཚང་མས་མཉམ་འབྲེལ་ཐོག་ནས་སྤྱི་སྒེར་ཡོངས་ལ་ཁེ་ཕན་ཡོང་ཐབས་ཀྱི་བློ་རྒྱ་ཆེ་བསྐྱེད་བྱེད་དགོས། དཔེར་ན། རྒྱ་ནག་ཁུལ་མི་མང་ལ་རང་དབང་དང་ལོངས་སྤྱོད་བྱེད་པའི་ཁེ་དབང་སྤུ་ཙམ་མེད་པ་དེ་སྡུག་པོ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། རྩ་བའི་མཉམ་འབྲེལ་ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་ཐད་ལ་ང་ཚོས་སློབ་སྦྱོང་འོས་པ་ཞིག་རེད། དེ་འབྲེལ་དེང་སང་ང་རང་ཚོའི་ཁྱིམ་ཚང་ལྟ་བུ་རྒྱ་གར་རྒྱལ་ཁབ་འདིར་ཡང་མཉམ་འབྲེལ་ཁེ་ལས་རྒྱ་ཁྱབ་ཏུ་ཁྱབ་སྤེལ་ཡོད་མུས་བཅས་མཉམ་འབྲེལ་གྱི་ལས་དོན་བྱེད་པ་འདི་ལ་དགེ་མཚན་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་ཐག་ཆོད་རེད།

ང་ཚོས་རྒྱ་ནག་ཏུ་གུང་བྲན་ཏང་ཟེར་བའི་དམར་པོའི་ལམ་ལུགས་ངན་པ་དེ་ལ་སྙིང་ནས་ཁོང་ཁྲོ་ཟ་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་ཀྱང༌། རྒྱ་ནག་རྒྱ་ཆེའི་རྒྱ་རིགས་མི་མང་གི་གྲུབ་འབྲས་བཟང་པོ་རྣམས་ལ་བསྔགས་བརྗོད་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་འོས་པ་ཡིན། བསྟན་དགྲ་རྒྱ་དམར་གྱི་ཕྱི་ནང་གནས་ལུགས་ཀྱང་ངེས་པར་དུ་རྟོགས་དགོས། སློབ་དཔོན་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པས་ཕྱི་རོལ་པའི་གྲུབ་མཐའ་ལ་སྦྱང་བརྩོན་སྙུགས་བསྲིངས་མཛད་པའི་རྣམ་ཐར་ཉམས་སུ་བླངས་ཏེ། ང་ཚོར་སུ་ཞིག་གིས་སྡུག་པོ་བཏང་བ་དང༌། ང་ཚོས་སུ་ཞིག་ལ་ཁ་གཏད་གཅོག་དགོས་པ། ཐབས་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་བརྟེན་དགོས་པ་སོགས་བྱ་བའི་གནད་ཐམས་ཅད་ཤེས་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས།

ད་ལྟ་འདིར་ཐོན་སྐྱེད་ཁེ་ལས་མཉམ་འབྲེལ་གྱི་གླེང་མོ་ཕྲན་བུ་བྱུང་ཞིང༌། འོན་ཀྱང་སྙིང་པོ་ཐོན་སྐྱེད་གོང་འཕེལ་གཏོང་བ་ལ་ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་ཡོ་བྱད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང༌། གཞི་རྒྱ་ཆེ་ཙམ་ཞིག་དགོས། དེར་བརྟེན་ད་ཡོད་ཀྱི་ཡོ་བྱད་ལེགས་སུ་གཏོང་བ་དང༌། རིམ་པས་འཕྲུལ་འཁོར་བེད་སྤྱོད་ཀྱིས་མཉམ་རུབ་ཐོན་སྐྱེད་བྱེད་ཐུབ་ན་སྤྱི་ཕན་ཁེ་ལས་ཀྱི་བྱ་བ་རླབས་ཆེ་སྒྲུབ་ཐུབ་ངེས་རེད། རྒྱ་གར་བའི་ལས་བྱེད་ནས་ཀྱང་འདི་ཐད་ལ་བསམ་པའི་འཆར་གཞི་ཡག་པོ་འདུག དེ་རྩིས་ཁྱོད་རང་ཚོས་ཀྱང་ནུས་ཤུགས་ཆེ་སྐྱེད་བྱེད་དགོས།

ཇ༽ བསམ་བློ་གསར་པ་དང་། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འཐུས་ཤོར།

འདིར་དགེ་འདུན་པ་འགའ་ཞིག་བཟོ་ལས་ལག་ཤེས་སུ་ཞུགས་པ་དང༌། མཐུན་རྐྱེན་འཛོམས་མིན་སྟབས་ཀྱིས་ན་བཟའ་སྐྱ་ཆས་བཞེས་དགོས་པ་སོགས་བྱུང་ཡོད་ཀྱང༌། དོན་དམ་འཇིག་རྟེན་ནག་པོའི་དབང་དུ་མ་སོང་བ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་མཛད་དགོས། དུས་མཚུངས་བོད་དུ་བཞུགས་སྐབས་ཀྱི་དགེ་འདུན་པ་ཡིན་ཕྱིན་དམིགས་བསལ་དལ་ལ་སྐྱིད་པའི་སྣང་བ་དེ་ཡང་དགག་དགོས། ད་ཕན་བོད་དུ་གང་ཡོད་པ་དང༌། ད་ཕན་བོད་དུ་གང་བྱས་པ་དེ་དག་ད་ཆ་རྒྱ་གར་ནང་དུ་ཡོང་ཐབས་མེད། ཡུལ་ཁམས་གཞན་དག་ལའང་གཏན་ནས་ཡོང་ཐབས་མེད། ཕྱིན་ཆད་བོད་རང་དུའང་ཡོང་ཐབས་མེད། ང་ཚོས་དོན་དམ་པར་བོད་རྒྱལ་ཁམས་རང་ཚུགས་ཐུབ་པའམ། རྩ་བའི་གཞུང་དང༌། བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་དོན་དུ་བསམ་བློ་རྒྱ་ཆེ་ཙམ་དང༌། བསམ་བློ་གསར་པ་ཞིག་གཏོང་དགོས། ཕྱོགས་གཅིག་གི་སྒེར་དོན་གཙོ་བོར་བཟུང་བས་རྩ་བ་ནས་མི་འགྲིགས། འགྲིགས་ཀྱི་རེད་དམ་མ་རེད། ཁྱེད་ཚོས་དགོངས་པ་ཡག་པོ་ཞིག་བཞེས་དང༌། ད་ཕན་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དེས་ང་རང་ཚོ་ལ་དོན་དམ་གྱི་གྱོང་ཆེན་པོ་རག་པ་མ་རེད་དམ། ང་ཚོའི་མི་ཇི་ཙམ་ཤི་བ་དང་། དགྲ་བོས་ང་ཚོའི་མི་ཁྲི་ཕྲག་མང་པོ་གསོད་ཐུབ་པའི་རྐྱེན་རྩ་གང་ལ་ཐུག་འདུག ང་རང་ཚོ་སྒེར་གཞུང་ཆོས་བཅས་བོད་མི་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་ཕྱི་ནང་སྣོད་བཅུད་གང་ལའང་ལྟ་ཁུངས་བརྟེན་ཁུངས་གང་ཡང་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་སྡུག་པོ། སྐྱོ་པོ། འགྱོད་པ་ཆེན་པོ་འདི་བྱུང་བའི་རྐྱེན་རྩ་གང་ལ་ཐུག་འདུག

རང་རེ་བོད་ལ་ཆོས་ཡག་པོ་ཡོད། འོན་ཀྱང་ཆོས་དང་མཉམ་པའི་སྲིད་བྱུས་འཛིན་སྐྱོང་ཇི་བཞིན་ལག་ལེན་དུ་འཁེལ་བ་བྱུང་མེད། སྲིད་ཀྱི་ཐད་ལ་ནོར་འཁྲུལ་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད། ལྷག་པར་༸རྒྱལ་བ་སྐུ་གོང་མ་དགོངས་པ་གཞན་དོན་དུ་གཤེགས་རྗེས་ནས་བོད་རྒྱལ་ཁབ་གཞུང་དང༌། བོད་མི་མང་སྤྱི་དོན་གྱི་ལས་ཀ་ཚགས་ཚུད་པོ་ཞིག་རྩ་བ་ནས་བྱུང་མི་འདུག བར་སྐབས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ནི་གང་འདྲ་བྱུང་བ་ཁྱེད་ཚོ་ཚང་མའི་དགོངས་པར་མངའ་གསལ་རེད།

ཉ༽ གཞུང་སྒེར་ཆོས་གསུམ་དང་། བསྟན་སྲིད་ལ་ཕན་ཐོགས།

ངས་འདིར་གསལ་པོ་ཞུས་ན། གདན་ས་ཚོའི་ཁོངས་ནས་ཆོས་གཞིས་ཡིན་ཞེས་ས་ཁང་མི་སེར་མང་པོ་ཞིག་བདག་ཏུ་བཟུང༌། དེས་སློབ་གཉེར་བ་སོགས་དགེ་འདུན་དམངས་ལ་ཕན་པ་ཆེན་པོ་ཡོད་ཁུལ་གྱིས་གཞུང་དང༌། མི་མང་སུ་ལའང་ཁེ་དབང་མ་སྤྲད་པར་དམ་པོར་བཟུང་སྟེ་འདིས་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ལ་ཞབས་འདེགས་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད་ཁུལ་བྱེད་པ་དེ་ཡང་ནོར་འཁྲུལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པར་མཐོང་གི་འདུག ནོར་འཁྲུལ་རེད་དམ་མ་རེད། སྔ་ལོ་བོད་ས་ཕག་ཟླ་ ༢ ཚེས་ ༡ ཉིན་མོ་ང་རང་ཚོས་རྒྱ་དམར་གྱི་བཙན་དབང་འོག་ནས་སྒེར་ལངས་རང་བཙན་བསྐྱར་ལེན་གྱི་ལས་འགུལ་བྱས་པ་རེད། དེ་དུས་གདན་ས་རྣམས་ལ་ཆོས་གཞིས་སྟོབས་འབྱོར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡོད་ན་ཡང་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ལ་ཕན་ཐོགས་གང་ཞིག་བྱུང་སོང༌། དེ་ནས་ཉིན་ཤས་རྗེས་རྩ་བའི་བོད་གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་ཆབ་སྲིད་ལ་ཉམས་ཉེས་བྱུང་སྐབས་སྒེར་ཆོས་སུ་ལའང་རྣམ་ཀུན་གྱི་ཁེ་དབང་ཆེན་པོ་དེ་དག་འདུག་གམ། སྒེར་ཆོས་ཚོ་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་ལྷགས་པ་གང་ཞིག་བྱུང་སོང༌ངམ།

རང་རེའི་བོད་གཞུང་སྐབས་དེར་བོད་ཚེས་བརྒྱད་དགུ་ནས་ཁྱིམ་མཚེས་རྒྱ་གར་རྒྱལ་ཁབ་ཕྱོགས་སུ་བདེན་རྒྱབ་འཚོལ་བར་བྲོས་ཡོང་དགོས་བྱུང༌ཞིང་། ཁྱེད་ཚོ་དེའི་སང་གནངས་ནས་ལམ་སེང་བྲོས་ཕེབས་དགོས་བྱུང་བ་ལས། སྒེར་ཆོས་ཀྱི་དམིགས་བསལ་ཁེ་དབང་བཟུང་ནས་བཞུགས་ཐབས་མ་བྱུང་བ་རེད། བསྟན་པ་སྟོབས་དང༌། དབང་གིས་ཀྱང་འཛིན་དགོས་པ་ལྟར། རིས་མེད་བསྟན་པ་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་མངའ་བདག་བོད་གཞུང་སྟོབས་དབང་གཉིས་མེད་དུ་གྱུར་དུས་བསྟན་འཛིན་བླ་སྤྲུལ་དགེ་འདུན་གྱི་སྡེ་ཡང་ཉམས་ཉེས་འཐོར་སྐྱོན་དུ་ཕྱིན་དང་འགྲོ་བཞིན་པ་ད་ཆ་རང་ཅག་གཞུང་སྒེར་ཆོས་བཅས་ཚང་མར་ཉམས་མྱོང་དངོས་སུ་བྱུང་ཟིན་པ་ཡིན། ད་ཕྱིན་བསམ་བློ་གསར་པ་ཞིག་གི་སྒོ་ནས་བོད་དུ་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀ་སྐྱོན་མེད་དར་རྒྱས་ཡོང་ཐབས་ཤིག་བྱེད་དགོས། དེ་ཡང་སྐབས་སུ་བབས་པ་ཞིག་ལ་ཕྱི་རྒྱལ་སྲིད་ལུགས་ཁག་གིས་ཆོས་སྲིད་དབང་འཛིན་ཇི་ལྟར་བྱ་ཚུལ་རྟོགས་པར་བྱས་ནས། དེ་དག་རང་རེའི་དངོས་བྱུང་ཉམས་མྱོང་དང་བསྡེབས་ཐོག ང་ཚོའི་ཆོས་ཀྱི་སྲོལ་བཟང་དང་ཟུང་དུ་སྦྲེལ་ཏེ་ཆོས་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ་དུ་སྐྱོང་དགོས།

ང་ཚོས་ད་དུང་སྔར་ལུགས་ཁོ་ནར་ཞེན་པའི་བསམ་སྦུག་དོག་པོས་ཆོས་གཞིས་དང༌། སྒེར་ཁག་ཟེར་བ་ལ་སོགས་པའི་ཅོལ་ཆུང་གི་བྱ་བ་འདི་རིགས་ལ་མགོ་བོ་འཁོར་ཏེ་བསྡད་ན་ད་ལྟའི་དཀའ་ངལ་སེལ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་ནས་དཀའ་ལ། ཕྱིན་ཆད་བོད་དུ་ལོག་ནས་ཀྱང་ཁུངས་འཁྱོལ་མི་ཐུབ་པ་ཐག་བཅད་ཆོག་པ་ཞིག་ཡིན། ཡང་ཉིན་གཅིག་ཏན་ཏན་བྲོས་འགྲོ་དགོས་བྱེད་ཀྱི་རེད། ད་རེས་རྒྱ་གར་གཞུང་མི་མང་དང་བཅས་པས་མི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་སྔོན་ནས་འཕགས་བོད་མཛའ་འབྲེལ་ཡོད་པའི་རོགས་རམ་ལ་བརྟེན་ནས་བྲོས་ས་དང༌། སྡོད་ས་ཞིག་བྱུང་བ་རེད། རྟག་པར་ཕན་གྲོགས་འདི་ལྟར་ཡོང་དཀའ་ལ། རྗེས་སུ་ཡང་བསྐྱར་བྲོས་དགོས་བྱུང་ན་གང་དུ་བྲོས་སམ། ང་ཚོ་བོད་རིགས་ཚང་མས་རང་གི་ཕ་ཡུལ་དུ་བདེ་བར་འཁོད་རྗེས་ཡང་བསྐྱར་བྲོས་མི་དགོས་པ་ཞིག་ད་ལྟ་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས།

ཏ༽ མ་འོངས་པའི་བོད་གཞུང་དང་། སྟོབས་དབང་གཉིས་ལྡན།

ཕྱིན་ཆད་བོད་དུ་ཆོས་སྲིད་ལུགས་གཉིས་ཀྱི་སྲོལ་བཟང་དེ་དར་རྒྱས་ཡུན་གནས་ཡོང་བ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས། ཡིན་ན་ཡང༌། ད་ཕན་གྱི་ལུགས་སྲོལ་ཆོས་གཞིས་དང༌། སྒེར་གཞིས། སྡེ་དཔོན་མི་དྲག མི་སེར་དཀྱུས་མ་ཟེར་བ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་རྩ་བ་ནས་སྒྱུར་བཅོས་བྱེད་དགོས། དེ་ཡང་རྩ་བ་བོད་རྒྱལ་ཁབ་སྟོབས་འབྱོར་མངའ་ཐང་རྒྱས་ཐབས་དང༌། བོད་གཞུང་སྟོབས་དབང་གཉིས་ལྡན་དུ་གྱུར་ཐབས་གཞི་རྩར་བཟུང་དགོས། རྒྱལ་ཁབ་ལྟེ་བ་ཕྲ་ཚུགས་ཚགས་ཚུད་ཅིག་བྱུང་ན། སྒེར་ཆོས་མི་མང་དང་བཅས་པ་ཤུགས་ཀྱིས་དྲོད་འགྲོ་བ་ཡིན། དཔེར་ན། འབྲས་སྤུངས་ལ་ཆོས་གཞིས་ཧ་ཅང་རྒྱ་ཆེ་ཡོད་པ་དང༌། དེ་དག་འབྲས་སྤུངས་དགེ་འདུན་བདུན་སྟོང་བདུན་བརྒྱ་རང་ལ་ཤ་ཁུ་ཤ་ཐིམ་དངོས་གནས་བྱུང་ཡོད་ན་ཁོང་ཚོའི་འཚོ་བ་རྒྱུན་གཏན་དེ་ལས་བཟང་བ་ཏན་ཏན་ཡོང་སྲིད། འོན་ཀྱང་དོན་ལ་གང་འདྲ་ཡོད་མིན་ཁྱེད་ཚོ་ལས་སྣེ་རྣམས་ནས་ཤེས་གསལ་ལྟར་ལན་འདེབས་བྱེད་དགོས།

ཆོས་གཞིས་དང་ཆོས་གཞིས་ཞེས་འགན་ལྕི་མདོག་བཤད་པ་ཙམ་ལས། དོན་སྙིང་ཤག་ཚང་འགའ་ཞིག་གམ། སྒེར་ཁག་ལ་བསྒྲིལ་ཡོད་པ་སོགས་ཀྱི་སྐྱོན་གནད་མང་པོ་ཞིག་ངོས་ཀྱིས་སྔ་ས་ནས་མཐོང་བ་དང༌། གཞན་ཡང་དགོས་པ་མང་པོའི་སླད་ཆེད་མངགས་ལེགས་བཅོས་སྤྱི་ཚོགས་གསར་དུ་བཙུགས་པ་ཡིན། འོན་ཀྱང་རྒྱ་དམར་གྱི་གཡོ་ཐབས་བཙན་ཤུགས་ཆེ་བའམ། གང་ལྟར་ནུས་པ་ཐོན་པ་ཞིག་བྱུང་མ་སོང༌། ཐོག་མའི་རེ་བ་དང༌། དམིགས་ཡུལ་གྱི་གནད་འཁེལ་བ་ཞིག་བྱུང་མ་སོང༌། རང་རེ་བོད་ལ་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་གནས་ཐབས་དང༌། མི་མང་ལ་བདེ་སྐྱིད་འབྱུང་ཐབས་ཀྱི་རྩ་བ་བོད་གཞུང་ཕྲ་ཚུགས་ཚགས་ཚུད་ཡོང་ཐབས་ལ་འབད་དགོས་པ་ལས། གཞུང་ཞབས་རྫིག་པོ་དང༌། གྱོན་གོས་མཆོར་པོ། གཞུང་གི་མཛད་སྒོ་གྲ་རྒྱས་པོ་དང་བྲེལ་ཟིང་ཆེ་བས་ཕན་པ་གང་ཡང་མེད།

གདན་ས་སོ་སོར་ཆ་མཚོན་ན་ཡང༌། བསྟན་པ་དར་རྒྱས་ཡོང་མིན་དགེ་འདུན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐོས་བསམ་སློབ་གཉེར་དང༌། ཀུན་སྤྱོད་ལ་རག་ལུས་པ་ལས། གྲྭ་ཚང་ཁང་ཚན་གྱི་སྒོ་འཕྱོར་རྫིག་ལོས་དང༌། གོས་རྙིང་མའི་ཀ་འཕན་དང༌། གསེར་ཟངས་ཀྱི་རྫི་པར་ལེགས་ཞན་ལ་རག་ལུས་པ་མིན། བར་ལམ་ང་ཚོའི་གཞུང་འདི་དངོས་གནས་གསེར་ཟངས་ཀྱི་རྫི་པར་རང་བྱས་འདུག མདོར་བསྡུས་ཏེ་བཤད་ན། ད་ཕན་རང་ཚོར་ཉམས་མྱོང་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་ཡོད། འདི་དག་སེམས་ལ་བཞག་ནས་ཕྱིན་ཆད་བོད་ཆོས་ལྡན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་བོད་གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་པའི་ཆབ་སྲིད་གདུགས་དཀར་ཡུག་གཅིག་གི་འོག་ཏུ། བོད་རིགས་ཀྱི་སྐྱེ་བོ་སྨོས་ཅི། སེམས་ཅན་ཕལ་པ་ཞིག་ཡིན་ཡང༌། རང་དབང་བདེ་སྐྱིད་བཟང་པོའི་འཚོ་བར་ཅི་དགར་ལོངས་སུ་སྤྱོད་བཞིན་ངལ་གསོ་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་ད་ལྟ་ནས་ཐབས་ཤེས་བྱེད་དགོས་པ་ཡིན། ད་ཕན་བོད་དུ་སྲིད་དོན་གྱི་ཤེས་ཚད་མ་ལྡེང་པའི་སྐྱོན་བྱུང་བ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག ང་ཚོ་རྒྱ་གར་དུ་སྡོད་རྒྱུན་རིང་རྒྱ་གར་གྱི་ལེགས་ཆ་ལྡན་པའི་ཆབ་སྲིད་དང༌། བཅོས་བསྒྱུར་གྱི་ལས་དོན་ལ་སློབ་སྦྱོང་དང་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས། རྗེས་སུ་བོད་དུ་མཐའ་གཅིག་ཏུ་རྒྱ་གར་གྱི་སྲིད་ལུགས་གཙང་མ་ལག་ལེན་དགོས་པ་མེད། ལེགས་པའི་ཆ་རྣམས་རང་གི་སྔར་ལུགས་བཟང་པོ་དང་བསྡེབས་ཆོག་པ་ཡིན། དེ་ལུགས་ཚང་མས་སེམས་བཅངས་བྱེད་དགོས།

ང་ཚོས་མི་རེ་གཉིས་ཀྱི་བདེ་སྐྱིད་དང༌། མི་རེ་གཉིས་ཀྱི་དཀའ་སྡུག་གཅིག་པུར་མ་བསམས་པར་བསམ་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང༌། བསམ་བློ་གུ་ཡངས་པོ་བྱེད་དགོས། ང་ཚོས་ད་ཕྱིན་ཆད་འགྱོད་པ་མི་ཡོང་བ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས། ང་ཚོས་སེམས་སྦུག་དོག་པོ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོས་རྟག་ཏུ་ངུ་བཞིན་བསྡད་པས་ཕན་པ་མེད། ང་ཚོ་བོད་པ་ཚང་མ་ཆོས་ལ་དད་པ་བྱེད་མཁན་ཤ་སྟག་ཡིན་པས་དུས་རྟག་ཏུ་བྱམས་དང་སྙིང་རྗེ། ལས་འབྲས་བཅས་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བཟུང་སྟེ། རྐྱེན་ངན་གྲོགས་སུ་འགྱུར་བ་སོགས་ཀྱི་བློ་སྦྱོང་ཐབས་བྱེད་དགོས། ལྟོ་འགྲངས་ཉི་མ་དྲོད་ཚེ་ཆོས་པའི་གཟུགས། །རྐྱེན་ངན་ཐོག་ཏུ་བབས་ཚེ་ཐ་མལ་པ། །ཟེར་བ་ལྟ་བུ་མིན་པ་ཞིག་ཅིས་ཀྱང་བྱེད་དགོས།

དེ་རིང་འདིར་ངོས་ནས་གནས་ལུགས་མང་ཙམ་ཞིག་བཤད་པ་ཁྱེད་ཚོས་མིག་ཆུ་མང་པོ་གཏོང་བ་མཐོང་ནས་ང་ཡང་སེམས་པ་སྐྱོ་པོ་བྱུང༌། ང་ཚོ་མིག་ཆུ་དབང་མེད་ཤོར་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་ཐབས་སྡུག་པོ་ཇི་ཙམ་བྱུང་བ་དེ་ཙམ་གྱིས་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་དེ་སྙིང་ནས་འབད་བརྩོན་མི་ལྷོད་པ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས།

དེ་རིང་ངས་འདིར་ཞུས་པ་རྣམས་ཁྱེད་ཚོས་བརྗེད་མེད་ལག་ལེན་དུ་འཁེལ་བ་མཛད་རྒྱུར་ངོས་རང་ཡིད་ཆེས་ཡོད། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཌ་ལ་ཧའོ་སེར་ཕེབས་ནས་མང་པོ་ཞིག་གསུངས་ནི་གསུངས་སོང་ཟེར་བ་ལྟ་བུར་མ་སོང་བར། ཆོས་བྱས་ནས་རྒྱུད་དུལ་བ་དང༌། གནད་བསམ་སྟེ་དོན་དུ་འཁྱོལ་བ་ཞིག་བྱེད་དགོས། ངོས་ནས་ཀྱང་དེ་རིང་གི་སྣང་ཚུལ་འདི་ནམ་ཡང་མི་བརྗེད་པ་བྱེད་ཀྱི་ཡིན། ཞེས་བཀའ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༠ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༡ ཉིན་ཌ་ལ་ཧའོ་སེའི་བོད་མི་སེར་སྐྱ་མི་མང་སྤྱི་ནས་ཞུས་ངོར། སྒྲོལ་དཀར་ཡིད་བཞིན་འཁོར་ལོའི་ཚེ་དབང་བཀའ་དྲིན་ཆེ་ཐོབ་རྗེས་མི་མང་སེར་སྐྱ་ཡོངས་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ཕྱིའི་ཆབ་དཔལ་དང་། ནང་གི་བདེ་སྐྱིད།

༡༽ དེང་སང་ང་རང་ཚོ་རྒྱ་གར་ཁུལ་དུ་སླེབས་པའི་བོད་མི་སེར་སྐྱ་དྲག་ཞན་ཕོ་མོ་ཚང་མར་སྐབས་བབས་མདུན་ལམ་རེ་གཏན་འཁེལ་བ་དང༌། ལམ་དེའི་ཐོག་བརྟན་པོར་བསྐྱོད་དགོས་ཤིང་། ད་ལྟའི་དུས་འདིར་ཡང་ངེ་ཡེང་ངེའི་དབང་དུ་སོང་ན་མི་འགྲིགས། ངེས་པར་དུ་ལྷིང་འཇགས་གཏན་ཆགས་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས།

ང་ཚོ་བོད་རིགས་ནི་གཞན་དང་མི་འདྲ་བ་ཆོས་ཀྱི་བསམ་བློ་དང་ལྡན་ཞིང་། ང་རང་ཚོའི་ཕ་ཡུལ་བོད་ཀྱང་ཆོས་དར་བའི་ཡུལ་ལུང་ཞིག་ཡིན་སྟབས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ལྟ་བཟོ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་པས། འཛམ་གླིང་ཡུལ་གྲུ་གཞན་གྱི་བདེ་བར་ཧ་ལས་དགོས་དོན་མེད། དཔེར་ན། ཨ་མི་རི་ཀ་དང༌། ཨུ་རུ་སུ་ལ་སོགས་པར་ཆབ་སྲིད་དང༌། དཔལ་འབྱོར་དར་རྒྱས་ཆེ་བ་དང་། ལྷག་པར་ཨ་མི་རི་ཀའི་མི་མང་ཆེ་བ་རྣམས་དོན་དམ་རང་དབང་ལྡན་ལ་ལྟོ་གོས་སྡོད་ཁང་སོགས་གང་ནས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང༌། མ་འོངས་པའི་དཔལ་འབྱོར་གྱི་འབྱུང་ཁུངས་ཀྱང་གདེང་འཁེལ་བ་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་ནའང་། འགའ་ཤས་འཚོ་གོས་གང་ཅི་ནས་ལེགས་པོ་ཡོད་བཞིན་དུ་རང་ཤི་རྒྱག་པ་སོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཡོང་གི་ཡོད་ཅིང༌། དེ་ནི་བསམ་བློའི་བདེ་བ་བཙལ་རྙེད་མ་ཐུབ་པས་ལན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ཁོ་ན་ལས་ཆོས་ཀྱི་གོ་བ་མ་རྙེད་པའི་སྐྱོན་རེད། ཆོས་པ་རྣམས་ལ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་བདེ་བ་མེད་ཀྱང༌། ནང་སེམས་ཉིད་བདེ་བར་གནས་ཐུབ་པའི་ཁེ་བཟང་ཡོད། ཚེ་འདི་ལ་སེམས་བདེ་ལྷོད་དུ་འཇོག་ཐབས་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཚེ་ཕྱི་མར་ཡང་དོན་གྱི་བདེ་བ་ཐོབ་ཐབས་ཡོད། ཚང་མས་ལེགས་པར་བསམ་ཐུབ་ན་འདི་ཕྱི་གཉིས་ཀར་དོན་དག་ཆེན་པོ་འགྲུབ་རྒྱུ་ཡོད།

རང་རེ་བོད་ལ་ནི་སྔ་རབས་ཆོས་རྒྱལ་རྣམས་ཀྱི་སྐུ་དུས་ནས་ཆོས་སྲིད་ལུགས་གཉིས་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་གོམས་སྲོལ་བཟང་པོས་བོད་དུ་ཆོས་ཇི་ལྟར་དར་བ་དང༌། སྲིད་ཀྱི་ཕྱོགས་ནས་རྒྱ་གར་དང༌། རྒྱ་ནག་ཡུལ་དུའང་དབང་ཐང་ཁྱབ་པའི་ལོ་རྒྱུས་རླབས་ཆེ་ལ་གཟི་བརྗིད་དང་ལྡན་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན་པ་མ་ཟད། བོད་ཡུལ་ས་རྒྱ་ཆེ་ལ། མཐོ་སར་གངས་ཀྱིས་མཛེས་པ། རང་བཞིན་མཛེས་ཤིང་ཡིད་དུ་འོང་བ། ང་རང་ཚོ་ཚང་མའི་སེམས་ཆགས་པ། སུས་ཀྱང་བློས་གཏོང་མ་ཕོད་པའི་ལུང་པ་སྐྱིད་པོ། ཕུན་སུམ་ཚོགས་པོ་ཞིག་རེད། འདི་ལ་ཞེན་ཁོག་མི་བྱེད་མཁན་བོད་མི་སུ་གཅིག་ཀྱང་མེད། ང་ཚོའི་ཕ་ཡུལ་མཐུན་རྐྱེན་འཛོམས་པོ་དེ་ད་ལྟ་ཐོབ་ཐང་རྩ་བ་ནས་མེད་པ་གཞན་ཞིག་གིས་བཙན་ཤུགས་ཀྱིས་བདག་ཏུ་བཟུང་སྟེ། ང་རང་ཚོ་ནང་མི་ལྟེ་བ་མང་ཆེ་བ་ནི་ཁོ་ཚོའི་བྲན་གཡོག་ཏུ་བཅུག་སྟེ་མི་སྤྱོད་ལས་འདས་པའི་གདུག་རྩུབ་ཆེན་པོའི་བྱེད་སྟངས་ཀྱིས་དུད་འགྲོ་ལས་ཀྱང་དཀའ་སྡུག་ཆེ་བའི་ངལ་ལས་ལ་བཀོལ་བ་དང༌། མང་པོ་ཞིག་ནི་ཁོ་ཚོའི་མཚོན་ཆ་དང༌། བཙན་པོའི་ཁྲིམས་འོག་ཏུ་བསད་དང་གསོད་བཞིན་པ། ང་རང་ཚོ་གང་འཚམ་ཞིག་ནི་རང་ཡུལ་དང་བྲལ་ནས་ཡོད།

ཁ༽ འགྱུར་མེད་ཀྱི་སེམས་ཤུགས་དང་། རང་བཙན་བསྐྱར་ལེན།

ང་ཚོ་འདི་ལྟའི་ཚུལ་དུ་སྡོད་ཐབས་རྩ་བ་ནས་མེད། ད་འོ་ན། ང་ཚོས་གང་ཞིག་བྱེད་དགོས་ཟེར་ན། ངས་སྔོན་ནས་རིམ་པར་བཤད་པ་ལྟར་བོད་འདིར་ཆོས་དང་ཆབ་སྲིད། དཔལ་འབྱོར་གང་གི་ཐད་ནས་རང་བཙན་ཞིག་ལེན་དགོས་པ་དེ་ཡིན། དེ་ནི་ང་ཚོའི་ལས་འགན་ཡིན། ང་ཚོས་ལས་འགན་འདི་སྒྲུབ་འོས་པ་དང༌། ངེས་པར་དུ་སྒྲུབ་དགོས་པ། སྒྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡིན། དེང་སྐབས་འཛམ་གླིང་གང་སར་ལུང་པ་གང་ཞིག་ལ་ལུང་པ་གཞན་ཞིག་གི་མི་རིགས་ནས་བཙན་འཛུལ་དང༌། ལུང་པ་དེའི་མི་རིགས་ཀྱི་རང་དབང་ལ་གནོད་པའི་བྱ་བ་བརྩམས་པ་ལ་ངོ་རྒོལ་གྱིས་མི་རིགས་སྒེར་ལངས་ཀྱི་སེམས་ཤུགས་དང་ལས་འགུལ་ཉིན་རེ་བཞིན་ཇེ་རྒྱས་ཇེ་འཕེལ་དུ་འགྲོ་མུས་དང༌། འདི་ལ་དྲང་བདེན་ལ་དགའ་བའི་འཛམ་གླིང་མི་མང་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་བཞིན་པ་རེད། དེར་བརྟེན་ང་ཚོས་ཀྱང་རང་ཚོ་བོད་རིགས་རང་དབང་རང་བཙན་གྱི་མཐའ་མའི་བདེན་པའི་རྒྱལ་ཁ་མ་ཐོབ་པར་སེམས་ཤུགས་མ་ཆགས་པའི་ལས་དོན་རྒྱུན་མཐུད་དེ་བྱེད་དགོས་པ་ནི་གལ་གནད་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན།

ཁྱེད་ཚོས་བསམ་བློ་ཐོངས་དང༌། ང་ཚོ་བོད་མི་མང་པོ་རྒྱ་གར་ཁུལ་བྲོས་བྱོལ་ཡོང་དོན་ཡང་རང་གི་སྲོག་མགོ་ཐོན་ཙམ་གྱི་ཆེད་དུ་མིན། ཚང་མས་རང་ཡུལ་བོད་དེ་རང་དབང་སླར་གསོའི་ཆེད་དུ་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་དེ་དཀའ་ངལ་ལ་མ་འཛེམ་པར་ཡོང་བ་རེད། དེར་བརྟེན་ང་ཚོས་ལྷ་ས་ནས་ཡིན་ཡང་རུང༌། རང་གི་བོད་ལུང་པ་གང་ཞིག་ནས་འདི་ཕྱོགས་གོམ་པ་དང་པོ་སྤོས་སྐབས་ཀྱི་སེམས་ཤུགས་དེ་བརྟན་པོ། ཞིག་རྒྱུ་མེད་པ། ཧ་ཅང་གི་མཁྲེགས་པོ། གཏོར་ཀྱང་འཐོར་མི་ཐུབ་པ་ཞིག་ཅིག་ཀྱང་བྱེད་དགོས། གནད་དོན་དེ་བོད་རིགས་སེར་སྐྱ་དང་ཕོ་མོ། རྒན་གཞོན། མཐོ་དམའ། དྲན་ཞན་ཚང་མས་སྙིང་པོ་སེམས་ཀྱི་གཏིང་ནས་རྟག་ཏུ་བརྗེད་མེད་དྲན་པ་བྱེད་དགོས།

ང་ཚོས་བོད་རང་བཙན་བསྐྱར་དུ་ལེན་དགོས་ཟེར་བ་འདི་གནམ་གྱི་ཆར་པ་སྒུག་པ་ལྟར་བསྡད་པས་མི་ཕན། དཀའ་ཐབ་འབད་བརྩོན་རྒྱུན་བསྟུད་ཀྱིས་སྒྲུབ་དགོས། ད་ལྟ་ང་ཚོ་ཐབས་སྡུག་གི་གནས་སུ་གྱར་ཡོད་ཀྱང༌། བོད་རང་བཙན་ལོན་ཐབས་དེ་བསྒྲུབ་བྱའི་དམ་བཅའ་སྙིང་པོར་བཞག་ནས་ཁ་ས་ཁའི་ཉིན་བཤད་པ་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཐབས་ལམ་སྣ་ཚོགས་བྱེད་པ་དང༌། སྲིད་ཀྱི་ཐོག་ནས་བྱ་ཐབས་སྣ་ཚོགས་བྱེད་དགོས། དེ་དག་ཚང་མ་ཇི་བཞིན་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་ན་དོན་དམ་བོད་རང་བཙན་ལ་ཕན་པ་ཡིན། མཐའ་ན་ཁྱོད་རང་ཚོས་ཁྲུས་གཙང་མ་བརྒྱབ་པ་ཙམ་ཡང་བོད་རང་དབང་རང་བཙན་དང་། བོད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ལ་ཕན་གྱི་ཡོད། གང་ལགས་ཟེར་ན་རང་གི་ལུས་ཁམས་བདེ་བ་དང༌། དབང་པོ་གསལ་བ། མི་རིགས་གཞན་ནམ། ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མིའི་མཐོང་སྣང་དུ་བོད་པ་འདི་ཛོར་པོ་བཙོག་པ་མིན་པར་གྲུང་པོ་དང་། ཡིན་མདོག་ཁ་པོར་མཐོང་ནས་རང་ཚོ་བོད་མིར་ཆ་འཇོག་དང་བརྩི་མཐོང་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་རེད། བོད་པ་མི་གཅིག་ཡིན་ཡང་ངོ་ལག་མ་བཀྲུས་པར་བསྡད་ན་ཕ་རོལ་པོའི་མཐོང་སྣང་དུ་བོད་པ་འདི་ཚོས་རང་བཙན་ཇི་ལྟར་ལོན། མཐའ་ན་ཁྲུས་ཀྱང་རྒྱག་མི་ཤེས་པ་ལྟ་བུའི་མཐོང་སྣང་བྱུང་སྟེ་རང་ཚོར་ཆ་འཇོག་དང་བརྩི་མཐོང་མི་བྱེད་པའི་ཉེན་ཁ་ཡོད། དེང་སང་འཛམ་གླིང་གང་ས་ནས་རང་ཚོར་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་མུས་ཡིན་གཤིས། ཚང་མས་རྟག་ཏུ་ཉལ་ལངས་སྒུར་གསུམ་གང་གི་སྐབས་སུའང་བོད་རང་དབང་རང་བཙན། བོད་བསྟན་སྲིད་སྤྱི་དོན་ལ་ཕན་གནོད་ཇི་བྱེད་བསམ་བློ་ནན་ཏན་གཏོང་དགོས། ངོས་ནས་བལྟས་ན་བོད་ཕྲུག་ཅིག་གི་སྤྱོད་པའི་ཆ་ཤས་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་བོད་རང་བཙན་གྱི་དོན་ལ་ཕན་གནོད་ཆེན་པོ་འདྲེན་གྱི་འདུག་པས། དེ་ལུགས་ཚང་མས་སེམས་བཅངས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།

ག༽ གཏན་བདེའི་འབྱུང་རྩ་དང་། འཛིན་སྤེལ་གྱི་བྱ་གཞག

༢༽ ཆོས་ཀྱི་སྐོར་གཙོ་ཆེ་བ་ཕྱག་དཔེ་གཟིགས་མཁན་རྣམས་ནས་ཡང་དག་པ་སྟོན་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས་གསུངས་པའི་དམ་པའི་ཆོས་འདི་རང་གིས་འཛིན་ཅིང་། གཞན་ལའང་རྒྱ་ཆེར་སྤེལ་ཏེ་རྒྱལ་བསྟན་རིན་པོ་ཆེ་ཡུན་གནས་དར་ཁྱབ་ཡོང་ཐབས་སྒོ་ཀུན་ནས་མཛད་དགོས། ཁ་སང་ཞུས་པ་ལྟར། དེ་རིང་འདིར་ཡང་བསྐྱར་ནན་ཏན་གྱིས་ཞུ་རྒྱུར། དམ་པའི་ཆོས་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་བྱེད་པ་འདིར་མི་རིགས་དང༌། ས་ཁུལ། ཕོ་མོ། སེར་སྐྱ་སོགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་གང་ཡང་མེད། གང་གིས་ཀྱང་ཆོས་ལ་གཞུག་ཆོག་པ་དང༌། གསང་སྔགས་སྐོར་སོགས་དམིགས་བསལ་འགའ་རེ་མ་གཏོགས་གང་ལའང་ཁྱབ་སྤེལ་ཆོག་པ་ཡིན། དེ་ནས་དམ་པའི་ཆོས་ལ་གཞུག་མཁན་ནི་རང་རེ་བོད་རིགས་གཅིག་པུ་མིན། དམ་ཆོས་དར་སྤེལ་གྱི་ཡུལ་ཡང་རང་རེ་བོད་ཡུལ་གཅིག་པུ་མིན། ཡུན་རིང་དུ་གནས་ཐབས་བཅས་ཀྱི་རྩ་བའི་འགན་ཁུར་ཡང་ང་ཚོ་བོད་མི་སེར་སྐྱ་ཕོ་མོ་ཐེ་བས་ནང་པ་ཡོངས་ལ་ཡོད། བོད་མི་ཀུན་གྱིས་གནས་དུས་འདི་ལྟ་བུའི་ཚུལ་ལ་ལེགས་པར་བསམ་སྟེ། རང་རེ་ཕ་ཚེ་བུ་རབས་ནས་སྲོག་ལས་གཅེས་པར་འཛིན་ཅིང་། འདི་ཕྱི་རང་གཞན་ཐམས་ཅད་ལ་གཏན་དུ་བདེ་ལེགས་འབྱུང་བའི་གཞི་རྩ་གཅིག་པུ་དམ་ཆོས་རིན་པོ་ཆེ་རང་གིས་ཚུལ་བཞིན་དུ་འཛིན་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་གཟབ་དགོས་པ་མ་ཟད། དུས་འདིར་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་ཁྱབ་སྤེལ་ཐུབ་པའི་གོ་སྐབས་བཟང་པོའང་སྟོང་ཟད་དུ་མི་འགྲོ་བ་ཞིག་ཅིས་ཀྱང་མཛད་དགོས། འོན་ཀྱང་ང་ཚོས་ཆུང་རིམ་ནས་སྟོན་པའི་བཀའ་བཞིན་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ལ་བརྟེན་ནས་ཕ་རོལ་པོའི་ཡིད་ཆོས་སུ་ཕྱོགས་ཐབས་བྱེད་དགོས།

མདོར་ན་རང་རེ་བོད་རིགས་བྱིས་པ་ཡན་གྱི་སྤྱོད་ཚུལ་ཞི་དུལ་ཁྲིམས་ལྡན་དང༌། གཙོ་ཆེ་བ་ནང་ཆོས་ཀྱི་གཞི་ལམ་འབྲས་བུའི་རིགས་པའི་ཁུངས་དང་ལྡན་པའི་ཚུལ་གསལ་བར་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་ཕྱི་རྒྱལ་མི་རིགས་ཀྱི་ཡིད་དབང་ཆོས་ཕྱོགས་སུ་འགུགས་ཐབས་བྱེད་དགོས་པ་ལས། ང་ཚོའི་ནང་ཆོས་ནི་ཧ་ཅང་གི་ལེགས་པོ་ཞིག་ཡིན། ཁྱེད་ཀྱིས་ནང་ཆོས་བྱེད་དགོས་ཞེས་རང་བཞིན་ལྐུག་པ་ཨུ་ཚུགས་ཀྱི་བྱ་བས་ཕན་ནུས་ཅི་ཡང་སྟོན་མི་ཐུབ་ཁར། དེས་ནི་ཕན་ཚུན་གཉིས་གནོད་ཡོང་རྒྱུ་ལས་མེད།

སྟོན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་ཆོས་བཞིན་རང་གིས་མཛད་པ་དང༌། དེ་བཞིན་གཞན་ལ་སྟོན་པ་ཙམ་ལས། མཐའ་གཅིག་ཏུ་དམ་པའི་ཆོས་ལ་ཞུགས་དགོས་ཀྱི་བཙན་པོ་དབང་ཡོད་མཛད་མེད། དེ་མཚུངས་དངུལ་དངོས་ཀྱིས་ཆོས་ལ་བསྐུལ་མ་ཡང་མཛད་མེད། སྟོན་པ་རང་ཉིད་ཀྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་མཛད་སྤྱོད་ངོ་མཚར་ཅན་དག་གིས་ཕྱི་ནང་སྐྱེ་བོའི་དག་གི་ཡིད་དབང་ཀུན་ནས་འཕྲོག་སྟེ་རང་བཞིན་གྱིས་དད་གུས་མོས་པ་ཆེན་པོས་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པར་ངམ་ངམ་ཤུགས་ཀྱིས་ཞུགས་པའི་རྣམ་ཐར་བཞིན། རང་རེས་ཀྱང་སྔོན་བྱུང་སྟོན་པའི་མཛད་པ་བཟང་པོ་རང་གིས་ལག་ལེན་ཅི་ཐུབ་བཀལ་ཏེ་ཚང་མས་སྤྱོད་པ་ཚུལ་མཐུན་དུ་གནས་དགོས་པ་ནི་དེང་སྐབས་གལ་གནད་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཡིན།

རང་ཅག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀུན་སྤྱོད་རྣམ་པར་དག་པའི་སྒོ་ནས་སྟོན་པའི་ཆོས་ཡང་དག་ཡིན་པའི་རྟགས་དང༌། དགེ་མཚན་གསལ་བར་སྟོན་དགོས། དེ་ལྟར་ཐུབ་ན་ཕ་རོལ་པོས་ཐོག་མར་དོ་སྣང་བྱེད་པ་དང༌། བར་དུ་ཐེ་ཚོམ་གྱིས་བརྟག་པ། མཐར་ཡིད་ཆེས་ཀྱིས་མ་བསྐུལ་དང་བས་ཀུན་ནས་བསླངས་ཏེ་དམ་པའི་ཆོས་ལ་དོན་གཉེར་བྱེད་པ་ཞིག་ཡོང་ངེས། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་སྤྱིར་མ་གྱུར་སེམས་ཅན་སྤྱི་དོན་རྒྱ་ཆེར་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་དང༌། ཡང་སྒོས་ང་རང་ཚོའི་ད་ལྟའི་དམིགས་ཡུལ་གཅིག་པུ་བོད་རང་དབང་རང་བཙན་བསྐྱར་གསོ་དང༌། ཆོས་སྲིད་ལུགས་གཉིས་བཟང་པོ་དར་ཁྱབ་ཡུན་གནས་འབྱུང་བར་ཁྱད་གནད་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཡོད།

ང༽ ཆོས་ལུགས་ཀྱི་བགྲོ་གླེང་དང་། ནང་ཆོས་ཀྱི་ཚན་རིག

ང་ཚོས་རང་གི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ལྟ་བ་དང་དམ་ཚིག་བརྟན་པོར་བཟུང་ཐོག་ཆོས་ལུགས་གཞན་དག་ལའང་བརྩི་བཀུར་དང༌། སྦྱང་བརྩོན་དོན་གཉེར་བྱེད་དགོས། ངོས་རང་སྔ་ལོ་རྒྱ་གར་ཁུལ་གནས་མཇལ་དུ་བསྐྱོད་སྐབས་ཧིན་དཱུའི་ལྷ་ཁང་དང༌། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ཁང་སོགས་མཇལ་ཏེ་གཟན་འབེབས་དང་བཅས་གུས་འདུད་ཞུས་པ་དང༌། ཆོས་པ་འགའ་ཞིག་དང་ཆོས་ཀྱི་སྐོར་བགྲོ་གླེང་ཡང་བྱས་པ་ཡིན། ཁོང་ཚོའི་ཆོས་ཡང་དག་ཡིན་མིན་གང་ལྟར་ཡང༌། འཛམ་གླིང་འདིར་ཆོས་ལ་དད་པ་ཡོད་མེད་བསྡུར་སྐབས་ཆོས་གང་ཞིག་ལ་དད་པ་ལྡན་པ་དེ་ལེགས་པ་དང༌། ཆོས་དེ་དག་ལ་རིགས་པའི་འགྲོ་ལུགས་ཀྱི་ལེགས་ཆའང་ཡོད།

ང་ཚོས་རང་གི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ཐུན་མོང་མིན་པའི་ཁས་ལེན་རིགས་གཞན་ལ་གདམས་པར་ངོ་ཚ་དང༌། ཞུམ་པ་བྱེད་དགོས་དོན་གང་ཡང་མེད། རང་རེའི་ཆོས་ནི་རིགས་པ་ཡང་དག་གི་ཁུངས་དང་ལྡན་པ་ཡིན། འོན་ཀྱང་རིགས་ལམ་གྱི་སྒོ་སྔོན་ཆད་གྲྭ་སའི་ནང་བརྗོད་རྒྱུན་འཆར་ཅན་ཁོ་ན་བཟུང་ནས་བསྡད་པས་མི་འགྲིགས། རང་རེས་ཕྱི་ནང་སྣོད་བཅུད་གང་ནས་ཞིབ་གསལ་ཁུངས་གཏུགས་བྱ་རྒྱུ་ཡོད་རུང༌། ཕ་རོལ་པོའི་འདོད་ཚུལ་ཇི་ཡོད་ང་ཚོས་རྟོགས་པར་བྱས་ཏེ། དེ་ནས་ཕ་རོལ་པོའི་བརྗོད་བབས་ཀྱི་གནད་དང་བསྟུན་ཏེ་རང་ལུགས་འདོད་ཚུལ་གདམས་མཁས་པ་བྱུང་ན་གཞི་ནས་ཕ་རོལ་པོའི་རྣ་བ་དང༌། ཡིད་ལ་འཇུག་ཆེ་བ་ཡོང་རྒྱུ།

དཔེར་ན། སྣོད་ཀྱི་བཀོད་པ་ཆགས་སྟངས་ལ་རང་ཚོའི་སྔ་རབས་ནས་གཞུང་ལས་གསུངས་པའི་འདོད་ཚུལ་དང་མི་འདྲ་བར། དེང་འཛམ་གླིང་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་མཐོང་ཚུལ་ལ་ད་ལྟ་རང་ཅག་གནས་པའི་འཛམ་གླིང་འདི་ཉིད་ཀྱི་བཀོད་པ་ནི་ས་ཟླུམ་པོ་ཧྲིལ་ཧྲིལ་ཞིག་ཡིན་པར་འདོད། ཡིན་ནའང་འདི་ལ་ང་ཚོ་ཡ་མཚན་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། སྟོན་པས་ཀྱང་རི་རབ་ལ་སོགས་པ་སྣང་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་འགའ་ཞིག་གསུངས་ཡོད། མངོན་པ་མཛོད་དང་དུས་འཁོར་གཉིས་ཀྱི་གསུངས་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་མ་ཟད། གནམ་ས་སྟེང་འོག་གོ་ལྡོག་ཏུ་གནས་པའི་འཇིག་རྟེན་དག་ཀྱང་ཡོད་ཅེས་གསུངས་ཡོད། མཁའ་ལ་རླུང་བརྟེན་དེ་ལ་ཆུ་ཡི་ཕུང་པོ་བརྟེན། །དེ་ལ་ས་ཆེན་འདི་བརྟེན་དེ་ལ་འགྲོ་བ་བརྟེན། །ཞེས་ཀྱང་གསུངས་ཡོད་པས། ཕྱག་དཔེ་གཟིགས་མཁན་ཚོས་ངེས་པར་དུ་དགོངས་པ་རྒྱ་ཆེ་ཙམ་བཞེས་ཏེ། རང་ལུགས་ཀྱི་གཞུང་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་རྩ་བར་བཟུང་བའི་སྒོ་ནས་སྐབས་བབས་འཛམ་གླིང་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་མཐོང་ཚུལ་དང་འགལ་བ་མེད་པའི་ཁས་ལེན་འགྲོ་ལུགས་ཤིག་འཚོལ་དགོས་པ་ཡིན།

དེ་ཡང་རྩ་བ་གཞུང་ཞིག་གི་དགོངས་པར་བརྟེན་པའི་ཐོག རིགས་པ་ཡང་དག་གི་ཁུངས་གསལ་བར་སྟོན་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་པ་ལས། གཞུང་ལས་འདི་གསུངས་དང༌། མཁས་པ་གང་ཞིག་གི་དགོངས་པ་ཡིན་ཟེར་བའི་ལུང་འདྲེན་ཙམ་ལ་ཨུ་ཚུགས་ཀྱི་ཐོད་པ་བསྟན་ན་ཕ་རོལ་པོའི་རྣ་བར་འཇུག་པོ་མི་ཡོང༌། རྒྱུན་དུ་རང་རེས་རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་དགོངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ནས་ཞ་འབུད་བྱེད་པ་དང་འབྲེལ་དེ་རང་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁས་ལེན་བྱེད་ནའང༌། གཞན་དག་གིས་དེ་ལྟར་མི་བྱེད། དེས་ན་རིགས་ལམ་ཁོ་ན་ལ་བརྟེན་རྒྱུ་ལས་མེད་པས། རང་རེས་དངོས་འབྲེལ་རང་ཚུགས་ཟིན་ཐུབ་པའི་བརྗོད་སྟངས་མཁས་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་དུས་སྐབས་འདིར་བསྟན་པ་ལ་ཞབས་འདེགས་ཆེན་པོ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བས་དེ་ལུགས་ཁྱེད་རྣམ་པས་བློ་དང་རིག་རྩལ་འགྲན་པའི་ཐུགས་སྤོབས་སྐྱེད་དགོས།

ཅ༽ དབྱིན་སྐད་སློབ་སྦྱོང་དང་། དུས་བསྟུན་གྱི་བསམ་རྒྱ།

ཕྱག་དཔེ་གཟིགས་མཁན་བློ་གསར་རྣམས་ཀྱིས་ཧིན་དཱི་དང༌། དབྱིན་ཇིའི་སྐད་ཡིག་ཀྱང་ངེས་པར་དུ་སློབ་སྦྱོང་བྱ་དགོས། ད་ཕན་བོད་དུ་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཟབ་མོ་དེ་རང་རིགས་ནང་ཁུལ་ནས་དོན་རྟོགས་ཉམས་ལེན་ཐུབ་པ་ཙམ་གྱིས་འགྲིགས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཀྱང༌། དེང་སྐབས་དེ་ལྟར་མིན་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་ནི་བོད་ཙམ་མིན་པར་འཛམ་གླིང་རྒྱལ་ཁབ་ཡོངས་ལ་དར་ཁྱབ་དགོས་པ་དང༌། དར་ཁྱབ་བྱེད་འོས་པ་ཞིག་ཡིན། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་དོན་ཟབ་མོ་ཡང་དག་པ་འདི་དག་བོད་རིགས་གཅིག་པུ་མིན་པར། མར་གྱུར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ངེས་པར་དུ་རྟོགས་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན། དེས་ན་དཔེ་ཆ་བ་ཚོས་བོད་ཀྱི་འགྲོ་ལུགས་དང༌། བོད་དུ་བསམ་བློའི་འཁྱེར་ཕྱོགས་དེ་ཁོ་ནའི་དབང་དུ་མ་སོང་བར་དུས་བསྟུན་བསམ་རྒྱ་ཆེ་བསྐྱེད་ཀྱིས་ཕྱི་རྒྱལ་ཁག་ཏུ་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་ཕྲ་ཚུགས་ཐབས་ལ་འབད་དགོས། འདི་ཡང་བོད་རང་དབང་རང་བཙན་སླར་གསོ་དང༌། ལུགས་གཉིས་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་སྲོལ་བཟང་མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་འབྱུང་ཐབས་ཀྱི་དོན་གནད་གལ་ཆེ་ཞིག་ཡིན།

རང་ཅག་བོད་མི་རིགས་གོང་རིམ་ནས་དགའ་ཞིང་བརྩི་བཀུར་གཅེས་འཛིན་བྱེད་པའི་ཆོས་སྲིད་ལུགས་གཉིས་བཟང་པོ་ཉམས་མེད་དར་ཁྱབ་ཡུན་གནས་འབྱུང་ཕྱིར་བསམ་བློ་རྒྱ་ཆེ་ཙམ་དང༌། ཐབས་མཁས་ཀྱི་སྒོ་ནས་མ་འོངས་པའི་གྲབས་གཤོམ་ལེགས་པར་བྱེད་དགོས། ད་ནས་ང་ཚོས་བོད་དུ་གྲྭ་ཚང་ཡས་མས་ཀྱི་ཡིག་ཆ་མཐུན་མིན་ཙམ་ལའང་ཨུ་ཚུགས་བྱེད་པའི་བསམ་བློ་དོག་པོ་དེ་བཞག་སྟེ་ནང་ཁུལ་སྨོས་ཅི། ཕྱི་རྒྱལ་ཆོས་ལུགས་གཞན་དག་ལའང་ཆོས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་རྒྱ་ཆེར་བྱ་དགོས། སྐབས་རེ་རྩ་བའི་ཁས་ལེན་མི་མཐུན་པ་ཡོང་རྒྱུར་དེ་དུས་ཁྱོད་དང༌། ང་ཞེས་བརྗོད་པས་གཏན་ནས་མི་འགྲིགས། ཁས་ལེན་མི་མཐུན་པའི་ཚུལ་ཇི་ཙམ་བྱུང་བ་དེ་ཙམ་དུ་གྲོགས་པོའི་རྣམ་འགྱུར་ཇེ་བཟང་གི་ཐོག་ནས། ད་ཕན་བོད་དུ་རིགས་པའི་འགྲོ་སྟངས་ཇི་ཡོད་ཐོག ད་དུང་རིག་རྩལ་གྱིས་ཁ་བསྒྱུར་ཏེ་འགྲོ་ལུགས་གསར་པ་སྣོན་འོས་རྩོད་བསྡུར་བདར་ཤ་གཅོད་དགོས།

ཆ༽ སེམས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་དང་། ཚན་རིག་གི་དབང་རྩ།

ཁྱེད་རྣམ་པས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང༌། དབང་པོའི་ཤེས་པ། སེམས་བྱུང་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་འགྲོ་ལུགས། དབང་ཤེས། ཡིད་ཤེས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱེད་ཚུལ་ལམ། ཡུལ་ལ་འཇུག་ཚུལ་སོགས་ལ་སྦྱོང་བདར་རྩོད་བསྡུར་ཞིབ་ནན་ཞིག་མཛད་དགོས་པར་བསམ། དཔེར་ན། གཞི་མེ་ཏོག་ལྟ་བུ་ཞིག་ཐོག་མར་མིག་གི་དབང་ཤེས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་འཇལ་ལུགས། ཡུལ་དབང་རྣམ་ཤེས་གསུམ་གྱི་འབྲེལ་བའི་སྐོར། སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ན་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པས་འཇལ་ལུགས་ཇི་འདྲ་ཡིན་པ། དེ་དག་སོ་སོར་མཚུངས་ལྡན་གྱི་ཚོར་བ་སྐྱེས་སྟངས། ཡིད་གཟུགས་ལ་འཇུག་བཞིན་པའི་སྐབས་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་སྒྲ་ཞིག་ཐོས་ཀྱང་སྣང་ལ་མ་ངེས་པར་འགྲོ་བས་དེ་སྐབས་དབང་ཤེས་དེ་གཉིས་དང༌། ཡིད་ཤེས་ཀྱི་འབྲེལ་བའི་གནས་སྟངས་སོགས་འདི་འདྲའི་རིགས་ལ་དངོས་ཡོད་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་དང་བསྡེབས་ཏེ་གུང་འགྲིགས་པོ་ཞིག་བཤད་ནའང་དགེ་མཚན་ཆེན་པོ་ཡོད། དེང་ཕྱི་རྒྱལ་ཚན་རིག་པ་ཚོས་གཟུགས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ཕྲ་བ་རྟོགས་ཀྱང་ཤེས་པའི་གནས་ལུགས་ཇི་བཞིན་རྟོགས་པ་དཀའ་བས། འདི་ནི་ཆོས་ཀྱི་རིགས་པས་སྒྲུབ་དགོས་པ་ཡིན། འོན་ཀྱང་རང་རེ་ཆོས་པ་ཚོས་མངོན་པ་སོགས་ནས་འདི་ལྟར་གསུངས་སོ་ཞེས་ལུང་བགྲངས་པ་ཙམ་གྱིས་མི་འགྲིགས་པར་རིགས་པས་བསྒྲུབས་ཏེ་མཐུན་སྣང་བའི་གནས་ཚུལ་ལ་གཏུགས་ནས་ཁུངས་སྐྱེལ་དགོས།

རྒྱ་གར་བ་དང༌། ཕྱི་རྒྱལ་ཁག་གི་རོགས་རམ་ལ་བརྟེན་ནས་དེང་འདིར་དཔེ་ཆ་བ་ཚོས་ཆོས་འཆད་རྩོད་བྱེད་རྒྱུའི་དུས་སྐབས་ཡོད་ཐོག་ཏུ་ཁྱེད་རྣམ་པས་བློ་རྒྱ་ཆེ་ཙམ་དང༌། བློ་རྒྱ་གསར་པ་ཞིག་གིས་རིག་པའི་རྩལ་བཏོན་ཏེ་དུས་བསྟུན་གྱི་ཆོས་ཡང་དག་པར་འཆད་པ་དང༌། རྩོད་པ་ལ་འབད་བརྩོན་གནང་ན་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པའི་སྐབས་ཀྱི་དཔེ་ཆ་བའི་མཚན་དོན་མཚུངས་ལ། ནང་པའི་ཆོས་ནི་རིགས་པ་ཁུངས་དག་དང་ལྡན་པ་ངོ་འཕྲོད་དེ། ཕ་རོལ་པོས་རང་ཅག་བོད་རིགས་སྤྱི་དང༌། བྱེ་བྲག་ཆོས་ལུགས་སློབ་གཉེར་བ་རྣམས་ལ་བརྩི་མཐོང་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་རྒྱུར་བོད་ཀྱི་སྤྱི་དོན་ལའང་ཕན་ཁྱད་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་ཡོད།

གཞན་དག་གི་བརྗོད་ཚུལ་ལ། རང་རེས་སྔོ་སེར་དཀར་དམར་སོགས་ཁ་དོག་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་པ་ཞིག་མཐོང་སྐབས། དེ་རེ་རེ་མཐོང་བའི་ནུས་པ་རྩ་ཡི་བྱེད་པ་ལས་བྱུང་ཟེར། མི་སྟོང་ཕྲག་གི་ནང་ནས་གལ་ཏེ་ལྗང་ཁུ་མཐོང་བའི་མིག་རྩ་མ་ཚང་བ་དེས་ཁ་དོག་ལྗང་ཁུ་ནམ་མཐོང་སྐབས་སེར་པོ་མཐོང་བ་སོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཡོད་ཟེར། དབང་ཤེས་དབང་པོ་དྭངས་མ་ལ་བརྟེན། དབང་པོ་དྭངས་མ་དེ་དབང་རྟེན་ཁོག་པ་ལ་བརྟེན་ཏེ་ཡོད་པས་རྩ་གང་ཞིག་མ་ཚང་བ་ན་འགྱུར་བ་ཡོང་སྲིད། དེ་རིགས་ལ་ང་ཚོས་བསམ་ཞིབ་རྩོད་བསྡུར་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས།

ཇ༽ འཆད་རྩོད་བྱེད་ལུགས་དང་། གཏན་འབེབས་ཀྱི་ཡིག་ཟིན།

ལུས་སེམས་གཉིས་ལས་ལུས་མཐོང་སྣང་དུ་ཡོད་པས་རྟོགས་སླ་ཞིང༌། སེམས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ཆོས་ལས་རྟོགས་པ་འདི་ཐད་ལ་རང་རེས་གཞུང་ལས་གསུངས་ཚུལ་སྤྱིར་བཏང་ཙམ་དུ་བཞག་པས་མི་འགྲིགས། དོན་དུ་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་ཚུལ་དང༌། གཞུང་དང༌། གཞན་དག་གི་མཐུན་སྣང་དངོས་པོའི་དབར་འགལ་བ་མཆིས་མིན། འགལ་ཟླ་ཇི་ལྟར་སེལ་ཐབས་སོགས་ལེགས་པར་བསམ་ཞིང་སྟོན་མཁས་པ་ཞིག་དགོས། སྐབས་འདི་དག་ལ་སྔགས་ཀྱི་སྐོར་ནས་རླུང་སེམས་ཀྱི་འགྲོ་ལུགས་ཕྲན་བུ་བསྣན་རྒྱུ་བྱུང་ན་ཕན་ཐོགས་དགེ་མཚན་ཆེན་པོ་ཡོད། ཡང་རིག་པ་རྒྱུན་ཆད་མེད་པའི་གནད་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱི་ཡོད་པར་འགྲུབ་ལུགས་དེ་གལ་ཆེ་བས་སྣ་ཚོགས་པའི་རིགས་པའི་ལམ་ནས་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་པ་ལེགས་པ་དང༌། མཐུན་སྣང་བའི་དངོས་པོར་ཇི་ལྟར་གཏུགས་ན་ལེགས་པ་རྩོད་པས་བདར་ཤ་བཅད་དེ་གུང་འགྲིགས་པོ་འཆད་ཐུབ་པ་བཅས་ནི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ་བར་མཐོང༌།

རང་རེའི་ཆོས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པའི་ལྟ་བའི་སྐོར་ཟབ་ཅིང་གསལ་ལ་ཡང་དག་པ་ཡོད་པས། དེང་འཛམ་གླིང་ཚན་རིག་པས་ཀྱང་རྟེན་འབྱུང་ཁས་ལེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། གོ་སྐབས་འདི་བཟུང་སྟེ་རྟེན་འབྱུང་གི་རྣམ་གཞག་ཅི་མང་བརྗོད་དགོས། འདི་ལྟར་རིགས་མཐུན་དུ་གྱུར་པས་རང་རེར་རོགས་སྣོན་ཡང་བྱུང་བ་ཡིན། འོན་ཀྱང་བརྗོད་ལུགས་ཐད་སྟོང་གཞི་གང་ཟག་གི་སྟེང་ནས་བཤད་ན་རྙོག་དྲ་ཆེ་བས། ཕྱི་ཆོས་བུམ་པ་ལྟ་བུ་གཞིར་བཟུང་ན་ཀུན་གྱི་རྟོགས་སླ་བའམ། ཤེས་བདེ་བ་ཡིན། ཐོག་མ་ཕྱག་དཔེ་བཟང་བའམ། རིག་རྩལ་ཆེ་བ་དག་གིས་གཏན་འབེབས་ཀྱི་གཞི་མ་ཞིག་བཙལ་ཏེ་ཟིན་ཐོར་བཀོད། དེ་དག་དགེ་བཤེས་དྲག་གྲས་རྣམས་ནས་ཞིབ་བརྟག་རྩོད་བསྡུར་གྱིས་ཡིག་ཟིན་ཐོག་གཏན་འབེབས་གནང་དགོས།

དེང་སང་ང་ཚོས་གནད་ཡོད་ཀྱི་ནང་པའི་ཆོས་འགའ་ཞིག་ཧིན་དཱི་དང༌། དབྱིན་ཇིའི་ཡི་གེར་བསྒྱུར་དང་སྒྱུར་བཞིན་པ་ཡིན། ཁྱེད་ཚོས་གཞུང་དང་མི་འགལ་བར་རིགས་པས་སྒྲུབ་པའི་འདོད་ཚུལ་གསར་པ་ཕྱོགས་སྒྲིག་ཐུབ་མཚམས་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ཡི་གེར་བསྒྱུར་ཆོག འདི་ལྟར་བྱེད་ཐུབ་ན་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་ཐོན་མཁན་ཚོར་ཕན་ཐོགས་ལྷག་པར་ཆེ་བས། ཁྱེད་རྣམ་པས་ཕྱི་བཤོལ་དུ་མ་སོང་བའི་ཐོག་ནས་ཉིན་གཅིག་དགོས་པའི་དུས་དེར་བཏོན་ཆོག་གི་གྲ་སྒྲིག་ད་ལྟ་ཉིད་ནས་ཕྱག་ལེན་དུ་འཁེལ་བ་ཞིག་གནང་རོགས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། གང་ལགས་ཤེ་ན། མཚན་ཉིད་པས་བློ་རྩལ་གྱི་རྩོད་བསྡུར་གཏན་འབེབས་མཛད་པའི་ཡིག་ཆ་གང་ཡིན་ཁུངས་བཙན་གནད་དུ་འཁེལ་བ་ཡིན། དཔེར་ན། གད་བདར་ཞིབ་ནན་བགྱིས་པའི་འབྲས་དཀར་ཞིང་གཙང་ལ། ཤུན་པ་དང༌། རྡོ་ཕྱེ་མེད་པ། དྲི་ངན་དང་བྲལ་བས་བྲོ་བ་ཆེ་ཞིང༌། ལྟོ་བར་འཇུ་བདེ་བ། ལུས་ཀྱི་སྟོབས་རྒྱས་པར་སྨན་པ་ཇི་བཞིན་དགེ་མཚན་ཁྱད་པར་ཅན་ཡོད། མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གཞུང་ལ་བདར་ཤ་མ་བཅད་པའི་གཞུང་གི་གོ་བ་བཟང་མདོག་དང་། རྣམ་དཔྱོད་ཆེ་མདོག་གི་ཉམས་དང་ལྡན་ན་ཡང་ཟ་ཟིར་འ་འོལ་ཙམ་ལས། གཙང་མར་བསྒྲུབ་ཐུབ་པ་ཤིན་ཏུ་དཀའ་བ་ཡིན།

དགེ་བཤེས་དཔེ་ཁྲིད་གནང་མཁན་རྣམས་ནས་ཀྱང་རང་གི་གཞུང་ལུགས་གཞི་རྩར་བཟུང་སྟེ། རིག་པ་གསར་པའི་འགྲོ་ལུགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བློ་གསར་བ་རྣམས་ཀྱི་རིག་པའི་རྩལ་འགྲན་དུ་འཇུག་འོས་པ་ལས། བློ་གུ་དོག་ཨ་འཐས་བྱས་པས་མི་ཕན། གཞོན་པས་རིགས་པའི་ལམ་ནས་བརྟག་ཅིང་རྩོད་པས་སྒྲུབ་དགོས། བགྲེས་པས་དེ་ལ་ཞིབ་བརྟག་ནན་མཐར་མཛད་དེ་གནད་དཀྲོལ། མཐར་བགྲེས་གཞོན་ཚང་མས་རིགས་པ་ཚད་མས་དཔྱད་དེ་གཏན་ལ་འབེབས་དགོས། གདན་སའི་མཁན་པོ་ལས་ཟུར་རྣམ་པའང་འདི་དག་ལྷན་དུ་རྩོད་གྲྭར་ཞུགས་ཏེ་རིགས་པའི་ཉིང་ཁུ་ཐོན་པ་ཞིག་ཚང་མས་ཐུགས་ཁུར་ཆེ་བཞེས་གནང་དགོས།

ཉ༽ རྒྱུད་པ་གྲྭ་ཚང་དང་། མདོ་སྔགས་ཀྱི་རྩལ་འགྲན།

ཡང༌། རྒྱུད་པ་ཚོས་ཀྱང་རྒྱུན་ཚོགས་གལ་ཆེར་རྩིས་ཏེ་རྩོད་གྲྭར་ཞུགས་དགོས། སྤྱིར་གྲྭ་སའི་ཆོས་གྲྭའི་ནང་མདོ་རྐྱང་པ་རྩོད་སྦྱངས་བྱེད་པ་ཡིན་ནའང༌། སྐབས་འདི་ལྟ་བུར་སྔགས་རྒྱུད་སྡེ་གོང་འོག་ནས་ཀྱང་ལུང་རིགས་ཀྱི་རྩལ་འགྲན་དགོས། དགོས་པ་ཆེ་བས་མི་རུང་བ་མིན་པར་སེམས། རྩོད་གྲྭ་གོང་ནས་གོང་འཕེལ་གྱིས་ཐུན་མོང་མིན་པའི་ཡང་དག་པའི་རིགས་པ་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་དུས་བབས་ཀྱི་ལས་འགན་འདི་གལ་གནད་ཆེན་པོར་བརྩིས་ཏེ། བརྩོན་ཤུགས་རྒྱུན་བསྟུད་སྙུགས་བསྲིངས་ཀྱིས་སྒྲུབ་དགོས། རྒྱུད་པའི་མཁན་པོ་མཁན་ཚབ་གཉིས་ནས་ཀྱང་འགན་ཁུར་བཞེས་ཏེ་ཐམས་ཅད་གོ་བསྡུར་མཉམ་རུབ་གནང་དགོས།

དེ་ཡང་ཉིན་ལྟར་མིན་རུང་འགྲིགས། བདུན་ཕྲག་རེའི་ནང་ལྷན་གྲོས་གོ་བསྡུར་ཐེངས་རེ་ཙམ་གནང་དགོས། དཔལ་ལྡན་ཟླ་བ་གྲགས་པས་ལྟ་བའི་སྐོར་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་དང༌། འཇིག་རྟེན་ཐ་སྙད་འགལ་བ་མེད་པ་ཟུང་འབྲེལ་དུ་སྟོན་པ་ལྟར། གཞུང་དང༌། འགལ་མེད་མཐུན་སྣང་ལ་འཇུག་པའི་རིགས་པའི་འགྲོ་ལུགས་ཟབ་ཅིང་གསལ་བ་ཞིག་གཏན་འབེབས་གནང་རྒྱུར་ཁྱེད་རང་རྣམས་ཚང་མས་ཐུགས་ཁུར་ཟབ་བཞེས་ཅིས་ཀྱང་གནང་རོགས། ངོས་རང་དྷ་རམ་ས་ལར་ཕྱིར་བསྐྱོད་ཀྱིས་ཁྱེད་རྣམ་པའི་འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་གྱི་འབྲས་བཟང་མྱུར་དུ་སྨིན་པའི་སྨོན་མདུན་རེ་སྒུག་ཞུ་རྒྱུར་དེ་ལུགས་ཀུན་གྱི་དགོངས་པ་འཇགས་དགོས།

ཏ༽ བླ་གྲྭའི་གཟི་བརྗིད་དང་། གལ་ཆེའི་བསྒྲུབ་བྱ།

རྗེས་སུ་ཁྱེད་ཚོས་གྲུབ་འབྲས་གང་ཐོན་པ་དེ་དག་བོད་ཡིག་ཐོག་གཏན་འབེབས་དགོས་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། ཧིན་དཱི་དང༌། དབྱིན་ཇིའི་ཡི་གེ་སོགས་སུའང་བསྒྱུར་སྤེལ་བྱེད་དགོས། དེ་ལྟར་ཐུབ་ན་གཞི་ནས་ཌ་ལ་ཧའོ་སེར་བོད་ཀྱི་བླ་མ་དགེ་འདུན་བཞུགས་ཡོད་པ་དང༌། དེ་དག་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་ཆོས་དང༌། བློ་སྟོབས་རིག་རྩལ། གཟི་བརྗིད་དང་ལྡན་པའི་གནས་ཚུལ་རྣམས་གསལ་བར་མངོན་ཏེ། རྒྱ་དམར་ནས་བླ་མ་གྲྭ་པ་ཞེས་ཅི་ཡང་མི་ཤེས་པའི་ཟ་འདྲེ་ཟེར་བའི་དཀྲོག་གཏམ་ཤུགས་ཀྱིས་འགོག་པ་དང༌། གཞན་དག་ལའང་འདི་ལྟའི་ལོག་རྟོགས་ཡོད་རིགས་རང་བཞིན་དག་སེལ་དུ་གྱུར་ནས། འཛམ་གླིང་ཕྱི་ནང་ཀུན་ནས་མཐོང་དང་ཆ་འཇོག བརྩི་བཀུར་ཡོང་རྒྱུར་ངོས་རང་ཡིད་ཆེས་ཡོད། འདི་ལྟར་བྱུང་ན་བོད་རིགས་ཡོངས་ལ་ཕན་པ་དང༌། རྒྱལ་བསྟན་སྤྱི་དང་བྱེ་བྲག་བོད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ལ་ཕན་པ་ཡིན། སྙིང་པོ་བོད་ཆོས་ལྡན་རྒྱལ་ཁབ་རང་དབང་རང་བཙན་བསྐྱར་གསོར་དོན་གྱི་ཕན་པ་ཆེན་པོ་ཞིག་འགྲུབ་པ་ཡིན།

ཡང་ངོས་ནས་གལ་ཆེ་ནན་ཏན་གྱིས་ཞུ་རྒྱུར། རང་ཅག་ཚོའི་ནང་གི་རྟོགས་པ་ཇི་ཡིན་སུས་ཀྱང་ཤེས་པར་དཀའ། སྤྱིའི་སྤྱོད་པ་བཟང་ངན་ནི་ཀུན་གྱི་མཐོང་སྣང་མངོན་གསལ་དུ་ཡོད་པར་བརྟེན་བོད་མི་སྤྱི་དང༌། ལྷག་པར་བླ་སྤྲུལ་དགེ་འདུན་པ་རྣམས་ཕྱིའི་ཀུན་སྤྱོད་རྣམ་པར་དག་པ་ཞིག་མཛད་རྒྱུར་ཐུགས་སྣང་ཆེ་སྐྱེད་རྒྱུན་སྲིང་གནང་དགོས།

གོང་དུ་ཞུས་པ་ལྟར། དཔེ་ཆ་བ་གཞོན་རིགས་རིག་རྩལ་ཆེ་བ་ཚོས་ཧིན་དཱི་དང༌། དབྱིན་ཇིའི་སྐད་ཡིག་ཀྱང་ཞོར་སློབ་བྱེད་དགོས། དེའི་སྟེང་རིམ་པས་སམ་སྐྲ་ཏའི་སྐད་ཡིག་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་གལ། དཔེ་ཆ་བ་ཚོས་གཞན་གྱི་སྐད་ཡིག་སྦྱངས་ཏེ་རྗེས་སུ་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་གནད་དོན་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ཡི་གེར་བསྒྱུར་ཐུབ་པ་དང༌། ཆོས་ལུགས་གཞན་གྱི་རིག་པའི་གནད་རྣམས་བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་ཐུབ་པ་བཅས་དོན་གཉེར་གྱིས་མིག་རྒྱངས་རིང་པོར་བལྟ་བ་དང༌། བློ་རྒྱ་ཆེ་བསྐྱེད་བྱེད་དགོས། འགའ་ཞིག་ནས་རང་གི་ཆོས་དོན་ཇི་བཞིན་རྟོགས་ན་འགྲིགས་པས་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་སྐད་ཡིག་སློབ་པའི་དགོས་པ་ཆེར་མེད་བསམ་སྲིད། དེ་ནི་བསམ་བློ་གུ་དོག་པའི་སྐྱོན་ཡིན།

སྟོན་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་གསུངས་པའི་དམ་པའི་ཆོས་ཆ་ཚང་བ་ཡང་དག་པ་ནི་ང་ཚོར་ཡོད་པས་བོད་གངས་ཅན་པའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཐར་པ་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་གོ་འཕང་ཐོབ་ཐབས་ཙམ་ལ་མགོ་བོ་འཁོར་བས་མི་འགྲིགས། འདི་ཙམ་གྱིས་བསྟན་པ་རྒྱས་ཤིང་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པར་དཀའ་བ་ད་ཆ་རང་ཅག་བོད་མི་རྣམས་ཀྱི་མྱོང་ཐོག་ཏུ་བྱུང་བ་འདི་ལྟར་ཡིན། ད་ཆ་བོད་མི་སེར་སྐྱ་སུ་འདྲ་ཡིན་རུང༌། ཆོས་སྲིད་གང་གི་ཐད་ལ་རང་མགོ་གང་ཐོན་དང༌། རང་ཕྱོགས་གཅིག་པུ་བསམ་པའི་བློ་སྦུག་དོག་པོ་དེ་རིགས་རྩ་བ་ནས་སྤོང་དགོས་ཤིང༌། ཚང་མས་ངེས་པར་དུ་བློ་རྒྱ་ཆེ་ཙམ་དང༌། སྤྱི་དོན་སེམས་ཤུགས་ཀྱི་ནུས་པ་ཆེ་བསྐྱེད་ཀྱི་ངང་ནས་ཁ་ནས་སྤྱི་དོན་ཞེས་བརྗོད་པ་དེ་བཞིན་དོན་ལ་སྤྱི་དོན་འགྲུབ་པ་ཞིག་ཅིས་ཀྱང་དགོངས་པར་འཇགས་དགོས།

ཐ༽ ཟློས་གར་གྱི་རིག་གཞུང་དང་། དྲིལ་བསྒྲགས་ཀྱི་ཐབས་ལམ།

༣༽ ཁ་སང་ངོས་འདིར་འབྱོར་བའི་ཉིན་མོ་དེར་ཁམས་དང༌། ཨ་མདོའི་བྲོ་གཞས་དང༌། ལྷ་མོའི་གཟིགས་འབུལ་བྱུང་བ་འདི་ལ་དགའ་པོ་བྱུང༌། གང་ཡིན་ཟེར་ན། འདི་ལ་གནད་ཆེན་པོ་འདུག དེ་སྔོན་བོད་དུ་ཡིན་ན་བྲོ་དང་ལྷ་མོ་འཁྲབ་པ་དེ་སྣང་བ་སྐྱིད་སྐྱིད་ལ་བརྩིས་ཀྱང༌། འཛམ་གླིང་ནང་ཟློས་གར་ཞེས་ལུང་པ་སོ་སོའི་བྲོ་དང༌། གླུ་གར་འཁྲབ་པའི་ཐབས་ཤེས་ལ་བརྟེན་ནས་ཡུལ་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་སེམས་ཤུགས་དང༌། ཤེས་རིག བློ་སྟོབས། སྤྱོད་ཚུལ། གོམས་གཤིས་སོགས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་ཆོས་གསལ་བར་སྟོན་གྱི་ཡོད། འདིར་ཁྱེད་ཚོས་བྲོ་དང༌། ལྷ་མོའི་སྒྲིག་འཛུགས་བཟོས་པ་འདི་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ངོས་ཀྱི་སེམས་སུའང་ཟློས་གར་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ངེས་པར་དུ་དགོས་པར་བསམ་གྱི་ཡོད།

ད་རེས་ཁྱེད་ཚོས་བྲོ་དང་ལྷ་མོ་འཁྲབ་པ་དེ་ཡག་པོ་འདུག ད་དུང་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་ཐབས་བྱེད་དགོས། དཔེར་ན། ཕྱིའི་རྣམ་འགྱུར་མཛེས་པའམ། གང་འཁྲབ་པ་དེ་དེ་བཞིན་རྣམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དགོས། ཕྱི་རྒྱལ་ཟློས་གར་བ་ཚོས་ཀྱང་ད་ཕན་རང་ཚོ་བོད་པའི་ལྷ་མོ་ཇི་བཞིན་གང་བྱུང་གད་མོ་དགོད་པ་དང༌། བཞད་བགད་རིགས་བྱེད་ཀྱི་མི་འདུག དེ་བཞིན་ཆས་གོས་ཀྱང་འ་འུབ་འདུས་ལ་མ་འདུས་དེ་འདྲ་མིན་པར། གང་གྱོན་པ་དེ་བཞིན་འཇུག་པོ་ཞིག་དགོས་པ་ཡིན། ཟློས་གར་དེ་གལ་གནད་ཆེན་པོ་ཡིན་སྟབས་ང་ཚོས་ཡར་རྒྱས་ངེས་པར་དུ་གཏོང་དགོས། དཔེར་ན། ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་སྙིང་སྟོབས་དང༌། རིག་གཞུང་སྤྱོད་ཚུལ་གོམས་གཤིས་སོགས་ཁྱད་ཆོས་ཇི་ཡོད་འཛམ་གླིང་ཐོག་དྲིལ་བསྒྲགས་བྱེད་སྟངས་ཡིག་ཐོག་རྐྱང་པ་མ་ཡིན་པར་བོད་ཀྱི་ཟློས་གར་ཡག་པོ་ཞིག་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱིས་དེའི་ཐོག་ནས་ཀྱང་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་རྟོགས་ཐུབ་པའི་དྲིལ་བསྒྲགས་ཆེན་པོ་བྱེད་ཐུབ་ངེས་ཡིན།

ངོས་ནས་འདིར་བརྗོད་རྒྱུ་ཞིག་ལ། ད་ཕན་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་རི་མོ་ཁག་ལ་བོད་པ་ཞེས་ཚང་མ་ལུང་ཁུག་འབྲོག་པ་ཤ་སྟག་ཡིན་པ་ལྟ་བུས་བོད་མི་སྟོད་ཧྲེང་གཅེར་བུ་བ། གཡག ལུག་འདེད་བཞིན་འགྲོ་བ་དེ་འདྲ་བ་མང་ཆེ་བས། རང་རེ་བོད་ཀྱི་ཟློས་གར་བ་སོགས་ལའང་འདི་ལྟའི་སྐྱོན་མི་འབྱུང་བ་ཞིག་ངེས་པར་བྱེད་དགོས། ཚང་མས་ཤེས་གསལ་བོད་མི་ཚང་མ་འབྲོག་པ་མིན་ལ། བོད་མི་ཚང་མ་རྗེས་ལུས་ཐེབས་པ་མིན། བོད་དུ་འཛམ་གླིང་གཞན་གྱི་རྗེས་ཟིན་པའི་འཚོ་ཐབས་དང༌། འཛམ་གླིང་གཞན་གྱི་བློ་ཚད་ལྡན་པའི་བོད་པ་མང་པོ་ཡོད།

ད༽ ཕན་ཚུན་འཐེན་འཁྱེར་དང་། བསྟན་པ་འགོ་བཤིག

ང་ཚོ་མི་རིགས་ཀྱི་ཐད་ནས་འཛམ་གླིང་གཞན་ལ་ཞུམ་དགོས་པ་མེད། འདིར་ཁྱེད་ཚོའི་ད་ཡོད་ཀྱི་བྲོ་གར་སྐྱིད་སྡུག་ཐ་དད་འདི་ལྟར་མིན་པར། ཚང་མ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་ཏེ་སྒྲིག་འཛུགས་ཆེ་ཙམ་ཞིག་བཟོ་དགོས་ལ། དེའི་ཐོག་ནས་བོད་ཀྱི་ཡུལ་ཕྱོགས་དང༌། ལུང་ཚན་འདྲ་མིན་སོ་སོའི་ཟློས་གར་འཁྲབ་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས། དཔེར་ན། ཨ་མདོ་བས་དབུས་པ་དང༌། གཙང་པའི་གླུ་གར་འཁྲབ་ཐུབ་པ། ཁམས་པས་ཀྱང་དེ་བཞིན། དབུས་པ་གཙང་པ་སོགས་ཀྱིས་ཀྱང་ཨ་མདོ་དང༌། ཁམས་ཁུལ་སོགས་ཀྱི་གླུ་གར་འཁྲབ་ཐུབ་པ་དང༌། དེ་མིན་སྟོད་པ་དང༌། བྱང་པ། ལྷོ་པ་སོགས་བོད་ཀྱི་ལུང་ཚན་གཞན་དག་གི་གླུ་གར་འཁྲབ་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ཕན་ཐོགས་ཆེ། ང་ཚོས་གང་ཞིག་བྱས་ཀྱང་ལུང་ཚན་དང༌། ས་ཁུལ་ཕྱོགས་ཁག་བྱེད་པ་དེ་སྐྱོན་ཆེན་པོ་འདུག

ཚང་མས་བསམ་བློ་ཡག་པོ་ཞིག་ཐོངས་དང༌། ང་ཚོ་རྡོག་རྩ་གཅིག་སྒྲིལ་གྱི་ཐོག་ནས་བོད་རང་དབང་རང་བཙན་ལོན་ཐབས་ལ་འབད་བརྩོན་བྱས་དང་བྱེད་བཞིན་དུ་ད་དུང་ང་ཚོ་དང༌། ཁོ་ཚོ་ཟེར་བ་སོགས་ཀྱི་འཐེན་འཁྱེར་བྱེད་པའི་རྣམ་རྟོག་ངན་པ་དེ་བསླངས་ནས་དགོས་པ་དང་དགེ་མཚན་ཅི་ཡོད། ད་དུང་ཆེད་མངགས་ནང་བཀྲ་མི་ཤེས་པ་བཟོ་བ་ལྟ་བུ་ཁོ་དབུས་པ་དང་། ང་གཙང་པ། ཁྱོད་ཁམས་པ། མོ་ཨ་མདོ་བ། ཁོ་ཚོ་སྐུ་དྲག ང་ཚོ་མི་མང༌། ཞྭ་སྒབ་པའི་ཕྱོགས་གཏོགས། གཡུ་ཐོག་གི་ཕྱོགས་གཏོགས། ཤར་གྱི་ཤོག་ཁག ནུབ་ཀྱི་ཤོག་ཁག་ཟེར་བ་ལ་སོགས་པའི་དཀྲོག་གཏམ་མང་པོ་ཞིག་བཤད་དེ་ཚང་མ་ཟང་ཟིང་བཟོས་ནས་དགོས་པ་གང་ཞིག་ཡོད་དམ། བོད་མི་སུ་ཡིན་རུང་བསམ་རྒྱུ་གཅིག་ལས་གཞན་རྩ་བ་ནས་ཡོང་ཤེས་སྟངས་མེད། དེ་ནི་ང་བོད་པ་ཡིན་སྙམ་པའི་བསམ་བློ་ཏན་ཏན་མ་བཏང་ན་ཤིན་ཏུ་ངོ་ཚ་བ་དང༌། ཁྲེལ་གཞུང་གཏན་ནས་མེད་པ་ཞིག་རང་རེད།

ཚང་མས་བསམ་བློ་ཐོངས་དང༌། ང་རང་ཚོ་ཤ་ཁྲག་གཅིག་པའི་ནང་མི་ཁྲི་ཕྲག་མང་པོ་རྒྱ་དམར་ནས་བསད་པ་དང༌། རྨས་སྐྱོན་བཏང་བ། དེ་བཞིན་ཤི་རྐྱེན་བྱུང་བ། བཙོན་ལ་བཅུག་པ་བཅས་ཀྱི་གདོང་ལ་ཚང་མས་ཡག་པོ་ཞིག་ལྟོས་དང༌། ང་ཚོས་ད་ལྟ་བོད་དུ་དམྱལ་བ་མི་ཡུལ་དུ་འཕོས་པ་དང་། ཉིན་མཚན་མི་འཁྱོལ་བ་ཞིག་མྱོང་བཞིན་པའི་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རེ་རེའི་གདོང་ལ་ཡག་པོ་ཞིག་ལྟོས་དང༌། ཁོང་ཚོས་ལུས་སྲོག་བློས་བཏང་གིས་བསྟན་པ་དང༌། བོད་གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་ཞབས་འདེགས་ཞུས་པ་དེའི་བཀའ་དྲིན་དེ་ང་ཚོས་གསབ་དགོས་པ་མ་ཡིན་ནམ། བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ཁོངས་གཏོགས་མི་མང་བྱིངས་ལ་ཤོད་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད། ཚང་མ་ཕྱག་འཚལ་འོས་པ་དང༌། དགའ་འོས་པའི་གནས་ཤ་སྟག་རེད། སྤྱིར་བཏང་བོད་མི་སེར་སྐྱ་མཐོ་དམན་དྲག་ཞན་ཕོ་མོ་ཐམས་ཅད་ཡག་པོ་དང་། བསམ་པ་དག་པ་ཤ་སྟག་རེད། འོན་ཀྱང་ཤེས་ཚད་མཐོ་བ་དང༌། ལས་བྱེད་པའི་ཁོངས་གཏོགས་རེ་ཟུང་ནས་བསྟན་པ་འགོ་བཤིག་བྱེད་པ་མཐོང་གི་འདུག ད་ནི་དངོས་གནས་བསམ་བློ་ཏན་ཏན་གཏོང་དགོས། ང་ཚོས་བོད་རང་དབང་རང་བཙན་གྱི་དོན་དུ་ལུས་སྲོག་དོར་བ་རྣམས་ཀྱི་ཆེད་དུ་བསྔོ་བ་དང༌། སྨོན་ལམ་རྒྱུན་དུ་བྱེད་ཁུལ་བྱས་ཀྱང༌། དོན་ངོ་མའི་ཐོག་ཏུ་ཁོང་ཚོ་འདས་པོའི་བསམ་པ་འགྲུབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས། དེ་ད་ཕན་བྱས་དང་མ་བྱས། ཕྱིན་ཆད་བྱེད་དང་མི་བྱེད་ཁྱེད་རྣམ་པས་དགོངས་པ་ནན་ཏན་ཞིག་བཞེས་དགོས།

ངའི་བསམ་པར་ད་ལྟའི་གནས་ཚུལ་འདི་ལས་སྡུག་ཏུ་མི་འགྲོ་བའི་རེ་བ་ཡོད། ང་ཚོ་སྔ་ལོ་རྒྱ་གར་དུ་འབྱོར་སྐབས་ཟླ་བ་ཁ་ཤས་རྗེས་ནས་བོད་དུ་ལོག་རྒྱུའི་བསམ་བློ་གཏོང་མཁན་ཡང་བྱུང་ཡོད། ད་ཆ་འདི་ཁུལ་ལོ་གཅིག་སོང་བའི་ཉམས་མྱོང་ནས་ང་ཚོས་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་མཐོང་གི་ཡོད་པས་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པའི་སྒོ་ནས་ཁ་གཏད་གཅོག་དགོས། སླར་ཡང་འགལ་རྐྱེན་ཡོང་སྲིད་རུང་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་བྱེད་པ་པོ་ཁོ་ནར་རག་ལུས་པ་ཡིན།

ན༽ གཅིག་སྒྲིལ་གྱི་ནུས་པ་དང་། ཞབས་འདྲེན་གྱི་བྱ་ངན།

གོང་བཤད་ལྟར་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ཤིན་ཏུ་ལེགས། དེ་བཞིན་ཁུར་བྱེད་པོ་མང་ཆེ་བའང་བསམ་པ་དག་པ་ཞེ་གཅིག་ཡིན་ཡང༌། འགའ་ཞིག་གིས་བློ་ཆུང་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་ཤིག་བྱེད་པ་དེ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ནམ། གནས་ཚུལ་འདི་གང་འདྲ་ཞིག་འདུག་གམ།

ང་ཚོས་བོད་རང་བཙན་བསྐྱར་དུ་ལེན་དགོས་པ་དང༌། བོད་གཞུང་འདི་མཚན་ཉིད་ཚང་བའི་གཞུང་ཡིན་པ་དང༌། བྲོས་བྱོལ་དུ་ཡོང་བའི་བོད་གཞུང་འདིས་བོད་མི་མང་མུ་མཐུད་འགོ་ཁྲིད་བྱས་ཏེ་ང་ཚོ་བོད་ཀྱི་བདེན་པའི་མཐའ་གསལ་ཐུབ་པའི་རེ་བ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་བྱེད་སྟངས་འདི་འདྲ་ཡིན་ན་འཇོན་པ་འདུག་གམ། འགྲོ་དགོས་པའི་ལམ་དུ་མ་ཕྱིན་པར་ཁ་ནས་ཅི་དྲག་ཅི་དྲག་ཟེར་བ་འདི་ཡང་དགོད་བྲོ་བའི་གནས་ཤིག་རེད། དཔེར་ན། དགེ་བཤེས་ཤིག་གིས་ང་བདུན་ཕྲག་གཅིག་གི་ནང་ལྷ་རམས་དམ་བཅའ་འཇོག་རྒྱུ་དང་འབྲེལ་ཨང་རིམ་མཐོ་པོ་ཞིག་ལེན་གྱི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་དེ། དེའི་རིང་ཤོ་སྦག་སོགས་རྣམ་གཡེང་ཁོ་ནར་མགོ་བོ་འཁོར་བཞིན་བསྡད་པ་དང་མཚུངས།

ང་རང་ཚོ་རྒྱ་གར་དུ་བྲོས་ཡོང་དགོས་མ་བྱུང་གོང་བོད་ཨ་མདོ་དང༌། ཁམས་ཁུལ་རང་རང་ས་ཁུལ་སོ་སོར་མི་མང་པོས་སྲོག་བློས་བཏང་གི་ལྷག་བསམ་གཟེངས་སུ་ཐོན་པ་མང་པོ་བྱུང་ཡོད་པ་མ་ཟད། དེང་སྐབས་ཀྱང་བོད་ནང་རྒྱ་དམར་ལ་མུ་མཐུད་འཐབ་འཛིང་བྱེད་བཞིན་པ་ཡིན་འདུག བོད་མི་མང་བྱིངས་ཆེ་བ་ཚོས་ནི་འདི་འདྲའི་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་དང་རྒྱག་བཞིན་པ་རེད། ང་ཚོའི་ལས་བྱེད་པ་འགའ་ཞིག་མཐོང་སྐབས་བློ་ཕམ་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་འདུག སྤྱི་དོན་ལ་གཅིག་སྒྲིལ་གྱིས་ཕན་ནུས་ཐོན་པ་ལས། མི་རེ་གཉིས་ཀྱིས་ཕན་ནུས་མངོན་མི་ཐུབ། བོད་སྤྱི་དོན་འདིའི་འབྲས་བུ་བཟང་ངན་ཇི་ཡོང་ལས་བྱེད་རང་ལ་རག་ལུས་པ་ཡིན། བོད་སེར་སྐྱ་མི་མང་ཚང་མས་རེ་བ་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ངོས་རང་ལ་གང་ཅིའི་ནུས་པ་མེད་ཀྱང༌། བོད་མི་མང་འདི་ལྟ་བུའི་དཀའ་སྡུག་ཆེན་པོའི་ཐོག་འདིར་ངོས་ནས་འགོ་འདོན་དགོས་པ་ཞིག་སྔོན་གྱི་ལས་ལ་བཀོད་པ་ལྟར་ངོས་ནས་ཀྱང་འདི་མུར་བློས་གཏོང་ཐབས་རྩ་བ་ནས་མེད།

ཟླ་ཤས་ཀྱི་སྔོན་དུ་སྦག་སར་དཔེ་ཆ་བའི་མིང་འཛིན་མཁན་གཉིས་འཁྲུག་འཛིངས་ཀྱིས་གྲྭ་པ་གཅིག་རྐྱེན་བསད་བཏང་འདུག ང་ཚོས་མི་ཐུག་ཚད་ལ་ཁ་ཀེར་ཀེར་བྱས་ནས་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུ་ཞིག་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་བློས་ཐོངས་ཀྱི་མི་འདུག བསྟན་པ་ཕྲ་ཚུགས་དར་རྒྱས་ཀྱི་ཆེད་དུ་སྦག་སར་དགེ་འདུན་ ༡༥༠༠ ཐམ་པ་དམིགས་བསལ་གྱིས་འཇོག་དགོས་ཨུ་ནན་དང་འབད་བརྩོན་ཆེན་པོ་བྱས་པ་ཡིན། ད་ཆ་གྲྭ་པས་མི་བསད་པའི་གནས་ཚུལ་ཐབས་སྡུག་བྱུང་བ་རེད། འདི་གང་འདྲ་ཡིན་ནམ། ཕྱི་རྒྱལ་མི་ལ་གདོང་ཇི་ལྟར་བྱས་ནས་བསྟན་དགོས་སམ། དཔེ་མ་སྲིད་པའི་ངོ་ཚ་པོ་དང་། བསྟན་པའི་ཞབས་འདྲེན། ཇི་ཙམ་བཤད་ཀྱང་ཉན་རྒྱུ་མེད་པ་འདི་འདྲ་གང་ཡིན་ནམ། དེ་བཞིན་ཌ་ལ་ཧའོ་སེ་འདིར་ཡང་མི་གསོད་རེས་ཐུག་མེད་རུང༌། གཞུ་རེས་ཐུག་པའི་གནས་ཚུལ་ཐབས་སྡུག་ཡོད་འདུག ད་ཆ་ང་ཚོས་སྔོན་ཆད་ཚར་བ་ལ་བྱ་ཐབས་མེད། འོན་ཀྱང་ངེས་པར་དུ་དྲན་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན། ད་ཕན་གྱི་ཉམས་མྱོང་ལས་བསླབ་བྱ་བླངས། མ་འོངས་པར་ཉམས་ལེན་མ་འཕྱུགས་པའི་སྒོ་ནས་ཕྱིན་ཆད་དོན་ཚང་ཡོང་བ་ཞིག་བྱེད་དགོས།

པ༽ རིགས་རུས་མི་གཙོ་ཞིང་། ལས་རིགས་གཙོ་བ།

ངོས་ནས་ཁ་སང་བཤད་པ་ལྟར། ཁྱེད་ཚོ་རྒན་པས་ལྷག་བསམ་ཡངས་པའི་སྒོ་ནས་ལས་གྲྭ་ལ་གཞུག་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། གཞོན་པ་ཚོས་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་འཇུག་སྒོ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་སྦྱངས་ཏེ་སེམས་ཤུགས་ཆེ་ལ་གཙང་བའི་ངང་ནས་བོད་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཞབས་འདེགས་ཞུ་ཐུབ་མཁན་དང་། ངའི་རོགས་པ་བྱེད་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཡོད། རང་གིས་ཐུབ་ན་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་ལས་འགན་གང་ཡང་ཁུར་ཆོག་པ་ཡིན། འདི་ལ་ཕོ་མོ་དང༌། རིགས་རུས་མཐོ་དམན། སྐྱིད་སྡུག་བཟང་ངན། སེར་སྐྱ་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་ཡང་མེད།

ལྕགས་བཟོ་བ་དང་སྤྲང་པོ་གང་ཞིག་ཡིན་ཡང་རུང༌། བོད་རིགས་ཤིག་ཡིན་ཕྱིན་ཆད་ལྟ་སྤྱོད་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་ཤེས་ཡོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ལྡན་ན་དེ་ལ་ངོས་ནས་འགོ་ཁྲིད་དུ་བསྐོ་གཞག་བྱེད་རྐྱང་ཡིན། འདི་ནི་ངས་མི་སེར་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ལུགས་ལ་བལྟས་པ་མིན་པར། ངས་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་བཞིན་ལག་ལེན་བསྟར་བ་ཡིན། སྟོན་པས་རིགས་རུས་གཙོ་བོ་མ་ཡིན། སྒྲུབ་པ་གཙོ་བོ་ཡིན་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཡོད། རྒྱལ་བས་ཆོས་ཕྱོགས་སུ་འདི་ལྟར་གསུངས་པས་ན། ངོས་ནས་སྲིད་ཕྱོགས་སུ་དེ་བས་ཀྱང་རིགས་རུས་མི་གཙོ་བ་དང༌། ལས་ཀ་གཙོ་བ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་བྱས་ཆོག་པ་ཡིན། དེ་རྩིས་ཚང་མས་བློ་རྒྱ་ཆེ་ཙམ་དང༌། བློ་ཕུགས་རིང་ཙམ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས། དོན་མེད་སེམས་སྦུག་དོག་པོ་བྱས་པས་ཕན་པ་གང་ཡང་མེད། དེ་ནས་སྐད་ཡིག་དང༌། ལག་ཤེས་སོགས་ལ་སློབ་སྦྱོང་ཧུར་བརྩོན་རྒྱུན་མཐུད་དུ་བྱས་ཏེ། དུས་ཚོད་དོན་མེད་འཕྲོག་བརླག་ཏུ་མི་འགྲོ་བ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས།

ཕ༽ བུད་མེད་ཀྱི་བློ་སྟོབས་དང་། བསྟན་སྲིད་ཀྱི་ལས་འགན།

བུད་མེད་ཚོས་ཀྱང་ནང་གི་ཨ་མ་ཁོ་ན་བྱེད་སྙམ་པའི་བསམ་ཆུང་དེ་རྩ་བ་ནས་སྤངས་ཏེ། ངས་མི་གཞན་དང་འདྲ་བར་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་ལས་དོན་ལ་གཞུག་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་བསམ་པའི་བློ་སྟོབས་བསྐྱེད་དགོས། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀྱང་ཆོས་ཕྱོགས་སུ་སོ་ཐར་ནས་བྱས་ན་བུད་མེད་ཀྱིས་དགེ་སློང་སྒྲུབ་ཆོག་པའི་ཐོབ་ཐང་ཡོད་ཅིང༌། བྱང་སེམས་དང་སྔགས་ཀྱི་ཐེག་པ་གཉིས་ཀར་ཡང་བུད་མེད་གཞུག་མི་ཆོག་པའི་དབྱེ་བ་མེད། གང་ལྟར་ཚང་མས་བོད་གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་ཆབ་སྲིད་རྒྱས་ཐབས་ལ་དུས་རྟག་ཏུ་ཁུར་བརྩོན་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས། དེ་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དར་གནས་དང༌། མི་མང་བདེ་བར་འཁོད་ཕྱིར་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་པོ་གཙོ་བོ་གཞུང་འདི་རང་ཡིན། གཞུང་འདི་ཕྲ་ཚུགས་གཏན་གནས་མ་བྱུང་ན་སྔ་ལོ་ང་ཚོར་གང་བྱུང་བ་བཞིན་གཞུང་བདེ་འཇགས་སུ་མ་གནས་པའི་དུས་སུ་སྒེར་ལ་ལྟ་བཟོ་གང་ཡང་མེད་པ་འདི་བྱུང༌། དེ་ལུགས་ཚང་མས་གཞུང་དོན་ཚགས་ཚུད་གོང་འཕེལ་ཡོང་ཐབས་ཀྱི་ཁུར་འགན་ལེན་དགོས། ངས་བསམ་སྤྱོད་གང་འདྲ་ཞིག་གིས་གཞུང་གི་ཞབས་འདེགས་ཞུ་བསམ་པ་བྱེད་དགོས།

ཡང༌། འདིར་ངོས་ནས་ཕྱིན་ཆད་འགྱོད་རྙོག་མི་འབྱུང་བའི་ཆེད་དུ་དམིགས་བསལ་གསལ་བཤད་བྱེད་རྒྱུ་ཞིག་ལ། སུ་ཡིན་ཡང་རུང༌། རྒྱལ་བསྟན་ཆབ་སྲིད་དགུང་དུ་འདེགས་པའི་ལྷག་བསམ་རྒྱ་ཆེ་གཏན་དུ་ཉམས་ལེན་བརྗེད་མེད་བྱེད་དགོས་ཀྱང༌། རང་རང་ཁུར་དུ་བབས་པ་མ་ཡིན་པའི་བྱུས་མེད་བྱུས་འཁྲིའི་དཀྲོག་རྐྱེན་བཟོ་བ་དེ་ལ་ངོས་རང་གཏིང་ནས་དགའ་པོ་མེད། དེ་དོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ལ་བཞག་ནས་རྩ་བའི་དམ་བཅའ་བོད་རང་དབང་རང་བཙན་ལོན་ཐབས་ཀྱི་བསྒྲུབ་བྱ་ཕྲ་མོ་ནས་བྲེ་གསོག་ཕུལ་གསོག་བྱེད་དགོས་པ་དོན་གྱི་སྙིང་པོ་ཡིན།

བ༽ ཟློས་གར་ཚོགས་པ་དང་། སྤྱི་བྱེའི་དགོས་དམིགས།

༤༽ ཟློས་གར་སྐོར་ཞིབ་པ་གོང་དུ་བཤད་ཟིན་པ་ལྟར་གཅིག་བསྒྲིལ་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཆགས་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས། སེར་སྐྱ་ཁྱད་མེད་ཚང་མས་ལས་དོན་རླབས་ཆེ་ཆུང་གང་བསྒྲུབས་ཀྱང་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་ཐབས་གཙོ་བོར་བྱེད་དགོས། ཧོབ་སྟེ་བལྟས་ན་གྲྭ་པ་ལྷ་མོ་འཁྲབ་པ་མི་འགྲིགས་པར་བསམ་པ་ཡོང་སྲིད། འདི་ལ་སྤྱིར་བཏང་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་དགག་བྱ་ཡོད་ན་ཡང༌། སྐབས་འདིར་དགོས་པ་ཆེ་བས་སྐྱོན་མེད། དགག་བྱ་དང༌། དགོས་པའི་ཁྱད་པར་ཕྱེ་ནས་སྤང་བླང་བྱེད་དགོས་པ་འདིའི་གནད་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་པར་གཞན་དོན་དུ་ལུས་ངག་གི་ལས་བདུན་གནང་ཡོད། འགའ་རེས་ཆབ་བདག་མ་ཨོ་རྒྱན་བྱ་བྱེད་མང་བས་ལྷ་མོ་འཁྲབ་ཀྱི་འདུག་ཟེར་བ་སོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཡོང་སྲིད། སྤྱི་བྱེའི་དགོས་པར་དམིགས་པའི་བསམ་པས་ཀུན་ནས་བསླངས་ཏེ་ལྷ་མོའམ། ཟློས་གར། གཞན་དག་ལག་ཤེས་བཟོ་ལས་སྐོར་དགེ་འདུན་པས་སྐབས་བསྟུན་དང་གཞེན་གནང་བར་འགལ་བ་མེད། དེ་ལྟ་ནའང༌། ངེས་པར་བསམ་བློའི་འཁྱེར་སོ་ཡག་པོ་ཞིག་དགོས་གལ་ཆེ་བ་ཡིན།

འཛམ་གླིང་སྐྱེ་བོ་ཚང་མས་རང་ལུས་རང་གིས་འདེགས་ཐུབ་པ་བྱེད་མུས་ལྟར། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་ཚང་མས་ཀྱང་རང་གི་ནུས་ཤུགས་གང་ཡོད་བཏོན་ཏེ་རང་མགོ་ཐོན་ཐབས་ལ་འབད་བརྩོན་རྒྱུན་མར་བྱེད་པ་དང༌། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་དཀོན་མཆོག་གི་ཐུགས་རྗེ། ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བསླུ་མེད་ལས་འབྲས་ཀྱི་བདེན་པའི་རྒྱབ་ཏུ་འཛམ་གླིང་གཟུ་བོར་གནས་པའི་རྒྱལ་ཁབ་དང་མི་མང་གི་རྒྱབ་སྐྱོར་རོགས་རམ་ཐོབ་སྟེ། མཐའ་མའི་རྒྱལ་ཁ་ང་རང་ཚོ་རང་ལ་ཐོབ་རྒྱུར་ངོས་རང་ཡིད་ཆེས་དང༌། གདེང་ཚོད་ཡོད། མདོར་བསྡུས་ན། ཡུལ་དང༌། དུས་ཚོད། གནས་ཚུལ་ཚང་མ་བརྗེས་པའི་སྐབས་འདིར། རང་རེས་ཀྱང་རྟག་ཆད་ཀྱི་མཐའ་གཉིས་སུ་མ་ལྷུང་བའི་བསམ་བློ་གསར་པ་ཞིག་བཏང་སྟེ་གང་དང་ཅིའི་ཐད་ལའང་སེམས་ཤུགས་གང་ཆེ་བྱེད་དགོས། ངེས་པར་དུ་བསམ་རྒྱ་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས།

མ༽ ཕྱི་ནང་གི་གཙང་སྦྲ་དང་། ཟས་སྤྱོད་འཕྲོད་བསྟེན།

དེ་ནས་གལ་གནད་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ལ། ནང་ཁུལ་ཕྱོགས་ཞེན་འཐེན་འཁྱེར་སྤངས་ཏེ། དོན་གྱི་དམ་ཚིག་གཙང་མ་ཞིག་ཡོང་ཐབས་ངེས་པར་བྱེད་དགོས། གོང་སྨོས་ལྟར། ནང་གཙང་མ་དགོས་པས་མ་ཚད། ཕྱི་ཡང་གཙང་མ་དགོས། ངོ་གདོང་ཉིན་ལྟར་འཁྲུ་བ་དང༌། ཆུ་ཡང་ཡང་བརྒལ། གོས་ཧྲུལ་པོ་ཞིག་ལས་མེད་ཀྱང་བཀྲུས་ཏེ་གཙང་མ་གྱོན། སྡོད་སའི་ཁང་པ་ཕྱི་ནང་གད་ཕྱིས་དག་པོ་བྱེད་པ། དེ་བཞིན་ཟས་རྙིང་པ་མིན་པར། གསོས་པ་དུས་ཐོག་སོ་སོར་ཟ་བ་དང༌། སྣོད་དང་ཟ་བཏུང་གི་རིགས་ལ་སྦྲང་བུ་མི་འཁོར་བ་བྱེད་དགོས། གང་ཡིན་ཟེར་ན། སྦྲང་བུའི་ལུས་ལ་དུག་དང་ནད་ཡོད་པ་དང༌། དེ་འབྲེལ་འབུའི་རིགས་ལའང་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས། བོད་དང་མི་འདྲ་བར་འབུའི་ནང་དུག་ཅན་མང་པོ་ཡོད། གལ་ཏེ་འབུ་ཞིག་ལ་ལག་པ་འཆང་དགོས་བྱུང་ན་ལམ་སེང་གཙང་མར་བཀྲུ་དགོས། དེ་ནས་ཟས་ཚོད་རན་པོར་ཟ་བ་མ་གཏོགས། བོད་དུ་ཇི་བཞིན་གང་བྱུང་རྒྱགས་ཚད་བཟས་ན་མི་འགྲིགས། ང་ཚོས་ཚ་ཡུལ་དུ་ཟས་ལྗིད་པོ་རྒྱགས་ཚད་བཟས་ན་ལུས་ལ་གནོད་པ་ལས་ཕན་པ་མེད། ཟ་ཚད་ཉུང་ལ་ཟས་དུས་མང་ཙམ་བྱས་པ་ལེགས།

འདིར་ངས་ང་ཚོར་ཉམས་མྱོང་བྱུང་བ་ཞིག་བཤད་ན། རང་ཚོའི་ལམ་བཟོ་བ་འགའ་ཤས་ནས་གྲོ་ཞིབ་ལ་སོགས་པའི་ཟས་ལྗིད་པོ་ཟ་ཚོད་མ་ཤེས་པ་དང༌། རྙིང་པ་བཟས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ནད་ཕོག་པ་བྱུང་ཡོད། དེ་རྗེས་ཁྱེད་ཚོས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། ང་རང་ཚོར་བོད་རང་དབང་རང་བཙན་སྐྱར་དུ་ལོན་ཐབས་ཀྱི་སེམས་ཤུགས་ཇི་ཙམ་ཡོད་ཀྱང༌། ལུས་པོ་ཐང་ཐང་མེད་ན་དཀའ་ལས་ཁག་པོ་རེད། ཁྱེད་ཚོ་ཚང་མས་གཟུགས་པོར་གཅེས་སྤྲས་ལྷོད་མེད་བྱེད་དགོས་པ་དེ་གལ་གནད་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན།

ང་ཚོས་རང་མི་གཅིག་ཀྱང་ན་མི་དགོས་པ་དང༌། ཤི་མི་དགོས་པ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས། ང་ནི་བོད་མི་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་ནད་ཕོག་པ་དང༌། ཤི་བའི་གནས་ཚུལ་མཐོང་ཐོས་བྱུང་སྐབས་སྙིང་ལ་ཚེར་མ་ཟུག་པ་ལྟ་བུ་བཟོད་དཀའ་བ་དང༌། ཡིད་སྐྱོ་བློ་ཕམ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་འདུག བོད་མི་གཅིག་ཤི་ཡང་བོད་སྤྱི་དོན་གྱི་སྐྱོན་དུ་གྱུར་སོང་བསམ་པའི་ཕངས་སེམས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་འདུག རྒྱུ་མཚན་ནི་ད་ཆ་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་བོད་མི་རིགས་གཙང་མར་གནས་ཤིང་འཚོ་ཐུབ་པ་ནི་ང་ཚོ་རྒྱ་གར་དང༌། བལ་ཡུལ་སོགས་སུ་འབྱོར་བ་འདི་ཙམ་རེད།

ཙ༽ རྒྱ་དམར་གྱི་བྱ་ངན་དང་། བཟོད་པའི་ཉམས་ལེན།

རང་རེའི་གཅེས་པའི་ཕ་ཡུལ་བོད་དུ་རང་རིགས་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ནི་རྒྱ་དམར་གྱིས་འགྲོ་བ་མིའི་སྤྱོད་ཚུལ་ལས་འདས་པའི་གདུག་རྩུབ་ཅན་གྱི་ཁྲིམས་དང༌། མཚོན་ཆའི་འོག་ཏུ་བསད་དང་གསོད་བཞིན་པ། བོད་མིར་དུད་འགྲོའི་འདུ་ཤེས་ཙམ་ཡང་མེད་པའི་མནར་གཅོད་དང༌། བོད་རིགས་རྩ་མེད་བཟོ་ཕྱིར་བོད་མིའི་སྐྱེ་སྒོ་བཀག་པ་སོགས་ད་ཕན་འཛམ་གླིང་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་བྱུང་དཀའ་བའི་དམྱལ་བ་གསོན་པོ་མྱོང་བཞིན་པ་འདི་མུར་རིམ་བཞིན་གནས་ཚེ་བོད་དུ་རང་རིགས་རྩ་སྟོངས་སུ་འགྲོ་ཉེན་དང༌། རང་ཡུལ་དུ་བོད་མི་རིགས་གཙང་མར་གནས་དཀའ་བའི་དུས་འདིར་རྒྱ་གར་ཁུལ་སོགས་སུ་སྔ་རྗེས་འབྱོར་བསྡད་རང་མི་སུ་རུང་གཅིག་ཤི་ནའང་ཤིན་ཏུ་ཕངས་པོའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་མ་རེད་དམ། ཁྱེད་ཚོ་ཚང་མས་བསམ་བློ་ཡག་པོ་ཞིག་ཐོངས་དང༌།

བོད་དུ་ཡོད་པའི་ང་ཚོ་ཤ་ཁྲག་གཅིག་པའི་བོད་རིགས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ནས་ང་ཚོར་རེ་བ་གང་འདྲ་བཅོལ་གྱི་ཡོད་དམ། ང་ཚོས་ཡིད་གཟབ་མ་བྱས་པར་ཚང་མ་ནད་པ་དང༌། མང་པོ་ཤི་སྐྱོན་བྱུང་ན་ཅི་བྱེད། ང་ཚོས་སྔོན་ཚུད་ནས་མ་བྱུང་སྔོན་འགོག་གིས་གང་སར་ཡིད་གཟབ་བྱེད་དགོས། ང་ཚོར་དགྲ་བོས་འདི་ལྟ་བུའི་བྱེད་སྟངས་ངན་པ་བྱུང་བ་སྙིང་གི་དཀྱིལ་དུ་བཞག་ནས་གཟབ་གཟབ་རྒྱུན་བསྟུད་དུ་བྱེད་དགོས། རང་ཚོར་རྒྱ་དམར་དགྲ་བོས་འདི་ལྟ་བུའི་བྱེད་སྟངས་ངན་པ་བྱུང་བ་འདི་ནི་འབྱུང་འགྱུར་བོད་རིགས་མི་རབས་ཕྲུ་གུའི་ཕྲུ་གུ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ནས་ཀྱང་བརྗེད་ཐབས་མེད་པ་ཞིག་རེད། འོ་ན་བོད་ཀྱི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ནས་བཤད་པ་དང་འགལ་ལོ་ཞེ་ན་མིན་ཏེ། ང་ཚོས་རྒྱ་ནག་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ལ་བརྩི་བཀུར་བྱེད་པ་མ་ཟད། མའོ་ཙེ་ཏུང་དང༌། ཀྲུའུ་ཨན་ལའི་སོགས་དང༌། ཐན་ཀོན་སན་སོགས་ཀྱང་ང་ཚོས་གཅེས་པའི་མར་བལྟས་ཏེ་བློས་མི་གཏོང་བ་དང་། དེ་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་དུ་འགོད་པའི་སེམས་ངེས་པར་བསྐྱེད་དགོས།

དེ་མིན་ང་ཚོར་མནར་གཅོད་གཏོང་མཁན་གྱི་དགྲ་བོ་སུ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ཡང་ཐར་པའི་ལམ་དུ་འགོད་ཐབས་བྱེད་དགོས། དེ་ལྟ་ནའང༌། ང་ཚོའི་བཟོད་པ་དེ་ཕ་རོལ་པོའི་བྱེད་སྤྱོད་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད། གལ་སྲིད་བཟོད་སྒོམ་ཞི་འཇམ་གཅིག་པུས་ཕ་རོལ་པོའི་གདུག་རྩུབ་ཞི་ཐབས་མེད་ན། ཕ་རོལ་པོར་ཕུགས་ཀྱི་གནོད་པ་ལས་སྐྱོབ་ཆེད་ལམ་གཞན་ཞིག་འཚོལ་བ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་འཁྲུངས་རབས་ཁོངས་དེད་དཔོན་སྙིང་རྗེ་ཅན་གྱིས་དགོས་པའི་སླད་མི་ནག་མདུང་ཐུང་ཅན་བསྒྲལ་བར་མཛད་པ་ལྟར་ང་ཚོས་ངེས་པར་ཕ་རོལ་པོའི་བྱེད་སྤྱོད་དང་བསྟུན་ཏེ། འབྱུང་པོས་རྒྱུད་བརླམས་པའི་སྐྱེ་བོ་དེ་དག་ལ་ཕུགས་ཀྱི་ཕན་བདེ་སྒྲུབ་ཆེད་དེ་དང་འཚམས་པའི་ལས་སྒྲུབ་པར་འགལ་བ་མེད་ཁར། ངེས་པར་དུ་སྒྲུབ་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན། དེ་མིན་རྐྱེན་དང་འཚམས་པར་ཚར་མི་གཅོད་ཅེས་བྱང་སེམས་ཀྱི་ཉེས་བྱས་འབྱུང་བར་གསུངས་ཡོད། འོན་ཀྱང་ང་ཚོས་ཅི་བྱས་དུས་རྟག་ཏུ་རྒྱུའི་ཀུན་སློང་སྙིང་རྗེས་ཟིན་པ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས།

ཚ༽ བཀའ་སློབ་ལ་སློབ་སྦྱོང་དང་། བསམ་སྦྱོར་གོམས་གསུམ།

ངོས་ནས་དེ་རིང་བརྗོད་རྒྱུ་འདི་ཙམ་ཡིན། དེ་རིང་འདིར་ང་རང་ཚོ་བགད་རྒྱུ། ངུ་རྒྱུ། ཁོང་ཁྲོ་ཟ་རྒྱུ་སོགས་ཀྱི་དུས་སྐབས་ཤིག་བྱུང་བ་འདི་ལ་ང་རང་དགའ་པོ་བྱུང༌། དེ་རིང་ང་རང་ཚོ་འདིར་འཛོམས་ཏེ་སྐད་ཆ་ལྷོད་ཙམ་ཤོད་རྒྱུ་བྱུང་བའི་གོ་སྐབས་བཟང་པོ་འདི་ནི་རྒྱ་གར་གཞུང་མི་མང་དང་བཅས་པ་དང༌། ཕྱི་རྒྱལ་གཞན་དག་གི་རོགས་རམ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་པས་ང་ཚོས་ཁོང་ཚོའི་བཀའ་དྲིན་དྲན་དགོས།

ངོས་ནས་ཁ་ཉིན་བཤད་པ་དང༌། དེ་རིང་བཤད་པ་རྣམས་ཁྱེད་ཚོའི་བློ་ལ་བབས་ན་ཡིག་ཐོག་བཀོད་དེ་བསམ་ཞིབ་གྲོས་བསྡུར་བྱས་ན་འགྲིགས། ཇི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བླང་དོར་གྱི་གནད་བཀྲོལ་ཏེ། བསླབ་བྱ་མཛད་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཐར་པའི་ལམ་བཟང་པོར་འགོད་པར་མཛད་པ་ལྟར། ངོས་ནས་བོད་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་འགོ་འཁྲིད་དེ་སྐབས་སུ་བབས་པ་འདིར་ཆོས་སྲིད་བསམ་སྤྱོད་ཀྱི་གནས་ལུགས་གང་འཚམ་བཤད་པ་འདི་དག་ཁྱེད་ཚོས་སེམས་ལ་བཞག་ནས་ལག་ལེན་དུ་འཁེལ་ཐུབ་ན་བོད་སྤྱི་དོན་ལ་ཕན་ཁྱད་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་ངེས་ཡིན།

རང་རེའི་བདེན་པའི་མཐའ་གསལ་རྒྱུ་ལའང་ངེས་པ་ཅི་ཡོད། བདེ་སྡུག་ཐམས་ཅད་ལྟོས་གྲུབ་ཡིན་སྟབས་ང་ཚོར་རྐྱེན་གློ་བུར་ཞིག་དང་འཕྲད་པའང་སྲིད། དཔེར་ན། ས་ཕག་ལོ་སྨོན་ལམ་ཆེན་མོའི་སྐབས་སུ་བསྐལ་པ་བཟང་པོ་གང་འདྲ་བྱུང༌ངམ། ངོས་རང་ཡང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དམ་པའི་བཀའ་དྲིན་གྱིས་བག་ཆགས་ཆེན་པོ་ཞིག་འཇོག་རྒྱུ་བྱུང༌། ཡིན་ནའང་དེ་ནས་བདུན་ཕྲག་གཅིག་གཉིས་སོང་ནས་གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་བྱུང་བ་རེད། རྒྱ་དམར་གྱིས་ང་ཚོར་འདི་ལྟ་བུའི་སྡུག་པོ། དོན་དམ་གྱི་དྲག་གནོན་འདི་ལྟར་གློ་བུར་དུ་ཡོང་སྙམ་པ་ངོས་ཀྱི་ཡིད་ལ་མེད། ང་རང་ཚོ་གློ་བུར་རྒྱ་གར་ཁུལ་འདི་འདྲར་སླེབས་ཡོང་བསམ་པ་མེད་པ་ཞིག་ལ་གློ་བུར་དུ་ཡོང་དགོས་བྱུང་བ་རེད།

དེ་བཞིན་རྐྱེན་གློ་བུར་བ་ཞིག་འཕྲད་སྲིད་པས་ངེས་པ་ཅི་ཡོད། འོན་ཀྱང་ང་རང་ཚོ་ཇོ་བོ་བཀའ་གདམས་པ་ཚོའི་གསུང་སྒྲོས་སུ་མིག་རྒྱང་བསྲིང༌། བློ་རྒྱ་སྐྱེད། ཁོང་སྲང་ལྷོད། གསུངས་པ་བཞིན་མིག་རྒྱང་ཐུང་ངུ་མིན་པར་རྒྱང་རིང་པོར་བལྟས། བློ་རྒྱ་ཆེར་བསྐྱེད། ཡིད་འཚབ་འཚུབ་སྤངས་ཏེ་བློ་བག་ཕེབས་པའི་སྒོ་ནས་ཆོས་དང་སྲིད་ཀྱི་བྱ་གཞག་སྣ་ཚོགས་ཤིག་བསམ་པ་དང༌། སྦྱོར་བ། གོམས་སུ་འཇུག་པ་བཅས་ཀྱི་གནས་སྐབས་དང༌། མཐར་ཐུག་གི་སྤྱི་དོན་རླབས་ཆེ་ཙམ་ཞིག་སྒྲུབ་པར་ཚང་མས་སྙིང་རུས་བསྐྱེད་དགོས།

ཛ༽ འབངས་ལ་མངགས་གཏམ་དང་། ཞབས་བརྟན་ཞལ་བཞེས།

དེ་རིང་ངོས་ནས་འདིར་མངགས་གཏམ་ཅུང་ཟད་ཅིག་བྱས་པ་འདིའི་ནང་ལ་ཕལ་ཆེར་དོན་དག་མ་ཚང་བ་མེད། འོན་ཀྱང་འདུལ་བ་མདོར་བསྡུས་བཞིན་དུ་སྤང་བླང་གི་ལྡོག་འཇུག་མདོར་བསྡུས་བློ་ངེས་ཐུབ་པ་དགོས། ཁྱེད་ཚོས་འདིའི་རྒྱ་ལས་འདས་པ་ཞིག་གཏམ་དང་ཐབས་བྱུས་བལྟས་ན་མེ་ཏོག་འདྲ་བ། མྱངས་ན་སྦྲང་རྩི་འདྲ་བ། རེག་ན་དར་གོས་འདྲ་བ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་དེ་ལ་ལམ་སེང་ཡིད་ཕྱོགས་བློ་གཏོད་ཀྱི་ཐལ་ཆར་མ་སོང་བ་ཞིག་ཅིས་ཀྱང་བྱེད་དགོས། དེ་རིང་ཁྱེད་ཚོ་འོག་ནས་སྤང་གིས་འཁྱགས། སྟེང་ནས་ཉི་མས་འཚིགས་རུང༌། ཡུན་རིང་པོ་འདི་ལྟར་སྡོད་ཐུབ་པ་འདི་ནི་རང་གི་རིགས་ལ་སྙིང་ནས་བརྩེ་དུང་དང༌། རུས་ཞེན་བཅོས་མ་མིན་པ་ཡོད་པའི་རང་གཤིས་གསལ་པོར་མངོན་པ་རེད། འདི་ལ་ང་རང་ཡང་དགའ་སྤྲོ་ཆེན་པོ་བྱུང༌།

ད་ལམ་འདིར་ཁྱེད་ཚོས་བརྟན་བཞུགས་ཞབས་བརྟན་མ་ཕུལ་གོང་ནས་ངས་སྔོན་ལ་ཁས་ལེན་བྱས་ཆོག འདི་ནི་ཞིབ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་དུས་དང་གནས་ཚུལ་ཁག་པོ་འདི་ལྟ་བུའི་སྐབས་སུ་ང་རང་ཚོ་མགོ་དང་ལུས་པོ་ཡ་བྲལ་དུ་འགྲོ་ཐབས་གཏན་ནས་མེད། ཡ་བྲལ་དུ་ཕྱིན་ཡོང་བསམ་པའང་ངའི་ཡིད་ལ་མི་འདུག ངོས་རང་ལོ་ ༢༦ མ་སོན་བར་བོད་ལྗོངས་བསྟན་སྲིད་ཀྱི་ཐད་ལ་རང་འདོད་ཁེངས་པ་ཞིག་ཡེ་ནས་མ་བྱུང༌། ཕ་ཡུལ་ནས་ཆུང་ངུའི་སྐབས་རྒྱལ་ས་ལྷ་སར་འབྱོར། ཡོངས་འཛིན་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བཀའ་དྲིན་ཅན་རྣམས་བསྟེན་ཏེ་རིག་པའི་གཞུང་ལ་སྦྱངས། ལོ་ན་སོན་མ་སོན་མཚམས་ནས་དུས་འགྱུར་གྱི་འགོ་ཚུགས། དེ་ནས་ལོ་དགུ་ལྷག་ཙམ་རིང་ལ་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་དབང་བསྐུར་ལུང་ཁྲིད་སོགས་གང་འཚམ་ཞིག་བག་ཟོན་ཅི་ཆེ་དང་འབྲེལ་བྱ་རྒྱུ་བྱུང་བ་ལས། ཆོས་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ལུགས་བཟང་རང་དབང་དུ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་བའི་ཤུགས་ནུས་བསྐྱེད་ཐབས་གང་ཡང་མ་བྱུང༌། ཕྱིན་ཆད་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་བསྟན་ཆབ་སྲིད་སྐྱེ་འགྲོ་མི་མང་དང་བཅས་པའི་དགའ་བདེ་ཉམས་པ་སོར་ཆུད། ལེགས་སྤེལ་དར་རྒྱས་ཀྱི་གཞི་རྩ་མ་ཚུགས་བར་ངོས་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་ཚོའི་ཚེ་སྐྱོན་ཨེ་བྱེད་བསམ་པའི་རེ་བ་འདུག དེ་རྩིས་ཁྱོད་ཚོ་ངའི་དོན་ལ་སེམས་ཁྲལ་མེད་པར་བློ་ཡིད་བདེ་པོར་གནས་ཆོག་པ་ཡིན། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༠ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༢ ཅམ་པ་རྒྱལ་སའི་ས་ཁུལ་ལམ་ལས་བྱེད་མི་བཙན་བྱོལ་བོད་མི་ཆིག་སྟོང་སྐོར་ལ་འཚམས་ལ་འདྲི་གཟིགས་སྐོར་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་གྱིས་མི་མང་ཡོངས་ལ་གཟུངས་སྔགས་ཡི་གེ་དྲུག་མའི་ལྗགས་ལུང་སྨིན་སྩོལ་དང་དུས་བསྟུན་བླང་དོར་གྱི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ལས་གནས་གཅིག་གྱུར་དང་། སྙིང་གི་དུམ་བུ།

འདི་ཁུལ་ལམ་བཟོ་བའི་ཁོངས་སུ་དགེ་འདུན་པའང་མང་པོ་འདུག ཕལ་ཆེར་ལྷ་ས་སོགས་ནས་ཆོས་འབྲེལ་ཐོབ་མྱོང་བ་ཤ་སྟག་ཡིན་གྱི་རེད། དེ་རིང་འདིར་རང་རེ་ཚང་མ་མི་རྙིང་པ། ཡུལ་གསར་པ་ཞིག་ཏུ་སླེབས་ནས་ལོ་གཅིག་ཙམ་སོང་ཐོག ཁྱོད་ཚོས་དཀའ་ལས་རྒྱག་བཞིན་པའི་དུས་སྐབས་འདི་འདྲ་ཞིག་ལ་ང་ཚོ་ཐུག་འཕྲད་བྱུང་བ་འདི་ནི་ངོས་རང་དགའ་སྤྲོ་ཆེན་པོ་བྱུང༌། ཁག་པོ་དང༌། སྐྱོ་པོའི་སྐབས་སུ་རང་མི་གང་འདྲ་ཞིག་དང་ཐུག་འཕྲད་བྱུང་ཡང་སེམས་པ་དགའ་པོ་ཡོང་བ་ལྟར། ཁྱོད་ཚོ་ཡང་དགའ་ཚོར་ཆེན་པོ་བྱུང་བའི་རྣམ་འགྱུར་གསལ་པོ་མངོན་གྱི་འདུག

དེ་རིང་ངས་འདིར་ཁྱོད་ཚོར་སྐད་ཆ་ཚིག་ཁ་ཤས་ཤིག་བརྗོད་འདོད་བྱུང༌། དེང་སྐབས་ཅམ་པ་ཁུལ་ལམ་ལས་སུ་ཡོད་པའི་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ས་ཁུལ་ཁག་མི་འདྲ་བའི་བཙན་བྱོལ་བོད་མི་སེར་སྐྱ་ཕོ་མོ་ཚང་མ་ཡུལ་གཅིག་ཏུ་གནས་ཤིང་། ལས་རིགས་གཅིག་བྱེད་བཞིན་པ། ལྟོ་ཟས་ཀྱང་གཅིག་གྱུར་ཟ་མུས་ལྟར། འདི་ཁུལ་ང་ཚོའི་འཕྲལ་ཕུགས་སྤྱི་དོན་ལ་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པའི་སྒོ་ནས་འབད་བརྩོན་རྒྱུན་སྲིང་བྱེད་དགོས།

གངས་རི་འདི་བརྒྱུད་ཀྱི་རྒྱབ་ཕྱོགས་ན་ཡོད་པའི་རང་ཚོའི་ཕ་ཡུལ་མཛེས་ཤིང་གཅེས་ཞེན་ཆོག་པའི་བོད་ཀྱི་ལྗོངས་དེ་ཐོབ་ཐང་དང༌། དབང་ཆ་གང་ཡང་མེད་པ་ཞིག་གིས་དམག་འཐབ་དྲག་པོའི་བཙན་དབང་གིས་བཟུང་ནས། དེར་ཡོད་རང་རེའི་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་བཤས་ལུག་བཤན་པའི་ལག་འོག་ཏུ་ཚུད་པ་དང་ཁྱད་མེད་ཀྱི་འཇིགས་སྐྲག་སྡུག་བསྔལ་ཉིན་དང༌། བདུན་ཕྲག ཟླ་བ་ཙམ་མིན་པར། ལོ་ཧྲིལ་པོ་མྱོང་བཞིན་པ་ཡིན་རུང༌། རྒྱ་ཆེའི་བོད་མི་མང་རྣམས་ལ་རྒྱ་དམར་ནས་ཁྲིམས་གཅོད་དྲག་གནོན་ཇི་ཙམ་བཏང་བ་དེ་ཙམ་གྱིས་ཁོང་ཚོའི་སེམས་ཤུགས་ཇེ་ཆེར་གྱུར་ནས་འཐབ་འཛིང་ངོ་རྒོལ་བྱེད་བཞིན་ཐོག བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་སྙིང་གི་དུམ་བུ་ཚོ་གཅིག་གིས་རྒྱ་གར་ཁུལ་བྲོས་འབྱོར་ང་རང་ཚོར་ཉིན་མཚན་དུས་དྲུག་ཏུ་སྙིང་ནས་རེ་བ་ཆེན་པོ་བྱེད་མུས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ངེས་གཏན་གོ་ཐོས་བྱུང༌། དེ་རྩིས་རང་རེས་ཀྱང་སྙིང་སྟོབས་མ་ཉམས་པའི་སྒོ་ནས་སེམས་ཤུགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་ཏེ་བཤས་ལུག་རྣམས་བཤན་པའི་ལག་ནས་ཐར་ཐབས་སམ། རང་ཚོའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་སྡུག་བསྔལ་ཟད་མཐའ་མེད་པའི་དམྱལ་བ་ལྟ་བུ་ལས་སྐྱོབ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཅིས་ཀྱང་བྱེད་དགོས། དེའི་ཕྱིར་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་རང་རང་སྐབས་བབས་ཀྱི་ལས་འགན་དཀའ་ངལ་ཆེ་ཆུང་གང་ཡིན་རུང་དེ་དག་ལེགས་པར་འགྲུབ་ཆེད་སྒོ་གསུམ་ནུས་ཤུགས་ཆེ་བསྐྱེད་ཀྱིས་བསམ་བློ་རྒྱ་ཆེ་ཙམ་དང༌། བདེན་པའི་མཐའ་གསལ་ཏེ་གཞིས་བྱེས་ཡོངས་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ་འགྲུབ་རྒྱུར་ཡིད་ཆེས་ཀྱི་བློ་རྩ་བརྟན་པོ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས།

ཁ༽ རྐང་པ་སྤོ་ས་ལག་པས་བཟོ་དགོས།

ད་ལྟ་ང་ཚོ་གཙོ་བོ་རྒྱ་གར་གཞུང་མི་མང་དང་བཅས་པ་དང༌། ཕྱི་རྒྱལ་ཁག་གི་མི་མང་ཚོགས་པ་ཁག་སོགས་ནས་བདེན་རྒྱབ་རོགས་རམ་ལ་བརྟེན་ནས་ལྟོ་གོས་ཀྱི་དཀའ་ཉེན་ཆེ་བ་མེད། འཛམ་གླིང་བཙན་བྱོལ་བ་ཕལ་ཆེར་རང་རང་གང་དུ་བྲོས་བྱོལ་གྱི་ཡུལ་དེར་རང་གི་ལག་ཤེས་གང་ཤེས་དེ་བསྟུན་གྱི་ཐོན་སྐྱེད་ཁེ་ལས་ལ་ཞུགས་ནས་རང་གི་འཚོ་ཐབས་འཁྱོལ་བ་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། དེ་མིན་གནས་སྐབས་སྐྱོབ་གསོ་ཐོབ་རིང་བཟོ་ལས་ལག་ཤེས་སློབ་སྦྱོང་སོགས་ཕུགས་ཡུལ་འཚོ་ཕན་གྱི་ལས་རིགས་སྣ་ཚོགས་ལ་སྦྱོང་བདར་བྱས་ཏེ་དེ་ནས་རིམ་པས་གཞིས་ཆགས་རང་མགོ་ཐོན་ཐབས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་འདུག

འདི་ཁུལ་འབྱོར་བའི་རང་རེ་བོད་པ་མང་ཆེ་བ་ནི་སོ་ནམ་ཞིང་ལས་བྱེད་མཁན་གྲོང་གསེབ་པ་དང༌། གཞན་དག་དམག་མི་དང༌། དགེ་འདུན་པ་མང་བ་ལས། ལག་ཤེས་པ་དེ་ཙམ་བྲོས་ཐར་མེད་པ་དང༌། རྒྱ་གར་སོགས་རྒྱལ་ཁབ་གཞན་གྱི་སྐད་ཡིག་ཤེས་པའང་ཤིན་ཏུ་དཀོན་སྟབས་གནས་སྐབས་ལམ་ལས་མ་བྱེད་མཐུ་མེད་དང༌། དེ་ནས་རིམ་པས་ས་ཞིང་སོ་ནམ་གྱི་ལས་ཀ་བྱས་ཏེ་གཞིས་ཆགས་ཐུབ་ཐབས་ཀྱི་འཆར་གཞི་ཡོད་པ་དང༌། དགེ་འདུན་པའི་ཐད་ལའང་ཐོག་མར་ཆོས་ལུགས་རིས་མེད་ཀྱི་བླ་སྤྲུལ་དགེ་འདུན་སུམ་བརྒྱ་ཙམ་ཞིག་ས་གནས་གང་འོས་སུ་ཚོགས་ཆོས་སློབ་གཉེར་གནང་སྟེ་བཞུགས་འཐུས་ལས་མེད་ཀྱང༌། ང་ཚོས་ཐབས་ཤེས་ཅི་ནུས་བྱས་མཐར་རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་དགོངས་བཞེས་བླ་མེད་ཐོབ་པ་དང༌། རྒྱ་གར་མི་མང་དང༌། ཕྱི་རྒྱལ་མི་མང་ཚོགས་པ་ཁག་བཅས་ཀྱིས་སྐྱོབ་གསོའི་རོགས་རམ་ཤུགས་ཆེ་བྱུང་སྟེ། དེང་སང་སྦག་སར་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་གི་བླ་སྤྲུལ་དགེ་འདུན་ཆིག་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཐོས་བསམ་སློབ་གཉེར་ལ་བརྩོན་བཞིན་བཞུགས་ཆོག་པ་དང༌། དེ་བཞིན་ཌ་ལ་ཧའོ་སེར་ཡང་རྒྱུད་གྲྭ་སྨད་སྟོད་ཀྱིས་མཚོན་ཆོས་ལུགས་ཁག་གི་བླ་སྤྲུལ་དགེ་འདུན་མང་པོ་ཆོས་སྤྱོད་ཐོས་བསམ་སྒོམ་སྒྲུབ་ལ་འབད་བཞིན་བཞུགས་ཆོག་པ་བྱུང་ཡོད།

དེང་དུས་འཛམ་གླིང་སྤྱིའི་ཆོས་སྲིད་འགྲོ་ལུགས་གང་དུ་བསམ་ཡང་འདི་ནི་རང་རེ་བོད་ཀྱི་ཆོས་པ་ཚོར་གཞན་དང་མི་འདྲ་བའི་དམིགས་བསལ་ཞིག་ཐོབ་ཡོད། འདི་ལ་ང་ཚོས་ཆོག་ཤེས་དང་ལྡན་པའི་ངང་ནས་འཕྲོས་བསྡད་འདིར་ཡོད་ལ་སོགས་པའི་དགེ་འདུན་བྱིངས་ནས་གནས་སྐབས་ལམ་བཟོའི་ལས་ཀར་ཧུར་བརྩོན་གྱི་ཐོག་ནས་རིམ་པས་གཞིས་ཆགས་ཐུབ་ཐབས་དགོངས་པ་བཞེས་དགོས། ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་ལས་ཀ་ཞིག་བྱས་ནས་རང་འཚོ་ཐུབ་ཐབས་ཀྱི་དགོངས་པ་བཞེས་དགོས། ཁྱེད་ཚོའི་དགོངས་པར་དགེ་འདུན་པ་ཡིན་ཡང་ལས་ཀ་འདི་འདྲ་བྱེད་དགོས་ཧ་ཅང་གི་ཐབས་རྡུགས་གང་དྲག་དགོངས་སྲིད་ཀྱང༌། བསམ་པའི་གྲ་སྒྲིག་སྡུག་ས་ནས་བྱེད་དགོས་པས། གལ་སྲིད་ང་ཚོ་ཕྱིར་ལོག་མ་ཐུབ་པའམ། བསམ་ཡུལ་ལས་འདས་པའི་གནས་ཚུལ་ཐབས་རྡུགས་བྱུང་ན་ཅི་བྱེད། རྐང་པ་སྤོས་ས་ལག་པས་བཟོ་དགོས་ཟེར་བ་ལྟར། ཕྱིན་ཆད་དུས་ཡུན་ཇི་ཙམ་འགོར་ཡང་རང་མགོ་ཐོན་ཏེ་འཚོ་བའི་ཁུངས་འཁྱོལ་བ་ཞིག་མ་བྱས་པར། ད་མུས་བསམ་བློ་ཐུང་ཐུང་ཁོ་ནར་ཨུ་ཚུགས་བརྒྱབ་སྟེ་བསྡད་ན་རང་ལ་ཕུགས་གྱོང་རག་པ་དང༌། བོད་སྤྱི་དོན་ལའང་མི་ཕན་པ་མ་ཟད། རྒྱ་གར་གཞུང་མི་མང་དང་བཅས་པ་དང༌། ཕྱི་རྒྱལ་མི་མང་ལའང་ངོ་ཚ་བ་མི་འདུག་གམ། གནས་སྐབས་ཁྱེད་ཚོས་ལམ་བཟོའི་ལས་ཀ་ཡང་ནུས་ཤུགས་ཐོན་པ་བྱུང་ན་འདིས་ཀྱང་བོད་སྤྱི་དོན་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད།

ག༽ དགེ་འདུན་པའི་བསླབ་ཁྲིམས་དང་། འགྲོ་འདུག་སྤྱོད་གསུམ།

དེ་བཞིན་ཁྱེད་ཚོ་མི་མང་སྤྱི་དང༌། ལྷག་པར་དགེ་འདུན་པ་ཚོས་ལུང་ཁུག་རེད་བསམ་པའི་སྤྱོད་པ་གང་བྱུང་མཛད་ན་མི་འགྲིགས། བོད་པ་ཕྲུ་གུ་ཞིག་གི་སྤྱོད་པ་བཟང་ངན་ཡང་བོད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད། དཔེར་ན། དགེ་འདུན་པ་ཚོས་ད་ནི་གྲྭ་པའི་བཟོ་ཡང་མི་འདུག ཁྱིམ་པ་དང་མཉམ་དུ་འདྲེས་ནས་སྡོད་དགོས་བསམ་པ་སོགས་ཀྱི་བསམ་བློ་ཁྱད་མཚར་བཏང་ན་གཏན་ནས་མི་འགྲིགས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་འཛིན་པའི་གཙོ་བོའི་འགན་དེ་དགེ་འདུན་པ་ཚང་མར་ཡོད། དགེ་འདུན་པ་ཚོས་རང་ཉིད་གནས་ཚུལ་བཟང་ངན་གང་འདྲ་ཞིག་ཏུ་གནས་ཀྱང༌། རང་རང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བསླབ་ཁྲིམས་དང་དམ་ཚིག་ཚུལ་བཞིན་སྲུང་དགོས། འཇིག་རྟེན་ཁྱིམ་པ་དང་མཉམ་དུ་གནས་པ་ཙམ་གྱིས་དགེ་ཚུལ་སློང་གི་སྡོམ་པ་སྟོང་གི་མ་རེད། རྩ་བ་རང་གི་བསམ་བློ་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན།

ཡང་ངས་གལ་ཆེ་ནན་ཏན་གྱིས་ཞུ་རྒྱུར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཞེས་པ་དེ་བླ་མ་དགེ་བཤེས་དང༌། དཔེ་ཆ་བ་གཅིག་པུ་ལ་རག་ལུས་པ་མིན་པར་གྲུབ་མཐའ་རིས་སུ་མ་ཆད་པའི་དགེ་འདུན་པ་ཚང་མར་འགན་ཡོད་ལ། རང་ཚོ་བོད་རིགས་སེར་སྐྱ་ཕོ་མོ་ཚང་མར་འགན་ཡོད། དེ་རྩིས་ཚང་མས་ནང་གི་སེམས་རྣམ་པར་དག་པ་དང༌། ཕྱིའི་སྤྱོད་པ་ཚུལ་མཐུན་གྱི་སྒོ་ནས་བོད་མིའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་ཆོས་དང་། དགེ་མཚན་ཅན་རྣམས་འཛིན་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་ཕྱི་ནང་ཀུན་ནས་མཐོང་དང་བརྩི་འཇོག་ཆེ་རུ་བཏང་སྟེ་བོད་རང་དབང་རང་བཙན་བསྐྱར་དུ་ལོན་ཐབས་ལ་བདེན་པའི་རྒྱབ་སྐྱོར་རོགས་རམ་ཤུགས་ཆེ་རུ་འགྲོ་ངེས་རེད། དེར་བརྟེན་ཚང་མས་འགྲོ་འདུག་སྤྱོད་གསུམ་གང་གི་སྐབས་སུའང་ཡིད་གཟབ་ནན་ཏན་དང་། གང་དང་གང་ལའང་ལྷོད་ཡངས་སྣང་མེད་དུ་མ་སོང་བ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས།

ང༽ མཐུན་ལམ་ལ་ལེགས་སོ་དང་། ཆོལ་གསུམ་གྱི་མི་མང་།

སྔོན་དུ་གོ་ཐོས་དང༌། བར་དེར་ལམ་བཟོ་ཁག་ལ་འཚམས་འདྲི་ལྟ་རྟོག་ཏུ་བཏང་བའི་གཞུང་ཞབས་ནས་གནས་ལུགས་བརྗོད་གསལ་བཅས་འདིར་ཁྱོད་ཚོ་ཚང་མ་མཐུན་སྒྲིལ་ཆེ་བ་དང༌། ལས་ཕྱོད་ཆེ་བ་ཡོད་པ། དེ་འབྲེལ་ཁྱོད་ཚོ་འགོ་བྱིངས་དང༌། རྒྱ་གར་ལས་བྱེད་ཁག་གིས་བར་མཐུན་ལམ་ཡག་པོ་ཡོད་འདུག་པ་འདི་ནི་ངོས་རང་ཧ་ཅང་གི་བདེ་བདེ་དགའ་སྤྲོ་ཆེན་པོ་བྱུང༌། སླད་ཀྱང་ཁྱོད་ཚོ་ཁྱིམ་པ། ང་ཚོ་གྲྭ་པ། ཁོ་ཚོ་ཆུ་བཞི་སྒང་དྲུག ཁོ་ཨ་མདོ། ང་ཁམས་པ། མོ་གཙང་པ། ཁྱོད་དབུས་པ་ཟེར་བ་སོགས་མགོ་མ་འཚོས་དོན་མ་གོ་བའི་བསམ་བློ་ཡ་མཚན་བཏང༌། སྐད་ཆ་ཁྱད་མཚར་བཤད། ཕྱོགས་ཞེན་ཡིན་ཁུལ་གྱི་བློ་ཆུང་ཕན་བཏགས་རིགས་འདིར་ཁྱོད་ཚོར་དམིགས་བསལ་ཤོད་དགོས་མེད་རུང༌། ཕྱིན་ཆད་གང་ས་ནས་འདི་ལྟའི་སྐྱོན་མི་ཡོང་བ་ཞིག་སེམས་བཞག་བྱེད་དགོས།

འགའ་ཞིག་ནས་ཧ་ལམ་ཨ་མདོ་དང༌། ཁམས་པ་ཟེར་དུས་བོད་པ་མིན་པ་ལྟ་བུའི་བསམ་བློ་གཏོང་གི་ཡོད་བཟོ་འདུག་པས་འདི་ནི་ནོར་འཁྲུལ་ཞིག་དང་། ནོར་འཁྲུལ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཞིག་རེད། ངོས་རང་ཨ་མདོ་ས་སྐྱེས་རྡོ་སྐྱེས་ཀྱི་མི་ཞིག་ཡིན། ང་བོད་པ་རེད་དམ་མ་རེད། ཨ་མདོ་བ་ཡིན་ཡང་རུང༌། ཁམས་པ་ཡིན་ཡང་རུང༌། གཙང་པ་ཡིན་ཡང་རུང༌། དབུས་པ་ཡིན་ཡང་རུང༌། གཞན་དག་བོད་ལུང་པ་གང་གི་མི་ཡིན་ཡང་རུང༌། ཚང་མ་བོད་པ་རེད། ཚང་མ་བོད་རིགས་རེད། ཚང་མ་མི་རིགས་གཅིག་རང་རེད་མ་གཏོགས། གཞན་གྱི་འདྲེས་ལྷད་ཡོད་པའི་མི་རིགས་གང་ཡང་མ་རེད། ཚང་མ་བོད་རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་གི་ནང་ལ་འཚར་ལོངས་བྱས། ཚང་མ་སྐྱིད་སྡུག་མཉམ་གཅིག་ཏུ་མྱོང་མཁན་ཤ་སྟག་རེད། ཚང་མའི་དམིགས་ཡུལ་གཅིག་རང་རེད། ཚང་མས་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་མི་མང་ཐམས་ཅད་གཅིག་སྒྲིལ་གྱི་ཐོག་ནས་བོད་རྒྱལ་ཁབ་རང་དབང་རང་བཙན་བསྐྱར་དུ་ལོན་པ་ལ་འབད་བརྩོན་བྱེད་བཞིན་དུ། ཡང་འགའ་ཞིག་ནས་ནང་ཁུལ་དབྱེ་འབྱེད་ཀྱི་བྱེད་སྟངས་ཐབས་རྡུགས་ལག་ལེན་བསྟར་ཏེ་རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་བོད་རིགས་སྤྱི་དོན་གྱི་བསམ་བློ་མི་གཏོང་བ་འདི་རིགས་ཀྱི་ནང་དོན་ཇི་བཞིན་མགོ་འཚོས་ཀྱི་མི་འདུག ཁྱོད་ཚོས་འདིའི་ཐད་ལ་གོ་བ་ཡག་པོ་ཞིག་ཆགས་ཐབས་བྱེད་དགོས།

ཅ༽ གྲོན་ཆུང་བསྲི་ཚགས་དང་། མཉམ་སྒྲིལ་གྱི་འཚོ་ཐབས།

ཡང་ལམ་ལས་བྱས་པའི་གླ་དངུལ་བྱུང་བ་རྣམས་ལམ་སེང་བསྟོར་བརླག་ཏུ་མ་བཏང་བར་ཉར་གསོག་བྱེད་དགོས། བོད་ལྟ་བུ་འབལ་དུས་སྐབས་སུ་ལྕག་གྲིམས་མ་བྱས་ཀྱང་ཅི་སྐྱོན། ད་ཆ་ཡུལ་དུས་གནས་ཚུལ་ལ་བསམ་སྟེ་ལྕག་པོ་གྲིམ་པོ་བྱས་ནས་སྤྱི་སྒེར་ཚང་མར་ཕྲ་ཚུགས་ཐབས་ཤིག་བྱེད་དགོས། དཔེར་ན། ཁྱོད་ཚོ་ལྟོ་ཚང་ཞིག་ལ་ཆ་བཞག་ཀྱང༌། མི་གཉིས་གསུམ་ལྟོ་ཚང་གཅིག་བྱེད་པ་དེ་སོ་སོ་དཀའ་ལས་ཁག་པོའི་ཐོག་ལ་འགྲོ་སོང་ཆེ་བ་སོགས་སྐྱོན་ཡོད། ངོས་ཀྱི་སེམས་པར་ཚང་མ་ལྟོ་ཚང་བསྒྲིལ་ཏེ། མེ་ཤིང་རྐང་གཅིག་ལས་མེད་ཀྱང་བསགས་ནས་སྤྱི་སར་གང་ཕན་ཅི་ཕན་གྱིས་སྤྱི་པ་གཞི་རྒྱ་ཆེ་ཙམ་དེ་འདྲ་གསར་དུ་ཕྲ་ཚུགས་ཐུབ་ན་འཕྲལ་ཕུགས་ཀྱི་དཀའ་ལས་དང་། ཉེན་ཁ་ཆུང་དུ་འགྲོ་གི་རེད་བསམ་པ་འདུག ང་ནི་བོད་པ་མི་བཅུ་ཙམ་ཞིག་མཉམ་བསྒྲིལ་གྱི་ཐབ་འཚོ་གཅིག་ཕྲ་ཚུགས་ཐུབ་ཀྱང་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་ཡོང་བ་འདུག དེ་ལས་མང་བ་བྱུང་ན་ནི་ལོས་ཀྱང་དགའ།

དེ་ནས་ང་ཚོ་གཅིག་བྱས་ན་ཡུན་རིང་སྡོད་མི་དགོས་པར་རང་གི་རྒྱལ་ཁབ་ཏུ་མགྱོགས་པོ་ལོག་རྒྱུ་ཡོང་ཤས་ཆེ། ཡིན་ན་ཡང༌། བོད་དུ་ལོག་ནས་སྔར་རྒྱུན་གཞིར་བཞག་ཡོང་ཐབས་རྩ་བ་ནས་མེད། གང་ས་ཅི་ཐད་ནས་བསྒྱུར་བཅོས་འགྲོ་དགོས། ལྷག་པར་རང་གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་པའི་ཆབ་སྲིད་འཛིན་སྐྱོང་གི་ཐད་ལ་བསྒྱུར་བཅོས་ཆེ་ཙམ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་དགོས་པ་ཡིན། དེ་རྩིས་ཁྱོད་ཚོས་དེང་སྐབས་འདི་ཁུལ་སྤྱི་དོན་སྒྲུབ་ཐབས་ལ་ནུས་ཤུགས་ཆེ་བསྐྱེད་དགོས་པས་མ་ཚད། ཕྱིན་ཆད་བོད་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་དོན་ལའང་ཁུར་བསམ་ཆེ་བསྐྱེད་བྱེད་དགོས། འདི་ལ་ཕོ་མོ་དང༌། སེར་སྐྱ། སྐྱེས་རུས། ལུང་ཚན་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གཏན་ནས་མེད། ཚང་མར་འགན་དང་དབང་ཆ་ཡོད། བློ་ལྷིང་ལ་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས། ངེས་པར་དུ་བསམ་བློ་རྙིང་པ་དང༌། གུ་དོག་པོ་མིན་པར། བློ་རྒྱ་ཆེ་ཙམ་བྱེད་དགོས།

ཆ༽ བོད་ཁྱིམ་གསར་བཙུགས་དང་། ཆོས་སྲིད་ཀྱི་སློབ་གསོ།

ཟླ་གཅིག་ཙམ་གྱི་སྔོན་ནས་ང་ཚོས་དྷ་རམ་ས་ལར་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བའི་བུ་ཕྲུག་གསོ་སྐྱོང་ཁང་གསར་བཙུགས་ལ་བདག་ཉར་བྱས་པའི་ཕྲུ་གུ་རྣམས་ཀྱང་བུ་དང་བུ་མོ་སྐྱེས་རུས་དང་ལུང་ཚན་སོགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་གང་ཡང་མེད་པར་ཚང་མར་གསོ་སྐྱོང་སློབ་གསོ་གཅིག་གྱུར་དུ་བྱེད་བཞིན་པ་ཡིན། བུ་ཕྲུག་གསོ་སྐྱོང་ཁང་འདི་ཁོངས་འབྱོར་བའི་ཕྲུ་གུ་ལོ་དགུ་སོན་པ་ཡན་ཁག་གཅིག་མ་སུ་རི་ཤེས་རིག་སློབ་གྲྭར་བཏང་བ་ཡིན། ད་དུང་ཡང་ལོ་དགུ་ཡན་གྱི་བུ་ཕྲུག་ཚོ་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཕྱོགས་ནས་སློབ་གསོ་ཐོབ་སྟེ་བོད་པའི་མི་ངོ་གོ་ཆོད་ཅིག་འབྱུང་བའི་ཆེད་དུ་མ་སུ་རི་ཤེས་རིག་སློབ་གྲྭ་དེ་རང་དུ་རིམ་གཏོང་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན། སློབ་གྲྭ་དེར་ཡང་སློབ་ཕྲུག་ཕོ་མོ་སེར་སྐྱ་ཚང་མ་གཅིག་གྱུར་གྱི་འཚོ་སྐྱོང་སློབ་གསོ་བྱེད་པ་མ་གཏོགས། ཁྱད་པར་དབྱེ་འབྱེད་རིགས་རྩ་བ་ནས་མེད། ང་ཚོས་བུ་ཕྲུག་གསོ་སྐྱོང་ཁང་དང༌། མ་སུ་རི་སློབ་གྲྭར་བསྡུ་རུབ་བྱས་པའི་བོད་ཕྲུག་རྣམས་ནི་ཕྱིན་ཆད་བོད་གཞུང་དང༌། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ཐུགས་བློས་བྱིངས་འགེལ་གནང་ས་ཞིག་ཏུ་ཐག་བཅད་དེ་རེ་བ་ཆེན་པོ་བཅོལ་གྱི་ཡོད། འདིར་ཁྱོད་ཚོ་ཕྲུ་གུའི་ཕ་མ་སྤུན་ཉེ་ཚོ་སེམས་ཁྲལ་གཏན་ནས་བྱེད་མི་དགོས།

འདིར་ཁྱོད་ཚོར་གོང་དུ་བཤད་པ་རྣམས་སེམས་ལ་བཞག་ནས་གཟུགས་པོར་གཅེས་སྤྲས་གང་ཟབ་བྱེད་དགོས། རྟག་ཏུ་གཙང་སྦྲ་འཕྲོད་བསྟེན་སྐོར་ལ་ལྷོད་ཡངས་མ་སོང་བ་བྱེད་དགོས། ལྷག་པར་ཚ་བའི་ཡུལ་དུ་འཕྲོད་བསྟེན་བྱེད་ཕྱོགས་ལ་སྣང་ཆུང་ཤོར་ན་ནད་ཤིན་ཏུ་འགོས་སླ་བས་ངེས་པར་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། རྗེས་སུ་འདི་ཁུལ་དཀའ་ངལ་བྱུང་རིགས་དང༌། གཞན་དག་ལབ་འོས་བྱུང་རིགས་ཁྱོད་ཚོའི་འགོ་འཛིན་གཞུང་ཞབས་བརྒྱུད་ནས་ངོས་དང༌། བཀའ་ཤག་ལ་གནས་ཚུལ་གཏོང་དགོས། ང་ཚོས་ཐབས་ཤེས་གང་ཡོང་བྱས་དང་བྱེད་བཞིན་པ་ལྟར། སླད་ཀྱང་མི་མང་གི་དཀའ་སྡུག་སེལ་ཐབས་ཅི་ནུས་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན།

ཇ༽ གཞུང་ཞབས་ཀྱི་ལས་འགན་དང་། བྲལ་མེད་ཀྱི་རྗེ་འབངས།

འདི་གའི་མི་མང་འགོ་འདོམས་གཞུང་ཞབས་སེར་སྐྱ་ནས་ཀྱང་ཡུལ་དུས་གནས་ཚུལ་ལ་བསམ་ཞིབ་ནན་ཏན་གྱིས་དཀའ་སྡུག་ཇི་ལྟར་བྱུང་ཡང་བཟོད་ཐུབ་པ་ཞིག་གི་སེམས་ཁུར་བསྐྱེད་དེ། རང་རང་གི་བྱེད་སྒོ་འཐུས་ཚང་གིས་གཞུང་ཞབས་ཀྱི་མིང་དོན་མཚུངས་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་ལས། འགའ་ཞིག་གིས་ང་གཞུང་ཞབས་ཡིན། ཡིག་རྩིས་ཤེས་པ་ལམ་བཟོ་བྱེད་པར་བཏང༌། གནས་ཚུལ་དང་མ་འཚམས་པའི་ལས་འགན་བསྐུར་ནས་དོན་མེད་དཀའ་སྦྱོང་བྱེད་དུ་འཇུག་གི་འདུག་བསམ་སྲིད། དེ་འདྲ་བསམ་ན་ནོར་བ་ཡིན། གཞུང་ཞབས་ཡིན་ཕྱིན་ལས་ཀ་ཆེན་པོ་དང༌། འཇམ་ལས་མ་གཏོགས་བྱས་མི་ཆོག་པ་མིན། གཞུང་ཞབས་ཟེར་བ་དེས་གཞུང་དང་མི་མང་གི་ཞབས་འདེགས་ཞུས་ཏེ། གཞུང་དང༌། མི་མང་གི་ལས་དོན་ཆེ་ཆུང་གང་ཡང་ཁུར་དུ་བླངས་ཏེ་སྒྲུབ་དགོས་པ་ཡིན། གཞུང་དང༌། མི་མང་གི་ལས་དོན་ཚང་མ་ཆུང་ས་ནས་ཚགས་ཚུད་པ་ཞིག་དགོས། ཆེ་སར་རུབ་སྟེ་ཆུང་སར་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་ན་མི་འགྲིགས། པད་ཤག་ཞོ་གང་དོ་བསགས་ཏེ་སྲང་དང་རྡོ་ཚད་ལོངས་ཐབས་བྱེད་པ་ལྟར་ཆུང་སར་སྣང་ཆུང་བྱས་ན་མི་འགྲིགས། གཞུང་ཞབས་ཚང་མས་རང་རང་སྐབས་སུ་བབས་པའི་ལས་འགན་ཆེ་ཆུང་དང༌། ཁག་ལོས་གང་ཡིན་རུང་དེ་དག་དགའ་འདེམས་ཞན་སྐྱུར་མེད་པར་མཐའ་འཁྱོངས་སུ་སྒྲུབ་དགོས་པ་ཡིན་པས་དེ་ལུགས་སེམས་ལ་བཞག་ནས་གཞུང་ཞབས་ཀྱི་གོ་ཆོད་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས། འདི་གའི་འགོ་འདོམས་གཞུང་ཞབས་སོགས་ནས་ད་ཕན་བྱེད་སྒོ་འཐུས་ཚང་བྱུང་འདུག ད་དུང་ཡང་གོང་དུ་བཤད་པ་རྣམས་སེམས་ལ་བཞག་ནས་བྱས་རྗེས་ཐོན་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས།

དེ་རིང་འདིར་ང་ཚོ་ཁྱུག་ཙམ་ཐུག་སྟེ་སྐད་ཆ་འདི་འདྲ་ཤོད་རྒྱུ་བྱུང་བ་དང༌། འདི་ཁུལ་རྒྱ་གར་དཔོན་རིགས་ལས་བྱེད་དང༌། རྒྱ་གར་མི་མང་བཅས་ནས་དགའ་བསུའི་སྣེ་ལེན་འདི་ཙམ་བྱུང་བར་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་གནས་དུས་སྡུག་པོ་འདི་ལ་དཔགས་པའི་ཡག་པོ་རེད། ད་ང་ཚོ་འདི་ནས་ས་ཆ་ཕྲན་བུ་ཁད་ཆོད་ཀྱང༌། རྩ་བའི་སེམས་ཀྱི་གཏིང་ནས་ཁད་འཆུས་སོང་བསམ་མི་དགོས། གང་ཡིན་ཟེར་ན། ང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་སེམས་ནི་དུས་དང་རྣམ་པ་ཀུན་དུ་བོད་མི་མང་གང་དུ་གནས་པ་དེ་དག་རེ་རེ་དང་མཉམ་དུ་བྲལ་བ་མེད་པར་བསྡད་ཡོད།

བོད་མི་མང་སྐྱིད་པོ་བྱུང་དུས་ངའི་སེམས་ཀྱང་སྐྱིད་པོར་གནས་པ་དང༌། བོད་མི་མང་སྡུག་པོ་བྱུང་དུས་ངའི་སེམས་ཀྱང་སྡུག་པོར་གནས་པ། དེ་བཞིན་བོད་མི་མང་དགའ་བའམ། སྐྱོ་བའི་སྐབས་སུ་ངའི་སེམས་ལའང་དགའ་སྐྱོའི་འགྱུར་ལྡོག་བྱུང་སྟེ། ངོས་དང་བོད་མི་མང་ལུས་སེམས་གཅིག་གྱུར་ལྟ་བུར་གནས་ཡོད། དེ་ཙམ་མ་ཟད། ང་ཚོ་ཡང་ཡང་ཐུག་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཀྱང་ཡོང་གི་རེད།

ད་ནི་ང་ཚོས་དེ་རིང་འདིར། ཚིག་ཉུང་ལ་དོན་ཟབ་པའི་ཆོས་འཆད་ཉན་གྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་མཆིས་པ་འདིས། སྤྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་དར་ཞིང་རྒྱས་པ་དང༌། ཁམས་གསུམ་འགྲོ་བ་མ་ལུས་བདེ་སྐྱིད་ཞི་བའི་དཔལ་ལ་སྤྱོད་པ། སྒོས་སུ་རྒྱ་དམར་གྱི་བཙན་འོག་ཏུ་རང་རིགས་མི་མང་ཁྲི་ཕྲག་མང་པོའི་སྲོག་ཁྲག་བཏང་བ་རྣམས་གངས་ལྗོངས་བསྟན་འགྲོར་སྨན་པའི་དགེ་རྩར་གྱུར་ནས། བོད་སྤྱི་དོན་གྱི་བདེན་པའི་མར་མེ་ཡོངས་སུ་གསལ་ཏེ། ནག་ཕྱོགས་རྫུན་པའི་མུན་ཆེན་ཀུན་ནས་འཇོམས་པའི་ཐུགས་སྨོན་ཚང་མས་མཛད་པར་ཞུ། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༠ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༢༥ ཉིན། དྷ་རམ་ས་ལར་གནས་པའི་བཙན་བྱོལ་བོད་མི་ཉིས་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་སྐོར་མཆིས་པ་རྣམས་གནས་སྐབས་རིང་ཀུ་ལུའི་ཉེ་མཚམས་སུ་ལམ་བཟོའི་ལས་རྩོལ་དུ་ཐོན་ཁར་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ གནས་སྤོས་བོད་འབངས་དང་། བླ་མའི་བྱིན་རླབས།

ཁྱོད་ཚོ་འདི་གར་འབྱོར་ཏེ་ད་ཕན་དུ་ཡུན་གང་འཚམ་ཞིག་གི་རིང་ལ་ཐག་ཉེར་བསྡད་པར་སོང་གཤིས་ད་ཆ་ཁྱོད་ཚོ་ས་གནས་གཞན་དག་ཅིག་ཏུ་འགྲོ་རྒྱུར་བརྟེན་ཁྱོད་ཚོར་བློ་ཕམ་ཡོང་བ་གཞིར་བཅས་ཤིང༌། ངེད་རང་གི་སེམས་ལའང་ཕྲན་བུ་མི་བདེ་བ་བྱུང༌། འོན་ཀྱང་དེ་ལ་སྐྱོན་མེད། ཁྱོད་ཚོ་འདི་གར་སྔར་རྒྱུན་གནས་སྡོད་དང༌། ས་གནས་གཞན་དུ་བསྐྱོད་པ་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་མེད། དཔེར་ན། ཐག་རིང་བ་སྒང་ཏོག་དང༌། འབུམ་སྡེ་ལ་ཚུན་དུ་གནས་པའི་བོད་མི་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་འཚོ་བར་ལྟ་རྟོག་སེམས་ཁུར་བྱེད་རྒྱུར་རང་ངོས་ལ་ཉེ་རིང་གི་ཁྱད་པར་གང་ཡང་མེད། དེར་བརྟེན་ཁྱོད་ཚོ་སྡོད་ཡུལ་ས་ཐག་རིང་དུ་སོང་ཡང༌། ངའི་སེམས་གཏིང་ནས་རིང་དུ་བཏང་མི་ཡོང༌། ངས་ཁྱོད་ཚོར་བོད་མི་སྤྱི་མཚུངས་ཀྱི་ལྟ་རྟོག་སེམས་ཁུར་རྟག་ཏུ་བྱེད་ཀྱི་རེད།

ཁྱོད་ཚོ་འདི་གར་ད་མུས་བསྡད་ཀྱང་ངོས་ཀྱི་སྡོད་ཡུལ་དང་འབྲེལ་མཚུངས་བབས་ཀྱི་ཡང་ཡང་ཐུག་འཕྲད་ཡོང་རྒྱུ་ཙམ་ལས། གཞན་གྱི་ཁེ་བཟང་ཆེ་བ་ཐོབ་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆ་ནས་མཚོན་ནའང་བླ་མའི་ཐུགས་རྗེ་བྱིན་རླབས་ལ་ཉེ་འགྱངས་མེད། གཙོ་བོ་དད་པ་དང་དམ་ཚིག་རང་ལ་རག་ལས་པ་རེད། ད་ལྟ་ཁྱོད་ཚོ་འགྲོ་ཡུལ་དེ་ནི་གཞིས་ཆགས་གཏན་འཁེལ་བྱེད་པ་ཞིག་མིན། གཞིས་ཆགས་ཀྱི་ས་ཡུལ་གཏན་འཁེལ་ཡོང་ཐབས་བྱེད་མུས་ཡིན་ཡང་། གང་ཅིར་གོ་བསྟུན་དགོས་སྟབས་ལམ་སེང་ཐག་ཆོད་ཡོང་ཐབས་མི་འདུག དཀའ་ངལ་འདི་དག་སེལ་ཐབས་ལ་ཚང་མས་ཧུར་བརྩོན་བྱས་ན་ངེས་པར་སེལ་ཐུབ་ངེས་རེད། ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་སུ་ལམ་ལས་སོགས་ཀྱི་ལས་རྩོལ་ལ་ཞུགས་དགོས་སྟབས་དཀའ་ངལ་ཆེ་ཙམ་ཡོད་ཀྱང༌། བློ་སེམས་ཞུམ་པ་མེད་པར་ཧུར་བརྩོན་དང་འབྲེལ་སེམས་པ་སྐྱིད་པོ་བྱས་ཏེ་སྡོད་དགོས།

ལྟོ་ཟ་ཤེས་ལ་ལས་ཀ་བྱེད་མི་ཐུབ་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པར་སྐབས་སུ་བབས་པའི་ལས་འགན་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་རུང༌། རང་རིགས་བོད་མིའི་ཞབས་འདྲེན་དུ་མ་སོང་བར་བློ་སྟོབས་ཆེར་བསྐྱེད་ཀྱིས་ཧུར་བརྩོན་བྱས་ཏེ་ཐ་ན་ལམ་བཟོ་ལྟ་བུའི་ལས་དོན་ཆུང་རྩག་དེ་དག་ཀྱང་རྒྱལ་བསྟན་ཆབ་སྲིད་སྔར་སོར་ཆུད་ཐབས་ཀྱི་བྱ་བར་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་པས་དེ་དོན་སེམས་ལ་འཇོག་དགོས། དེ་ཙམ་མ་ཟད་བོད་དུ་ལུས་པའི་རང་རིགས་ཀྱི་བོད་མི་དེ་རྣམས་ནི་ང་ཚོ་དང་གཏན་ནས་མི་འདྲ་བར་དགྲ་བོའི་བཙན་འོག་ཏུ་ཚུད་དེ་ཉིན་མཚན་འཁོར་ཡུག་ཏུ་བདེ་བའི་གོ་སྐབས་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཡང་མེད་པར་ཐ་ན་སྐད་ཆ་ཚིག་རེ་གཉིས་ཙམ་ཤོད་སྟངས་དང༌། གོམ་པ་སྤོ་སྟངས་ལེགས་ཉེས་ལྟ་བུས་ཀྱང་སྲོག་ལ་བདོ་བའི་ཉེན་ཁའི་ངང་དུ་གནས་ཡོད། རང་རེ་རྒྱ་གར་ས་ཐོག་ཏུ་འབྱོར་བའི་བོད་མི་རྣམས་ལམ་ལས་བྱེད་དགོས་སོགས་ཀྱི་འཚོ་ཐབས་དཀའ་ངལ་ཇི་ཙམ་ཆེ་ཡང་སྲོག་ལ་བདོ་བའི་ཉེན་ཁའི་བློ་གཡེང་དངངས་སྐྲག་དེ་འདྲ་མེད་པར་བློ་བདེ་བག་ཕེབས་ཀྱིས་སྐྱིད་པོར་བསྡད་ཆོག་པ་འདི་ལ་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་དཀའ་ངལ་ཁྱད་བསད་བགྱིས་ཏེ་ལས་ཀར་ཧུར་བརྩོན་ཐོག གླ་འབབ་ཕྲན་བུ་བྱུང་རིགས་ཀྱང་དོན་མེད་འཐོར་རྐྱེན་དུ་མ་བཏང་བར་སླར་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་དོན་དུ་སྨན་ཐབས་བྱེད་དགོས།

ཁ༽ རབ་བྱུང་གི་སྲུང་སྡོམ་དང་། བུ་ཕྲུག་གི་མདུན་ལམ།

རང་རེའི་བོད་ཀྱི་རང་དབང་རང་བཙན་དེ་ཡང་རང་རེ་བོད་མི་རང་གིས་ཐབས་ཤེས་བྱས་པ་ལས་ཡོང་བ་ལས། རང་བཞིན་གྱིས་མི་ཡོང་བས་རྒྱུ་མཚན་དེའི་ཕྱིར་འཕྲལ་དང་ཡུན་དུ་ལས་དོན་སྒྲུབ་མཁན་གྱི་མི་ཡི་ལུས་སྲོག་རིང་དུ་འཚོ་ཐབས་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཡང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེར་བརྟེན་ཁྱོད་ཚོས་གཙང་སྦྲ་འཕྲོད་བསྟེན་དང་། སྤྱོད་ལམ་ཡག་པོ་བྱས་ཏེ་ལུས་ལ་ན་ཚ་མི་འབྱུང་བ་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས། ང་ཚོའི་བོད་མི་གཅིག་ཤི་ནའང༌། ང་ཚོའི་སེམས་ལ་ཕངས་སེམས་ཆེན་པོ་དང༌། མི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་འདུག་པས་ཁྱོད་ཚོས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།

ཁྱོད་ཚོའི་ཁྲོད་དུ་གྲྭ་པ་སློབ་གཉེར་བ་ཇི་ཙམ་ཡོད་དམ་ཞེས་བཀའ་འདྲི་མཛད་པར། དཔེ་ཆ་བ་བཅོ་ལྔ་སྐོར་ཡོད་ཅེས་ཞུས་པར། འོ་ན་ཁྱོད་ཚོ་གནས་སྐབས་སྐྱ་བོ་མི་ནག་པ་དང་མཉམ་དུ་ལམ་ལས་སོགས་བྱས་ཏེ་བསྐྱོད་སྡོད་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་བྱུང་ཡོད་ཀྱང་བློ་ཕམ་ཡིད་ཞུམ་མ་བྱས་པར་རང་གི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་དགེ་ཚུལ་སློང་གི་བསླབ་སྡོམ་སོགས་སྡོམ་པ་དང༌། དམ་ཚིག་རྣམས་བཅས་པའི་མཚམས་ལ་ཤེས་བཞིན་ཁྱད་གསོད་མ་ཡིན་པར་ཚུལ་བཞིན་དུ་སྲུང་དགོས་པ་ལས། ད་ནི་ང་ཚོ་སྐྱ་བོ་མི་ནག་པའི་ཁྲོད་དུ་མཉམ་དུ་སྡོད་དགོས་གཤིས་ཁྱད་པར་མི་འདུག་སྙམ་སྟེ་གང་བྱུང་བྱས་ན་གཏན་ནས་མི་འགྲིགས་པས་གྲྭ་པ་རང་ཡིན་བསམ་སྟེ་ཚུལ་མཐུན་དུ་སྡོད་དགོས་པས་དེ་དོན་སེམས་ལ་འཇོག་དགོས།

ཁྱོད་ཚོ་མཉམ་དུ་འཁྲིད་རྒྱུར་བུ་ཕྲུག་ཇི་ཙམ་ཡོད་དམ་ཞེས་བཀའ་འདྲི་མཛད་སོང་བར། བུ་ཕྲུག་ཆུང་ངུ་རྣམས་མ་གཏོགས་དེ་བྱིངས་ཚང་མ་འདི་གར་འཇོག་རྒྱུ་ཡིན་ཞེས་ཞུས། འོ་ན་ཕ་མ་རྣམས་དང་མཉམ་དུ་འཁྲིད་རྒྱུའི་བུ་ཕྲུག་རྣམས་གཅེས་སྐྱོང་ཟབ་ནན་བྱེད་དགོས། བུ་ཕྲུག་རྣམས་ནི་ཕྱིན་ཆད་རང་རེའི་ཡུལ་ལུང་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ། གཞུང་གི་ཆབ་སྲིད་བཅས་ཉམས་གསོ་འཛུགས་བསྐྲུན་བྱེད་མཁན་གྱི་དམིགས་ཡུལ་ངོ་མ་ཡིན་པས་ཁོ་ཚོར་བདག་སྤྲོད་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས། ཁོ་ཚོར་རེ་བ་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཡོད།

ག༽ རིགས་རྒྱུད་གཙང་སྤེལ་དང་། བསྟན་པའི་ཞབས་འདེགས།

ཡང༌། ད་ལྟ་འདིར་ཡོད་ཀྱི་ནང་དུ་བུད་མེད་ཀྱི་ཇི་ཙམ་ཡོད་དམ་ཞེས་བཀའ་འདྲི་མཛད་སོང་བར། བུད་མེད་དྲུག་ཅུ་སྐོར་ཡོད་ཅེས་ཞུས་པར། ད་འོ་ན་ངས་དོན་མེད་ཀྱི་ངོ་ཚ་དང༌། སྦ་གསང་ལྟ་བུ་མ་བྱས་པར་གསལ་པོར་དྲང་བཤད་བྱས་ན་ལེགས་པ་ལས། སྔར་བཞིན་རང་བཞིན་ཟོམ་འཇོག་བྱས་ན་སྐྱོན་དང་ནོར་འཁྲུལ་མ་གཏོགས་དགེ་མཚན་མེད། ཁྱོད་ཚོ་བུད་མེད་རྣམས་ཀྱིས་རང་གི་མི་རིགས་རྒྱུད་གཙང་འཕེལ་ཐབས་ཀྱི་འགན་ཁུར་ངེས་པར་བྱེད་དགོས་པ་ནི་གལ་གནད་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཡིན།

ནང་གསེས་བཟའ་ཚང་མ་འབྲེལ་བའི་བུད་མེད་རྣམས་ཀྱིས་རང་རིགས་གཙང་མའི་བུ་རྒྱུད་འཕེལ་ཐབས་བྱེད་པ་ལས། གང་བྱུང་འཆལ་སྤྱོད་བྱས་པས་མི་འགྲིགས། དཔེར་ན། ཀ་ལི་ཀ་ཏ་དང༌། ཀ་ལོན་སྦུག་སོགས་སུ་དེ་སྔོན་ནས་འབྱོར་བའི་རང་རེའི་བུད་མེད་ན་གཞོན་འགའ་ཤས་ཀྱིས་བསམ་ཤེས་མ་ཐོངས་པར་གྲོགས་ངན་ཐབས་རྡུགས་ཀྱིས་རྐྱེན་པས་གང་བྱུང་བྱས་ཏེ་སྡོད་ཀྱི་ཡོད་ཚོད་འདུག་པ་དེ་ནི་རང་ཉིད་སྒེར་ལའང་ཕན་པ་གཏན་ནས་མེད་པའི་གཏམ་དོན་གཉིས་མེད་ཀྱི་ལས་ཀ་ཐབས་སྡུག་ཅིག་རེད། ད་ཆ་ཁྱོད་ཚོས་མཚོན་པས་བོད་མི་བུད་མེད་རྣམས་ནས་ཚུལ་དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ་རང་གི་ལུང་པ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་སོགས་ཉམས་པ་གསོ་བའི་ཞབས་འདེགས་ཞུ་མཁན་གྱི་རིགས་རྒྱུད་གཙང་མ་འཕེལ་ཐབས་བྱེད་དགོས།

དེ་མིན་ཨ་མ་བོད་པ་དང༌། ཕ་མི་རིགས་གཞན་དག་བྱས་པའི་ཕྲུ་གུ་མང་པོ་སྐྱེས་འཕེལ་བྱུང་ན་མི་རིགས་གཏན་བརླག་ཏུ་འགྲོ་བའི་ཉེན་ཁ་ཡོད། དེ་འདྲ་མ་ཡིན་པའི་རང་རེ་བོད་མི་ནང་ཚགས་འདུས་པ་ལས་བྱུང་བའི་རིགས་རྒྱུད་ཅིག་ངེས་པར་དུ་དགོས་པས་གནད་དོན་འདི་དག་ལ་ཁྱོད་ཚོས་སྣང་ཆུང་མ་བྱས་པར་སེམས་ལ་ཡག་པོ་འཇོག་དགོས། ངས་བསྟན་བཤིག་གིས་གང་བྱུང་བཤད་པ་མིན། དེ་ནི་འཛམ་གླིང་འདིའི་ནང་གི་ཆོས་ལྡན་གྱི་མི་རིགས་ལོ་རྒྱུས་ཅན་ཞིག་རྩ་བརླག་ཏུ་འགྲོ་བའི་དུས་རབས་ཀྱི་ཡོ་ལངས་འདི་འདྲའི་སྐབས་དངོས་འབྲེལ་གྱི་གནད་འགག་ཆེན་པོ་རེད།

དཔེར་ན། སྔར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞལ་བཞུགས་ཀྱི་དུས་སུ་ཐེག་ཆེན་བསྟན་པ་དར་ཁྱབ་ཆེ་ཡང༌། སངས་རྒྱས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྗེས་སུ་ཐེག་ཆེན་གྱི་བསྟན་པ་ཤིན་ཏུ་ཉག་ཕྲ་བར་གྱུར་པའི་སྐབས་ཤིག་ལ། དགེ་བསྙེན་མ་ཞིག་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་འཇིག་པར་སྙིང་ནས་མ་བཟོད་ཀྱང༌། རང་གི་ནུས་པས་བསྟན་པ་གསོ་མི་ནུས་པར་མཐོང་ནས་ཁོང་གིས་ད་ནི་ཐེག་ཆེན་གྱི་བསྟན་པ་གསོ་བ་ལ་སྨོན་ལམ་གྱི་མཐུ་སྨིན་པའི་རིགས་རྒྱུད་བཟང་པོ་ཞིག་འབྱུང་དགོས་པ་གལ་ཆེ་བར་མཐོང་སྟེ་ཡུལ་ཞིག་གི་རྒྱལ་པོ་དང་འདུས་པ་ལས་རྒྱལ་སྲས་ཐོགས་མེད་དང༌། བྲམ་ཟེ་ཞིག་དང་འདུས་པ་ལས་སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་ཞེས་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་དེ་གཉིས་འཁྲུངས་ཏེ་ཁོང་གཉིས་ནས་བསྟན་པ་ལ་བྱ་བ་རྒྱ་ཆེར་མཛད་པའི་མཐུ་ལས་དེང་གི་དུས་སུའང་རང་རེ་བརྒལ་བརྟག་བགྲོ་གླེང་བྱེད་སྐབས་དཀའ་གནད་དང་འཕྲད་སྐབས་རྒྱལ་སྲས་ཐོགས་མེད་དང༌། མཁས་མཆོག་དབྱིག་གཉེན་གྱི་དགོངས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་ཁུངས་ལུང་ཚད་མར་འཛིན་ཡུལ་གྱི་སྐྱེས་ཆེན་དམ་པ་དེ་འདྲ་བྱུང་བ་བཞིན།

ཕྱིན་ཆད་རང་རེའི་ཡུལ་ལུང་འཛུགས་སྐྲུན་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་ཞབས་འདེགས། བོད་རང་དབང་རང་བཙན་གྱི་གཏམ་འགོ་ལས་མཇུག་སྐྱེལ་གྱི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པ་ལྟར། མ་འོངས་པའི་རིགས་རྒྱུད་འཕེལ་ཐབས་ལའང་དོ་སྣང་གིས་བསམ་བློ་དོག་ས་ནས་བཏང་ན་དགེ་མཚན་ཆེ། རང་རེའི་བོད་ཀྱི་རང་བཙན་དེ་ཡང་གཅིག་བྱས་ན་དུས་མྱུར་བ་ཉིད་དུ་ཡོང་ཤས་ཆེ་སྟེ། གཅིག་བྱས་ན་དེ་ལས་རིང་ཙམ་འགོར་གྱི་རེད། ཡང་ན་ད་ལྟའི་ན་གཞོན་བུ་ཕྲུག་རྣམས་ཀྱི་དུས་སྐབས་ཡོང་ངམ། ཡང་དེའི་རྗེས་ཀྱི་བུ་ཕྲུག་རྣམས་ཀྱི་དུས་སྐབས་སུ་ཡོང་མིན་སོགས་ངེས་པ་མེད་པས་ཚང་མས་སེམས་ཐག་ཐུང་ཐུང་མ་བྱས་པར་མིག་རྒྱང་རིང་པོར་བལྟས་ཏེ་བུ་རྒྱུད་གཙང་མ་འཕེལ་ཐབས་དང༌། དེ་དག་ལ་གསོ་སྐྱོང་བྱེད་རྒྱུ་འདི་ནི་ཧ་ཅང་གལ་འགངས་ཆེན་པོ་ཞིག་ལ་ཆ་འཇོག་བྱེད་དགོས།

ང༽ རྡོག་རྩ་གཅིག་སྒྲིལ་དང་། ཞལ་བཞེས་ཀྱི་བཀའ་བཟང་།

འདིར་ཡོད་མི་མང་རྣམས་དཀའ་ངལ་ཆེ་བའི་དུས་སྐབས་སུ་ཁྱོད་ཚོ་འགོ་བྱེད་བཅུ་དཔོན་སོགས་ནས་ཀྱང་གང་ཅིར་ལྟ་རྟོག་ཁུར་བསམ་ཆེ་སྐྱེད་ཀྱིས་ཚང་མའི་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་བྱེད་དགོས། དེ་འབྲེལ་ཁྱོད་ཚོ་མི་མང་རྣམས་ཀྱང་མཐུན་ལམ་རྡོག་རྩ་གཅིག་སྒྲིལ་བྱེད་པ་ལས་ང་ཚོ་ཕག་རི་བ་དང༌། ང་ཚོ་གཞན་ཞིག་ཡིན་ཟེར་བ་ལྟ་བུའི་ཕྱོགས་འཐེན་ཉེ་རིང་གི་བསམ་ཚུལ་རིང་དུ་དོར་ཏེ་རང་རེ་བོད་མི་རྣམས་གཅིག་པ་ཡིན། སྐྱིད་སྡུག་ལེགས་ཉེས་ཇི་ལྟར་བྱུང་རུང་གཅིག་པ་ཡིན་བསམ་པའི་ཀུན་སློང་བཟང་པོ་འཁྱེར་ཏེ་ཕན་ཚུན་གཅིག་ཕན་གཅིག་གྲོགས་བྱས་ཏེ་སྡོད་དགོས་ཞེས་སོགས་བཀའ་སྩལ་སོང་བར།

འགོ་བྱེད་བཅུ་དཔོན་སོགས་སྐུ་མདུན་དུ་ཡོད་པ་རྣམས་ནས་ཕྱག་འཚལ་དང་འབྲེལ་མི་མང་རྣམས་ཀྱི་ལག་གཉིས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ད་ཆ་ང་ཚོ་༸སྐྱབས་མགོན་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་ཁྱེད་ཀྱི་དྲུང་ནས་ས་གནས་གཞན་ཞིག་ཏུ་འཕྲལ་སེལ་ལམ་བཟོ་སོགས་ལ་འགྲོ་དགོས་ཀྱང༌། ད་ལྟ་བཀའ་སློབ་ཇི་ལྟར་ཕེབས་པ་བཞིན། ང་ཚོས་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་ཁྱེད་ཀྱི་དགོངས་གཞི་འགྲུབ་པ་དང༌། ཡང་སྒོས་རང་རེ་བོད་ལྗོངས་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་མི་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཤས་སུ་མ་སོང་བར་༸སྐྱབས་མགོན་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་མཆོག་ནས་ད་ཕན་སྐུ་ངལ་ཁྱད་བསད་ཀྱིས་རླབས་ཆེན་མཛད་ཁུར་སྐྱོང་བཞེས་ཀྱིས་ཡང་དག་པའི་དབུ་ཁྲིད་མཛད་བཟང་འོག་ཏུ་གུས་འབངས་རྣམས་ནས་གཞན་དག་གི་གང་བྱུང་ཟེར་རྗེས་སུ་མ་འབྲངས་པར་ལས་དོན་སྐབས་སུ་གང་བབས་དཀའ་ངལ་ཁྱད་བསད་ཧུར་བསྐྱེད་ཞུས་ཆོག་པ་དང༌། ༸སྐྱབས་མགོན་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་མཆོག་ཉིད་སྐུ་ཚེ་༸ཞབས་པད་བསྐལ་པ་རྒྱ་མཚོའི་བར་དུ་བརྟན་རོགས་གནང་ཞེས་ནན་ཏན་ཆེན་པོས་གསོལ་འདེབས་ཞུས་པར།

༸གོང་ས་མཆོག་ནས། དེ་ག་རང་རེད། ང་རང་སྐྱེ་འཆི་རང་དབང་ཐོབ་པ་ཞིག་མ་ཡིན་ཡང༌། ༸རྒྱལ་མཆོག་དགེ་འདུན་གྲུབ་ཀྱིས་སྐུ་ཚེ་རིང་པོར་བཞུགས་འདུག་པ་དེ་བཞིན་ནམ། དེ་ལས་རིང་ཙམ་ཞིག་སྡོད་རྒྱུའི་འདུན་པ་ཡོད་ཀྱང༌། ཚེ་ཡུན་དུ་བརྟན་དང་མི་བརྟན་ཟེར་བ་འདི་ཡང་རྒྱུ་རྐྱེན་རྟེན་འབྲེལ་ཞིག་ལ་ངེས་པར་ལྟོས་དགོས། དཔེར་ན། ང་རང་ལ་མཚོན་ན་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་ཟེར་བ་ཨ་མདོ་བའི་ཕྲུ་གུ་ཕལ་པ་ཞིག་རེད། འོན་ཀྱང་ལས་སྨོན་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་མཐུ་ལས་ཁྱོད་ཚོས་ང་ལ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཞེས་བརྩི་མཐོང་ཆ་འཇོག་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་དང༌། ངས་ཀྱང་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཁུར་འགན་རང་ནུས་ཀྱིས་མི་འདེང་མི་ཐེག་བཞིན་དུ་ལེན་དགོས་པ་ཞིག་བྱུང་བ་རེད། དེར་བརྟེན་ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་སུའང་ཚང་མས་དམ་ཚིག་རྡོག་རྩ་ཆིག་སྒྲིལ་གྱིས་སྤྱི་དོན་ལ་ཁུར་འགན་མཉམ་ལེན་གཅིག་མཐུན་བྱུང་ན་ངའི་ཚེ་ལའང་སྐྱོན་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་མ་རེད། དེ་འདྲ་མ་ཡིན་པར་སྤྱི་དོན་བློས་བཏང་གིས་རང་བཞིན་སྤྱི་ཟོམ་དུ་བཞག་སྟེ་ཚང་མ་ཆིག་སྒྲིལ་མ་བྱུང་ན་མི་གཅིག་གི་ཚེ་རིང་པོ་བསྡད་དེ་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ཀྱང༌། རང་ཉིད་ངལ་བའི་རྒྱུ་ལས་མེད་སྟབས་མི་ཚེ་རིང་པོར་བསྡད་ཀྱང་དགེ་མཚན་གང་ཡང་མ་མཐོང་བས་ལོ་མང་སྡོད་རྒྱུའི་གྲབ་གཤོམས་བྱས་ཀྱང་དགོས་པ་མེད། གནས་ཚུལ་དེ་འདྲར་བརྟེན་རང་རེ་བོད་རིགས་ཚང་མས་རང་འདོད་ཕྱོགས་ལྷུང་གི་བསམ་ཚུལ་རིང་དུ་དོར་ཏེ་དམ་ཚིག་ཆིག་སྒྲིལ་གྱིས་སྤྱི་དོན་ཚགས་ཚུད་འབྱུང་ཐབས་རང་གི་ནུས་པ་ཇི་ཡོད་བཏོན་ཏེ་མཉམ་རུབ་བྱས་ན་དེ་དང༌། ངོས་རང་ནས་ཡུན་རིང་དུ་སྡོད་རྒྱུའི་འདུན་པ་བཏང་བ་དེ་གཉིས་རྒྱུ་རྐྱེན་རྟེན་འབྲེལ་ཞིག་འཛོམས་ན་བསྐལ་པ་ཁྲི་ཕྲག་ཟེར་བ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་གང་ཤེས། ཚེ་རིང་ཙམ་སྡོད་རྒྱུའི་འདུན་པ་ཡོད་ཅིང༌། སྨོན་ལམ་ཡང་བརྒྱབ་ཆོག ཚང་མ་དམ་ཚིག་མཐུན་ན་༸རྒྱལ་བ་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་ཟེར་བ་ངའི་ཚེ་ལ་ཡང་སྐྱོན་ཡོང་གི་མ་རེད་བསམ་པ་འདུན་པས་དེ་དོན་ཁྱོད་ཚོ་ཚང་མ་བློ་བདེ་པོ་བྱས་ནས་སྡོད། དེ་རིང་བརྗོད་རྒྱུ་དེ་ཙམ་ཡིན། གང་བཤད་པ་རྣམས་མ་བརྗེད་པར་སེམས་ལ་ཞོག བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཡོད། རྗེས་སུ་ང་ཚོ་ཡང་ཡང་འཕྲད་ཡོང༌། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༢ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༢༠ ཉིན་རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་མའེ་སོར་ཁུལ་བོད་མི་གཞིས་ཆགས་རྣམས་ལ་ཆོས་འབྲེལ་སྩལ་མཇུག་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ཆབ་སྲིད་ཀྱི་དགེ་སྐྱོན་དང་། མ་འོངས་པའི་འཆར་གཞི།

ང་རང་ཚོ་སོ་སོའི་ལུང་པ་དང་བྲལ་ཏེ་གཞན་གྱི་ཡུལ་གྲུ་ཞིག་ཏུ་གྱར་དགོས་བྱུང་བ་ནི་ཧ་ཅང་སེམས་ཕམ་པའི་གནས་ཤིག་རེད། དེ་ཡང་ང་རང་ཚོས་ནོར་འཁྲུལ་དབང་གིས་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་ན་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་མོད་ཀྱང༌། དེ་འདྲ་མ་ཡིན་པར་ང་ཚོ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྗེས་འཇུག་བློས་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་བཀལ། ལས་རྒྱུ་འབྲས་ལ་ཡིད་ཆེས་བྱས། ཐ་ན་སྲོག་ཆགས་གྲོག་སྦུར་ཚུན་ལ་གནོད་འཚེ་མི་བྱེད་པར་ཡིན་ལུགས་ཚུལ་མཐུན་གྱི་སྡོད་མཁན་ཞིག་ལ་ད་ཆ་ཐོབ་ཐང་བདག་དབང་རྩ་བ་ནས་མེད་པ་ཞིག་གིས་བཙན་བཟོས་བྱས་པ་འདིར་བློ་ཕམ་ཆེ།

ཡིན་ན་ཡང་ང་ཚོའི་ཕྱོགས་སུ་བདེན་པ་ཡོད་པ་དང༌། སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་འཇིག་པ་ལ་མ་ཐུག་པས་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་དཔལ་ཡོན་གསར་དུ་བཞད་རྒྱུར་གདོན་མི་ཟ་བ་མ་ཟད། ད་ཕན་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གང་ལ་བལྟས་ཀྱང་ལོ་རེ་ལས་ལོ་རེ་ཇེ་བཟང་ཇེ་ལེགས་སུ་འགྲོ་བ་ལས། ཇེ་ཉམས་ཇེ་ཞན་དུ་མི་འགྲོ་བ་དང༌། དེང་གི་སྐབས་སུ་བོད་དོན་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་གང་ཐད་ནས་ཇེ་མང་དུ་འགྲོ་བ་སོགས་ཀྱིས་ང་ཚོའི་འདོད་དོན་བདེན་པའི་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་རྒྱུར་ཡིད་ཆེས་ཡོད།

འོན་ཀྱང་ང་ཚོ་མི་རིགས་ཤིག་དང༌། ཡུལ་གྲུ་ཞིག་དོན་གནད་ཡིན་པས་དུས་ཡུན་ཕྲན་བུ་འགོར་སྲིད། རྩ་དོན་ཆེན་པོ་དེ་དག་དེ་རིང་སང་ཉིན་ཙམ་ལ་ཡོང་མི་ཐུབ་ཀྱང༌། མཐའ་མའི་རྒྱལ་ཁ་འཐོབ་རྒྱུ་ཉག་གཅིག་རེད། ངོས་ནས་ཀྱང་བོད་གངས་ཅན་གྱི་བསྟན་འགྲོའི་བདེ་དོན་ལ་ཞེ་བརྩོན་གང་ཡོང་བྱས་པར་བྱས་ཡུད་མིན་ཡང༌། ད་ཕན་འགྲུབ་ཚོད་གང་ལེགས་ལྟ་བུ་བྱུང་སོང༌། ཕྱིན་ཆད་བོད་ལྗོངས་རང་དབང་བསྐྱར་ལོན་གྱིས་སྐབས་སུ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གནས་སྟངས་སྔར་བཞིན་ཡོང་ཐབས་མེད། ང་ཚོའི་སྔར་གྱི་ཆབ་སྲིད་འགྲོ་ལུགས་ནང་ལེགས་ཉེས་གཉིས་ཀ་ཡོད། ལེགས་པའི་ཆ་ལ་བརྟེན་ནས་མི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་འགའ་ཤས་སུ་མི་རིགས་མ་བརླག་པར་གནས་ཐུབ་པ་དང༌། ཉེས་པའི་ཆ་ལ་བརྟེན་ནས་གནས་ཚུལ་ཐབས་རྡུགས་འདི་དག་བྱུང་བ་རེད། ཕྱིན་ཆད་ང་ཚོས་ལེགས་ཆ་རྣམས་དང༌། ལྷག་པར་དུ་དམ་པའི་ཆོས་གཙོ་བོ་དང་གཞི་རྩར་བཟུང་སྟེ་མི་རྣམས་ཞི་དུལ་བག་ཡོད་དང་ལྡན་པའི་སྤྱོད་བཟང་ཞིག་ཏུ་གནས་དགོས་པ་ཡིན།

གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ལའང་ད་ལྟ་སྐྱོན་ཡོད། དེ་ཡང་ལེགས་སུ་གཏོང་དགོས་པ་དང༌། ཆོས་གཞིས། སྒེར་གཞིས་ཟེར་བ་སོགས་ལ་ལེགས་བཅོས་མང་ཙམ་བྱས་ཏེ་སྙིང་པོ་ཆོས་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་འགྲོ་ཕྱོགས་བཟང་པོ་ཞིག་གིས་ཚེ་འདི་ག་ཙམ་མིན་པར་འདི་ཕྱི་གཉིས་ཡོད་འདབ་ཆགས་གཤོག་སྒྲོ་ཟུང་ལྡན་ལྟ་བུ་ཞིག་དགོས་པ་ཚང་མའི་སེམས་ལ་ཞོག་དགོས།

ངོས་ནས་མ་འོངས་པའི་འགྲོ་ཕྱོགས་སྐོར་བསམ་གཞིག་ངེས་གཏན་བྱས་པའི་རྩ་ཁྲིམས་ཟིན་བྲིས་དེ་དག་ལ་ཁྱེད་ཚོས་ཀྱང་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས། ང་ཚོ་ལོ་ལྔ་དྲུག་ཙམ་ནས་བོད་དུ་ལོག་ཐུབ་རྒྱུའམ། ཡང་ན་ལོ་སུམ་ཅུ་བཞི་བཅུ་ཙམ་རྒྱ་གར་ལུང་པར་སྡོད་དགོས་པའང་སྲིད། གང་ལྟར་དུས་ཡུན་ཇི་ལྟར་འགོར་རུང་དེ་བཞིན་དུ་སྡོད་ཐུབ་པའི་ལས་དོན་སྙིང་རུས་དང༌། འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས། དཔེར་ན། སྡོད་ཡུན་ལོ་བཞི་བཅུ་ཙམ་གྱི་འཆར་གཞི་བཞག་རུང༌། ལོ་ལྔ་དྲུག་ཙམ་ནས་ལོག་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་དེ་འཕྲལ་ལོག་ཆོག་པ་ལས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་འཆར་གཞི་ལྟར་འདིར་གཏན་འཇགས་སུ་སྡོད་དགོས་པ་མིན། རྒྱ་གར་ནང་འཕྲལ་སེལ་གྱི་ལས་ཀའི་རིགས་འཚོ་ཐབས་ངེས་གཏན་མིན་པས་ཁུལ་འདིར་མི་གྲངས་སུམ་སྟོང་གཞིས་ཆགས་བྱ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེ་བ་ཡིན་ཞིང༌། ས་གནས་འདི་དག་རྒྱང་ཐག་རིང་ཡང་འདིར་མི་གྲངས་སུམ་སྟོང་སྐོར་གཞིས་ཆགས་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་སྟབས། ཧ་ཅང་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། འདི་དག་ས་ཆའི་སྙིང་ལྟ་བུར་སོང་ཁྱོད་ཚོས་བསམ་བློ་རྒྱ་ཆེ་ཙམ་དང༌། གཏིང་རིང་ཙམ་གཏོང་དགོས།

ཕྱིན་ཆད་བོད་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་སྔར་ལུགས་ནང་བཞིན་ཡོང་ཐབས་མེད་པས་ད་ལྟ་ནས་བསམ་བློའི་གོམ་ཆ་གོང་འཕེལ་དུ་གཏོང་དགོས། གཞིས་ཆགས་ཀྱི་ས་ཞིང་ངམ། སྡོད་ཁང་གང་ཅི་རང་ཉིད་ཀྱི་ཡིན་སྙམ་པའི་གཅེས་སྤྲས་དང༌། ཧུར་བརྩོན་གྱིས་ཐོན་སྐྱེད་ལ་འབད་དགོས་ཤིང༌། སོ་ནམ་གྱི་ལས་ཀར་དཀའ་ལས་ཡོད་རུང༌། ང་ཚོ་གཞན་ཡུལ་དུ་ཡོད་པས་དཀའ་ངལ་བཟོད་ཐུབ་པ་དགོས། དགེ་འདུན་པ་ཚོ་ཡང་ས་ཞིང་གི་ཕྱག་ལས་གནང་ན་ཡག་པོ་རེད། དགེ་འདུན་མང་པོ་ལམ་བཟོའི་ལས་ཀར་ཡང་ཞུགས་ཡོད།

དཔེར་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གདུལ་བྱའི་རྒྱུད་ཚོད་དང་བསྟུན་པའི་ཆོས་བསྟན་པ་ལྟར་ང་ཚོས་ཀྱང་ཡུལ་དུས་གནས་སྐབས་དང༌། དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལའང་བསྟུན་དགོས་པས་གྲྭ་རིགས་ཚོས་ཐོན་སྐྱེད་ནང་ཞུགས་དགོས། ང་ཚོར་དགྲ་ཕྱོགས་ནས་བཤད་པའི་ཇེ་ངན་ཇེ་སྡུག་གི་བསྙོན་འཛུགས་རྣམས་དང༌། ཟ་འདྲེ་ལྟ་བུའི་མཐོང་ཚུལ་ངན་པ་རྣམས་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཞིག་གིས་སེལ་དགོས་པ་ཡིན། དེ་བཞིན་རྒྱ་གར་བ་ཚོས་ཀྱང་ཁྱེད་ཚོས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ན་ལེགས་པོར་བརྩི་ཞིང༌། མཐོང་སྣང་དུའང་འཇུག་པོ་ཡོང་རྒྱུ།

ཡང་ཁྱེད་ཚོ་ལུས་པོ་སྲ་ཐང་གི་ཆེད་དུ་གཙང་སྦྲ་འཕྲོད་བསྟེན་གྱི་སྐོར་ལ་དོ་གལ་ཆེ་ཙམ་བྱ་དགོས། ཚ་བའི་ནང་ལུས་པོ་གཙང་མ་དགོས་པ་དང༌། གྱོན་པ་ལེགས་པོ་མེད་ཀྱང་ཡང་ཡང་བཀྲུས་ཏེ་གཙང་མ་བཟོ་དགོས། དེ་བཞིན་ལྟོ་ཆས་ཀྱང་རྙིང་པའི་རིགས་ཟོས་ན་ནད་གཞི་འབྱུང་བའི་གཞི་ཡིན་པས་བག་ཟོན་གང་ཆེ་བྱེད་དགོས།

ཁ༽ མང་གཙོར་ཤར་བསྐྱོད་དང་། ཤེས་ཡོན་གྱི་གལ་གནད།

ཁྱེད་རང་རྒན་གཞོན་ཚང་མས་ཡོན་ཏན་ལ་སྦྱང་བརྩོན་བྱེད་དགོས། ས་སྐྱ་ལེགས་བཤད་ལས། རིག་པ་ནང་པར་འཆི་ཡང་བསླབ། །ཚེ་འདིར་མཁས་པར་མ་གྱུར་ཀྱང༌། །སྐྱེ་བ་ཕྱི་མར་བཅོལ་བ་ཡི། །ནོར་ལ་རང་ཉིད་ལེན་པ་འདྲ། །ཞེས་ང་ཚོའི་བསྟན་བཅོས་ནང་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱང་བརྩོན་བྱས་ཏེ་བསམ་པའི་གཞི་རྟེན་རྒྱ་ཆེ་རུ་གཏོང་དགོས། གསར་ཤོག་སོགས་ཀློག་ཉན་གྱིས་བསམ་བློ་གཏིང་རིང་ཙམ་གཏོང་དགོས། ང་ཚོ་སྔར་རྒྱ་གར་དང་། རྒྱ་ནག་ཟེར་བ་ཐག་རིང་དུ་མཐོང་ཡང་ད་ལྟ་དེ་ལྟའི་ཐག་རིང་མིན། སྔར་བོང་འདེད་པ་ཞིག་ཡིན་པས་སླད་ཀྱང་བོང་འདེད་ཁོ་ན་བྱེད་སྙམ་པ་ནི་ཧ་ཅང་གི་ནོར་འཁྲུལ་ཡིན།

ངོས་ཀྱིས་སྔོན་ནས་བཤད་པ་བཞིན་བོད་གསར་པའི་སྐབས་སུ་འོས་དེ་ལ་ཞབས་པད་བསྐོ་གཞག་བྱེད་རྐྱང་ལས་ཐེ་ཚོམ་མེད་ཅེས་བཤད་ཡོད། དེ་དག་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན། གསོ་སྦྱོང་སྐབས་མདོ་སུས་འདོན་ཐུབ་པ་དེས་མཁན་པོ་བྱེད་རྐྱང་ལས། བླ་མའི་མིང་འཁུར་ཙམ་གྱིས་བྱེད་སྲོལ་མེད། དཔེར་ན། བླ་མ་ཞིག་དང༌། གསོལ་དཔོན་ཞིག་ཡོད་ན་གསོལ་དཔོན་གྱིས་མདོ་བཏོན་ཐུབ་པའི་ཚེ་གསོལ་དཔོན་གྱིས་མཁན་པོ་བྱེད་རྐྱང་ལས། ང་བླ་མ་ཡིན་ཞེས་མཁན་པོ་བྱེད་པའི་སྲོལ་མེད། ང་ཚོས་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ལད་ཟློས་བྱས་པ་ཡང་མ་ཡིན། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་གསུངས་པ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་བྱེད་དགོས། དཔེར་ན། གསོ་སྦྱོང་གི་སྐབས་སུ་ངོས་ནས་མར་ཕྱག་འཚལ་དགོས་པ་དང༌། ཁོང་ཚོས་ཀྱང་ཡར་ཕྱག་འཚལ་དགོས་པ་རེད། མདོ་འདོན་པའི་ཚེ་ཁྲིར་འཛེགས་པ་དེ་ཡང་འདོན་རྒྱུའི་ཆོས་ཀྱི་ཆེར་བར་ཁྲི་བརྩིགས་པ་ལས། བླ་མ་རང་ཉིད་ལ་ཁྲི་བརྒྱབ་པ་མིན། རྒྱ་གར་ལ་མཚོན་ནའང་དེ་བཞིན་རེད། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལོ་སྟོང་ཕྲག་སྔོན་ནས་མང་གཙོ་གསུངས་ཡོད་པས་དེ་ལ་དོགས་འདྲོགས་ནམ་ཡང་བྱེད་མི་དགོས།

ཡང་ཡོན་ཏན་མེད་ན་མང་གཙོའི་གནད་དོན་མི་རྟོགས་པས་གོ་འཛོལ་ཡོང་ཉེན་ཡོད། དཔེར་ན། བོང་འདེད་མང་པོ་ཞིག་ལ་ཁྱེད་རྣམས་མང་གཙོ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་དེ་གོ་རིམ་དང་གནས་ཚུལ་གང་ལའང་མ་བསྟུན་པར་ཕར་ཚུར་རྒྱུག་པ་གཞུ་རེས་ཁོ་ན་བྱེད་སྲིད། ཡང་འགའ་ཞིག་ནས་མང་གཙོ་ཡིན་ཞེས་མགོ་མཇུག་གཏན་ནས་མེད་པར་ཟང་ཟིང་བྱེད་པ་དེ་ཚོ་ཧ་ཅང་ནོར་འཁྲུལ་ཆེན་པོ་ཡིན། ང་ཚོས་མཐའ་གཉིས་སུ་མ་ལྷུང་བར་དབུ་མའི་ལམ་ཞིག་འཛིན་དགོས་པ་དང༌། བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཡོན་ཏན་ལ་སྦྱང་བརྩོན་བྱེད་པར་དོ་འཁུར་དགོས། ལུས་པོར་ཡང་འཕྲོད་བསྟེན་གང་གཟབ་བྱེད་གལ་ཆེ།

ག༽ མཉམ་འབྲེལ་གྱི་ལས་ཐབས་དང་། མཐུན་སྒྲིལ་གྱི་གོང་བུ།

འདིའི་ནང་སྐྲ་ལྕང་ལོ་ཡོད་པ་རྣམས་རང་ཉིད་བདེ་པོ་ཡོད་ན་ཨུ་ཚུགས་མི་བྱེད། འོན་ཀྱང་ཚ་བའི་ནང་མགོ་བོ་ན་བ་ལས་ཕན་པ་གང་ཡང་ཨེ་ཡོད་སྙམ། ས་ཞིང་ཐོན་སྐྱེད་ལས་དོན་ལ་ནུས་ཤུགས་འདོན་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེ་བ་དང༌། དེ་བཞིན་ཡང་མཉམ་འབྲེལ་བྱེད་པ་གལ་ཆེ། རྒྱ་དམར་གྱི་རང་དབང་སྤུ་ཙམ་མེད་པའི་བཙན་གནོན་གྱིས་མཉམ་འབྲེལ་དེ་སྤྱི་པ་ཚགས་ཚུད་ཅིག་དགོས་པ་ཡིན། སྤྱི་དྲོད་ན་སྒེར་ཡང་ཤུགས་ཀྱི་དྲོད་འགྲོ་བ་ཡིན་པས་ཕྱིན་ཆད་ཀྱང་དེ་ལྟའི་གོམས་ཆ་དགོས་པ་ཡིན།

དེ་བཞིན་མི་གྲངས་བརྒྱ་སྐོར་ལྟོ་ཚང་ཕྱོགས་བསྒྲིལ་བྱས་ན་འགྲོ་གྲོན་ཆུང་ལ་ལྟོ་ཆས་ཀྱང་དུས་ཐོག་སོ་སོར་འབྱོར་བ་སོགས་ཀྱི་དགེ་མཚན་ཡོད་པ་དང༌། མི་རེ་རེས་ཐབ་རེ་འཛིན་རྒྱུ་དེ་དག་འགྲོ་གྲོན་ཆེ་ཞིང་ལྟོ་ཆས་དུས་འབྱོར་མེད་པ་སོགས་ཀྱི་སྐྱོན་ཆ་ཡོད། རྒྱ་གར་བྱང་བརྒྱུད་དུ་བོད་མི་ལམ་བཟོ་བ་ཚོས་སྤྱི་ཐབ་བཟུང་སྟེ་དགེ་མཚན་གང་འཚམ་བྱུང་ཡོད། འགོ་བྱེད་ཀྱིས་མཛུབ་སྟོན་བྱས་པའི་འོག་ཚང་མས་དགེ་མཚན་ལྡན་པའི་ལས་དོན་ལ་དང་བས་ཁུར་བླངས་ཧུར་བརྩོན་བྱས་ན་གང་ལེགས་ཡོང་རྒྱུ་དང༌། དེ་མིན་འགོ་བྱེད་ནས་མི་རེ་རེ་བཞིན་བརྗོད་དགོས་བྱུང་བ་དང༌། དེ་དག་ལའང་ཆ་འཇོག་མེད་པར་རང་སྣང་གང་དྲན་བྱས་ན་སྦོ་ལུག་རྒྱུ་ལས་གང་ཡང་མི་ཡོང༌།

དེར་བརྟེན་སྤྱི་ཐབ་འཛིན་རྒྱུ་ཡང་དགེ་མཚན་ཆེ་བས་བྱེད་དགོས་པ་ཡིན། ཕྱོགས་མཚུངས་ཁྱེད་རྣམས་མཐུན་ལམ་གང་གཟབ་ཀྱིས་དེང་སྐབས་དཀྲོགས་གཏམ་རེ་ཟུང་ཡོང་གི་འདུག་པ་དེ་དག་ལ་མགོ་འཁོར་གཡམ་རྒྱུགས་མིན་པར་རང་ཚུགས་སུ་གནས་དགོས། བོད་པ་ནང་ཁུལ་ཤོག་འགྲིལ་བྱེད་པ་དེང་སྐབས་དྲག་ཏུ་ཕྱིན་ཡོད་པ་དེ་ཡག་པོ་བྱུང༌། སྙིང་པོ་ཆོལ་གསུམ་བོད་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་མཐུན་ལམ་རྡོག་རྩ་ཆིག་སྒྲིལ་གྱིས་བོད་རང་དབང་བསྐྱར་གསོའི་ལས་འགུལ་ལ་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས།

དེ་བཞིན་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་ལས་བྱེད་ཆེ་ཕྲར་མཐུན་ལམ་གང་གཟབ་བྱེད་དགོས། རྒྱ་གར་གཞུང་དང་མི་མང་ནས་ང་ཚོ་གནས་ཚུལ་ཐབས་རྡུགས་འདི་ལྟའི་སྐབས་སུ་གང་ཅིར་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་རེད། ང་ཚོའི་བདེ་སྡུག་ལའང་ཐུགས་ཁུར་ཆེན་པོ་གནང་བཞིན་པ་རེད། ང་ཚོའི་གོམས་གཤིས་དང༌། རྣམ་འགྱུར་མ་དོར་བའི་ཐོག་ནས་ཡུལ་ཁྲིམས་ལའང་བརྩི་སྲུང་དང་ལེན་མ་བྱས་ཚེ་བློ་ཕམ་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་འདུག ཁྱེད་ཚོའི་ཁོངས་ནས་འགའ་རེས་གཞི་ཆགས་སུ་ཡོང་ཁུལ་གྱིས་ལྟོ་སློང་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད་ཚོད་འདུག་པས། བྱེད་སྟངས་དེ་རིགས་ཀྱིས་བོད་མི་སྤྱི་ལ་གནོད་སྐྱོན་ཡོང་གི་རེད། གོང་དུ་བརྗོད་པ་རྣམས་སེམས་བཅངས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་དྲིལ་བསྒྲགས་སམ། ལས་བྱེད་སོ་སོས་ཇི་ཟེར་ལ་བརྩི་འཇོག་ཉན་སེམས་བྱེད་དགོས།

ང༽ དཔའ་བོའི་ཁ་ཆེམས་དང་། ཞུམ་མེད་ཀྱི་སྙིང་སྟོབས།

དེ་རིང་ངོས་རང་བོད་མི་སྐྱ་སེར་ཕོ་མོ་མང་པོ་ཞིག་དང་མཉམ་འཛོམས་བྱ་རྒྱུ་བྱུང་བ་འདིར་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བསམ་ན་བོད་ནང་གི་སྤུན་ཟླ་ཚོའི་གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ཏུ་གནས་ཡོད་དམ། ཁོང་ཚོ་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་ལ་རང་དབང་ཕྲ་མོ་ཙམ་ཡང་མེད་པར་བཀྲེས་སྐོམ་ཡི་དྭགས་ཀྱི་གནས་སུ་མཆིས་པ་དང༌། རྣམ་འགྱུར་བཟང་ངན་ཕྲ་མོ་ཙམ་ལའང་ལུས་སྲོག་འདོར་དགོས་ཀྱི་ཡོད། ད་ཕན་རྒྱལ་བསྟན་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་དོན་དུ་བོད་མི་ཁྲི་ཕྲག་མང་པོའི་ལུས་སྲོག་རྒྱ་དམར་ནས་འཕྲོག་ཟིན་པ་དང༌། ད་དུང་བོད་མི་སྙིང་སྟོབས་ཅན་དེ་དག་གིས་ཁ་ཆེམས་ཇི་འདྲ་བཞག་འདུག་གམ། ཁོང་ཚོ་གང་གི་དོན་དུ་སྲོག་དོར་བ་ཡིན་ནམ། ཁོང་ཚོའི་ལས་མཇུག་ང་ཚོས་སྐྱོང་དགོས་པ་ཞིག་རེད།

ཁྱེད་ཚོས་སེམས་ཤུགས་ཆེར་བསྐྱེད་ཀྱིས་ངལ་བ་ཕྲ་མོ་ཙམ་ལ་མ་ཞུམ་པར་འབད་རྩོལ་བྱས་ཏེ་སླར་རྒན་པ་རྣམས་ཁ་འདོན་དགེ་སྦྱོར་ལུས་བདེ་སེམས་སྐྱིད་དུ་སྡོད་ཐུབ་པ་དང༌། བྱིས་པ་རྣམས་ནས་སློབ་སྦྱོང་ལ་ཧུར་བརྩོན་ཆེན་པོས་ད་ལྟ་ལུང་སྟོང་ལྟ་བུ་འདི་དག་རྗེས་སུ་ཡུལ་ལྗོངས་མཛེས་སྡུག་ཅན་ཞིག་ཏུ་བསྒྱུར་ཐུབ་པའི་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས། བོད་ལུས་སྤུན་ཟླ་ཚོས་བཙན་དབང་དྲག་པོའི་འོག་ནས་རྒྱ་དམར་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པ་དང༌། བསངས་གསོལ་བྱེད་པ་སོགས་ང་ཚོར་རེ་བཅོལ་གྱིས་སྙིང་སྟོབས་ཞུམ་མེད་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཁོ་ཚོ་གཅིག་པུའི་སྒེར་དོན་མ་ཡིན་པར་བོད་རྒྱལ་བསྟན་ཆབ་སྲིད་དང༌། རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་དོན་དུ་ཡིན་པས་ཁྱེད་རྣམས་ནས་ཀྱང་དེ་བཞིན་སེམས་འཇགས་བྱ་དགོས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༤ ཟླ་ ༢ ཚེས་ ༢༨ ཉིན། ཉེ་སྐོར་བོད་མིའི་སྡོད་སྒར་ཁག་ནས་སེར་སྐྱ་ ༡༠༢༠ སྐོར་མཇལ་ཕྱག་ཆེད་བཅར་འབྱོར་སྐབས་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ནང་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་དང་། ཆོས་སྲིད་ཀྱི་འཐུས་ཤོར།

ཐོག་མར་ཁྱེད་ཚོ་གང་ནས་ཡོང་བ་ཡིན། གཟུགས་པོ་བདེ་ཐང་ཡིན་ནམ་སོགས་འཚམས་འདྲི་བསྐྱངས་རྗེས། ད་ལམ་ཆོ་འཕྲུལ་དུས་ཆེན་འདི་ཉིད་བདག་ཅག་གི་སྟོན་པས་མུ་སྟེགས་པ་ཆོ་འཕྲུལ་གྱིས་ཕམ་པར་མཛད་པའི་དུས་ཆེན་ཞིག་ཡིན། དེ་སྔོན་བོད་ལ་དུས་ཆེན་གྱི་དྲན་གསོར་ཆོ་འཕྲུལ་སྨོན་ལམ་ཆེན་མོ་ཚུགས་ཏེ་ཕྱོགས་ཀུན་ནས་དགའ་མོས་འདུ་འཛོམས་བྱེད་པའི་དུས་སྐབས་འདིར་འདུ་འཛོམས་བྱུང་བ་འདིར་དགའ་པོ་བྱུང༌།

སྤྱིར་བཏང་བོད་པ་ཚོས་རང་རེ་ནང་པའི་ཆོས་ལུགས་འདི་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་ཤེས་མུས་ཡིན་ཀྱང༌། བསམ་བློའི་ནང་གནད་དོན་སྙིང་པོ་རྟོགས་པར་བྱས་ཏེ་ལག་ལེན་དོན་ཐོག་འཁེལ་རྒྱུ་གལ་གནད་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ཡིན། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ནི། སངས་རྒྱས་ཆོས་དང་དགེ་འདུན་ལ་བློས་བཀལ་ནས་སྐྱབས་བཅོལ་ཏེ་མ་འོངས་པ་ན་རང་ཡང་དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་ཏུ་ངེས་པར་འགྲུབ་སྲིད། འཛམ་གླིང་གི་ཁྱོན་འདིར་ཆོས་ལུགས་མི་འདྲ་བ་ཇི་སྙེད་ཅིག་ཡོད་ན་ཡང་ནང་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་འདི་གཞན་དང་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ཞིག་ཡོད།

ང་ཚོ་ནང་པའི་ཆོས་ལ་ཞུགས་ཕྱིན་མི་དགེ་བཅུ་སྤངས་ནས་དགེ་བཅུ་སྒྲུབ་དགོས་པ་ཡིན། དེ་ལྟར་ཉམས་ལེན་མ་བྱས་ཚེ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཞབས་འདྲེན་ཆེན་པོ་རེད། རྒྱ་མིས་ཀྱང༌། རྐུན་མ་དམར་པོ་དང༌། ཇག་པ་སེར་པོ། ཡང་ན་ལམ་དཀར་ནག་གཉིས་སུ་འགྲོ་དགོས་ཟེར་བ་ལྟར་ཆོས་པ་ཡིན་ན་མི་དགེ་བཅུའི་ཁྲིམས་བསྲུངས་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་དགོས་པ་དང༌། དེ་སྔོན་གདན་ས་གསུམ་དང༌། དགོན་སྡེ་ཁག་གི་ལས་སྣེ་འགའ་ཤས་ནས་བསྟན་པ་དང༌། དགེ་འདུན་ཁ་འཁྱེར་གྱིས་མི་མང་ཐོག་དོན་མེད་བརྡབ་གསིག་བཏང་བ་དང༌། ཕྱོགས་མཚུངས་ལས་འགན་ཡོད་རིགས་ཁག་ནས་ཀྱང་རང་དོན་སྒྲུབ་ཕྱོགས་གཞིར་བཟུང་གིས་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་པའི་ཆབ་སྲིད་སྐྱོང་ཕྱོགས་དང༌། མི་མང་གི་བདེ་རྩའི་སྤྱི་དོན་གལ་ཆེ་རས་སུ་བོར། སྒེར་དོན་ལ་ཞེན་འཛིན་ཆེ་བས་ད་ཆ་གནས་ཚུལ་ཐབས་སྡུག་འདི་ལྟ་བུ་ཆགས་ཤིང༌། ལས་དོན་ནོར་འཁྲུལ་དེ་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀའི་ཐོག་ནས་ཕྱིན་པ་རེད།

ཁ༽ རྒྱ་དམར་གྱི་དམར་གསོད་དང་། རང་དབང་གི་གལ་གནད།

ནོར་འཁྲུལ་དེ་དག་གིས་རྐྱེན་པས་ད་བར་ང་ཚོའི་མི་རིགས་གྲངས་ལས་འདས་པ་རྒྱ་དམར་ནས་གསོད་པའི་ཆ་རྐྱེན་དུ་གྱུར་པ་དང༌། གསལ་པོར་བརྗོད་ན། རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོས་ཐོ་བཀོད་ནང་གསལ་ལྟར་ན་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༦ ཟླ་ ༣ ནས་ ༡༩༦༠ ཟླ་ ༩ བར་བོད་རིགས་གྲངས་ ༧༧༠༠༠ ཙམ་བསད་ཡོད་པ་རེད། དེ་མ་ཚད་བཙོན་ཁང་ནང་དུ་མུག་ཤི་ཐེབས་པ་དང༌། ཚ་གྲང་དཀའ་སྦྱོང་གིས་ཤི་བའང་གྲངས་ལས་འདས་པ་བྱུང༌ཡོད། ༡༩༥༦ ལོའི་བོད་ཟླ་དང་པོའི་ནང་མདོ་སྟོད་ལི་ཐང་ཁུལ་དུ་འུ་ཐུག་གིས་འཁྲུག་ཟིང་ཐོག་མར་འགོ་ཚུགས།

དེ་ནས་བཟུང་ ༡༩༥༩ ལོ་བར་རྒྱུན་བསྟུད་ཟིང་འཁྲུག་བྱེད་དགོས་བྱུང་བས། ང་ཚོ་བོད་པ་ཚོས་མི་སྲོག་གཅོད་རྒྱུ་ལྟ་ཅི། མདོར་ན་ར་ལུག་ཙམ་བསད་ཀྱང་ཡིད་བརྩེ་སེམས་ཀྱི་གདུང་བས་མི་བཟོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་ཤུགས་ཀྱིས་ཐོན་པ་དང༌། ཚུར་ཇི་ཙམ་མི་རིགས་པ་བྱས་ཀྱང་ཕར་བྱམས་བརྩེ་དང༌། སྙིང་རྗེ་བྱེད་པ་དེ་རང་རེ་ནང་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཟབ་མོ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང༌། བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚོས་མི་རིགས་རང་དབང་གི་དོན་དུ་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་དང༌། ཛ་དྲག་གདུག་རྩུབ་ཀྱི་འོག་ཏུ་རང་སྲོག་བློས་བཏང་གི་སྒོ་ནས་ད་དུང་ཕར་རྒོལ་མུ་མཐུད་བྱེད་པ་དེ་དག་ང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་དུ་ངེས་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་དགོས།

བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚོས་རང་དབང་གི་དོན་དུ་ཉེན་ཁར་འཛེམས་མེད་བཟོད་སྲན་ཆེན་པོས་དཀའ་ངལ་དུ་མ་ཞིག་དང་ལེན་བྱས་པ་དེ་དག་ང་ཚོས་སྙིང་ནས་བསམ་བཞིན་དུ་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་བདེ་དོན་སྒྲུབ་རྒྱུར་ནུས་ཤུགས་གང་ཡོད་འདོན་དགོས་པ་ནི་སྐབས་སུ་བབས་པ་ང་ཚོ་བྱེས་འབྱོར་ཚོའི་ལས་འགན་རེད། རང་དབང་ཞེས་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་རྩ་འགངས་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན། དཔེར་ན། ངེད་ལ་ཁྱི་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ཁང་པའི་ནང་དུ་བཅུག་པའི་སྐབས་ཁྱི་དེ་རང་དབང་མེད་པ་ཅི་བྱ་བྲལ་སྟབས་མཇུག་མ་བརླ་འོག་ཏུ་བཅུག་སྟེ་སྡོད་པ་དང༌། ཁང་པའི་ནང་ནས་ཕྱིར་བཏོན་མཚམས་མཇུག་མ་ཀེར་ལངས་བྱེད་པ་སོགས་རང་དབང་ལ་དགའ་བའི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་གྱི་འདུག

རང་དབང་ཞེས་པ་དེ་འཛམ་གླིང་ཀུན་ལ་གྲགས་ཤིང་ཚང་མས་ཀྱང་ངོ་ཤེས་པ་ཞིག་ཡིན། དཔེར་ན། གནམ་གྱི་ཆར་པ་མི་ཚང་མས་ངོ་ཤེས་ངོས་འཛིན་བྱེད་པ་ལྟར། རང་དབང་དེ་ཡང་ཚང་མས་འདོད་ལ་ངོ་ཡང་ཤེས་པ་ཞིག་ཡིན། ང་ཚོའི་རང་དབང་དེ་ནི་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ལྡན་འདི་ཕྱི་གཉིས་ཀར་ཕན་པའི་རང་དབང་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན། རང་དབང་དེ་ཇི་ཙམ་གལ་འགངས་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་ང་ཚོར་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་རེད། དེས་ན་དེ་འདྲའི་རང་དབང་གི་དོན་དུ་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚོའི་སེམས་ཤུགས་ཇི་འདྲ་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ང་ཚོ་རང་དབང་ལུང་པར་གནས་པའི་བྱེས་འབྱོར་ཚོས་ཀྱང་ཕྱར་བ་གྲུ་འདེགས་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པའི་སྒོ་ནས་དཀའ་ངལ་ལ་བཟོད་བསྲན་གྱིས་མི་རིགས་རང་དབང་གི་དོན་དུ་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས། དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ན་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་གྱི་རེད། ལོ་ངོ་ཉུང་ཤས་ཤིག་ནས་ང་ཚོ་གཞིས་བྱེས་མཉམ་འཛོམས་ངེས་པར་ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་རེད།

ག༽ གཙང་སྦྲ་འཕྲོད་བསྟེན་དང་། སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ལམ་སྟོན།

ཁྱེད་ཚོ་གཙང་སྦྲ་འཕྲོད་བསྟེན་ཡག་པོ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཁུལ་འདིར་འབྱོར་བའི་བོད་མི་མང་ཆེ་བ་བོད་ཀྱི་ལུང་ཁུག་འབྲོག་ས་ནས་འབྱོར་བས་གཙང་སྦྲར་དོ་སྣང་ཆུང་ལ་གྱོན་ཆས་ཀྱང་ལྤགས་ཚག་སོགས་གྱོན་པ་དང༌། མི་མཛེས་པའི་རྒྱན་ཆ་སོགས་འདོགས་པར་བརྟེན་རྒྱ་གར་བ་དང་། ཕྱི་རྒྱལ་མི་རིགས་ནས་རྒྱལ་ས་ལྷ་སའི་མི་མང་ཚོའི་འཕྲོད་བསྟེན་གྱི་གནས་ལུགས་མ་མཐོང་བར་འདིར་འབྱོར་བོད་མིའི་བྱ་སྤྱོད་མཐོང་སྟེ་བོད་མི་ཡོངས་རྫོགས་འབྲོག་པ་དང་མཚུངས་ཤིང་ལག་ཏུ་བེར་རྒྱུག་ཐོགས་པ། མདུན་དུ་གནག་ཕྱུགས་དེད་མཁན་གྱི་མི་རིགས་ཤིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་འདུག ང་ཚོའི་མི་རིགས་ཚང་མ་དེ་ལྟར་མིན།

དཔེར་ན། བོད་དབུས་ཁུལ་གྱི་མི་ཚོ་གཙང་སྦྲ་ལྡན་ལ་བྱ་སྤྱོད་ཀྱང་བཟང་པོ་ཡོད། ལྷ་ཁུལ་དུ་གྲོང་གསེབ་ཕན་ཚུན་ནས་འགྲུལ་མི་འབྱོར་རིགས་གྱོན་ཆས་དང་སྤྱོད་ལམ་མི་མཛེས་པར་བརྟེན་དེ་དག་ལྷ་ས་བ་མ་ཡིན་པ་ལམ་སེང་ངོ་ཤེས་ཐུབ་པ་ལྟར་ང་ཚོའི་མི་མང་ཚང་མ་དེ་འདྲ་མིན། འོན་ཀྱང་བོད་མི་ལུང་ཁུག་པ་ཚོས་དངོས་གནས་གཙང་སྦྲ་ཇི་བཞིན་ཤེས་པ་དཀོན། ཁྱོད་ཚོས་སྡོད་སྒར་ནང་དུའང་ཕན་ཚུན་ནང་ཁུལ་དགེ་སྐྱོན་བཤད་དེ་གཙང་སྦྲ་འཕྲོད་བསྟེན་གྱི་ལམ་དུ་ཞུགས་རྒྱུ་དེང་སྐབས་གནད་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ད་དུང་གལ་གནད་ཆེ་བ་ཞིག་བརྗོད་རྒྱུར། ཁྱོད་ཚོ་སྒྲིག་འཛུགས་ནང་ལ་སྡོད་དགོས། བདག་ཅག་གི་སྟོན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནས་ཀྱང་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ལམ་སྟོན་མཛད་དེ་དགེ་ཚུལ་སློང་རྣམས་ནས་ཟླ་ཕྱེད་ངོ་རེ་བཞིན་གསོ་སྦྱོང་གནང་སྟེ་རང་རང་གི་བསླབ་ཁྲིམས་དང་འགལ་ཉེས་བྱུང་མིན་སོགས་དྲི་རྨེད་བྱེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཚོགས་འདུ་ལྟ་བུ་བསྐྱངས་པ་དེར་དགོས་པ་ལྡན་པ་རང་དབང་ཡོད་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡིན་ཞིང༌། རང་དབང་མེད་པ་རྒྱ་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལྟ་བུ་མིན། ཁྱོད་ཚོ་ལམ་བཟོ་འམ། གཞིས་ཆགས་སོགས་སྒྲིག་འཛུགས་ཡོད་པའི་ནང་ལ་ངེས་པར་སྡོད་དགོས།

དེ་དག་ནི་ནང་ལ་བསྡད་ན་དགེ་མཚན་ཆེན་པོ་ཡོད། གང་ཡིན་ཞེ་ན། ནད་མནར་རྐྱེན་ངན་བྱུང་བའི་སྐབས་སུ་ཕན་ཚུན་རོགས་རམ་བྱེད་པ་དང༌། རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་བདེ་དོན་སྒྲུབ་རྒྱུ་སོགས་དགོས་པ་ལྡན་པའི་དོན་གནད་ཆེན་པོ་ཡོད། བོད་པ་བསམ་མེད་དང༌། ཡང་ན་རྨོངས་པ། ཡང་ན་སྙིང་རུལ་བ་འགའ་ཤས་ཀྱིས་སྒྲིག་འཛུགས་ནང་ནས་དོན་ཏེ་བྲོས་བྱོལ་འགྲོ་བ་དང༌། ཟུར་ལས་བྱེད་པ། གནས་སྐོར་སོགས་སུ་འགྲོ་ཁུལ་གྱིས་དོན་སྙིང་གང་བྱུང་དུ་འཁྱམས་ཏེ་སོ་སོར་ལག་དངུལ་ཕྲན་བུ་ཡོད་པ་རྣམས་བོར་སྟོར་ཟིན་མཚམས་ཕྲུ་གུ་སོགས་འཁྲིད་དེ་མང་ཚོགས་འདུས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་རམ། དེ་བཞིན་འཁོར་ལོའི་འབབ་ཚུགས་ཁག་ཏུ་ཕྱི་རྒྱལ་མི་སྣར་སློང་བཤེད་ཆེན་པོས་སློང་མོ་རྒྱག་པ་དང༌། ལྐོག་ཏུ་རྐུན་མ་རྒྱག་པ་སོགས་བྱ་ངན་ཐབས་སྡུག་ཇི་སྙེད་ཅིག་བྱས་ཏེ་རང་རེའི་མི་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཤས་དང༌། དམིགས་ཡུལ་བདེན་འབྲས་ལ་གནོད་རྐྱེན་ཡོང་གི་འདུག

གནས་ཚུལ་དེ་དག་རང་རེར་ཤ་ཞེན་ཡོད་པའི་ཕྱི་རྒྱལ་མི་སྣས་མཐོང་སྟེ་བོད་གཞུང་ནས་བོད་པར་ལྟ་རྟོག་མི་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དང་འབྲེལ། བདག་པོ་རྒྱག་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་ཇི་སྙེད་བཅོས་མིན་ཤ་ཚའི་ཐོག་ནས་བརྗོད་མཁན་འདུག ང་ཚོས་བདག་པོ་རྒྱག་གི་ཡོད་ཀྱང་འདི་ཚོས་ཉན་གྱི་མི་འདུག་ཅེས་བཤད་ན་ཨེ་འགྲིགས། དེ་ལྟར་བཤད་ཚེ་བོད་མིས་བོད་པར་བཤད་ཀྱང་མི་ཉན་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་ནི་ངོ་ཚ་པོའི་རང་བཞིན་རེད། རྒྱུ་མཚན་དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་ཁྱོད་ཚོ་ངེས་པར་སྒྲིག་འཛུགས་ཁོངས་སུ་སྡོད་དགོས་པ་ནི་དགོས་པ་མང་པོ་དང་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན། ཁྱེད་ཚོའི་བསམ་བློའི་གནས་ཚད་ཀྱང་རིམ་བཞིན་མཐོ་རུ་བཏང་སྟེ་གལ་ཆེའི་བདེ་དོན་སྒྲུབ་ཐུབ་ཚེ་གང་ལེགས་དང༌། དེ་ལྟར་མིན་རུང་ཡི་གེ་འབྲི་ཀློག་ཤེས་པ་ཞིག་བྱས་ཏེ་དེང་སྐབས་ཡུལ་དུས་ཀྱི་གསར་གནས་རྣམས་སོ་སོའི་བསམ་བློའི་ནང་དུ་ངེས་པ་བྱས། གནས་ཚུལ་རྣམས་ཡི་གེ་མ་ཤེས་པ་ཚོར་སློབ་སྟོན་གྱིས་ཁོང་ཚོའི་བསམ་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་ཐབས་དང༌། མང་ཚོགས་ཀྱི་བདེ་དོན་སྒྲུབ་ཐུབ་ཐབས་སུ་འབད་བརྩོན་ངེས་པར་བྱེད་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། ཁྱེད་རྣམས་ཡག་པོ་གྱིས། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཡོད། ཅེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༤ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༢༨ ཉིན། མའེ་སོར་གཞིས་ཆགས་བོད་མི་ཡོངས་རྫོགས་འདུ་འཛོམས་སར་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ སྐྱོབ་གསོ་ཉུང་འཕྲི་དང་། གཞིས་ཆགས་རང་འཚོ།

ད་རེས་ཕྲན་རང་མའེ་སོར་དུ་འབྱོར་བའི་སྐབས་ཚང་མས་དགའ་པོའི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་ནས་བསུ་བ་བྱས་པ་དང༌། ཁ་ས་གཞིས་ཆགས་དང་གཉིས་ལ་ལྟ་སྐོར་བྱེད་སྐབས་ཀྱང་དེ་གོང་དང་མི་འདྲ་བའི་ཡར་རྒྱས་ཐོག ཚང་མའི་སྡོད་སྟངས་བོད་ཀྱི་གྲོང་གསེབ་གཅིག་ཏུ་སླེབས་པ་ལྟ་བུའི་སྣང་བ་འཆར་ཏེ་དགའ་པོ་བྱུང་བས་ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། རྒྱ་གར་ལས་བྱེད་པ་རྣམས་ནས་ཀྱང་གནས་ལུགས་ཤེས་མ་ཤེས་ཀྱི་ནོར་འཁྲུལ་ནི་སུ་ལ་ཡང་ཡོང་རྒྱུ་ལས། དེ་མིན་བོད་མིར་ཤ་ཚ་དང༌། ལྷག་བསམ་ཕན་གྲོགས་ཆེན་པོ་བྱེད་བཞིན་པར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

ད་ལྟ་འདི་གར་གཞིས་ཆགས་འགོ་འཛིན་དང༌། ཚོང་ཁང་གི་འགན་འཁུར་བ། ཤེས་རིག་སྐོར་བཅས་ནས་ད་ཕན་ལས་བསྡོམས་སྙན་སེང་དང་སྦྲགས་སོ་སོའི་དཀའ་ངལ་ཇི་ཡོད་སེལ་ཐབས་ཀྱི་བསམ་འཆར་རེ་འདུན་བཅས་སྙན་སེང་ཞུས་པ་རྣམས་ལེགས་པོ་འདུག་ཀྱང༌། ལག་ལེན་སྐབས་ཕྱོགས་མང་པོར་སྒོ་བསྟུན་དགོས་པས་ཡོངས་རྫོགས་ལམ་སེང་ལག་ལེན་ཐུབ་མིན་བརྗོད་པ་དཀའ། གང་ལྟར་ནང་སྲིད་དང༌། ཤེས་རིག་ནས་ཁུར་ལེན་ཐོག་རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་འབྲེལ་བ་བྱས་ཏེ་ཐག་གཅོད་དགོས་པ་ཡིན་པས་རིམ་བཞིན་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐབས་ཡོང་རྒྱུར་ཚང་མས་ཡིད་ཆེས་བློ་བདེར་གནས་དགོས།

དེ་སྔ་ཡང་ང་ཚོ་སྐད་ཆ་བྱུང་དོན་ལྟར། ང་ཚོའི་བོད་མི་རྣམས་གཞིས་ཆགས་བྱ་རྒྱུ་དང༌། དེ་ཡང་རང་འཚོ་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུའི་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། འཛམ་གླིང་འདིའི་ནང་ལ་བཙན་བྱོལ་བ་ཞེས་པ་ང་ཚོ་བོད་མི་གཅིག་པུ་མིན། མི་རིགས་མང་པོའི་བཙན་བྱོལ་བ་ཡོད། སྲིད་དོན་དང༌། འབྱུང་བའི་གནོད་འཚེ་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་རང་ཡུལ་བྲལ་ནས་གཞན་ཡུལ་དུ་གནས་སྡོད་བྱེད་དགོས་པ་མང་པོ་བྱུང་ཡོད་ཀྱང༌། དེ་རྣམས་ལ་ཟླ་དྲུག་གམ། ལོ་གཅིག་ཙམ་རིང་སྐྱོབ་གསོའི་རོགས་རམ་སྤྲད་དེ་དེ་ནས་རང་རང་སོ་སོ་རང་འཚོ་བྱེད་པ་ལས་ལོ་མང་སྐྱོབ་གསོ་སྤྲོད་པའི་ལུགས་སྲོལ་མེད།

དེ་རྣམས་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་རང་རང་ཤེས་ཡོན་གྱི་གནས་ཚད་དབང་གིས་ཁྱད་པར་ཡོད་ཀྱང༌། གཙོ་བོ་སོ་སོའི་སེམས་ཤུགས་དང༌། ལས་རྩོལ་ལ་བརྟེན་ནས་རང་འཚོ་ཐུབ་པ་རེད། རང་རེ་བོད་མི་རྣམས་ནས་སྐྱོབ་གསོ་བླངས་ཏེ་ད་ཕན་མི་ལོ་ལྔ་ཙམ་ཕྱིན་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོས་སྒོ་རའི་ནང་བཏབ་པའི་ཤིང་ཏོག་སྡོང་པོ་ཇི་ཙམ་ལོངས་འདུག གསར་སྐྱེས་བུ་ཕྲུག་རྣམས་ཇི་ཙམ་ལོངས་འདུག དེ་དག་ལ་ལྟོས་དང༌། དུས་ཡུན་རིང་ཙམ་ཞིག་ཕྱིན་པའི་རྟགས་བསྟན་གྱི་འདུག དུས་རྟག་ཏུ་སྐྱོབ་གསོ་ཁོ་ནར་སྔས་བཅོལ་གྱིས་སྡོད་ཐབས་གཏན་ནས་མེད། གཞིས་ཆགས་ཚོར་སྐྱོབ་གསོ་རིམ་པས་ཉུང་དུ་གཏོང་རྩིས་ཡོད་པ་འདི་བོད་མིར་སྡུག་ཏུ་བཏང་བ་དང༌། བོད་མིར་ཤ་ཚ་བྱེད་མཁན་ཉུང་དུ་ཕྱིན་པ་ནམ་ཡང་མིན། རྒྱུན་དུ་སྐྱོབ་གསོ་ཁོ་ནར་བསྟེན་རྒྱུ་བོད་དུ་ངན་ལང་ཤོར་བའི་སྤྲང་ཕྲུག་ལྟ་བུར་རང་ཉིད་ཆུད་ཟོས་འགྲོ་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཆེ་བ་ལས། དགེ་མཚན་གང་ཡང་མེད། དེས་ན་ངེས་པར་རང་འཚོ་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས།

ཁ༽ གཞིས་ཆགས་སྲ་བརྟན་དང་། མི་རིགས་སྲུང་སྐྱོབ།

རང་འཚོ་གདེང་འཁེལ་ཡོང་བའི་ཐམས་ལམ་བཟང་ཤོས་ནི་ས་ཞིང་ཐོག་གཞིས་ཆགས་བྱ་རྒྱུ་འདི་རང་ཡིན། རང་རེ་བོད་མིའི་ནང་འཚོ་བ་རང་འཚོར་སྡོད་མཁན་ཇི་སྙེད་ཡོད། དཔེར་ན། ཟ་ཁང་འཛིན་མཁན་དང༌། བདལ་གླ་སྐྱེལ་མཁན། དྲེལ་གཡོག་རྒྱུག་མཁན་སོགས་ཟླ་རེ་སྒོར་ ༣༠ ནས་ ༤༠ ཙམ་གྱིས་འཚོ་ཐབས་བྱེད་མཁན་ཡོད་ཀྱང༌། དེ་རྣམས་རང་འཚོ་ཁུངས་བརྟན་པོ་ཞིག་མིན། དཔེར་ན། སྐྱེས་པ་དེས་དྲེལ་གཡོག་ལྟ་བུར་བསྐྱོད་སྐབས་ལམ་བར་རྐྱེན་ངན་གློ་བུར་བ་ཞིག་བྱུང་ན་དེ་ལ་ལྟ་རྟོག་བྱེད་མཁན་སུ་ཞིག་ཡོད་དམ། བུད་མེད་དང་བུ་ཕྲུག་གི་འཚོ་བ་སུས་སྦྱོར། སྟབས་ལེགས་ཀྱིས་རང་གི་ལུས་གཟུགས་བདེ་ཐང་བྱུང་ན་ཟླ་རེའི་གླ་འབབ་ཅིག་ཡོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཙམ་ལས། རང་ལ་ན་ཚ་བྱུང་བའམ། གང་ལྟར་ལས་ཀ་མ་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན། འཚོ་བ་དེ་དག་བྲལ་བ་ལས་ཐབས་གཞན་གང་ཡང་མེད།

གཞིས་ཆགས་ནང་ལྟ་བུ་ཡིན་ན། མི་སུ་ལའང་ན་བ་དང༌། རྒས་པ་ཡོད་རུང༌། ན་བ་དང༌། རྒས་འཁོགས་ལ་གྱར་ན་ཡང་རྩ་བའི་རང་ཉིད་ཀྱི་གནས་ཡུལ་གཞིས་ཆགས་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཞིག་ནང་ཡོད་པའི་དབང་གིས་རང་ཉིད་ལ་དགའ་ཉེ་བློ་དཀར་འདྲ་ཡོང་རྒྱུ་དང༌། གལ་སྲིད་དེ་ལྟར་མེད་ཀྱང༌། སྤྱིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་དེས་ལྟ་རྟོག་བྱེད་ངེས་རེད། ནད་པ་ཞིག་ཡིན་རུང་ལེགས་ཉེས་ལ་མ་ལྟོས་པའི་སྨན་བཅོས་ཤིག་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། ཤི་བའི་གནས་ཚུལ་བྱུང་རུང་ལྟ་རྟོག་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། ལར་ནས་འཚོ་བའི་མདུན་ལམ་རྩ་བ་ནས་བརྟན་པོ་ཞིག་རེད། གཞན་གྱི་སྐྱོབ་གསོར་མ་བསྟེན་པར་རང་གི་འཚོ་ཐབས་བྱེད་པའི་ཐབས་ཤེས་བཟང་ཤོས་ནི་གཞིས་ཆགས་བྱ་རྒྱུ་འདི་རང་ཡིན།

ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བོད་མི་རྣམས་ནི་ལྷག་པར་དུ་ཡང་གནས་ཚུལ་དམིགས་བསལ་ཅན་ཞིག་ཡིན། གང་ཡིན་ཟེར་ན། གོང་དུ་བརྗོད་པ་ལྟར། སྤྱིར་བཏང་འཛམ་གླིང་འདིར་བཙན་བྱོལ་བ་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་རྣམས་རང་རང་གི་ལྟོ་གོས་འགྲིགས་ཙམ་ཞིག་བྱུང་ན་དགོས་པ་དེ་གཅིག་པུས་འགྲུབ་པ་ཡིན། དཔེར་ན། ཧང་ག་རི་དང༌། ཨ་ཕི་རི་ཀ ཧོང་ཀོང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་མི་བཙན་བྱོལ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་རང་རང་ནང་ཁྱིམ་ཞིག་ཆགས། ལྟོ་གོས་འགྲིགས་ཙམ་བྱུང་ན་འགྲིགས། དེ་ལས་ལྷག་པ་ང་ཚོ་ལྟ་བུར་རང་ཉིད་ཁུངས་འཁྱོལ་བས་མི་འགྲིགས་པར་མི་རིགས་གཅིག་ཁུངས་འཁྱོལ་བའི་བསམ་བློ་བཏང་ནས་ཚང་མ་མཉམ་རུབ་སྒྲིག་འཛུགས་འཛིན་དགོས་པ་འདི་ལྟ་བུ་གང་ཡང་མེད། ཁོང་ཚོ་ཤིན་ཏུ་སྟབས་བདེ་པོ་ཡིན།

དཔེར་ན། ཧང་ག་རི་ལྟ་བུར་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༥ ནས་ ༡༩༥༦ ལོར་ངོ་ལོག་བྱུང་ནས་བཙན་བྱོལ་བ་འབུམ་ཕྲག་མང་པོ་བྱུང་ཡོད་ཀྱང༌། ཁོང་ཚོར་ཟླ་བ་འགའ་ཤས་རིང་འཕྲལ་སེལ་གྱི་གསོག་སྒར་ལྟ་བུ་བཟོས། དེ་ནས་མི་སོ་སོ་རང་རང་ལས་ཀ་གང་ཐོབ་སར་ཕྱིན་པ་རེད། དེ་དག་སྐད་ཡིག་དང༌། ཤེས་ཡོན་མཐུན་རྐྱེན་འཛོམས་པའི་ཁྱད་པར་ཕྲན་བུ་བྱུང་ཡོད་ཀྱང༌། གཙོ་ཆེ་ཤོས་མི་རིགས་རྩ་སྟོང་འགྲོ་བའི་ཉེན་ཁ་ལས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་དགོས་པའི་དམིགས་ཡུལ་གང་ཡང་མེད་སྟབས་ལས་ཀ་ལས་སླ་པོར་མཇུག་བསྡོམས་བྱེད་ཐུབ་པ་བྱུང་བ་རེད། ང་ཚོ་དེ་ལྟ་བུ་གཏན་ནས་མིན།

ང་ཚོ་ཡང་ཁོང་ཚོ་ལྟར་སྒེར་སོ་སོའི་འཚོ་བའི་མདུན་ལམ་སྟོན་པ་ཁོ་ནའི་ཆེད་དུ་ཡིན་ན་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༠ ལོ་ནས་ལས་འགོ་བཙུགས་ཡོད་པས་ད་མཚམས་ང་ཚོའི་ལས་མཇུག་བསྒྲིལ་ཐུབ་ངེས་རེད། ཉི་ཤུ་སྐོར། ལྔ་བཅུ། བརྒྱ་སྐོར་སོགས་རིམ་གཏོང་བྱས་ན། ཐོག་མར་སྐད་ཆ་མ་ཤེས་པའི་དཀའ་ངལ་ཕྲན་བུ་ཡོང་རྒྱུ་ཡང༌། རིམ་བཞིན་ཟ་སྐད་འཐུང་སྐད་ཕྲན་བུ་ཤེས་ཏེ་ཡུལ་སྐད་གོ་བརྡ་འཕྲོད་ངེས་རེད། དེ་ལྟར་བྱས་ན་རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་ཡང་རྙོག་དྲ་ཆུང་བ། ང་ཚོ་བོད་མི་ཚོ་ཡང་འདི་འདྲའི་ཡུན་རིང་སྒུག་སྡོད་བྱེད་མ་དགོས་པ་ཡོང་རྒྱུ་ཡང༌། གལ་ཏེ་ང་ཚོས་ལག་ལེན་དེ་འདྲ་ཞིག་བྱས་ཚེ། ནང་ཁྱིམ་རེ་རེའི་འཚོ་བའི་མདུན་ལམ་སྟོན་རྒྱུའི་ཆ་ནས་མ་འགྲིགས་པ་མེད་ཀྱང༌། ང་ཚོས་རང་གི་མི་རིགས་གཅིག་སྲུང་སྐྱོབ་དང་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་དགོས་པའི་ཆ་ནས་འགྲིགས་ཐབས་ནམ་ཡང་མེད།

ག༽ གཞིས་ཆགས་ཀྱི་དགེ་མཚན་དང་། ཁ་འཐོར་གྱི་ཉེན་ཁ།

གལ་སྲིད་ང་ཚོས་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༠ ལོ་ཙམ་ནས་བོད་མི་ཁྱིམ་ཚང་རེ་རེའམ། ཚོ་ཉུང་ཐོག་ནས་གཞིས་ཆགས་བྱས་ཏེ་རྒྱ་གར་གྲོང་གསེབ་པ་མང་པོ་ཞིག་གི་ཁྲོད་དུ་བོད་མི་བཅུ་སྐོར་རམ། ཉུང་ཤས་ཤིག་སླེབས་ཡོད་ན། ད་གཟོད་གྱོན་ཆས་སོགས་གང་འཚམ་ཞིག་ཡོངས་སུ་བརྗེས་ཟིན། ད་དུང་ལོ་ ༡༠ ནས་ ༢༠ ཙམ་སོང་ན་ཕལ་ཆེར་འདྲེས་ཏེ། དེང་དུས་རྒྱ་གར་བྱང་བརྒྱུད་ཁུལ་རྟ་མང་ཞེས་པ་དེ་སྔ་བོད་མི་འདི་ཁུལ་ལྷགས་པའི་རྒྱུད་འཛར་རེད་ཟེར་བ་འདི་ཚོ་ལྟ་བུར་འགྱུར་སྲིད། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ནས་ལོ་ ༤༠ ནས་ ༥༠ སོང་མཚམས། མི་ཚོས་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོར་བོད་དུ་ཟིང་འཁྲུག་བྱུང་ནས་བཙན་བྱོལ་བོད་མི་མང་པོ་རྒྱ་གར་དུ་ཡོང་བ་དེ་ཚོའི་རྒྱུད་འཛར་འདི་ཚོ་རེད་ཅེས་བརྗོད་དགོས་པ་དང་། འགའ་ཞིག་ནས་བོད་སྐད་ཚིག་རེ་ཟུང་ཤེས་པ་དང༌། མང་བས་མི་ཤེས་པ་བྱུང་ན་ཚར་བ་རེད།

དེ་ལྟར་བོད་མི་ཁ་གཏོར་གྱིས་གཞིས་ཆགས་བྱས་ན་ཚང་མར་ལས་སླ་ཞིང༌། སྟབས་བདེ་པོའི་ངང་ལས་མཇུག་བསྒྲིལ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང༌། ང་ཚོས་མི་རིགས་གཅིག་གི་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པའི་དབང་གིས་དེ་ལྟར་བྱས་ན་འགྲིགས་ཐབས་མེད། དེའི་གནས་ཚུལ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། དེར་བརྟེན་ང་ཚོས་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཞིག་དང་དུ་བླངས་ཏེ་རྒྱ་གར་དབུས་གཞུང་ལ་བོད་མི་སྟོང་ཕྲག་རེ་ཟུང་ལས་མི་ཉུང་བ་མཉམ་སྡོད་ཐུབ་པའི་ས་ཆ་དགོས་ལུགས་རེ་འདུན་བཏོན། འགྲེལ་བཤད་བྱས་པ་དང༌། རྒྱ་གར་དབུས་གཞུང་ནས་ཀྱང་བོད་མི་སྟོང་ཕྲག་རེ་ཟུང་དང༌། ཁྲི་རེ་ཟུང་གི་གདོང་ལ་བལྟས་པ་ཡང་མ་ཡིན་པར། མི་རབས་ནས་མི་རབས་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་ལུང་པ་ཕན་ཚུན་དང༌། མི་རིགས་ཕན་ཚུན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ལ་ཐུག་ཡོད་སྟབས་ཕུགས་རྒྱང་རིང་པོའི་དམིགས་ཡུལ་ཡོད་པའི་བསམ་བློ་བཏང་ཡོད།

སྲིད་བློན་དམ་པ་སྐུ་གཤེགས་འཇོ་ཝར་ལལ་ནེཧ་རུ་ནས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་ཤ་ཚ་ཆེན་པོས་ཁུར་བཞེས་ཐོག བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་རྣམས་ངེས་པར་དུ་ཚོགས་པ་ཆེ་ཙམ་བྱས་ཏེ་གཞིས་ཆགས་བྱ་རྒྱུ་ལེགས་པོ་འདུག་ཅེས་མངའ་སྡེ་ཁག་སོ་སོར་སྲིད་བློན་རང་གི་མཚན་ཐོག་ནས་ཕྱག་བྲིས་གཏོང་རྒྱུ་སོགས་ཁུར་འགན་ཆེན་པོ་བཞེས་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་གཞིས་ཆགས་ས་ཁུལ་ཆེ་ཁག་འགའ་ཤས་བྱུང་ཡོད། ཁ་ས་སྐད་ཆ་ཇི་བྱུང་ལྟར། མི་ལ་ཆོག་ཤེས་མེད་པས་ད་དུང་སྡུག་སྐད་རྒྱག་གི་ཡོད། རང་ཡུལ་དུ་ཡོད་དུས་ཀྱང་སྡུག་སྐད་རྒྱག་གི་ཡོད་ན། མི་ཡུལ་ལ་སྡུག་སྐད་ལོས་རྒྱག སྡུག་ས་ནས་བལྟས་ན་ད་དུང་གྲ་མ་འགྲིགས་དང༌། དཀའ་ངལ་མང་པོ་འདུག་ཀྱང་། ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་བསམ་གཞིག་བྱས་ན། ད་ཕན་ང་ཚོ་གོམས་པ་ཡར་རྒྱས་གང་ལེགས་ཕྱིན་ཡོད། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༠ ནས་བཟུང་གཞིས་ཆགས་བྱ་དགོས་པ་དང༌། དེ་ཡང་འཚོ་ཁག་ཆེན་པོ་ཞིག་མཉམ་སྡོད་བྱེད་ཐུབ་པའི་འབད་བརྩོན་དང༌། འཆར་འགོད་བྱས། དེ་དོན་ལག་ལེན་འགེལ་བཞིན་བྱས་པ་རེད། འདི་ལ་གནད་འགག་ཆེན་པོ་ཡོད།

ང༽ བོད་སློབ་ཟུར་འཛུགས་དང་། མི་རིགས་ཀྱི་རྣམ་པ།

དེ་ལྟར་བོད་མི་རྒན་པ་རྣམས་མཉམ་སྡོད་ཀྱི་གཞིས་ཆགས་བྱས་པ་དེ་བཞིན་དུ་བུ་ཕྲུག་ཚོའི་སློབ་གྲྭར་ཡང་དེ་བཞིན་བསམ་བློ་བཏང་ཡོད། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྟེང་རང་གི་འཚོ་བ་སྐྱེལ་ཐུབ་ཙམ་གྱི་དམིགས་ཡུལ་གཅིག་པུ་ཡིན་ན། ང་ཚོས་བོད་ཀྱི་སློབ་གྲྭ་ཟུར་དུ་འཛུགས་དགོས་དགོས་དོན་གང་ཡང་མེད། ལྡི་ལིར་བོད་ཀྱི་སློབ་གཉེར་ཚོགས་པ་ཡང་འཛུགས་དགོས་དོན་མེད། རྒྱ་གར་ནང་སློབ་གྲྭ་མང་པོ་འདི་ཙམ་ཡོད་པས་སློབ་གྲྭ་རེ་རེའི་ནང་བོད་ཕྲུག་གཉིས་གསུམ་རེ་བགོས་གཏོང་བྱས་ན། ཧ་ལམ་ཉི་མ་གཅིག་ལ་ཐག་གཅོད་ཐུབ་ཀྱི་རེད། འོན་ཀྱང་ང་ཚོས་དེ་ལྟར་བྱས་ན། གོང་གི་གནས་ཚུལ་དང་འདྲ་བར། བོད་ཕྲུག་རྣམས་ལ་སྤྱིར་བཏང་གི་ལྟོ་གོས་འཚོལ་ཐུབ་པའི་ཡོན་ཏན་ཞིག་ཡོང་བ་ལས། ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་མ་བརླག་པར་འཛིན་ཐུབ་ཐབས་མེད། དཔེར་ན། ལྷ་ས་ནས་བཏང་བའི་བོད་ཕྲུག་འདི་ཁུལ་ལོ་བཅུ་སྐོར་བསྡད་པ་ཚོ་ཡང༌། བོད་སྐད་དང༌། བོད་ཡིག་ཇི་བཞིན་མ་ཤེས། སྤྱོད་པ་དང་རྣམ་འགྱུར་ཡང་བརྗེས་འགྲོ་གི་འདུག ང་ཚོས་མི་སོ་སོའི་ལྟོ་གོས་འཕྱིད་ཙམ་མ་ཡིན་པར་མི་རིགས་གཅིག་གི་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ཡིན་སྟབས། གཞིས་ཆགས་རྣམས་ཀྱང་ཚོ་ཁག་ཚོ་ཁག་ཏུ་བྱེད་པ་དང༌། སློབ་གྲྭ་ཡང་བོད་ཀྱི་སློབ་གྲྭ་ཞིག་རང་ཟུར་དུ་འཛུགས་དགོས་པའི་རྩ་བའི་གནད་དོན་དེ་ལྟར་ཡིན་པས་ན། གཞིས་ཆགས་རྣམས་ཚོ་ཁག་ཆེན་པོ་ཞིག་ཏུ་མཉམ་རུབ་བྱ་རྒྱུ་དེ་བས་ཀྱང་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆགས་ཡོད།

གོང་དུ་བརྗོད་པའི་འཚོ་བ་ཉིན་ལྟོ་ཉིན་འཚོལ་གྱིས་སྡོད་མཁན་ཡང་ཡོང་དཀའ་བས་མི་ཐོག་གཅིག་ནས་རྩ་མེད་རང་ཡལ་དུ་འགྲོ་ཉེན་ཡོད་སྟབས་དེའི་ཆ་ནས་ཀྱང་གཞིས་ཆགས་རུབ་སྡོད་བྱ་རྒྱུ་འདིར་གནད་གལ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ཡིན། གཞིས་ཆགས་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་འདྲ་ཞིག་ཏུ་བོད་མི་མང་པོ་ཞིག་མཉམ་རུབ་ཏུ་ཡོད་ན། མི་རྒན་པ་ཚོ་ལམ་སེང་བསམ་བློ་བསྒྱུར་བརྗེས་མི་ཐུབ་པས། བོད་ཕྲུག་ཚོའི་ཀླད་པ་ལམ་སེང་བསྒྱུར་བརྗེས་འགྲོ་བདེ་པོ་ཡོང་བ་རྣམས་ཀྱང་བོད་མི་མང་པོ་ཡོད་པའི་གཞིས་ཆགས་འདི་འདྲ་ཞིག་ནང་སྐྱེས། འདི་འདྲ་ཞིག་ནང་འཚར་ལོངས་བྱས་རྗེས་ཁོང་ཚོ་ལོ་ ༡༥ ནས་ ༢༠ སྐོར་ཟིན་མཚམས་ལམ་ཕྱོགས་གཞན་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་བྱུང་ཡང༌། ཁོང་ཚོའི་བསམ་བློར་རང་གི་མི་རིགས་དེའི་ཚོས་ལྟ་བུ་ཞིག་བརྒྱབ་ཟིན་པས་ན་ཉེན་ཁ་ཆུང་བ་ཡིན།

ཅ༽ གཞིས་ཆགས་སྲ་བརྟན་དང་། མིག་དཔེ་ལྟ་ཡུལ།

ཕྱོགས་གཞན་ནས་བརྗོད་ན། ང་ཚོ་གཞན་ཡུལ་དུ་ལོ་བརྒྱ་ཉིས་བརྒྱ་སྐོར་སྡོད་དགོས་པ་ཡོང་བཟོ་མེད་ཀྱང་། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་བྱུང་སྲིད་ན། ད་ལྟ་ང་ཚོའི་གཞིས་ཆགས་བྱེད་སྟངས་ཀྱི་འཆར་རྩིས་ཡོད་པ་འདི་ལྟ་བུའི་ལེགས་པོ་ཞིག་བྱུང་ན། ལོ་ཉིས་བརྒྱ་སྐོར་སོང་ཡང༌། མི་རིགས་རྒྱ་མ་བོད་མ་ཡིན་པའི་བོད་རིགས་གཙང་མ་ཞིག་དང༌། ཤེས་རིག་ཡིན་རུང་རྒྱ་མ་བོད་མ་ཡིན་པར་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་གཙང་མ་ཞིག་སྡོད་ཐུབ་ཀྱི་རེད། ང་ཚོས་བསམ་བློ་སྡུག་ས་ནས་བཏང་ན། ང་ཚོར་དཔེ་བལྟ་ས་ཞིག་ཡོད། ཨི་སི་རལ་ཞེས་པའི་ཡུལ་མི་དེ་རྣམས་ཧ་ལས་པའི་གྱོང་པོ་ཞིག་བྱུང་འདུག ཁོང་ཚོའི་ཡུལ་དུ་དམག་ཆེན་གཉིས་པའི་རྗེས་སུ་མ་གཏོགས་རང་བཙན་མ་བྱུང་བ་རེད། དེའི་གོང་ལོ་སྟོང་ཕྲག་ལྷག་གི་རིང་ཁོང་ཚོའི་མི་རིགས་མཉམ་རུབ་བྱེད་མ་ཐུབ་པར་འཛམ་གླིང་ས་ཕྱོགས་མང་པོར་ཁ་འཐོར་དུ་སྡོད་དགོས་བྱུང་རུང༌། ཁོང་ཚོས་རང་གི་མི་རིགས་དང༌། ཆོས་ལ་གཅེས་སྤྲས་ཧ་ལས་པའི་ཆེན་པོ་ཞིག་བྱས། གཉེན་སྒྲིག་བྱེད་སྟངས་སོགས་གང་ཅིའི་ཐད་ནས་རང་རིགས་ལ་གཅེས་ཞེན་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་བྱས་ཏེ། མཐར་ཁོང་ཚོའི་ཡུལ་དུ་རང་བཙན་གྱི་གོ་སྐབས་ཐོབ་མ་ཐག་ས་ཕྱོགས་མང་པོར་ཡོད་པའི་མི་རིགས་རྣམས་ལམ་སེང་མཉམ་འཛོམས་རུབ་སྡོད་བྱས་པ་རེད། ཁོང་ཚོའི་ཡུལ་ཡང་ཆེན་པོ་མིན། ངས་ངེས་བརྟན་མི་ཤེས་ཀྱང་བོད་ཀྱི་ལྷོ་ཁ་དྭགས་ཀོང་བསྒྲིལ་བའི་རྒྱ་ཁྱོན་ཙམ་ལས་མེད་ཀྱང༌། དེང་སང་ཁོང་ཚོ་ཧ་ཅང་གྲ་འགྲིགས་པོ་དང༌། གྱོང་པོ་ཆགས་ཡོད།

ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༦ ལོ་སུའེ་ཛ་མཚོ་ལམ་སྐོར་རྙོག་གླེང་ཡོང་སྐབས་ཁོང་ཚོས་ཧ་ཅང་གྱོང་པོ་བྱས་ཡོད། དོ་སྣང་ཡོད་མཁན་ཚོས་ཤེས་ངེས་རེད། དེ་རིགས་ལ་ང་ཚོས་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་ཁོང་ཚོས་ལོ་ངོ་སྟོང་ཕྲག་གི་རིང་ལ་རང་གི་མི་རིགས་དང༌། ཆོས་ལ་གཅེས་སྤྲས་བྱེད་སྟངས་དེ་དག་ལ་ང་ཚོས་མིག་དཔེ་བལྟས་ནས་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་དགོས། ང་ཚོར་དེ་ལྟའི་དཀའ་ལས་རྒྱག་དགོས་པ་དང༌། དུས་ཡུན་སྒུག་དགོས་པ་ལྟ་བུ་ཡོང་མི་སྲིད་ཀྱང༌། སྡུག་ས་ནས་བསམ་སྟེ་དེ་དག་ལ་མིག་དཔེ་བྱས་ཏེ་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག རྒྱུ་མཚན་དེ་ལྟར་ལ་བལྟས་ཀྱང༌། གཞིས་ཆགས་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡོད།

ད་ཕན་ལོ་ཤས་རིང་གི་གནས་ཚུལ་ད་ལྟ་ལས་བསྡོམས་ནང་བརྗོད་པ་ལྟར་རེད། ངེད་རང་ཡང་ད་རེས་དང་པོ་མིན་པར་དེ་སྔོན་ཐེངས་གཅིག་འདིར་སླེབས་ཟིན་པས། དེའི་བར་ཧ་ལམ་ས་ཆ་བརྗེས་པ་ལྟ་བུའི་ཡར་རྒྱས་གང་ལེགས་ཕྱིན་འདུག ས་ཆ་བརྗེས་པ་ལྟ་བུ་བཟོ་རྒྱུ་ལས་སླ་པོ་མིན། ང་ཚོར་རང་འགུལ་གྱི་འཁོར་ལོའི་འཕྲུལ་ཆས་རིགས་མེད། སོར་མོ་ལྔ་ཡོད་པའི་རང་གི་ལག་པ་བེད་སྤྱོད་བྱས་པ་དང་། དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ནས་བྱུང་བའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་ངོས་ནས་ཤེས་ཀྱི་ཡོད། དཀའ་ལས་ཁག་པོ་ངེས་པར་བྱུང་ཡོད། དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་དེ་དག་གིས་ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་སྙིང་སྟོབས་དང༌། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ངལ་རྩོལ་གྱི་ནུས་པ་མཚོན་ཐུབ་པ་ཡིན་པས་ཧ་ཅང་གཟི་བརྗིད་ཆེན་པོ་ཡིན། ཆོས་ཁས་ལེན་མཁན་དང༌། མི་ལེན་མཁན་སུ་ཞིག་ཡིན་རུང༌། གནམ་འདིའི་འོག་ཏུ་ངལ་རྩོལ་ལས་རྩ་བ་ཆེ་བ་མེད་པར་ཚང་མས་ཁས་ལེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ང་ཚོའི་ངལ་རྩོལ་འདི་ནི་རང་གི་ནང་ཁྱིམ་བུ་ཕྲུག་ཙམ་གྱི་ཆེད་དུ་མིན་པར་མི་རིགས་གཅིག་འཛུགས་སྐྲུན་གྱི་ཆེད་དུ་ཡིན་པ་དང༌། མི་རིགས་ཀྱི་འཛུགས་སྐྲུན་དེ་ཡང་ཆབ་སྲིད་རྐྱང་པའི་དོན་དུ་མིན་པར་ཆོས་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ་ཞིག་གི་ཆེད་དུ་ཡིན།

བསམ་བློ་ཕུ་ཐག་རིང་པོ་ཞིག་བརྒྱུད་ནས་བརྗོད་ན། ང་ཚོས་མའེ་སོར་གཞིས་ཆགས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་པ་འདི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་དོན་དང༌། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྟེང་ཆོས་ལྡན་གྱི་མི་རིགས་གཅིག་གི་དོན་དུ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱས་པ་ཡིན། དེར་བརྟེན་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན། ཁ་སང་གླེང་མོལ་བྱུང་དོན་ལྟར། བདེ་བ་རྣམས་ནི་དམ་པའི་ཆོས་ཉམས་སུ་བླངས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་པས། ང་ཚོས་དཀའ་ལས་རྒྱག་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དོན་དུ་བརྒྱབ་པ་ཡིན།

མདོར་ན། ང་ཚོས་མའེ་སོར་གཞིས་ཆགས་འདི་ལ་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་རྣམས་བརྒྱུད་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དུ་ཡིན་པས། དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་འདི་དག་གཟི་བརྗིད་ཆེན་པོ་ཡིན་པས་དོན་འབྲས་རླབས་ཆེན་ཡོད་པ་དང༌། འདི་ཕྱི་གཉིས་ཡོད་ཡིན། དེར་བརྟེན་ད་ཕན་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་རྣམས་ལ་བསྟོད་བསྔགས་ཀྱི་མེ་ཏོག་འཐོར་འོས་པ་ཡིན་ལ། ད་དུང་ཡང་མའེ་སོར་གཞིས་ཆགས་འདི་ཉིད་ཚུགས་སྔ་ཤོས་ཡིན་ཞིང༌། ས་ཆ་སོགས་གང་ནས་ཀྱང་ཕུགས་རེ་ཆེན་པོ་ཡོད་པས། ཁྱེད་ཚོ་ཚང་མས་ཤུགས་བརྒྱབ་སྟེ་རང་འཚོ་ལེགས་པོ་ཞིག་བྱ་ཐུབ་པའི་འབད་བརྩོན་ཤུགས་བསྐྱེད་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ཆ༽ གཞིས་མིའི་ཕུགས་བསམ་དང་། ལྟ་སྐོར་བའི་མཐོང་ཚུལ།

ང་ཚོའི་མི་མང་རྣམས་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་གང་ལེགས་ཡོད་ཀྱང༌། འགའ་ཤས་ནས་བསམ་ཤེས་མ་ཐོངས་པའམ། དཀའ་ངལ་བཟོད་མ་ཐུབ་པ་གང་ལྟར་གཞིས་ཁྱིམ་ནས་དགོས་པ་གཞན་མེད་པར་ཡུལ་གྱར་དུ་ཕྱིན་པ་བྱུང་མེད་དམ་བསམ་པ་འདུག ཁ་སང་ལྟ་སྐོར་སྐབས་ཁང་སྟོང་རེ་ཟུང་ཡང་མཐོང་རྒྱུ་འདུག དེ་རྣམས་བློ་ཆུང་བའི་སྐྱོན་ལས་བསམ་བློ་སྡུག་པ་མིན་ལ། དེ་ལྟར་ཡོང་མི་ཤེས། འོན་ཀྱང་བྱེད་སྟངས་དེ་ནི་ཧ་ཅང་ཐབས་སྡུག་པོ་བྱས་འདུག ང་ཚོས་རང་གི་མི་རྣམས་ལ་ལེགས་པ་ཞིག་བྱུང་ན་བསམས་ནས་དཀའ་ངལ་ཁྱད་བསད་ཀྱིས་ཐབས་ཤེས་བྱས་ནས་ལག་ལེན་དུ་འཁེལ་བའི་སྐབས་རང་མི་འགའ་ཤས་ནས་གཤིས་ཀ་སློག་པ་ལྟ་བུ་བྱེད་སྐབས་བློ་ཕམ་ཆེན་པོ་འདུག

ང་ཚོའི་བོད་མི་རྣམས་གཞིས་ཆགས་བྱ་རྒྱུར་སེམས་ཤུགས་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཡོད་ཅེས་རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་ངོ་མཐོ་མཐོ་བྱས་ནས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། རང་མི་ཚོས་གཞིས་སྒར་དུ་མ་བསྡད་པར་ཕྱོགས་ཐོན་བྱེད་སྐབས་རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་མགོ་སྒུར་སྒུར་བྱས་ནས་སྡོད་རྒྱུ་ལས་བརྗོད་རྒྱུ་ཁག་པོ་འདུག གཞི་རྩ་མི་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོའི་ནང་དུ་བསམ་བློ་མ་འཁོར་མཁན་རེ་གཉིས་ཡོང་སྲིད་ཀྱང༌། དེ་ལྟར་བྱས་ན་ཡག་པོ་མིན་ལ། ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྡུག་པོ་རེད། དེ་འདྲའི་སྐྱོན་ལྷགས་སྐབས་བར་ལམ་རོགས་རམ་བྱེད་མཁན་མི་སྣ་གལ་གནད་ཆེ་བ་རྒྱལ་ཚོགས་ཁོངས་སྐྱབས་བཅོལ་བར་ལྟ་རྟོག་བྱེད་མཁན་ལས་ཁུངས་ཤིག་ཡོད་འདུག་པ་དེའི་ལས་བྱེད་པ་ཞིག་ཡོད་པ་ཁོང་དེ་གོང་རྒྱ་གར་དུ་ཐེངས་གཅིག་ཡོང་མྱོང་བ་རེད།

ཉེ་དུས་ང་འདི་ཕྱོགས་ཡོང་ཁར་ཐུག་འཕྲད་བྱུང་སྐབས་འཕྲོས་མོལ་དུ། ཁོང་ནས་དེ་སྔ་རྒྱ་གར་དུ་ཡོང་སྐབས་མའེ་སོར་གཞིས་ཆགས་དང་། ཨོ་རི་ས། མ་དྷེའི་པར་སྡེ་ཤི་བཅས་གཞིས་ཆགས་ཁག་ལ་ལྟ་སྐོར་བྱས་པ་ཡིན། ད་ཆ་སྐྱོན་གསལ་པོ་ཞུས་ན། གཞིས་ཆགས་ཁག་ནང་བོད་མི་ཚོ་གཞིས་ཆགས་བྱེད་རྒྱུའི་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་མི་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་འདུག ཁོང་གིས་བརྗོད་པ་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་བདེན་འཛིན་བྱ་དགོས་པ་མིན་ཡང༌། ཁོང་ལ་མཐོང་ཚུལ་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱུང་འདུག ང་ཚོས་ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་དང་བསྟུན་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་དགོས་པས། བསམ་ཚད་འགྲུབ་རྒྱུ་ཁག་པོ་འདུག་ཅེས་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང༌ལ། ངས་བདེན་པའི་ཁུངས་སྐྱེལ་བྱེད་མི་དགོས་པར་ས་གནས་རང་ལ་ཞིབ་ཏུ་བལྟས་ན། ས་ཆ་ཕྱི་ནང་སློག་པ་འདི་དག་ལག་པས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ནས་བྱུང་བ་ལས། ང་ཚོས་རྡུལ་ཕྲན་གྱི་ནུས་ཤུགས་བེད་སྤྱོད་བྱས་མེད། དེ་ལྟར་མང་ཚོགས་ནས་ཤུགས་བསྐྱེད་བྱས་ཀྱང༌། རེ་ཟུང་གི་བྱེད་སྟངས་ལ་བརྟེན་ནས་མཐོང་ཚུལ་ངན་པ་དེ་ལྟར་ཡོང་གི་འདུག་པས། ཕྱིན་ཆད་མཐོང་ཚུལ་དེ་རིགས་མི་འབྱུང་བ་ངེས་པར་མ་བྱས་ན་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྡུག་དང་སྐྱོན་ཆེན་པོ་འདུག

ཡང་མི་དེ་གས་བརྗོད་གསལ་ལ། ད་ཕན་བོད་མི་ཚོས་སྐྱོབ་གསོ་ལ་བརྟེན་ནས་བསྡད་པ་རེད། ད་ཆ་སྐྱོབ་གསོ་གང་མགྱོགས་བཅད་ན་ལེགས་པས། རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་ཡང་བསམ་འཆར་ཞུ་གི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་འདུག དེ་ཡང་ཁོང་གིས་བསམ་བློ་སྡུག་པོ་བྱས་ནས་བཤད་པ་མིན་ཡང༌། བོད་མི་ཚོས་ལས་ཀ་མ་སྒྱིད་པར་འདི་མུར་བསྡད་ན་སྐྱོབ་གསོ་ཞིག་ནི་འདུག་བསམ་པ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པའི་མཐོང་ཚུལ་བྱུང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱོབ་གསོ་བཅད་ན་ལེགས་པའི་བསམ་ཚུལ་དེ་བྱུང་བ་རེད། ང་ཚོས་ནང་གི་ལས་ཀར་ཡང་ཧུར་བརྩོན་བྱེད་དགོས་ལ། ཕྱི་རུ་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་ཕྱོགས་ཀྱང་གཟབ་གཟབ་བྱ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག་པས། ཁྱེད་ཚོ་ཚང་མས་གཞིས་ཆགས་འདིར་སེམས་ཤུགས་ཆེ་སྐྱེད་ཀྱིས་ཧུར་ཐག་བྱ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག དེ་རྣམས་ཁྱེད་རང་ཚོས་བློ་ལ་འཇགས་པ་བྱེད་དགོས།

ཇ༽ བལ་འབྲུག་གི་དཀའ་ངལ་དང་། བོད་མི་ཕྱིར་ལོག

དེ་ནས་ཁ་སང་སྐད་ཆ་ཇི་བྱུང་ལྟར། ལམ་བཟོ་ཁག་གི་གནས་ཚུལ་རྣམས་ནི་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོའི་ངང་བསྡད་འདུག་པ་ལས། ལས་སླ་པོ་ནམ་ཡང་མེད། དེ་བཞིན་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོའི་ངང་བསྡད་འདུག་པ་ལས། ང་ཚོའི་ཆོལ་གསུམ་བོད་རིགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་ན་ཕལ་ཆེར་གྲངས་འབོར་འབུམ་ ༧༠-༨༠ ཙམ་ཡོད་ཀྱི་རེད། དེའི་ཁོངས་ནས་རྒྱ་གར་སོགས་ཁྱིམ་མཚེས་ཡུལ་ཁག་ནང་འབྱོར་བ་ཁྲི་ ༧-༨ ལས་མེད་པས། རྩ་བའི་ང་ཚོའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ནི་རང་ཡུལ་བོད་དུ་ང་ཚོས་མི་འདོད་པ་བྱེད་པའི་དགྲ་ལག་ཏུ་ཚུད་ནས་ལུས་ཡོད།

ཁྱིམ་མཚེས་ཡུལ་ཁག་ཏུ་འབྱོར་བའི་ཁོངས་ནས་ཀྱང་བལ་ཡུལ་ནང་ཡོད་པ་ཚོར་མཚོན་ན་ང་ཚོས་བརྗོད་མི་ཐུབ་པའི་དཀའ་སྦྱོང་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་ཞིག་བྱུང་སྟབས་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་དགག་ཆ་ཡོད་མེད་ལ་མ་ལྟོས་པར་ཉེ་དུས་ས་མཚམས་ནས་སྡིག་པ་མིག་བཙུམས་ཀྱིས་འཛུལ་ནས་དྷ་རམ་ས་ལར་འབྱོར་བ་ཡང་བྱུང་སོང༌། ཁོང་ཚོས་ཁ་ནས་སྡུག་སྐད་བརྒྱབ་པ་ཙམ་མིན་པར་ང་ཚོས་གདོང་དང་གདོང་གཏུགས་ནས་ལྟ་སྐབས་ཁོང་ཚོའི་གདོང་མདོག་སེར་པོར་གྱུར་པ་དང༌། ལྷག་པར་བུ་ཕྲུག་དེ་རྣམས་ནི་ཤིན་ཏུ་ཁ་ཐབས་སྐྱོ་པོ། བོད་དུ་ཡི་དྭགས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་རི་མོར་བྲིས་པ་དང་ཧ་ལམ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ལྟ་བུ་འདུག

བལ་ཡུལ་ནང་བོད་མི་ཆིག་ཁྲི་ལྷག་ཙམ་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོས་གོ་ཐོས་ཡོད་ཤག་ལྟར་བལ་ཡུལ་ནས་བོད་མི་མང་པོ་བོད་དུ་ཕྱིར་ལོག་བྱས་འདུག ཁོང་ཚོ་རང་ཡུལ་དུ་ལོག་པ་དེ་ཕུགས་བཟང་བ་གཏན་ནས་མིན་ནའང༌། ཚུར་ཕྱོགས་ན་ལྟོགས་ཤིར་འགྲོ་བའི་དཀའ་ངལ་ཞིག་འཕྲད་པ་དང་། ཕར་ཕྱོགས་སུ་རྒྱ་མིས་འཕྲལ་སེལ་མགོ་སྐོར་བསླུ་བྲིད་བྱས་ཏེ་ཕར་འགྲོ་མཁན་ཚོར་མགྲོན་ཁང་མེད་སར་མགྲོན་ཁང་བརྒྱབ། འབྲུ་རྩམ་མེད་སར་འབྲུ་རྩམ་བསགས། ཇ་དྲངས་ཏེ་དགའ་བསུ་སྣེ་ལེན་བྱས། ཕྱིར་ལོག་ཡོང་མཁན་ལ་སྲིད་བྱུས་གུ་ཡངས་ཡོད་ཅེས་དོན་ཚན་འགའ་ཤས་ཡོད་པའི་ཡི་གེ་བཀྲམས་པ་སོགས་བྱས་འདུག དེ་ཡང་རྒྱ་མིའི་དམག་དཔོན་ལས་བྱེད་ཆུང་རྩག་གིས་བྱས་པ་མིན་པར་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་གྲ་སྒྲིག་ལྷན་ཁང་དང༌། བོད་དམག་ཁུལ་གང་ཟུང་འབྲེལ་གྱིས་བཀྲམས་པའི་ཡིག་ཆའི་ཐོག་ནས་དྲིལ་བསྒྲགས་བྱས་ཏེ་བོད་མི་ཕྱིར་ལོག་བྱེད་པའི་ཐབས་ཤེས་མང་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག དེར་བརྟེན་ཁོང་ཚོ་རྩ་བའི་བསམ་བློ་སྡུག་པ་མིན་ཡང༌། འུ་ཐུག་ཐབས་ཟད་ཀྱིས་གནས་སྐབས་ཕྱིར་ལོག་མི་བྱེད་ཐབས་མེད་བྱུང་བ་རེད། དེ་དག་གི་གནས་ལུགས་ཀྱང་ཁྱེད་ཚོས་ངེས་པར་ཤེས་པར་བྱེད་དགོས།

དེ་བཞིན་དུ་འབྲུག་ལ་མཚོན་ན་ཡང༌། བོད་མི་གསར་འབྱོར་སུམ་སྟོང་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པ་གཞི་རྩའི་གནས་ཚུལ་གང་ལེགས་ཡོད་ཀྱང༌། ད་དུང་དཀའ་ངལ་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པས་འབྲུག་ནས་ཡོང་མཁན་ཚོས་རྒྱ་གར་ནང་བོད་མིའི་གནས་སྟངས་ལ་ཡིད་སྨོན་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག དེ་གོང་རྒྱ་ཐང་ལ་ཚ་བ་ཆེ་བས་བོད་མི་ཤི་གི་ཡོད་ལུགས་གོ་ཐོས་ཀྱིས་འབྲུག་ནང་བསྡད་པ་ད་ཆ་རྒྱ་གར་ནང་གི་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་གནས་ལུགས་མཐོང་ཐོས་ཡོང་དུས་འབྲུག་ནང་སྡོད་ཉེས་བྱུང་ཞེས་བརྗོད་མཁན་ཡང་འདུག དེ་དག་གི་གནས་ལུགས་ཀྱང་ཤེས་དགོས་ཀྱི་འདུག

ཉ༽ སྔ་ཕྱིའི་གནས་སྟངས་དང་། སྙིང་གི་ན་ཚ།

དོན་སྙིང་རང་རེའི་ཕ་ཡུལ་ན་རྒྱ་དམར་གྱི་བཙན་འོག་ཚུད་པའི་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ལས་རང་དབང་ཁྱིམ་མཚེས་ཡུལ་ཁག་ནང་ཡོད་པའི་རང་རེ་བོད་མི་ཁྲི་ ༧ ནས་ ༨ ཙམ་ཡོད་པ་འདི་རྣམས་ཀྱི་གནས་སྟངས་ལེགས་པ་དང༌། རང་དབང་ཡུལ་ཁག་ནང་འབྱོར་བའི་ནང་ནས་ཀྱང་རྒྱ་གར་ནང་ཡོད་པ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པ་ཡོད། རྒྱ་གར་དུ་ཁྲི་བཞི་ལྔ་ཙམ་ཡོད་པའི་ཁོངས་ནས་ཀྱང་ལམ་བཟོ་དང༌། གཞིས་ཆགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་བསྡུར་ན་གཞིས་ཆགས་ཁག་ཏུ་ཡོད་པ་འདི་རྣམས་ལེགས་པ་ཡོད། གཞིས་ཆགས་གཙོ་ཆེ་ཤོས་མའེ་སོར་དང༌། ཨོ་རི་ས། མ་དྷའི་པར་སྡེ་ཤི། ནེ་ཕ་བཅས་ལ་བོད་མི་ལྔ་སྟོང་ཙམ་དང༌། ལག་ཤེས་པའི་གཞིས་ཆགས་ཕྲན་བུ་བཅས་ཉུང་ཤས་ལས་གཞིས་ཆགས་ཐུབ་མེད། དེ་བྱིངས་མང་ཆེ་བ་ལམ་བཟོར་ཡོད་ལ། ལམ་བཟོ་ཁག་ནི་ངོས་ནས་གོང་དུ་བརྗོད་པ་ལྟར་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོའི་ངང་བསྡད་ཡོད།

དེ་ལྟར་བོད་མི་རིགས་འབུམ་ཕྲག་ ༧༠ ནས་ ༨༠ སྐོར་ཡོད་པའི་ནང་ཞིབ་རྩིས་ཤིག་བརྒྱབ་ན། གཞིས་ཆགས་ལ་ཡོད་པ་རྣམས་བསམ་བློ་གཏོང་ཤེས་ན་ངོ་ཐོག་སྐྱིད་པོ་རེད། ང་ཚོ་རང་ཡུལ་བྲལ་ནས་མི་ཡུལ་དུ་བསྡད་ཡོད་སྟབས་དཀའ་ངལ་ཕྲན་བུ་རེ་ངེས་པར་ཡོང་ངེས་རེད། ང་རང་ལ་ཡང་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་འདུག དེ་སྔ་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༦ ལོར་རྒྱ་གར་དུ་གནས་སྐོར་ལ་ཡོང་དུས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་གཅིག་དང༌། དེ་རྗེས་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོར་རྒྱ་གར་ལ་བཙན་བྱོལ་དུ་ཡོང་སྐབས་གནས་ཚུལ་གཞན་གཅིག་རེད། རྩ་བ་ཡོང་སའི་ཡུལ་ཡང་རྒྱ་གར་འདི་རང་ཡིན་ལ། ཡོང་མཁན་ང་རང་ཡང་མི་གཅིག་ཡིན་རུང༌། གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ལ་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད།

སྐབས་རེ་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༦ ལོའི་སྣང་བ་འཆར་བའི་སྐབས་ལམ་སེང་བསམ་བློ་གཏོང་སྐྱོར་ཞིག་བྱས་ཏེ། ད་ནི་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཡིན། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༦ ལོར་རྩ་བ་རྒྱ་མིའི་འོག་ཏུ་བསྡད་ནས་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་བཙན་བྱོལ་བའི་མིང་ཐོགས་མེད། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོར་རྒྱ་གར་དུ་འབྱོར་སྐབས་རྩ་བ་རྒྱ་མིའི་བཙན་གནོན་དེའི་འོག་ནས་ཐར་རུང༌། རང་ཡུལ་བྲལ་བའི་བཙན་བྱོལ་བའི་མིང་ཞིག་ཐོགས་ཡོད། དེ་འདྲའི་བསམ་བློ་གཏོང་སྐབས་གཞི་ནས་སྙིང་ལ་ན་ཚ་གཏོང་གི་འདུག འོན་ཀྱང་ང་ཚོས་འདི་མུར་བསྡད་པས་ཕན་པ་མེད་སྟབས་ང་ཚོ་དཀའ་ལས་ཤིག་བརྒྱབ། བཟོད་བསྲན་བྱས་ནས་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས། ང་ཚོ་རང་ཡུལ་བྲལ་ཟིན་པས་དཀའ་ལས་ཡོང་རྒྱུར་ཐག་ཆོད་ཆོད་པ་ཡིན། དཀའ་ལས་ཤིག་བརྒྱབ་ན་བདེན་པའི་མཐའ་གསལ་གྱི་རེད་སྙམ་དུ་རང་གིས་རང་ལ་བློ་སྤོབས་བསྐྱེད་དགོས་པ་ཡོང་གི་འདུག གནས་ཚུལ་དེ་བོད་མི་བྱིངས་ལའང་འདྲ་མཚུངས་ཡིན།

དེ་སྔ་ ༡༩༥༦ ལོ་བོད་མི་གནས་སྐོར་བ་མང་པོ་ཡོད། དེ་སྐབས་ཆུ་ཚོད་དང༌། སྨྱུག་གུ། ཐེར་མ་ལ་སོགས་པ་ཉོ་ཆ་མང་པོ་བརྒྱབ་ཡོད་ཀྱང༌། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོར་ཚང་མ་སྐྱོ་པོ་ཤ་སྟག་རེད། དོན་སྙིང་ང་ཚོ་ཚང་མ་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་པ་རེད། དཔེར་ན། ངེད་ལ་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་སྐུ་མགྲོན་ཡིན་ཞེས་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་གནང་ཡོད་ཀྱང༌། སྐུ་མགྲོན་ངོ་མ་དེ་བཙན་བྱོལ་བ་ཞིག་རེད། ང་ཚོར་རང་གི་ལུང་པ་ནི་མེད། ཚིག་གཞན་ནས་བཤད་ན། ང་ཚོ་ཡུལ་གྱར་བ་དང༌། སྤྲང་པོ་ལྟ་བུ་ཡིན། སྐྱོབ་གསོ་ཞེས་མིང་སྙན་པོ་ཞིག་བཏགས་རུང༌། དོན་སྙིང་སྤྲང་པོ་ལ་ལྟོས་གོས་སྦྱིན་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་ཤིན་ཏུ་སྐྱོ་པོ་རེད། རྒྱུ་མཚན་དེ་འདྲར་བརྟེན་ང་ཚོས་དཀའ་ལས་ད་རེས་མ་བརྒྱབ་ན་ག་དུས་བརྒྱབ། ང་ཚོས་རང་གི་མི་རིགས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་དགོས་ལ། ཆོས་ཀྱང་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་དགོས། ཕ་ཁྱིམ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་དགོས་པ་མ་ཟད། དཀའ་ལས་ཡོང་ངེས་ཡིན་ནའང་། ཁྱེད་ཚོས་ད་ཕན་ཡང་ཧུར་ཐག་བྱས་ཡོད་ཅིང༌། ད་དུང་ཡང་དཀའ་ངལ་བཟོད་སྲན་བྱས་ནས་ཧུར་ཐག་ངེས་པར་དུ་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ཏ༽ རང་དབང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་དང་། འབུ་ཆེས་ཆུང་བཟོས།

རྩ་བའི་གཞིས་ཆགས་ནང་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་རིགས་གང་ལེགས་འདུག ད་དུང་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་གལ་ཆེར་འཛིན་དགོས། རྒྱ་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལྟ་བུ་ནི་བཙན་གནོན་ཤུགས་ཆེའི་འོག་གནས་ཡོད་པས་བཙན་གནོན་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་ལེགས་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། ང་ཚོའི་སྒྲིགས་འཛུགས་འདི་དག་ནི་བཙན་གནོན་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་མིན་པར་རང་དབང་ལྡན་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཡིན། རང་དབང་ལྡན་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ནི་གལ་གནད་ཆེན་པོར་འཛིན་དགོས་པ་མ་གཏོགས། སྒྲིག་འཛུགས་ཞེས་བརྗོད་པ་དང་ལམ་སེང་རྣ་བའི་ནང་དུ་ན་ཟུག་སྐྱེས་ནས་དེ་ཐུབ་ཚོད་བྱེད་མཁན་ལྟ་བུར་གོ་ན་དེ་ནི་གོ་བ་ལོག་སྒྲུབ་ཡིན་པ་ལས། གོ་བ་ཡང་དག་པ་མིན། ང་ཚོར་སྒྲིག་འཛུགས་མེད་ན། མི་རིགས་འཛུགས་སྐྲུན་ཞེས་པ་ཤིན་ཏུ་ཁག་པོ་ཡིན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་ནང་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་འཛིན་པ་དགེ་འདུན་གྱི་སྡེ་ལ་རག་ལས་པ་དང༌། དགེ་འདུན་གྱི་སྡེ་དགོས་པས་ན། དགེ་སློང་གཅིག་བཟོས་ནས་མ་བཞག་པར། དགེ་འདུན་བཞི་གྲྭ་འདུས་པ་ཡན་ལ་དགེ་འདུན་གྱི་མིང་བཏགས་ཤིང༌། གཞི་གསུམ་གྱིས་མཚོན་པའི་དགེ་འདུན་གྱི་ལས་སུ་བྱ་བ་གང་ན་ཅི་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་དགེ་འདུན་གྲོས་བསྡུར་ཐུགས་མཐུན་གྱི་ཐོག་ནས་ཐག་བཅད་པ་ལས། དགེ་སློང་གཅིག་ལ་དབང་ཆ་སྤྲད་པ་མེད། དེ་སྒྲིག་འཛུགས་རེད།

ང་ཚོས་ཤེས་གསལ་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་འགྲོ་ལ་གཅིག་ཏུ་ཕན་པའི་དགོངས་པ་ལས། ཁོང་ནས་སེམས་ཅན་ལ་བཙན་གནོན་གཏོང་བའི་དགོངས་པ་མེད། སྒྲིག་འཛུགས་ཡོད་ན་དེས་ཕན་གྱི་ཡོད་སྟབས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་གནང་ཡོད་ན། ང་ཚོས་ཆོས་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་མི་རིགས་ཤིག་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་པ་ལ་ངེས་པར་སྒྲིག་འཛུགས་མེད་ན་མི་འགྲིགས་པས་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་ཚང་མས་དགའ་པོ་བྱེད་དགོས་པ་ལས། སྒྲིག་འཛུགས་རྣ་བར་འགྲོ་མི་འདོད་པ་བྱེད་མི་རུང༌།

གོ་བསྡུར་བྱེད་པའི་སྐབས་ཁ་དང༌། ཞལ་ལྟ་བུ་ཡོང་མི་ཤེས་པས་ཚང་མས་རང་རང་གི་བསམ་ཚུལ་གང་ཡོད་གསལ་པོར་ཤོད་དགོས། དཔེར་ན། ང་ཚོ་བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུ་ཞིག་འཚོགས་ན། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཞེས་ངས་གང་བཤད་ཡང་དག་པའི་བཀའ་དང༌། སྤྱིར་བཏང་མི་ཞིག་གིས་བཤད་པ་དེར་ཆ་འཇོག་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཡོང་མི་ཤེས། གོ་བསྡུར་བྱེད་སྐབས་སྒོར་སྒོར་གྲལ་ལ་གོ་རིམ་མེད་ཅེས་པ་ལྟར་སྒོར་སྒོར་བྱས་ནས་གོ་བསྡུར་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

ཡང་རྩ་བའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་མགོ་མཇུག་ཡོད་དགོས། དེ་ཡང་དྲང་ཞིང་ཚད་དང་ལྡན་པ་ཞིག་དགོས་པ་ལས། བཙན་དབང་དང༌། འབུ་ཆེས་ཆུང་ཟོས་ལྟ་བུས་མི་འགྲིགས། འབུ་ཆེས་ཆུང་ཟོས་རིགས་ལ་རྩ་བ་ནས་ངོ་རྒོལ་བྱེད་དགོས། མི་རིགས་ཆེ་ཆུང་གི་འབུ་ཆེས་ཆུང་ཟོས་དང༌། གྲལ་རིམ་ཕན་ཚུན་འབུ་ཆེས་ཆུང་ཟོས། ཆོས་ལུགས་ཕན་ཚུན་འབུ་ཆེས་ཆུང་ཟོས། བླ་སློབ་བར་ལྟ་བུ་གང་ལ་ཡང་འབུ་ཆེས་ཆུང་ཟོས་བྱས་ན་ངོ་རྒོལ་བྱེད་དགོས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་དགོངས་པ་དེ་ལྟར་བཞེས་ཡོད། གང་ལྟར་ཆེན་པོས་ཆུང་ངུར་བཙན་གནོན་བྱེད་པའི་རིགས་ལ་རྩ་བ་ནས་ངོ་རྒོལ་བྱེད་དགོས། འོན་ཀྱང་ཡ་རབས་དྲང་པོའི་སྒྲིག་འཛུགས་དང་འབྲེལ་བའི་འགོ་ཁྲིད་པས་འགོ་འཁྲིད། ཉན་མཁན་གྱིས་ཉན་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ཚུལ་དང་མཐུན་པར་བྱ་དགོས་པ་ལས། རང་དབང་དང༌། མང་གཙོ་ཡོད་ཅེས་གོ་བ་ལོག་སྒྲུབ་བྱས་ན་མི་འགྲིགས་པས་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་རྩ་བ་ཆེན་པོར་འཛིན་རྒྱུ་འདི་ཚང་མས་སྙིང་ལ་བཅངས་དགོས།

འདི་གར་གཞིས་ཆགས་འགོ་བྱེད་པས་ཀྱང་ད་ཕན་ཧུར་ཐག་བྱས་ཡོད་ལ། ད་དུང་ཡང་བྱེད་རྒྱུར་ཁྱེད་ཚོས་ཡིད་ཆེས་དང༌། ཆ་འཇོག་བྱས་ཆོག་གི་རེད། དེ་བཞིན་སྡོད་སྒར་གྱི་འཐུས་མི་ཚོ་ཡང་ཁྱེད་རང་ཚོ་མང་མོས་ཀྱི་འདེམས་བསྐོ་བྱས་པ་ཡིན་པས། ཁོང་ཚོར་ཆ་འཇོག་དང༌ཉན་འཇོག་བྱེད་དགོས། གལ་སྲིད་དགེ་སྐྱོན་ཡོད་ན་མདུན་དུ་བཤད་སྦྱང་བྱེད་དགོས་པ་ལས། རྒྱབ་ཏུ་གང་བྱུང་བཤད་ན་སྒྲིག་འཛུགས་གཏོར་བཤིག་ལ་འགྲོ་གི་རེད། ད་དུང་གཞིས་ཆགས་ནང་བརྒྱ་ཤོག་ཁག་གི་བརྒྱ་དཔོན་སོགས་རིམ་པ་བཞིན་བྱ་སྤུ་གནོན་དུ་ཡོད་པ་རྣམས་ནས་ཀྱང༌། སྤྱིར་བཏང་འཛམ་གླིང་གི་འགྲོ་ལུགས་ལྟར་བཤད་ན། དྲང་པོས་གཞུང་བསྲང་བྱེད་དགོས་ལ། བོད་གངས་ཅན་པ་ལྟར་ན། ལས་རྒྱུ་འབྲས་དཔང་དུ་བཞག་ནས་འགྲོ་དགོས་པས། འགོ་ཁྲིད་ཚོས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་བྱེད་ཀྱི་རེད་ལ། བྱེད་ཀྱང་དགོས་པ་ཡིན། དེ་ལྟར་འགོ་འཁྲིད་པ་དེ་ལ་ཁྱེད་ཚོ་མང་ཚོགས་ནས་ཀྱང་ཉན་དགོས་ལ། ཆ་འཇོག་བྱེད་དགོས། ཡིད་ཆེས་བྱ་དགོས་པ་ལས། གང་བྱུང་བྱས་ན་ལས་དོན་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ཀྱང་འཐུས་ཤོར་འགྲོ་རྒྱུ་ལས། ཇི་བཞིན་འགྲུབ་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད། དེ་ཚོ་ངེས་པར་དུ་ཁྱེད་ཚོས་བློ་ངེས་བྱ་དགོས།

ཐ༽ སྒེར་གྱི་ཁེ་ཕན་དང་། སྤྱི་ཚོགས་མཉམ་འབྲེལ།

དེ་ནས་འདི་གར་མཉམ་འབྲེལ་ཚོང་ཁང་ཡོད། འདི་སྐོར། སྤྱིར་དེང་དུས་འཛམ་གླིང་ནང་སྤྱི་ས་མཉམ་རུབ་བྱེད་པ་གཅིག་དང༌། སྒེར་གྱི་ཁེ་ཕན་འབའ་ཞིག་སྤྱོད་པའི་ལུགས་གཉིས་ཡོད། དམར་པོའི་ལྟ་བའི་ནང་མཉམ་འབྲེལ་ལ་གཙིགས་སུ་འཛིན་པ་ཡིན། མ་རྩའི་ཡུལ་ཁག་ཨ་མི་རི་ཀ་ལྟ་བུར་སྒེར་གྱི་ཁེ་ཕན་གཙོ་བོར་འཛིན་པའི་ལྟ་བ་ཞིག་ཡོད། དེ་གཉིས་ཀར་ལེགས་ཆ་ཡོད་ལ་སྐྱོན་ཡང་ཡོད། མཐའ་གཅིག་ཏུ་མཉམ་འབྲེལ་འབའ་ཞིག་མ་གཏོགས་སྒེར་གྱི་ཁེ་ཕན་ཏིལ་འབྲུ་ཙམ་མེད་པ་བཟོས་ན། དམར་པོའི་ལྟ་བའི་ནང་ཐོག་མར་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང༌། ལག་ལེན་དངོས་སུ་འགེལ་སྐབས་སྒེར་གྱི་ཁེ་ཕན་རྩ་མེད་ཀྱིས་སྤྱི་ཚོགས་མཉམ་འབྲེལ་བྱ་རྒྱུ་དེ་མི་རང་ཡིན་སྟབས་ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་མེད།

ཨུ་རུ་སུའི་ནང་མཚོན་ན། དམར་པོར་གྱུར་ནས་ལོ་ ༤༠ སྐོར་སོང་བ་དེ་སྔ་ལེ་ཉིན་དང༌། སི་ཏ་ལིན་ལ་སོགས་པ་ཡོད་སྐབས་དམ་པོ་ཡོད་ཀྱང་མ་ལིན་ཁོབ་དང༌། ཁུར་ཞི་ཆོབ་ལ་སོགས་པར་རིམ་བཞིན་ལྷོད་ཡངས་དང་གུ་ཡངས་སུ་ཕྱིན་ཡོད་ལ། བསམ་བློ་གུ་ཡངས་པོ་གཏོང་གི་ཡོད་པ་རེད། གང་ཡིན་ཟེར་ན། ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་ལག་ལེན་བྱེད་པའི་ཚེ་སྒེར་གྱི་ཁེ་ཕན་རྩ་བ་ནས་མེད་པར་སྤྱི་ཚོགས་མཉམ་སྡེབ་འབའ་ཞིག་བྱ་རྒྱུ་དེ་མིའི་བསམ་བློར་མི་རན་པ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད། རྒྱ་ནག་ལ་མཚོན་ན། མི་མང་སྤྱི་ཁང་ལ་སོགས་པ་བཙུགས་ནས་ལས་འགུལ་ཤུགས་ཆེ་སྤེལ་ཡོད་ཀྱང་ད་ཆ་སྦོ་ལུག་པ་རེད། དེར་བརྟེན་ང་ཚོས་ཀྱང་མཐའ་གཅིག་ཏུ་སྤྱི་ཚོགས་མཉམ་སྡེབ་ཁོ་ནའི་ཐོག་འགྲོ་རྒྱུར་ཡང་སྐྱོན་ཞིག་ཡོད།

ཡང་མཐའ་གཅིག་ཏུ་སྒེར་གྱི་ཁེ་ཕན་འབའ་ཞིག་གི་ཐོག་ཏུ་ཕྱིན་ནས་མཉམ་འབྲེལ་གྱི་རིགས་རྩ་བ་ནས་མི་དགོས་པར་བསམས་ན་དེ་ཡང་ནོར་འཁྲུལ་རེད། མཉམ་འབྲེལ་ལ་ཡང་དགེ་མཚན་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཡོད། ལྷག་པར་ང་ཚོས་མི་རིགས་གཅིག་གི་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལ། གཉིས་ནས་དེང་དུས་ང་ཚོར་དཀའ་ངལ་ཡོད་པའི་དུས་ཤིག་ཡིན། རང་ཡུལ་མིན་པར་མི་ཡུལ་དུ་སླེབས་པ་དང་། མི་ཡུལ་དུ་ཡང་འཚོ་བའི་ཕྲ་གཞི་ནས་ཚུགས་རྒྱུའི་དུས་སྐབས་ཡིན་པས། མཉམ་འབྲེལ་བྱ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

དེས་ན། ང་ཚོས་སྒེར་གྱི་ཁེ་ཕན་ཡོད་ལ། སྤྱི་ཚོགས་མཉམ་འབྲེལ་གྱི་ནུས་པ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱོགས་གཉིས་ཀའི་ལེགས་ཆ་ལེན་ཐུབ་པ་བྱུང་ན། ངོས་ནས་གོང་དུ་བརྗོད་པའི་ཨི་སི་རལ་ཞེས་པའི་ལུང་པ་དེར་ཡང་གཉིས་ཀ་ཡོད་ལུགས་གོ་ཐོས་བྱུང༌། ཕྱིན་ཆད་བོད་ལའང་ངེས་པར་དུ་མཉམ་འབྲེལ་གྱི་ནུས་པ་འདོན་པ་དང༌། སྒེར་གྱི་ཁེ་ཕན་ལའང་ཤུགས་རྒྱག་རྒྱུ་གཉིས་ལྡན་ཞིག་བྱུང་ན་མི་མང་ལ་བདེ་སྐྱིད་འབྱུང་བ་དང༌། རྒྱལ་ཁབ་ཚགས་སུ་ཚུད་པ་ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་མེད་དམ་བསམ་པ་འདུག དེར་བརྟེན་གཞིས་སྒར་འདི་ལྟ་བུའི་ནང་དུའང་ད་མུས་གཉིས་ཀ་ཡོད་ན་ལེགས་པོ་རེད། འགའ་ཤས་ནས་སྒེར་གྱི་ཁེ་ཕན་གཙོ་བཟུང་བྱས་ནས་མཉམ་འབྲེལ་ལ་དོ་སྣང་ཆུང་སྐྱོན་ཡོང་གི་མེད་དམ་སྙམ། དེ་ལྟར་བྱས་ཏེ་ནོར་འཁྲུལ་རེད། མཉམ་འབྲེལ་བྱས་ན་སྤྱིའི་ཁེ་ཕན་ཧ་ཅང་རླབས་ཆེན་པོ་ཞིག་འབྱུང་བ་ཡིན་པས་ང་ཚོས་གཉིས་ཕྱོགས་ལ་བསམ་བློ་བཏང་ན་ཡག་པོ་མིན་ནམ་སྙམ།

དེ་སྔོན་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་ལྟར་མང་པོ་ཞིག་ནས་ལས་འགུལ་བྱས་ཏེ་ལྟོ་ཚང་བསྒྲིལ་བ་བྱུང་ཡོད་པ་རེད། དེ་ཚོར་རང་གི་ཐབ་ཚང་ལོགས་སུ་འཛིན་པ་ལྟ་བུའི་རང་འདོད་ལྟར་བྱ་རྒྱུ་མེད་པར། སྤྱི་ཐབ་ལ་བསྟུན་དགོས་པའི་དཀའ་ངལ་འགའ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང༌། སྤྱིའི་འགྲོ་གྲོན་ཆེ་ཆུང་དང༌། ལས་ཀའི་ནུས་ཤུགས་སོགས་གང་ནས་བལྟས་ཀྱང་ལྟོ་ཚང་བསྒྲིལ་བ་ལ་དགེ་མཚན་མང་པོ་ཡོད་ངེས་རེད། དེ་དག་ལའང་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས། དེ་སྔ་ཨ་གསར་ལྟ་བུས་མཉམ་འབྲེལ་ཞིག་བཙུགས་ཀྱང་། ལོ་ཟླ་རིམ་སོང་གིས་གཟི་འོད་ཇེ་ཆུང་དུ་ཕྱིན་ནས་མཐར་ཡལ་འགྲོ་བ་ལྟ་བུ་བྱས་ན་མི་ལེགས། ཕྱིན་ཆད་གཞིས་ཆགས་ཡོངས་རྫོགས་ཚགས་སུ་ཚུད་ཅིང་། རང་རང་ལ་དངུལ་དངོས་འདང་ངེས་འདུམ་ངེས་བྱུང་བའི་མཚམས་རང་འདོད་ལྟར་བྱས་རུང་ཁྱད་པར་མེད། དེ་ལས་སླ་པོ་ཡིན། ད་ལྟ་མི་འདེང༌། མི་འདུམ་ཞེས་སྐད་ངན་རྒྱག་བཞིན་པའི་སྐབས་སུ་ད་དུང་འགྲོ་གྲོན་འཕར་མ་བཏང་ན་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད་པས་དེ་དག་སེམས་སུ་ངེས་པ་བྱ་དགོས།

དེ་བཞིན་འདིར་བདེ་དོན་ཚོགས་པ་ཞིག་ཡོད་ལ། ཚོགས་པའི་འགྲོ་སྟངས་འདི་ཡང་ད་ལྟའི་སྐབས་འདིར་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཕྱིན་ཆད་བོད་དུ་ལོག་ནས་ཀྱང་ཚོགས་པའི་འགྲོ་སྟངས་བཟོ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་མིན་ནམ་སྙམ། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ལས་ཀ་ཡང་བྱས། ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་འདི་ཚོའི་འགྲོ་སྟངས་གང་འདྲ་ཡོད་མེད་ལ་སློབ་སྦྱོང་དང་དོ་སྣང་བྱས་ན་ཕན་ཐོགས་མེད་དམ་སྙམ་པ་འདུག སྒྲིག་འཛུགས་ཆེ་ཆུང་ལ་མ་ལྟོས་པར་ཚང་མར་མང་ཚོགས་ནས་སློབ་སྦྱོང་བྱ་རྒྱུ་གལ་གནས་ཆེན་པོ་འདུག

ད༽ གླང་ཤའི་ཀླན་ཀ་དང་། མི་རིགས་ཀྱི་ཆོས་རིག

དེ་ནས་གླང་ཤའི་རིགས་ལ་དོ་སྣང་བྱ་རྒྱུའི་སྐོར་ལ་གོང་དུ་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་ལྟར་ཚང་མས་དོ་སྣང་བྱེད་བཞིན་ཡོད་ཀྱང༌། ད་དུང་ཕྲན་བུ་ཀླན་ཀ་ཡོང་གི་མེད་དམ་སྙམ་པ་འདུག ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་མངའ་སྡེ་ཞིག་གི་གྲོང་གསེབ་ཏུ་བསྡད་ཡོད་པས་ཡུལ་མི་ཚོས་ལྷའི་རིགས་ལྟ་བུར་དད་པ་དང༌། རྩི་འཇོག་བྱེད་ས་དེ་སྐུ་གཟིམས་ཞུས་ན། དེ་ནི་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་ཡིན། ལེགས་པོ་རྩ་བ་ནས་མེད། དེ་ལ་ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་བྱ་དགོས། དེ་ལ་ཀླན་ཀ་ལྷགས་ན་མི་རེ་ཟུང་བར་དགའ་མིན་དགའ་མདོག་བྱུང་བ་ལྟ་བུ་མིན་པར། མི་རིགས་སོ་སོའི་ཆོས་དང༌། ཤེས་རིག་གི་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་རྩ་དོན་ཞིག་ཡིན་སྟབས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རང་དང་འགལ་ཟླར་འགྲོ་རྒྱུར་ཉེན་ཁ་ཡོད། དེ་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོས་ངེས་པར་དུ་ཡིད་གཟབ་དང་། དེ་ལ་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས།

དེ་བཞིན་མངའ་སྡེ་འདིའི་ནང་ཆང་རག་ལག་ལེན་མི་ཆོག་པ་ཡིན་ན་ཡང༌། བོད་མི་ཚོ་རང་ཡུལ་དང་བྲལ་ཞིང་། སེམས་པ་སྐྱོ་པོའི་ངང༌ཚ་བའི་ནང་ལས་ཀ་བྱེད་དགོས་སྟབས་རང་གི་སྐོམ་ཆང་ཕྲན་བུ་བེད་སྤྱོད་མི་བྱ་མཐུ་མེད་བྱུང་བར་ཨའོ་ཙམ་ཨེ་ཡིན། དེ་མིན་མངོན་གསལ་དོད་པོའི་ཐོག་ནས་རང་གིས་སྤྱོད་པ་དང༌། གཞན་ལ་སྦྱིན་པ། ཚོང་བ། དེ་ཡང་རྒྱ་གར་བར་ཚོང་སྦྱིན་སོགས་བྱས་ན་ཤིན་ཏུ་སྐྱོན་ཆེན་པོ་ཡིན་པས་གཟབ་གཟབ་བྱ་དགོས།

ང་ཚོ་རྒྱ་གར་གྱི་ཡུལ་དུ་གནས་ཡོད་སྟབས་བོད་ཀྱི་ཁ་དཔེར་ཡུལ་ཆུ་བཏུང་ནས་ཡུལ་ཁྲིམས་འཁུར་ཞེས་པ་ལྟར། གོང་གི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་རྒྱ་གར་བའི་ཡུལ་སྲོལ་ཡིན་པས་ཡུལ་ཁྲིམས་ལ་རྩི་བཀུར་བྱ་དགོས་པ་ལས། ང་ཚོ་བོད་མི་ཡིན་པས་རྒྱ་གར་བའི་ཁྲིམས་ལུགས་ལ་བརྩི་མི་དགོས་བསམ་ན་ནོར་འཁྲུལ་རེད།

ན༽ འཕགས་བོད་ཀྱི་འབྲེལ་བ་དང་། གཉིས་ཕན་གྱི་བདེ་སྐྱིད།

དེ་ནས་རྒྱ་གར་ཡུལ་མི་ཚོར་མཐུན་སྒྲིལ་བྱ་རྒྱུ་གལ་གནད་ཆེན་པོ་ཡིན། མི་བྱེ་བྲག་པ་མི་རེ་ངོ་རེའི་ཆ་ནས་བོད་མིར་མཐོང་ཆུང་ཁྱད་གསོད་བྱེད་མཁན་ངེས་པར་ཡོང་གི་རེད། འོན་ཀྱང་རྩ་བ་ནི་ང་ཚོས་རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་ཞེས་འབོད་པ་ལྟར། བོད་མི་དགེ་ཕྲུག་དང༌། རྒྱ་གར་བ་ང་ཚོའི་དགེ་རྒན་ལྟ་བུ་ཡིན། བསམ་བློ་བཏང་ན། རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱུང་མེད་ན། ང་ཚོའི་བོད་ད་དུང་མུན་པའི་གླིང་དུ་སྡོད་ཀྱི་རེད། ང་ཚོ་མགོ་བཏེགས་བཏེགས་འདི་ལྟར་བྱེད་མི་ཐུབ།

དེ་བཞིན་རྒྱ་གར་རང་དབང་གི་ཡུལ་འདི་བོད་དང་ལོ་ངོ་སྟོང་ཕྲག་རིང་གི་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བར་གྱར་ཏེ་མི་ཡུལ་དུ་སླེབས་པའི་ཚེ་ཁྱིམ་མཚེས་རྒྱལ་ཁབ་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་མི་འདྲ་ཙམ་གྱིས་ང་ཚོར་བདག་སྤྲོད་དང༌། གཅེས་སྐྱོང་བྱེད་པ་འདི་དག་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་རེད། བོད་མི་ཚང་མས་མིས་ཚུར་བྱེད་སྟངས་བཟང་ངན་ལ་མ་ལྟོས་པར་ང་རང་ཚོའི་ཕར་བྱེད་སྟངས་ཀྱི་ཐད་ལ། བོད་མི་རྣམས་ཚུལ་མཐུན་སྙོམ་ཆུང་ལེགས་པོ་འདུག་ཅེས་བརྗོད་རྒྱུའི་མཐོང་ཚུལ་ཡོད་པ་ཞིག་ངེས་པར་དགོས་པ་ཡིན། དེས་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་འཕྲལ་སེལ་ལའང་དགོས་པ་ཡོད་ཅིང༌། ཕུགས་རྒྱང་རིང་པོའི་ཆ་ནས་ཀྱང་དགོས་པ་ཆེན་པོ་ཡོད།

ཚང་མས་ཤེས་གསལ་ལྟར། ངས་གནས་ཚུལ་ཕྲན་བུ་བརྗོད་ན། ང་ཚོ་བོད་ཀྱི་བདེ་སྐྱིད་དང༌། རྒྱ་གར་གྱི་བདེ་སྐྱིད་གཉིས་མགོ་མཇིང་སྦྲེལ་ནས་བསྡད་ཡོད། རྒྱ་གར་འདི་ལོ་ཉིས་བརྒྱ་ལྷག་གི་རིང་དབྱིན་ཇིའི་མི་སེར་སྤེལ་ཡུལ་འོག་ཏུ་ཚུད་ནས་སྟོབས་ཤུགས་ཆེན་པོ་རྒྱས་མ་ཐུབ་པ་དང་། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༤༧ ལོར་གཞི་ནས་རང་བཙན་བྱུང་སྟེ་ཡུན་རིང་མ་སོང་བའི་མུར་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༤༩ ནས་ ༡༩༥༠ བོད་དུ་རྐྱེན་ངན་བྱུང་ནས་བོད་ཕུང་བ་རེད། དེ་དག་གཙོ་ཆེ་ཤོས་བོད་པ་རང་གིས་ལན་ཡོད་ཀྱང༌། རྒྱ་གར་དཔུང་སྟོབས་ཞན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཀྱང་ཉེར་ལེན་བྱས་ཡོད་པ་རེད།

བོད་ལ་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༤༡ ནས་བཟུང་གནས་ཚུལ་ཇེ་སྡུག་ཏུ་ཕྱིན་ནས་ད་ལྟའི་ཆར་རྒྱ་གར་ལ་ཡང་འདི་འདྲའི་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད། རྒྱ་གར་གྱི་འབྲས་ཞིང་ཚོའི་ནང་དཀའ་སྡུག་ཆེན་པོ་སྤྱད། ཉིན་རེར་སྒོར་ཟུར་ཏེ་ཨ་ན་འགའ་ཤས་ཀྱིས་རང་གི་གྲོད་པ་བརྒྱངས་ནས་སྡོད་མཁན་ཚོས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ནས་བསགས་པ་དེ་ད་ཆ་རྒྱ་གར་བྱང་རྒྱུད་ས་མཚམས་སུ་འགྲོ་སོང་སྒོར་ས་ཡ་མང་པོ་འགྲོ་གི་ཡོད། བོད་ལ་བདེ་སྐྱིད་དང༌། རང་དབང་ཞིག་ཡོད་ན་རྒྱ་གར་གྱི་བྱང་རྒྱུད་ལ་དམག་མི་དགོས་དོན་མེད་ལ། འགྲོ་སོང་གཏོང་དགོས་དོན་དེ་བས་མེད། ད་ཆ་བོད་ཀྱི་རང་དབང་ཉམས་པ་དེས་རྒྱ་གར་རང་གི་དོན་ལ་ཧ་ཅང་གནོད་རྐྱེན་ཆེན་པོར་གྱུར་ཡོད། དེར་བརྟེན་བོད་དང༌། རྒྱ་གར་གྱི་བདེ་སྐྱིད་ལ་འབྲེལ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད།

འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ལ་མཚོན་ན། རྒྱ་གར་དཔུང་སྟོབས་ཆུང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་བོད་ཕུངས་ཤིང་། བོད་ཕུངས་བ་དེས་རྒྱ་གར་ལ་གནོད་པ་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཕྱིན་ཆད་བོད་ཡུལ་ལེགས་པོ་བྱུང་ན་རྒྱ་གར་དུ་སྐྱིད་པོ་ཡོང་ངེས་ཡིན། གནས་ལུགས་དེ་རྒྱ་གར་གཞུང་དང༌། རྒྱ་གར་མི་མང་གིས་གསལ་པོ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད། རྒྱ་གར་བ་རྣམས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཁྲུངས་ཡུལ་གྱི་མི་ཤེས་ལྡན་ཞིག་ཡིན་པས། ངེས་པར་བོད་ལ་ཕན་པའི་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་ཡིན་པར་ངས་ཐག་བཅད་ནས་བརྗོད་ཐུབ་པ་ཡིན།

དེ་སྔ་རྒྱ་གར་དཔོན་རིགས་འགའ་རེའི་བསམ་ཚུལ་དུ་འཛམ་གླིང་ཤར་ཕྱོགས་སུ་སྟོབས་ཤུགས་ཆེ་ཤོས་རྒྱ་དཀར་ནག་གཉིས་ཡིན། དེ་གཉིས་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ཐ་དད་ཡིན་ཀྱང༌། རྩ་དོན་ལྔ་གཞིར་བཞག་གི་ལག་པ་སྦྲེལ་ཐུབ་ན། ནུབ་ཕྱོགས་རྒྱལ་ཁབ་ལ་མགོ་རྒྱུག་ཅིག་གཞུ་ཐུབ་པའི་རེ་བ་བྱས་ཀྱང་ད་ཆ་དེ་ལྟར་མ་བྱུང༌། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༢ ལོའི་གནས་ཚུལ་དེས་འཆར་གཞི་ཚང་མ་འཁྲུགས་པ་རེད། དེ་འདྲའི་བསམ་ཚུལ་ཕྲན་བུ་ཡོད་མཁན་དག་ཀྱང་། ད་ཆ་ཀླད་པ་གཙང་མར་བཀྲུས་ཏེ་ད་ཆ་བོད་ལ་བདེ་སྐྱིད་མ་བྱུང་ན་རྒྱ་གར་ལ་བདེ་སྐྱིད་མི་ཡོང་བར་ཁ་གཅིག་གྲགས་ལྟ་བུར་གྱུར་ཡོད། རྒྱ་གར་གྱི་བདེ་སྐྱིད་དེ་བོད་ཀྱི་བདེ་སྐྱིད་ལ་འབྲེལ་བ་ཡོད་སྟབས། བོད་ཀྱི་བདེ་སྐྱིད་དེས་བོད་མི་སྨོས་ཅི། རྒྱ་གར་ལ་ཡང་ཕན་གྱི་ཡོད།

ངས་ཐག་གཅོད་མི་ཐུབ་ཀྱང་ང་རང་གི་བསམ་ཚོད་བྱས་ན། ང་ཚོའི་བསྒྲུབ་བྱ་ནི་བོད་ཀྱི་རང་དབང་ཡིན། ད་ཆ་རྒྱ་གར་གྱིས་ཀྱང་བོད་རང་དབང་ཡོང་བའི་ལམ་གཅིག་གི་ཐོག་ཏུ་རིམ་པས་ཡོང་གི་མེད་དམ་སྙམ། དེ་ནི་བསམ་བློའི་ཚོད་དཔག་ཙམ་ལས་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་བསམ་ཚུལ་འདི་རེད་ཅེས་ངས་བརྗོད་པ་མིན་པས་དེ་འདྲར་ངོས་འཛིན་བྱས་ན་མི་འགྲིགས། ད་དུང་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༥ ནས་ ༡༩༦༦ ཙམ་བར་སྒུག་ན་རིམ་བཞིན་གསལ་པོ་ཡོང་ཤས་ཆེ། དེར་བརྟེན་མ་འོངས་པའི་ཆར་བོད་ཀྱི་རང་དབང་ཡོང་བར་གཙོ་ཆེ་ཤོས་བོད་མི་རང་གིས་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས་ཀྱང༌། ཕྱིའི་རྐྱེན་བཟང་ཤོས་རྒྱ་གར་ལ་ཐུག་པ་ལྟ་བུ་ཡོད། འགའ་ཤས་ཀྱི་བསམ་པར་ང་ཚོར་ཨ་རི་ནས་སྐྱོབ་གསོ་མང་པོ་བཏང་ཡོད་པས། ཨ་རིས་བོད་རང་བཙན་སྤྲོད་ཐུབ་མི་ཡོང་ངམ་བསམ་ན་ཨ་རིས་སྤྲོད་མི་ཐུབ། གལ་གནད་ཆེ་ཤོས་རྒྱ་གར་རང་ལ་ཐུག་ཡོད།

དེར་བརྟེན་རྒྱ་གར་གྱི་མི་ཤེས་ལྡན་ཡ་རབས་ཚོས་ང་ཚོ་བོད་མིར་ཞེ་ཐག་པ་ནས་དགའ་པོ་བྱས་ཏེ་ང་ཚོ་བུ་སྤུན་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། ཤ་མདོག་དང༌བཟོ་དབྱིབས་ནས་བུ་སྤུན་མི་འདྲ་ཡང༌། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ལ་གཞིགས་ན་ང་ཚོ་ངོ་ཐོག་བུ་སྤུན་ལྟ་བུ་ཡིན། དེས་ན་ང་ཚོས་རྒྱ་གར་ལ་མཐུན་འབྲེལ་གང་གཟབ་བྱེད་དགོས། ལས་བྱེད་པའི་ཆ་ནས་བྱས་ན། ང་ཚོ་དྷ་རམ་ས་ལར་ལུང་ཁུག་གྲོང་གསེབ་གཟི་བརྗིད་གང་ཡང་མེད་ཀྱང༌། དྷ་རམ་ས་ལ་དང༌། ལྡི་ལིར་འབྲེལ་བ་མི་དམན་ཙམ་ཡོད་ཅིང༌། རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ནས་ཀྱང་འབྲེལ་བ་ལེགས་པོ་ཞིག་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག དེ་ནི་སྒེར་པ་གཅིག་གི་དོན་དུ་བརྗོད་པ་མིན། བོད་སྤྱིའི་དོན་དུ་རྒྱ་གར་དང་འབྲེལ་བ་ལེགས་པོ་དགོས་གལ་ཆེན་པོ་རེད་ཅེས་བརྗོད་རྒྱུ་ཡིན་པས། ཡུལ་མི་རྒྱ་གར་བ་རླུང་ལང་མདོག་ཁ་པོ་ཚོར་མཐོང་ཆུང་ཁྱད་གསོད་མ་བྱས་པར་མཐུན་འབྲེལ་ལེགས་པོ་བྱེད་དགོས།

པ༽ རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་གྲོས་ཆོད་དང་། བརྗོད་ཚིག་གི་གལ་གནད།

དེ་ནས་བོད་དོན་སྤྱིའི་གནས་ཚུལ་སྐོར་བརྗོད་ན་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོ་ནས་ད་བར་ཡར་རྒྱས་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཡོད། མཉམ་སྦྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ནང་བོད་དོན་སྐོར་གྲོས་ཆོད་ཐེངས་གཉིས་བཞག་ཡོད་པའི་གྲོས་ཆོད་དང་པོ་འགྲོ་བ་མིའི་ཀུན་སྤྱོད་ཐོབ་ཐང་སྐོར་དང༌། གཉིས་པར་རང་ཐག་རང་གཅོད་ཅེས་པའི་ཚིག་གཅིག་ཡོད་པ་དེ་གནད་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད། སྲིད་དོན་མཁས་པ་ཚོས་བརྗོད་ཚུལ་ལྟར་ན། རང་བཙན་ཞེས་པ་དམར་འདོན་བརྒྱབ་པ་ལྟ་བུ་དང༌། རང་ཐག་རང་གཅོད་ཅེས་པར་དོན་གྱི་རང་བཙན་ཚང་བའི་ཚིག་གནད་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་འདུག

དེར་རྟེན་རྒྱལ་ཚོགས་ནང་ལ་ཡང་གང་ལ་གང་འཚམ་གྱི་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་ཡོད་ལ། ལྷག་པར་འདི་ལོ་རིང་མིན་ཚུགས་རྒྱུའི་རྒྱལ་ཚོགས་ནང་བོད་དོན་བསྐྱར་དུ་ཞུ་རྩིས་ཡོད། ད་ཕན་རྒྱ་གར་བར་གནས་སུ་བསྡད་ཡོད་ཀྱང༌། འཕྲལ་ཕུགས་བསམ་བློ་རྒྱ་ཆེ་གཏོང་དགོས་པའི་སྟབས་ཀྱིས་གྲོས་ཆོད་ཀྱི་ཚིག་དོན་རྩུབ་པོ་མིན་པ་ཞིག་བྱུང་ན་འདི་ལོར་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་རྒྱབ་སྐྱོར་གནང་རྒྱུའི་ཁས་ལེན་གཙང་མ་གནང་བྱུང༌། དེའི་སྐོར་དུས་གསར་ཐོག་ཏུ་ཡང་དྲིལ་བསྒྲགས་བྱས་ཡོད་པ་རེད། དེ་དག་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་རེད།

བར་སྐབས་ཨུ་རུ་སུས་མཚོན་པའི་དམར་པོའི་རྒྱལ་ཁབ་རྣམས་ཀྱིས་ངོ་རྒོལ་བྱས་ཡོད། རྒྱལ་ཚོགས་ནང་ཁོང་ཚོའི་བོད་དོན་སྲིད་བྱུས་ལ་ལམ་སེང་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་ཡོང་མིན་བརྗོད་མི་ཐུབ་ཀྱང༌། རྒྱ་ནག་དང༌ཨུ་རུ་སུའི་དབར་གྱི་འབྲེལ་བ་ཛ་དྲག་པོའི་ཐོག་ཏུ་སླེབས་ཡོད། ཐོག་མའི་རྩོད་གཞི་ལྟ་བ་མི་མཐུན་པ་ལས་བྱུང་ཡང་། རིམ་བཞིན་ཟླ་བ་གཅིག་སོང་གཉིས་སོང་མཚམས་སུ་གནས་ཚུལ་གཞན་དུ་འགྱུར་ཏེ་ད་ཆ་ཁུར་ཞིབ་ཅོབ་དང༌། མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་བར་དངོས་སུ་སྐྱོན་འཛུགས་བྱེད་རེས་བྱུང༌། ཉེ་ཆར་རྒྱ་ནག་གིས་རུ་སུར་སྐྱོན་བརྗོད་བྱས་པར་ཁུར་ཞི་ཅོབ་ཀྱིས་ལན་འདེབས་བྱས་པ་ཞིག་ནང༌། རྒྱ་ནག་གོང་མ་ཚོས་ནང་སོག་དང༌། བོད། ཤིང་ཅང་སོགས་དབང་བསྒྱུར་བྱས་ལུགས་བརྗོད་པ་དང༌། དེ་བཞིན་རུ་སུའི་ནང་བོད་སྐོར་དེབ་ཐོན་པ་དང༌། ཡང༌། དབྱིན་ཡུལ་ཁུལ་རུ་སུའི་དེབ་ཀྱི་ཚོང་ཁང་ནང་ངས་བྲིས་པའི་དེབ་ཚོང་གི་ཡོད་པ་སོགས་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ལ་འགྱུར་བ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད།

ནུབ་ཕྱོགས་རྒྱལ་ཁབ་ཚོས་བོད་དོན་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་བཞིན་པ་དང༌། བར་གནས་རྒྱལ་ཁབ་མང་པོ་ཞིག་རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་བལྟ་བཞིན་ཡོད་པས་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱས་ན་ཁོ་ཚོར་ཡང་འགྱུར་བ་ཡོང་རེ་ཡོད། རུ་སུ་དང༌། སོག་པོ་སོགས་ནས་རྒྱལ་ཚོགས་ནང་ང་ཚོར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་ནང་གི་བསམ་བློའི་ཐོག་འགྱུར་བ་བྱུང་ཡོད། དེ་དག་ཆུང་ཆུང་ཞིག་གཏན་ནས་མིན་ཞིང༌། དེ་དག་ང་ཚོས་ཐབས་ཤེས་བྱས་ནས་བསྒྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་མིན་ལ། དེ་དག་སྟེས་དབང་སྟབས་ལེགས་ཀྱིས་བྱུང་བའམ། ཆོས་ཕྱོགས་ནས་བཤད་ན་བདེན་པའི་མཐའ་གསལ་བ་ཞིག་ཡིན། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྟེང་ང་ཚོ་ས་འོག་གི་འབུ་སྲིན་ཙམ་ལས་མེད་ཀྱང༌། བདེན་པའི་རྒྱལ་ཁ་ཆེན་པོ་ཐོབ་བཞིན་ཡོད། དེ་དག་ནི་ལས་རྒྱུ་འབྲས་ཡོད་པའི་རྟགས་བསྟན་པ་ཡིན།

གལ་ཏེ་རྒྱུ་འབྲས་མེད་ན་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྟེང་ང་ཚོ་ལྟ་བུའི་ལུང་པ་ཆུང་ཆུང་མང་པོ་ཡོད་པ་དེ་རྣམས་རེ་བ་རྒྱག་ཡུལ་མེད། དེར་བརྟེན་ངས་བདེན་པ་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད་ཅེས་དེ་སྔོན་ནས་བརྗོད་པ་ལྟར་ད་ཆ་བདེན་པའི་གཟི་བྱིན་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་བཞིན་འདུག རྒྱལ་སྤྱིའི་གནས་ཚུལ་ཐོག་བོད་དོན་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོ་ལས་གནས་ཚད་ཧ་ཅང་མཐོ་རུ་ཕྱིན་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱ་གར་དང༌། ང་ཚོའི་བར་ཡང་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོ་ནས་གཞི་རྩ་གང་ལེགས་ཡོད་ཀྱང༌། སྐབས་རེ་སྲིད་དོན་གྱི་ལྟ་སྟངས་འགའ་ཤས་མི་མཐུན་པ་ཆགས་ཡོད། ད་ཆ་རིམ་བཞིན་ཐག་ཇེ་ཉེར་འགྲོ་བཞིན་པ་རེད།

ཕ༽ བོད་ཀྱི་རང་དབང་དང་། རྩ་བའི་སྟོབས་ཤུགས།

གཙོ་ཆེ་ཤོས་བོད་རང་དབང་ཡོང་དང་མི་ཡོང་ནི། གཞིས་བྱེས་བོད་མི་རྣམས་ཀྱི་འབད་རྩོལ་ལ་རག་ལུས་ཡོད་ལ། བྱེས་འབྱོར་མི་མང་རྣམས་ནས་ཀྱང་ལྷག་བསམ་དང་བཅས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་དང་རྒྱག་མུས་རེད། གཞིས་ལུས་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ལ་མཚོན་ན། ཧ་ཅང་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དང༌། ལོ་རེ་ནས་ལོ་རེ་རྒྱ་མིར་མི་དགའ་བ་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་བཞིན་པ་རེད། རྒྱ་ནག་ནང་ཁུལ་ལའང་དམར་པོའི་ལྟ་བ་འཛིན་མཁན་རྒན་པ་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་དང༌། རྒྱ་ནག་གི་གཞོན་ནུ་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་མི་མཐུན་པར་རྒྱབ་འགལ་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་ལྟར། བོད་ལ་ནི་དེ་བས་ཀྱང་ཡོད།

རྒྱ་མིས་ཆབ་མདོ་དང༌། ཀོང་པོ་རྒྱ་མདའ་ཁུལ་ལ་སློབ་གྲྭ་ཆུང་བ་མང་པོ་བཙུགས་འདུག གཙོ་ཆེ་ཤོས་རྒྱ་སྐད་རྒྱ་ཡིག་ཡིན་པ་མ་ཟད། དམར་པོའི་ལྟ་བ་ནི་གཙོ་བོར་སློབ་བཞིན་པ་རེད། འོན་ཀྱང་སློབ་གྲྭ་དེ་ཚོའི་ནང་རང་བཞིན་གྱི་བོད་རང་དབང་དང༌། བོད་མིར་དགའ་ཞེན་བྱེད་པ། རྒྱ་མིར་མི་དགའ་བའི་བསམ་ཚུལ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་ཚོད་འདུག དེ་ནི་གནད་འགགས་དང་གལ་གནད་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཡིན། དེ་དག་ལ་གཞིགས་ན་བོད་རང་དབང་སྒྲུབ་པ་ལ་སྤྱིར་གཞིས་བྱེས་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དང༌། ལྷག་པར་གཞོན་ནུ་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་ཧ་ཅང་ཐག་ཉེ་རུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད། དེ་ནི་ང་ཚོའི་རྩ་བའི་སྟོབས་ཤུགས་གཙོ་བོ་དེ་ཡིན། རྒྱ་མིའི་སློབ་གྲྭར་བསྐྱོད་ཅིང་། རྒྱ་མིས་སློབ་སྦྱོང་སྤྲད་པའི་གཞོན་ནུ་ཚོས་རྒྱ་མིར་ཁ་གཏད་གཅོག་པ་དེ་ནི་རླབས་ཆེན་བསྟོད་པའི་མེ་ཏོག་འཐོར་འོས་པ་རེད། བོད་ཀྱི་རང་དབང་ཡོང་སའི་རྩ་བའི་སྟོབས་ཤུགས་བོད་རིགས་གཞོན་སྐྱེས་ཚོར་ཐུག་ཡོད་པས། གཞིས་ལུས་གཞོན་སྐྱེས་རྣམས་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་མེད་དམ་སྙམ་པ་འདུག

དེར་བརྟེན་ལོ་ཤས་ནང་བྱུང་བའི་འགྱུར་བ་རྣམས་བཟང་པོ་བྱུང་སྟེ། རེ་བ་ཇེ་ཆེ་ནས་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་བཞིན་པ་རེད། གཅིག་བྱས་ན་ང་ཚོའི་རང་དབང་ལོ་ ༢༠ ནས་ ༣༠ ཙམ་འགོར་སྲིད། གཅིག་བྱས་ན་ལོ་ ༥ ནས་ ༦ ཐོག་བོད་རང་དབང་མི་ཡོང་བའི་ངེས་པ་མེད་པས། ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། ཡང༌། གཞིས་ཆགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་ཡིན། རང་དབང་དེ་རིང་བྱུང་ན། སང་ཉིན་གཞིས་ཆགས་བསྡུ་གསོག་བརྒྱབ་ནས་འགྲོ་ཆོག་པ་ལས། རང་དབང་མགྱོགས་པོ་ཡོང་རྒྱུར་གཞིས་ཆགས་བྱེད་རིན་མི་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ན་ནོར་འཁྲུལ་རེད། དེ་གཉིས་ཀྱི་དབྱེ་བ་གསལ་པོར་འབྱེད་དགོས།

བ༽ སྤྱི་བྱེའི་གནས་ཚུལ་དང་། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ལམ་ལུགས།

དེ་ནས་ཚང་མས་སློབ་སྦྱོང་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། གནས་ཚུལ་བོད་ཡིག་གི་དེབ་དང༌། གསར་ཤོག་སོགས་ལ་དོ་སྣང་བྱས། གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་གོ་ཐོས་དང༌། གནས་ཚུལ་མང་པོར་བསམ་གཞིག་བྱ་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། བུ་ཕྲུག་ཚོ་སློབ་གྲྭར་འགྲོ་གི་ཡོད་པས་ཉིན་རེ་བཞིན་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་རྒྱུ་ཡིན་ཡང༌། རྒན་པ་ཚོས་སློབ་སྦྱོང་ལ་དོ་སྣང་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག བོད་ལ་ལུག་རྫི་བྱེད་མཁན་ལྟ་བུའི་རྒས་པོ་ཞིག་ཡིན་ཀྱང༌། ད་ཆ་སྲིད་དོན་དང༌། དཔལ་འབྱོར་སོགས་ལ་དོ་སྣང་བྱ་དགོས། འཛམ་གླིང་འདི་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱ་གར་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ། རྒྱ་གར་ནང་མངའ་སྡེ་ཇི་ཙམ་ཡོད་པ། མངའ་སྡེ་སོ་སོའི་འགྲོ་སྟངས་དང་། མངའ་སྡེ་དང༌དབུས་གཞུང་གི་བར་ལ་འགྲོ་སྟངས་གང་འདྲ་ཡིན་པ་སོགས་ཞར་དང་ཞོར་ལ་དོ་སྣང་བྱ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག གང་ཡིན་ཞེ་ན། མི་ལ་ཡོན་ཏན་མེད་ན་ལས་དོན་བྱ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་ཁག་པོ་འདུག

གཉིས་ནས་འཛམ་གླིང་འདིར་ལས་དོན་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ཡང་མང་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་དང༌། སྟོབས་ཤུགས་མེད་ན་ལས་དོན་འགྲུབ་པར་དཀའ། མང་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོང་བ་ལ་མང་ཚོགས་ཀྱི་བསམ་བློར་ཤེས་བྱའི་གནས་ཚད་གང་འཚམ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་ཡོད་དགོས་པ་ལས་མེད་ན་མི་འགྲིགས། གཙོ་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ལ་མ་འོངས་པའི་བོད་ཀྱི་རྩ་ཁྲིམས་ཟིན་བྲིས་ཤིག་ཡོད་པ་དེ་ཁྱེད་རང་ཚོས་མཐོང་ཡོད། མ་འོངས་པའི་བོད་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ལྡན་དུ་འགྲོ་དགོས་ཤིང༌། སྲིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ནི་མང་གཙོའི་ཐོག་ལ་འགྲོ་དགོས།

གནས་ཚུལ་དེ་རིགས་གོ་ཐོས་མང་པོ་མ་བྱུང་བའི་མི་རྒན་པ་འགའ་ཞིག་གི་རྣ་བར། མང་གཙོ་ཞེས་བརྗོད་སྐབས་མི་སེར་རྒྱལ་ཁབ་ལྟ་བུའམ། ཡང་ན་མགོ་མཇུག་གང་ཡང་མེད་པ་ཞིག་མིན་ནམ་སྙམ་པའི་མཐོང་ཚུལ་འདྲ་མིན་ཡོང་སྲིད་ཀྱང༌དེ་ལྟར་མིན། མང་གཙོ་མ་བྱས་ཐབས་མེད་ཡིན་ལ། མི་སེར་རྒྱལ་ཁབ་མ་བྱས་པར་བྱ་ཐབས་མེད། རྒྱལ་ཚོགས་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱལ་ཁབ་བརྒྱ་དང་བཅུ་གྲངས་དང༌། དེ་ཁོངས་མེད་པ་འགའ་ཤས་བཅས་ཁྱོན་འཛམ་གླིང་འདིར་རྒྱལ་ཁབ་ ༡༢༠ ལྷག་ཙམ་ཡོད་པ་ནས། སྤྱིར་བཏང་རྒྱལ་པོའི་མིང་ཙམ་ཡོད་པ་འགའ་ཤས་ཡོད་པ། དཔེར་ན། དབྱིན་ཇི་དང་། ཉི་ཧོང་སོགས་མིང་ཙམ་གྱི་རྒྱལ་པོ་ལས་དབང་ཆ་གང་ཡང་མེད། གསུང་བཤད་སོགས་ཀྱང་སྲིད་བློན་ཚོས་བཟོས་ནས་རྒྱལ་པོ་འདྲ་ཆགས་པའི་ངང་སྡོད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད། དབང་ཆ་རྒྱལ་པོས་འཛིན་པའི་རྒྱལ་པོ་ཧ་ཅང་ཉུང་ཉུང་ཡིན།

བོད་ལ་ཆ་བཞག་ན། ཆོས་རྒྱལ་གཉའ་ཁྲི་བཙན་པོ་ནས་བཟུང་རྒྱལ་པོ་ཡོད་པས་བོད་རྒྱལ་པོའི་རྒྱལ་ཁབ་རེད། གླང་དར་གྱི་སྲས་ཀྱི་སྐུ་དུས་སུ་ཕྱོགས་ཁག་གཉིས་སུ་གྱེས་ཤིང་། དེ་ནས་བཟུང་རྒྱལ་རྒྱུད་ཀྱིས་དབང་ཆ་འཛིན་པའི་དུས་ཚོད་རྫོགས་ཏེ་ལོ་ངོ་སྟོང་ལ་ཉེ་བ་སོང་ཟིན་པ་དང་། དེ་ནས་ལུང་ཆུང་ནང་གི་དཔོན་ཆུང་འགའ་རེ་བྱས་ཏེ་གནས། དེ་རྗེས་ས་སྐྱ་ནས་བཟུང་བླ་མས་ཆབ་སྲིད་བསྐྱངས། ཕག་གྲུ་དང༌། རིན་སྤུངས་པ་སོགས་རིམ་པར་བྱུང༌། དེ་རྗེས་གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་པའི་ཆབ་སྲིད་༸གོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོ་ནས་དབུ་བརྙེས་ཤིང་། སྤྱིར་བཏང་ལྟར་ན། ང་ཚོའི་གཞུང་༸རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་ན་རིམ་གྱིས་བསྐྱངས་པས་བླ་མ་གཅིག་གིས་སྐྱོང་བ་ཡིན། འོན་ཀྱང་༸རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་རྣམས་ཡོང་སྟངས་ནི། དམངས་ཕལ་པའི་བུ་ཕྲུག་གི་ཁྲོད་ནས་ཡོང་བ་ལས་མི་དྲག་གམ། རྒྱུ་ཅན་ཞིག་ནས་འབྱུང་བའི་ཁྱབ་པ་མེད།

དེའི་ཡོང་སྟངས་སྙིང་རྗེ་པོ་ཡོད་ཀྱང༌། མིང་འདོགས་སྟངས་སོགས་ལེགས་པོ་མ་བྱུང་བས་ཡ་མཚན་ཞིག་ཆགས་པ་རེད། ༸རྒྱལ་དབང་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་སྐུ་དུས་སུ་སྐབས་དེའི་དུས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་དང་བསྟུན་ནས་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་འགྲིགས་ངེས་ཤིག་ཡོད་ཀྱང༌། ད་ཆ་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་འགྱུར་ཟིན་པ་ལ་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་པའི་སྐབས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་གནས་སྟངས་དང་བསྟུན་ནས་བཟོས་པའི་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་མ་འགྱུར་བར་བསྡད་པ་དེས་ར་མ་ལུག་ཆགས་པ་རེད། དཔེར་ན། རང་ཉིད་བུ་ཕྲུག་ཆུང་ངུའི་སྐབས་གྱོན་པའི་གུ་ཐུང་དེ་ལོ་ ༢༠ ལྷག་ལོན་ནས་ཀྱང་དེ་ང་རང་གི་གུ་ཐུང་ཡིན་ཞེས་གྱོན་ན་རན་ཐབས་མེད་ཅིང་བཞད་གད་ཀྱི་རྒྱུ་རེད། དེ་ལྟ་བུར་སྤྱི་ཚོགས་འཕེལ་འགྲིབ་ཀྱི་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཡོད་ཀྱང་གཞུང་སྔར་གྱི་དེ་གར་བསྡད་ན་མ་རན་པར་གྱུར་པ་རེད། བོད་ལ་དེ་འདྲའི་སྐྱོན་བྱུང་ཡོད།

བོད་ཀྱི་གནས་ལུགས་ལ་རྒྱུ་མཚན་ཞིབ་ཚགས་པོའི་ཐོག་ནས་རྟོག་ཞིབ་མཐིལ་ཕྱིན་པ་བྱས་ན། ས་བདག་རིང་ལུགས་སྡུག་ཤོས་དེ་མིན་ཡང༌། ཧོབ་སྟེ་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མཐོང་སྣང་ལ་ཕ་གཞིས་བདག་པོས་དབང་ཆ་འཛིན་པ་ལྟ་བུའི་མཐོང་སྣང་ཡོང་སྐབས་ས་བདག་གྲལ་རིམ་དང༌། བཀས་བཀོད་སྒེར་དབང་བརྒྱུད་འཛིན་གྱི་ལམ་ལུགས་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་དང༌། ཆེས་རྗེས་ལུས་རེད་ཅེས་མི་ཁ་བྱུང་བ་རེད། ང་ཚོར་རྗེས་ལུས་གཏན་ནས་མེད་པ་མིན། འོན་ཀྱང་དེ་ལྟའི་སྐྱོན་ཆེན་པོ་རང་ཨེ་ཡིན་སྙམ། ནུབ་ཕྱོགས་པ་འགའ་ཤས་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་ལྟར་བརྗོད་མཁན་བྱུང༌། གང་ལྟར་ལེགས་ཉེས་ཇི་ལྟར་བརྗོད་རུང༌། བོད་ལ་རུལ་པ་མེད་པ་མིན་པས་རུལ་པའི་རིགས་ཕྱིན་ཆད་དོར་རྒྱུ་ལས་འོས་མེད།

མ༽ བོད་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་དང་། རྗེ་འབངས་ཀྱི་ཤེས་རྟོགས།

དེར་བརྟེན་མ་འོངས་པར་བོད་ལེགས་པོ་ཞིག་ཏུ་འགྲོ་དགོས་ན་མང་གཙོ་བྱེད་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ་བ་ཡིན། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེར་མཚོན་ན། ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་ལས། ཕ་མེས་བུ་བརྒྱུད་ཀྱིས་བྱུང་བ་མིན། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེར་བཟའ་ཟླ་དང་བུ་ཕྲུག་མེད། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་བུ་བརྒྱུད་འཛིན་པ་ལས་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་ན། དེ་རྒྱལ་པོ་ཡིན་དགོས་ཀྱང༌དེ་ལྟར་མིན་པར། གྲྭ་རྐྱང༌ལངས་ན་སྤོས་དང༌། འགྱེལ་ན་སྤོས་ཟེར་བའི་ཁ་དཔེར་ཡོད་པ་ལྟར་རེད་ལ། དེར་ངེད་རང་སྤོབས་པ་ཡོད། རང་ལ་ཤེས་ཡོན་དང་འཇོན་ཐང་གང་ཡང་མེད་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་ཤིང་། ལུང་པ་གཅིག་གི་འགོ་ཁྲིད་བྱས། ང་ལ་དགྲ་ཡང་མེད་ཅིང༌། གཉེན་ཡང་མེད། ང་རང་ཤི་ན་འདི་ལྷག་སོང་བསམ་པའི་སེམས་ཁྲལ་ཡང་མེད། ནུས་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཕ་མར་སྒོམ་རྒྱུ་ཡིན། མ་ནུས་ན་ནི་དེ་ག་རེད། དེ་ནི་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་རྗེས་འཇུག་གི་གཟི་བྱིན་རེད།

བཟོད་པ་དཀའ་ཐུབ་དམ་པ་བཟོད་པ་ནི། །མྱ་ངན་འདས་པ་མཆོག་ཅེས་སངས་རྒྱས་གསུངས། །རབ་ཏུ་བྱུང་བ་གཞན་ལ་གནོད་པ་དང༌། །གཞན་ལ་འཚེ་བ་དགེ་སྦྱོང་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་རེད། ཟས་ཀྱི་ཚོད་ཀྱང་རིགས་པར་བྱ། །བས་མཐའི་གནས་སུ་གནས་པར་བྱ། །ལྷག་པའི་སེམས་ལ་ཡང་དག་སྦྱར། །འདི་ནི་སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་ཡིན། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་ལྟར། གཟི་བྱིན་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་པས་འགྲེལ་བཤད་དགོས་པ་མི་འདུག གང་ལྟར་གཞུང་གི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ལ་དགེ་སློང་འོས་པོ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

འགའ་ཤས་ནས་ཁྱེད་རང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་མིང་འཛིན་ཡིན་པས་ཆོས་ཀྱི་ལས་དོན་བྱས། སྲིད་དོན་བཞག་ན་ལེགས་ཚུལ་བརྗོད་མཁན་བྱུང༌། ཆོས་ཆོས་རྐྱང་གི་བསམ་བློ་བཏང་ན་དངོས་འབྲེལ་རེད། འོན་ཀྱང༌། ང་རང་གི་ཉམས་མྱོང་ནས་བསམས་ན། ང་དགེ་སློང་ཡིན་པ་དེས་གཞུང་ལ་ཕན་ཐོགས་པ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ཁྱིམ་པ་ཞིག་ཡིན་ན། བརྒྱ་ཆ་བདུན་ཅུ་དོན་ལྔས་གཞུང་བསམ་བྱས་རུང་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔས་རང་གི་བུ་ཕྲུག་དང་བཟའ་མིའི་ཐོག་བསམ་བློ་གཏོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད། ང་ལ་དེ་ལྟར་གང་ཡང་མེད། ང་མ་ཤི་བར་བོད་ཡུལ་དང༌། བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ལ་ཕན་ཐོགས་གང་ཐུབ་བསྒྲུབས། ང་ཤི་སོང་ན་དེ་ག་ཡིན། འདིར་ཁོས་གྲྭ་པའི་སྐད་ཆ་གང་བྱུང་ཤོད་ཀྱི་འདུག་དགོངས་ན་དགོངས་དག་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ངའི་ཁ་ལ་དམ་ཕྲུག་མེད་ཅེས་རྒྱུན་དུ་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད།

གཙོ་ཆེ་ཤོས་ང་ཚོའི་མང་ཚོགས་དང༌། འགོ་ཁྲིད་བར་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཤེས་རྟོགས་ངེས་པར་དགོས་ཀྱི་འདུག ཁྱེད་ཚོས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་གཤིས་ཀ་དེ་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ་དང༌། ངས་ཀྱང་མི་མང་གི་བསམ་ཚུལ་ཇི་ཡོད་ཤེས་དགོས་པ་ལས། སྔར་གྱི་སྦུག་སྦུག་བྱས་ནས་ཧ་ལས་རྒྱུ་མེད། མ་གཞི་ཡུལ་དུས་དང༌། མི་བྱེ་བྲག་པ་གཅིག་ལ་བལྟོས་ཏེ་སྒམ་ཙམ་བྱས་ནས་ལས་དོན་སྒྲུབ་དགོས་པ་ཡོང་ངེས་ཀྱང་། སྤྱིར་བཏང་མང་ཚོགས་ཀྱི་འགོ་ཁྲིད་བྱེད་དགོས་ན། མང་ཚོགས་ཀྱིས་ང་ངོ་ཤེས་དགོས་ལ། ངས་མང་ཚོགས་ངོ་ཤེས་དགོས་པ་ལས། ངས་སྦུག་སྦུག་ཏུ་བསྡད་ནས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་བསམ་བློ་དང་གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་ཡོད་པ་རྣམས་ཁྱེད་ཚོས་མ་ཤེས་ཤིང༌། གདོང་ཡང་ལེགས་པོ་ཞིག་མ་མཐོང༌། སྦུག་དང་སྦུག་ཅེས་བརྗོད། སྦུག་ལེགས་པོ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཤེས། སྦུག་རུལ་པ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཤེས་པར། མགོ་རུལ་རྣ་བས་མ་ཚོར། ཞེས་པ་དེ་ཡོང་གི་འདུག དཔེར་ན། ང་ཚོ་སྦུག་དྲགས་ཏེ་ཆབ་མདོ་ཤོར་གྱི་ཡོད་ཀྱང་ལྷ་སར་བཀའ་ཤག་ཐུགས་སྤྲོ་བཏང་ནས་བསྡད་ཡོད་པ་རེད། ང་ཕོད་མཐའ་འགག་དེ་འདྲ་ཞིག་ལ་ཐུག་ཡོད་ཀྱང༌། འདིར་སྔར་ལམ་ཡིན་ཞེས་ཐུགས་སྤྲོ་ཚུགས། ཐུགས་སྤྲོ་ཉི་མ་རེ་ཟུང་ཡང་འགྱངས་ན་མི་འགྲིགས་པ་བྱས་པ་དེ་དག་རུལ་པ་མིན་ན་གང་ཡིན། འདི་ནི་འཕྲོས་བཤད་ཡིན།

ཙ༽ ༸རྒྱལ་བའི་ཐུགས་གཤིས་དང་། མ་འོངས་པའི་བགྲོད་ལམ།

གང་ལྟར་ཚང་མ་གསལ་པོ་བྱས་ན་ལེགས་པོ་རེད། ང་རང་གི་གཤིས་ཀར་མཚོན་ན་ཡང༌། ང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཡིན་ཞེས་མཐོ་ཉམས་བྱེད་འདོད་གང་ཡང་མེད། ང་ནི་གྲྭ་པ་ཞིག་རེད། རྩམ་པ་ཟ་མཁན་གྱི་བོད་མི་གཅིག་པ་རང་ཡིན། ཁྱེད་རང་ཚོ་ནི་བོད་མི་མང་རེད། ང་ཚོར་སྐྱིད་པོ་ཞིག་བྱུང་རུང་གཅིག་པ་དང་། སྡུག་པོ་ཞིག་བྱུང་རུང་གཅིག་པ་ཡིན་པ་ལས་ཁྱད་པར་གང་ཡང་མེད། འོན་ཀྱང་སྤྱིའི་འགྲོ་ལུགས་ཀྱི་ཆ་ནས་ངས་འགོ་ཁྲིད་ཡིན་ཞེས་འགོ་འཁྲིད་པ་དང༌། ཁྱེད་ཚོས་ཀྱང་ང་ཚོའི་འགོ་ཁྲིད་ཡིན་ཞེས་ཆ་འཇོག་དང་ཡིད་ཆེས་བྱས་ན། དེ་ལ་དགའ་པོ་ཡོད་པ་ལས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཞེས་གནམ་གུང་ལ་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་བྱེད་པ་དང༌། ངས་ཀྱང་མི་མང་ཞེས་གཤམ་འོག་གཅིག་ཏུ་ཡོད་པ་ལྟ་བུར་བལྟས་ན། ང་རང་ཡང་སྐྱིད་པོ་མི་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀྱང་ད་ལྟའི་ཆར་རྨོངས་དད་བྱས་ནས་སྡོད་ངེས་རེད།

འོན་ཀྱང་ཕྱིན་ཆད་ཆ་འཇོག་དང་ཡིད་ཆེས་བྱེད་ཀྱི་མ་རེད། ང་ཚོ་རང་དང་རང་མཉམ་བྱས། དེ་ནས་འཇོན་པ་ཞིག་ཡོད་ན་འགོ་འཁྲིད། མི་འཇོན་ན་འཇོག་དགོས། ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའི་འགྲོ་སྟངས་ལ་མཚོན་ན། གཞུང་ཞབས་ལ་རྩེ་སྐོར་དང༌ཤོད་སྐོར་གཉིས་ཡོད་པ་ལས། རྩེ་སྐོར་རྣམས་ནི་བོང་འདེད་པའི་བུ་ཡིན་རུང་བཀའ་བློན་བླ་མ་བྱས་མི་ཆོག་པ་མེད། དེ་བཞིན་དགའ་ལྡན་ཁྲི་པར་མཚོན་ན་ཡང༌། ཨ་མའི་བུ་ལ་ཡོན་ཏན་ཡོད་ན། །དགའ་ལྡན་ཁྲི་ལ་བདག་པོ་མེད། །ཅེས་ཁ་དཔེར་ཡོད་པ་དེ་རང་ཡིན། དེ་དག་མང་གཙོའི་སྐད་ཆ་རེད། ཤོད་སྐོར་ལ་ཡང་གཞུང་དམག་བྱས་ཤིང་། དེ་ནས་བརྒྱ་རུ་སོགས་རིམ་འཛེགས་ཀྱིས་ཕྱིན་པའང་ཡོད། ཡང༌། སྐྱོན་གྱི་ཆ་ནས་ཞབས་པད་ལྟ་བུའི་བུ་རྣམས་ཡོན་ཏན་མེད་ཀྱང་དཔོན་དུ་འགྱུར་བ་དང༌། དེའི་འོག་གི་གཉེར་པ་ཕྱག་མཛོད་སོགས་ལ་ཡོན་ཏན་ཡོད་ཀྱང་མི་ཚེ་གཅིག་གཉེར་པ་ཕྱག་མཛོད་དེ་རང་དུ་སྡོད་དགོས་པ་སོགས་ལེགས་པོ་མིན། ཡོན་ཏན་ཡོད་ན་སྤྲང་ཕྲུག་གིས་ཀྱང་དཔོན་པོ་བྱས་ཆོག་ལ། ཡོན་ཏན་མེད་ན་རྒྱལ་སྲས་ཡིན་ཀྱང་ཟུར་དུ་འགྲོ་རྒྱུ་ལས་འོས་མེད།

དེ་ལྟར་ད་ཕན་ང་ཚོའི་གཞུང་གི་འགྲོ་སྟངས་ནང་སྐྱོན་མང་པོ་ཡོད་སྟབས་ཕྱིན་ཆད་མང་གཙོ་འམ། མི་སེར་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ལ་མ་ཕྱིན་ཐབས་མེད་ཡིན་པ་ལས། བགྲོད་ལམ་གཉིས་པ་ཞིག་ནམ་ཡང་མེད། ད་ལྟ་འཛམ་གླིང་འདིར་རང་བཙན་རྒྱལ་ཁབ་ ༡༢༠ སྐོར་ཡོད་པའི་ཐོག ད་དུང་རང་བཙན་ཐོབ་རྒྱུ་འགའ་ཤས་ཡོད་པ་བཅས་རྒྱལ་ཁབ་ ༡༣༠ སྐོར་ཞིག་བྱུང་ན། གཞན་དག་ཚང་མ་མི་སེར་རྒྱལ་ཁབ་བྱས་ནས། ང་ཚོ་བོད་གཅིག་པུ་རྒྱལ་པོའི་རྒྱལ་ཁབ་ལྟ་བུ་བྱས་ནས་བསྡད་ན་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་དམ། བྱ་རོག་དཀར་པོ་བྱུང་ན་ནག་པོ་ཚོས་རུབ་ནས་གསོད་རྒྱུ་ལས་འོས་མེད་པས་ཡོང་ཐབས་ནམ་ཡང་མེད།

ཚ༽ ནང་ཆོས་ཀྱི་འགྲོ་ལུགས་དང་། དོན་གྱི་མང་གཙོ།

ལར་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མང་གཙོ་ཞེས་ཆབ་སྲིད་ཐོག་བེད་སྤྱོད་གནང་མེད་པ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དགོངས་པ་ནི་མང་གཙོ་རང་ཡིན། དཔེར་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་རྒྱས་མི་རྒྱས་འདུལ་བའི་བསྟན་པ་སྟེ་གཞི་གསུམ་ཡོད་མེད་ལ་རག་ལུས་པ་དང༌། འདུལ་བསྟན་གཞི་གསུམ་ཡོད་མེད་དགེ་འདུན་ལ་རག་ལུས་པར་གསུངས་པ་ལས། དགེ་སློང་ལ་རག་ལུས་པ་གསུངས་མེད། དགེ་འདུན་ནི་བཞི་གྲྭ་ཡན་ཡིན་ལ། དགེ་སློང་ནི་གང་ཟག་གཅིག་ཡིན། གཅིག་ལ་བལྟོས་ཏེ་བཞི་མང་ཚོགས་ཡིན། དཔེར་ན། ང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་བྱས་རུང༌། དགེ་སློང་གཅིག་གིས་གཞི་གསུམ་འཛུགས་ཐབས་མེད། གྱོན་གོས་ཐིག་རལ་ཅན་ཡིན་པ་དང༌། སྤྲང་པོ་གནས་སྐོར་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་རུང༌། དགེ་སློང་གི་སྡོམ་ལྡན་བཞི་གྲྭ་ཞིག་ཡོད་ན་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མེད་ཀྱང་གཞི་གསུམ་འཛུགས་ཐུབ་པ་ཡིན། དེ་ལྟར་གཞི་གསུམ་དེ་མང་ཚོགས་ཀྱིས་འཛུགས་པ་ལས། མི་གཅིག་གིས་མི་འགྲིགས་པའི་གནས་ལུགས་དེས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཡང་དགེ་འདུན་མང་ཚོགས་ཀྱིས་འཛིན་དགོས་པའི་རྟགས་བསྟན་པ་རེད།

དེ་བཞིན་དུ་འདུལ་བའི་ཁྲིམས་ལུགས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་རྣམས་ཀྱང་དགེ་འདུན་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཐུགས་བསྟུན་དགོས་པ་རེད། དེང་དུས་ལུགས་སྲོལ་ནུབ་པ་ལས། བྱ་བ་གསར་པ་ཞིག་བྱུང་ན། གཎྜི་བརྡུངས་ཏེ་དགེ་འདུན་རྣམས་འཚོགས། དེ་རིང་གི་ལས་དོན་སྐོར་དྲི་བཤད་བྱས། གནས་ལ་བློ་མཐུན་སོགས་བྱས། མི་ཞིག་བསྐོ་དགོས་ནའང་དགེ་འདུན་ཐུགས་མཐུན་ནས་བསྐོ་བ་སོགས་བྱེད་དགོས། མི་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ལས་འདི་འདྲ་ཞིག་ཏུ་བསྐོས་ན་འགྲིགས་དང་མི་འགྲིགས་དགེ་འདུན་ལ་དྲིས་ནས་བསྐོ་གཞག་བྱེད་པ་ལས། ང་མི་གཅིག་གི་འདོད་པ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ས་མེད། དེ་དག་གི་འགྲོ་ལུགས་ལ་གཞིགས་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དང༌། མང་གཙོ་གཉིས་མི་མཐུན་པའི་འགལ་ཟླ་གང་ཡང་མེད་པར་བསམ་གྱི་འདུག

ཛ༽ མང་གཙོའི་རྩ་ཁྲིམས་དང་། དགོས་དོན་གཉིས།

ཕྱིན་ཆད་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ངོ་བོ་མང་གཙོ་ལེགས་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ཏུ་འགྲོ་དགོས་པས། དེའི་ཆེད་དུ་ངས་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་མ་འོངས་པའི་བོད་ཀྱི་རྩ་ཁྲིམས་ཞེས་མང་གཙོའི་རྩ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཟིན་བྲིས་ཤིག་ཁྱབ་བསྒྲགས་བྱས་ཡོད། དེ་ལ་གཙོ་བོའི་དགོས་པ་གཉིས་ཡོད། དང་པོ། ང་ཚོས་བོད་དོན་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ནང་ཞུ་བསྐུལ་བྱེད་སྐབས་རྒྱ་དམར་གྱི་ཕྱོགས་ནས་བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་ལམ་ལུགས་ནི་ཤིན་ཏུ་མུན་ནག་དང༌། རྗེས་ལུས་སྡུག་པོ་ཡིན་ཚུལ་དང་། མགོན་ཁང་ནང་གི་སྤྱན་གཟིགས་སོགས་ལ་པར་བརྒྱབ་སྟེ་བསྟན་ནས། བོད་མི་ལོག་སྤྱོད་ཚོས་མི་ལྤགས་བཤུས་ལུགས་དང༌། ཡན་ལག་གཅོད་བྲེགས་བྱས་ལུགས་སོགས་དྲིལ་བསྒྲགས་ངན་པ་ཧ་ཅང་མང་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ང་ཚོས་དེ་ལྟར་བྱེད་རྒྱུ་མ་བྱུང༌། དེ་ནི་བླ་མ་ཡས་ཀྱིས་བྱས་པ་དང་། མས་ཀྱིས་བྱས་ཞེས་བརྗོད་ན་སྙིང་པོ་གང་ཡང་མེད། ང་དག་ལ་སྔོན་ཆད་ནོར་འཁྲུལ་གཏན་ནས་མེད་པ་མིན་སྟབས་ནོར་འཁྲུལ་ཡོད་པ་རྣམས་ངོས་ལེན་བྱས། ང་ཚོར་སྔོན་ཆད་ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་བ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་སྟབས། ང་ཚོས་མ་འོངས་པར་ནོར་འཁྲུལ་དེ་དག་དོར་བའི་འགྲོ་ལུགས་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ཞེས་བསྟན་ན། དེ་ནས་ལོག་སྤྱོད་པ་རྒྱ་མི་ཡིན་ནམ། ང་ཚོ་ཡིན་འཛམ་གླིང་གི་མི་མང་གིས་ཤེས་ངེས་རེད། ཁ་ཚ་དགོས་གཏུགས་ཀྱི་དགོས་པ་གཅིག་དེ་ཡིན།

གཉིས་པ། མ་འོངས་པར་བོད་རང་བཙན་བྱུང་མཚམས་ང་ཚོ་གང་འདྲ་བྱས་ནས་ལོག་རྒྱུ་ཡིན་ནམ། ཁྱེད་རང་དེ་སྔ་སྡོད་སའི་ཤག་ཆུང་དེར་བསྡད་ཆོག་ཆོག་ག་ལ་ཡོད། ས་ཆ་ཙམ་ལས་སྔར་གྱི་རི་ཁྲོད་ལྟ་བུ་གར་ཡོད་ཀྱང་བརྗོད་རྒྱུ་དཀའ། དེས་ན་ང་ཚོས་གཞི་ནས་བསམ་གཞིག་བྱས་ཏེ་འཚོ་བ་སྐྱེལ་དགོས། དེ་རྣམས་ད་ལྟ་ནས་གྲ་སྒྲིག་ཅིག་མ་བྱས་ན་ང་ཚོ་ཟ་ཁང་འགྲུལ་ཁང་ལྟ་བུ་ཞིག་གམ། རང་གི་ནང་ཁྱིམ་དུ་བསྡད་ཆོག་ཆོག་གཏན་ནས་མེད། གཞིས་ལུས་བོད་མི་མང་རྣམས་མུ་གེས་མནར་ནས་ཡོད་པས་ང་ཚོས་ཕར་ཕྲན་བུ་ཕན་གྲོགས་བྱེད་རྩིས་བྱ་དགོས་པ་ལས། ཚུར་ང་ཚོར་ཟས་ཆོག་བཏུང་ཆོག་བཟོ་ཐུབ་རེ་ནམ་ཡང་མེད། ང་ཚོ་ཐབ་གསར་གཞིས་གསར་བྱས་ནས་འགྲོ་རྒྱུའི་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ལས། དེ་སྔ་ནང་བཞིན་ཡོང་ཐབས་མེད།

སྐབས་དེར་ད་ལྟ་རྒྱ་གར་ནང་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་མིན་པར་རང་གི་ཡུལ་དུ་སླེབས་པ་ཡིན་སྟབས། མི་རབས་ནས་མི་རབས་སྡོད་རྩིས་བྱ་དགོས་ཤིང༌། ཆོས་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་གནས་སྟངས་ཐོག་ལོ་སྟོང་ཕྲག་ཙམ་མ་བྱུང་རུང༌། བརྒྱ་ཕྲག་འགའ་ཤས་སྡོད་རྒྱུའི་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས། དེར་བརྟེན་ཆོས་བྱེད་དགེ་འདུན་པའི་འགྲོ་སྟངས་དང་། ས་ཞིང་གི་འགྲོ་སྟངས། མི་མང་གི་འགྲོ་སྟངས་རྣམས་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་དང༌། མི་མང་གི་བདེ་སྐྱིད་རྣམས་གཞུང་ལ་བརྟེན་ནས་ཡོད་དགོས་པས། གཙོ་ཆེ་ཤོས་འཛམ་གླིང་གི་གནས་ཚུལ་དང་བསྟུན་ནས་གཞུང་གི་འགྲོ་སྟངས་ཇི་འདྲ་ཞིག་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་མིན་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པར་བརྟེན། གཞུང་གི་སྒྲིག་གཞི་རྩ་ཁྲིམས་དེ་བཏོན་ནས་གཞུང་གི་འགྲོ་སྟངས་དང༌། ས་ཞིང་གི་འགྲོ་སྟངས། སློབ་སྦྱོང་སྐོར་སོགས་རྩ་བའི་ལམ་ཞིག་བསྟན་པ་དེས་ཚང་མའི་བསམ་བློའི་ནང་འགྲོ་ལུགས་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་བསམ་པའི་གོ་རྟོགས་བྱུང་སྟབས། དེ་དང་བསྟུན་པའི་བྱེད་སྟངས་ཤིག་ཤེས་ཐུབ་ཀྱི་རེད།

དེ་མིན་གཞུང་དང༌། རྒྱལ་ཁབ་གང་ཡང་མིན་པར་རང་བཞིན་མི་མང་པོ་ཞིག་མཉམ་ཚོགས་ཕྱིར་ལོག་བྱས་ཏེ། དཔུང་སུ་བཟང་དང༌། དཔའ་སུ་ཆེ། གོ་ལག་བཟང་ཞན་གྱིས་དབང་སྒྱུར་བྱེད་པ་དེ་འདྲ་ཡོང་མི་ཤེས་པས། ང་ཚོས་སྒྲིག་འཛུགས་ལམ་ལུགས་དང་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་རང་ཡུལ་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་དགོས་པས། བོད་ཀྱི་རྩ་ཁྲིམས་ཤིག་ད་ལྟ་ནས་བཟོ་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཅིག་དེ་ཡིན།

ཝ༽ རྩ་ཁྲིམས་ཀྱི་ལམ་སྟོན་དང་། གཞིས་བྱེས་ཀྱི་དགོངས་མཉམ།

ད་དུང་དེས་མ་ཚད་པའི་དགོས་པ་གཞན་དག་ཀྱང་ཡོད། བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ལ་མཚོན་ན་རྒན་པ་ཚོ་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་ཡིན། རྒྱ་མིའི་སློབ་གྲྭར་ཡོད་པའི་བོད་ཕྲུག་ཚོས་རང་གི་མི་རིགས་ལ་དགའ་ཞེན་བྱེད་ཀྱི་རེད། སྟབས་ལེགས་ན་ཆོས་ལ་ཡང་དད་པ་བྱེད་མདོག་ཁ་པོ་རེད་མ་གཏོགས། ཁོང་ཚོས་ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའི་འགྲོ་སྟངས་ལ་དགའ་བསུ་ཞུ་གི་མ་རེད། དེ་ནི་ངས་ཐག་གཅོད་ཐུབ། ལོ་ཤས་རྗེས་རྒྱ་གར་དུ་ཡོད་པའི་བོད་ཕྲུག་ཚོས་ཀྱང་འཛམ་གླིང་གི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ཤེས་པའི་མཚམས་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པར་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་མ་རེད། རྒྱ་གར་ནང་བོད་ཕྲུག་ཚོས་ཀྱང་གནས་ལུགས་དེ་འདྲ་བྱུང་ན། བོད་ནང་རྒྱ་མིས་སློབ་སྦྱོང་སྤྲད་པའི་བོད་ཕྲུག་རྣམས་ཤིན་ཏུ་ཁག་པོ་ཡིན། ཁོང་ཚོས་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའི་ནང་ཡོད་པའི་ལེགས་ཆ་རྣམས་ནི་གོ་ཐོས་གང་ཡང་མི་ཐུབ་ལ། སྐྱོན་དང་ནོར་འཁྲུལ་གང་ཡོད་ནི་རྒྱ་མིས་ཕྱི་བྱུགས་ནང་བླུག་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་བྱས་ཏེ་ད་ཆ་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའི་སྐད་ཆ་གོ་མ་ཐག་ཏུ་ཞེན་པ་ལོག་མཁན་ཞིག་བཟོས་ཡོད།

བོད་ཀྱི་ཁ་དཔེར། ཧམ་རི་བདེན་གཡག་ཟེར་བ་ལྟར། ཧམ་པ་ཡིན་རུང་ཡང་ནས་ཡང་དུ་དེ་རང་བཤད་ན་ནམ་ཞིག་ཤུགས་རྐྱེན་ཞིག་ཐེབས་རྒྱུ་ཡོད། དཔེར་ན། ཁོང་ཚོས་རྒྱུན་དུ་རླབས་ཆེན་གཙོ་འཛིན་མའོ་ཀྲུའུ་ཞི་ཁོ་ན་བཤད་སྟབས། མའོ་ཀྲུའུ་ཞི་རླབས་ཆེན་ཞིག་ཡིན་པ་རེད་བསམ་པ་བློ་ལ་ཤར་གྲབས་བྱེད་ཀྱི་འདུག ང་རང་སྒེར་གྱི་ངོས་ནས་ཁོང་ཡག་པོ་ཡིན། བགྲེས་སོང༌བག་གྲོ་པོ། སྐད་ཆ་ཤོད་མཁས་ལ་ཉམས་མྱོང་ཡོད་པ། དཀའ་ལས་རྒྱག་ཐུབ་མཁན། ངོ་ཐོག་མི་མང་རང་དང་མཉམ་དུ་འཇོར་དང་སྦྱག་མ་འཁུར་ནས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། ལས་སླ་པོ་བྱས་པ་ཞིག་མ་རེད། ལེགས་ཆ་མང་པོ་ལེན་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། ངས་ཁོང་ཡང་ཡང་ཐུག་འཕྲད་བྱས་ཏེ་སྐད་ཆ་མང་པོ་བཤད་པའི་སྐབས་བསླབ་བྱ་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་འདུག དེ་དག་ནི་ང་ཚོ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཤིག་ཀྱང་རེད།

སྤྱིར་བཏང་མའོ་ཙེ་ཏུང་ལ་དགའ་པོ་དང་སྙིང་རྗེ་བྱེད་པ་ལས། མཐའ་གཅིག་ཏུ་མའོ་ཙེ་ཏུང་དགྲ་ཡིན་ཞེས་སྡུག་པོ་བྱེད་དགོས་དོན་མེད། འོན་ཀྱང༌། མའོ་ཙེ་ཏུང་གིས་བོད་དོན་ཐོག་འཛིན་པའི་སྲིད་བྱུས་དང༌། སྤྱོད་པ་དེར་ང་ཚོས་ངོ་རྒོལ་མཐར་ཕྱིན་པ་བྱ་དགོས། ངས་སྡུག་པ་ཞིག་ནས་བཤད་ན། བོད་ནང་རྒྱ་མིས་སློབ་སྦྱོང་སྤྲད་པའི་བོད་ཕྲུག་དེ་རྣམས་ཀྱི་བློ་ང་ཚོས་འགུགས་མ་ཐུབ་ན་སྐྱོན་ཆེན་པོ་ཡོད། དཔེར་ན། ལོ་ཤས་རྗེས་འཛམ་གླིང་གི་གནས་ཚུལ་ལ་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་བྱུང༌བ་དང་། རྒྱ་མིའི་སྟོབས་ཤུགས་ཉམས། ང་ཚོ་བོད་དུ་ལོག་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཤིག་ཤར། མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་ལྟ་བུ་བོད་དུ་སླེབས། རང་ཐག་རང་གཅོད་ཅེས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཐོག་འོས་བསྡུ་བྱེད་པའི་སྐབས་ཤར། ང་ཚོས་རྙིང་སྲོལ་བཟུང་སྟེ་འགྲེལ་བཤད་ལེགས་པོ་ཞིག་ཀྱང་བྱེད་མ་ཐུབ། བོད་སྡོད་མི་མང་རྣམས་བསམ་བློར་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་ཏེ་ཁོང་ཚོ་ང་ཚོའི་ཕྱོགས་སུ་འཐེན་འགུགས་ལེགས་པོ་མ་ཐུབ་ན། ཁོང་ཚོས་ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་སྡོད་འདོད་མེད་ཅིང༌། བོད་རང་བཙན་དགོས། རྒྱ་གར་ནང་ཡོད་པའི་བོད་མི་རྣམས་ཀྱང་མི་དགོས། ང་ཚོ་བོད་དམར་པོའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ན། འདི་ཕྱོགས་བོད་མི་ཁྲི་ ༦-༨ ཡོད་པ་རྣམས་འཕེལ་ནས་འབུམ་གཅིག་ཙམ་བྱུང་དབང་བྱས་ཀྱང༌། བོད་སྡོད་བོད་མི་འབུམ་ ༧༠-༨༠ སྐོར་ཡོད་པ་ཚོས་ཐག་གཅོད་བྱས་ན། འབུམ་གཅིག་ལ་བྱ་ཐབས་གང་ཡང་མེད། དེ་ལྟར་ཡོང་མི་སྲིད་པ་མིན།

ང་ཚོས་བོད་དུ་དཔོན་པོ་བྱེད་པ་དང༌། དབང་འཛིན་བྱེད་ཕྱིར་ལོག་གི་ཡིན་ཟེར་བ་མིན་ན་ཡང༌། ཆོས་སྲིད་གཉིས་ལྡན་ཞེས་པ་དེ་བདེན་པ་དང༌། ཡང་དག་པའི་ལམ་ཞིག་ཡིན་པས་དེ་ལྟའི་ལམ་དེ་བོད་མི་ཚོར་བསྟན་ནས། བོད་མི་རྣམས་མི་རབས་ནས་མི་རབས་བར་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ལྡན་གྱི་འཚོ་བར་སྤྱོད་ཐུབ་པ་བྱུང་ན། ང་ཚོར་དབང་ཆ་དགོས་དོན་རྩ་བ་ནས་མེད། བོད་མི་ཚོར་ལེགས་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ང་ཚོའི་རེ་འདོད་དེ་གས་རྫོགས་པ་རེད། དེ་ལྟར་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་སྤྱི་དང༌། ལྷག་པར་རྒྱ་མིས་སློབ་སྦྱོང་སྤྲད་པའི་བོད་ཕྲུག་རྣམས་ཀྱི་བློ་སྣ་རང་ཕྱོགས་ལ་འཁྲིད་མ་ཐུབ་ན་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་རེད།

ད་ལྟའི་ཆར་ནི་བོད་ནང་མི་རྒན་པ་ཚོ་ལྟ་སྨོས་ཅི་དགོས། གཞོན་པ་ཚོས་ཀྱང་ང་ཚོ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་སྒུག་གི་ཡོད་ཅེས་ཁ་གཅིག་གྲགས་ལྟ་བུ་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་འདུག འདི་ནི་ངས་རང་བསྟོད་བརྗོད་པ་ལྟ་བུ་མ་འོས་ཙམ་འདུག་སྟེ། དངོས་དོན་ཐོག་དེ་འདྲ་རང་ཡིན་འདུག ང་ལ་ད་ལྟ་གཟི་བརྗིད་གང་ཡང་མེད་ཀྱང༌། ངས་ལྷག་བསམ་དཀར་པོ་ཞིག་འཁུར་ནས་སྲོལ་ལེགས་པོ་ཞིག་རང་ཡུལ་དུ་གཏོད་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ཞབས་འདེགས་ཕྲན་བུ་འགྲུབ་པའི་རེ་བ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད། ད་ལྟ་བོད་ནང་གནས་ཚུལ་ཧ་ཅང་ལེགས་པོ་ཡོད་པ་འདིའི་ཐོག ད་དུང་མང་གཙོའི་རྩ་ཁྲིམས་ལྟ་བུའི་ལམ་སྟོན་ལེགས་པོ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་ན། གཞིས་བྱེས་དགོངས་པ་མཉམ་པའི་ཐོག་ནས་ལམ་གཅིག་གི་ཐོག་འགྲོ་ཐུབ་ཀྱི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག དེ་ཡང་དགོས་པ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན། ཐོག་མར་རྩ་ཁྲིམས་སྙིང་དོན་ཞིག་བཟོས། དེ་རྗེས་ཟིན་བྲིས་རྒྱས་པ་ཞིག་བཟོས་ནས་སྡོད་སྒར་ཁག་ལ་འགྲེམས་སྤེལ་བྱས་པ་ལ་ཕལ་ཆེ་བས་ལེགས་པོ་འདུག་ཅེས་དགའ་པོ་བྱེད་བཞིན་པ་ལྟར། ད་དུང་ཡང་དེ་དག་ལ་དོ་སྣང་བྱ་དགོས།

ང་ཚོའི་རྩ་ཁྲིམས་དེའི་རྩ་བའི་མ་ཟིན་བོད་ཡིག་ཏུ་ཡོད་ཀྱང་དེའི་ནང་དོན་གནས་ལུགས་ཕྱི་རྒྱལ་ཚང་མས་གསལ་པོ་ཤེས་དགོས་པ་དང༌། འགྲོ་ལུགས་གཞན་དག་མང་པོར་བསྟུན་དགོས་པ་སོགས་ལ་བརྟེན་ནས་དབྱིན་ཡིག་གི་མིང་ཚིག་བོད་ཡིག་ཐོག་ཚུར་བསྒྱུར་བ་མང་པོ་ཡོད་པ་དང༌། འགའ་ཞིག་ནི་ཐོག་མའི་བོད་ཡིག་གི་ཟིན་བྲིས་རང་ལ་གཏན་འཁེལ་གྱིས་རང་འཇགས་བསྡད་པ་ཡང་ཡོད། འོན་ཀྱང་བསྒྱུར་ཚིག་འགའ་ཤས་ཕྲན་བུ་གོ་རྟོགས་བདེ་མིན་ཡོད་པ་རྣམས་ལེགས་བཅོས་བྱེད་མུས་ཡིན་པ་རྗེས་སུ་པར་ཐོན་ཡོང་རྒྱུར་ཚང་མས་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱ་དགོས། ང་ཚོའི་མ་འོངས་པར་འགྲོ་ལུགས་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་སྙམ་དུ་བློ་ངེས་བྱ་དགོས་པ་གལ་གནད་ཆེན་པོ་འདུག

དེ་མིན་ཞུ་རྒྱུ་གཞན་དག་མེད། དེ་རིང་འདིར་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཉི་མའི་དཀྱིལ་དུ་ཁག་པོ་བྱུང་སོང་བར་དགོངས་དག ཐུགས་རྗེ་ཆེ། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་བཀའ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༤ ཟླ་ ༡༡ ཚེས་ ༢༤ ཉིན་པན་ཇབ་མངའ་ཁུལ་དྷ་རིས་དང༌། ཅ་རིས། དྷ་ཤོད་བཅས་པར་ཡོད་པའི་བོད་མི་ལམ་བཟོ་བ་དང༌། བཞུགས་སྒར་དྷ་སར་གནས་འཁོད་སེར་སྐྱ་ཆིག་སྟོང་སྐོར་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ༸རྒྱལ་བའི་བཀའ་ཡིག་དང་། ནང་དོན་ལ་སློབ་སྦྱོང་།

ཐོག་མར་༸གོང་ས་མཆོག་ནས་བརྒྱ་དཔོན་སུ་ཡོད་ཅེས་བཀའ་འདྲི་གནང་བར། རབ་རྒྱས་ནས་བརྒྱ་དཔོན་ཐུབ་བསྟན་བཀྲ་ཤིས་དང༌། བཀྲ་ཆོས། ཚེ་རིང་དབང་འདུད། བློ་བཟང་ཐར་འདོད་བཅས་བཞི་ཡོད་ཞུས། ང་ཀུ་ལུ་ཁུལ་དུ་ཕྱིན་ནས་ཕྱིར་འཁོར་མཚམས་ཡི་གེ་རིང་པོ་ཞིག་བཏང་ཡོད་པ་འབྱོར་བྱུང་ངམ། ཡི་གེ་དེ་ཚང་མས་གོ་བ་བྱས་ཏེ་ཀློག་པ་ཡིན་ནམ། ཚར་ག་ཚོད་ཀློག་པ་ཡིན། ཞེས་བཀའ་འདྲི་གནང་བར། ཚར་གཅིག་ཀློག་པ་ཡིན་ཞེས་ཞུས་པར། ཚར་གཅིག་གིས་འདང་གི་མ་རེད། ཚར་མང་པོ་ཀློག་ནས་དོན་རྣམས་ཤེས་པ་བྱེད་དགོས། ཁ་སང་དོ་སྣང་བྱུང་དོན་ལྟར་ལམ་སྤྱིའི་ཐོག་ལ་སྐད་ཆ་བཤད་ཡོད། ཡི་གེ་དེ་འགོ་བརྒྱ་ཚང་མས་མི་མང་གིས་ཤེས་པ་དང༌། དོན་གོ་བ་ཞིག་མ་བྱས་ན་གང་ཡང་ཕན་གྱི་མ་རེད།

ཁྱེད་ཚོ་ལ་བརྒྱབ་ནས་ཚུར་འབྱོར་ནས་ལས་ཀ་མ་ཐོབ་པ་ཉིན་མ་ཇི་ཙམ་འགོར་སོང་ངམ་ཞེས་བཀའ་འདྲི་བསྐྱངས་པར། ཉིན་དྲུག་ནས་ལས་ཀ་ཐོབ་བྱུང་ཞེས་ཞུས། མ་ན་ལིར་མེ་ཤོར་བའི་གྲས་ལ་ཁྱོད་རང་ཚོ་བརྒྱ་ཤོག་སུའི་ཁོངས་ནས་བཅའ་དངོས་ཇི་ཙམ་མེར་ཤོར་སོང་ངམ་ཞེས་བཀའ་འདྲི་མཛད་པར། བློ་བཟང་ཐར་འདོད་ནས་གུས་ཁོངས་སྒོར་ཁྲི་གཉིས་མེ་ལ་ཤོར། དེ་མིན་བརྒྱ་དཔོན་རྣམས་མེ་ཤོར་གང་ཡང་བྱུང་མ་སོང་ཞུས། དེ་ང་ཚོ་བྱུས་ཉེས་སྒང་ལ་ཉིས་བརྩེགས་ཐབས་སྡུག་པོ་བྱུང་བ་རེད། འོན་ཀྱང་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པས་ལས་འབྲས་ཟེར་བའི་ལས་རེད། གཞན་ཆོས་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ཁ་ངུ་དང་མ་བྲལ་བ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུ་ཡང༌། སོ་སོའི་ཚེ་སྔོན་མས་ལས་བསགས་པའི་ཉེར་ལེན་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་རེད། དེ་ལྟར་མ་རེད་དམ། ང་ཚོའི་ཆོས་འདི་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ཁ་སང་ཡི་གེ་བཏང་དོན་བརྒྱ་ཤོག་དང༌། བཅུ་ཤོག་སོ་སོ་ནས་ཚར་གཉིས་གསུམ་ཀློག དེ་ནས་མཚམས་མ་བཞག་པར་ཡང་ཡང་ཀློག་ནས་ཤོག་བུ་ནག་པོ་ཆགས་ན་ཆགས་རིང་ཆོག་པ་རེད། དོན་དག་རྣམས་ཤེས་པ་ཞིག་དགོས། ངས་ཡི་གེ་བཏང་རུང་ཁྱོད་རང་ཚོས་གོ་དོན་མ་ཤེས་པ་བྱས། སྡོད་སྒར་གཉིས་ཙམ་ནས་འགོ་མ་འཚོས་པའི་གནས་ཚུལ་ཐབས་སྡུག་བྱུང་མེད་དམ་སྙམ་པའི་དོ་སྣང་བྱུང༌། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་ཡི་གེ་བཏང་ནི་བཏང་བྱུང༌། དེ་གང་ཞིག་ཡིན་ནམ་ང་ཚོས་ནི་ཤེས་མ་བྱུང་ཟེར་བ་དེ་ལྟར་མིན་པར། ཡི་གེའི་དོན་དག་གོ་ཤེས་བྱུང་རྗེས་སེམས་འཇགས་ཡོང་བ་ཞིག་བྱེད་དགོས།

ཁ༽ ཆོས་ཤེས་དགོས་པ་དང་། ཤེས་པ་ལག་ཏུ་ལེན་དགོས།

མི་མང་རྣམས་རུབ་ཙམ་གྱིས། ངས་སྐད་ཆ་ཞིག་ཤོད་དགོས་ཡོད། སྒྲུང་ཤོད་དགོས་སམ། སྔར་གྱི་ལོ་རྒྱུས་དང་། རྐྱེན་ངན་གྱི་གནས་ཚུལ་གང་ཞིག་ཤོད་དགོས་སམ། ད་ནི་ང་ཚོས་སྒྲུང་དང༌། སྣང་བ་སྐྱིད་པོས་སྔར་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཤོད་པའི་དུས་ཚོད་མིན། ང་ཚོས་ཚེ་འདི་དང༌། ཕྱི་མའི་དོན་དག་ཅིག་བཤད་ན་ཤོད་མཁན་གྱིས་ཤོད་རིན་ཆོག་པ་དང༌། ཉན་མཁན་ཉན་རིན་ཆོག་པ་ཞིག་རེད། ང་ཚོ་བོད་པ་ལ་ཆོས་ཤིག་ཡོད་པ་འདི་ནི་ནང་པའི་ཆོས་ཡིན། ཞོགས་སྔ་ལངས་ཀྱིས་ཁ་ནས་མ་ཎི་བགྲངས་ཤིང༌། ཕྱག་མཆོད་ཁ་འདོན་སོགས་བྱས་ཏེ་ལྷ་ཁང་གི་རྟེན་གསུམ་རྣམས་མཇལ་སྐབས་མིག་སྤུ་ཟིང་ཟིང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། དེ་དག་གི་དགོས་པ་དང༌། རྒྱུ་མཚན་གང་ཞིག་རེད་ཅེས་དྲིས་ན་མགོ་འཕུར་འཕུར་བཏང་སྟེ་སྡོད་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་རུང་ཁག་མེད། དེ་ནི་མ་བསླབས་པའི་ཉེར་ལེན་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་རེད།

དགོས་པ་དང་རྒྱུ་མཚན་མ་ཤེས་པ་དེས་དེ་སྔ་ཕན་བོད་ལ་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀའི་ཐོག་ནས་སྐྱོན་ཆ་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད། ཁ་འདོན་བྱེད་མཁན་ཚོས་དཔེ་ཆ་པང་པ་གང་ཉར། སེམས་གཞན་དུ་གཡེངས་ཏེ་དོན་ངོ་མ་ལག་ལེན་མི་བྱེད་པ་དང༌། ཕྱི་ཆོས་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཡིན་པ་ལ་ནང་དུ་ཆོས་ཀྱི་དྲི་མ་ཙམ་ཁ་རྒྱུ་མེད་པའི་ཆོས་དེས་ཕན་མི་ཐོགས། ཕྱི་ལོགས་འདྲ་ཆགས་ཆགས་ཙམ་དུ་སོང་སྟེ་དོན་ངོ་མ་ལག་ལེན་དུ་མ་བཀལ་བའི་དབང་གིས་གནས་ཚུལ་མང་པོའི་ཐོག་ཏུ་ཕམ་ཉེས་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཡོད། ཤེས་པ་ལག་ལེན་དུ་བསྟར། མ་ཤེས་ན་གཞན་ལ་དྲིས་ཏེ་མཐའ་ངན་དྲིན་ཆུང་དུ་མ་སོང་བ་ཞིག་བྱེད་དགོས།

ང་ཚོའི་མི་ཐོག་སྔོན་མས་ལས་ཀ་མང་པོ་ནོར་འཁྲུལ་གྱིས་མི་ཐོག་འདི་ལ་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད། ང་ཚོ་བོད་ལུང་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དར་ཁྱབ་ཆེན་པོ་ཡོད་ཀྱང་ཆོས་ཡག་པོ་མ་ཤེས་ཤིང་། ཤེས་པ་དེ་དག་ལག་ལེན་ཡག་པོ་མ་བྱུང་བའི་སྐྱོན་ཆེན་པོ་ཡོད། བོད་པ་ཞིག་གིས་ཆོས་པ་ཞིག་ཡིན་ཚུལ་བྱས་ཀྱང་ཆོས་ལག་ལེན་དུ་མ་བསྟར་ན་ནང་པ་མིན། ཆོས་ཤེས་པ་བྱས་ལ། ཤེས་པ་དེ་དག་ལག་ལེན་དུ་འཁེལ་བ་ཞིག་དགོས་པ་ལས། ཕྱི་ལ་འདྲ་ཆགས་པོ་དར་གོས་ཀྱིས་གཡོགས་པ་ལྟར་བྱས་པས་ཕན་ཐོགས་མེད། ང་ཚོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་རྗེས་འཇུག་དགེ་འདུན་པ་དང༌། ཁྱིམ་པ་བཅས་ཆོས་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཙམ་དུ་མ་སོང་བ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས། དེ་སྔ་ཕན་གྱི་འགྲོ་སྟངས་ཐོག་ནས་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀར་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་བྱུང་བ་དེ་ང་རང་ཚོ་རང་གིས་སེལ་བ་ལས། མི་གཞན་གྱིས་ཚེར་མ་བཏོན་པ་ནང་བཞིན་ཡོང་རྒྱུ་མེད་སྟབས། ང་རང་ཚོ་རང་གི་མི་རིགས་ཀྱིས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་སྟེ་འབད་སྒྲུབ་བྱེད་དགོས། ང་རང་ཚོས་བྱ་རྒྱུར་ཆོས་ཀྱི་འཚོ་བ་དང༌། སྲིད་ཀྱི་འཚོ་བ་གཉིས་ཡོད་པ་ནས། སྲིད་ལ་ཤུགས་སྣོན་བྱེད་པ་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ལའང་ཤུགས་སྣོན་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས། ཁ་ནས་བཤད་པ་ཙམ་ལ་ཆ་འཇོག་བྱེད་ལྟ་བུ་མིན་པར། ནང་པ་སངས་རྒྱས་ཞེས་པ་དེ་གང་འདྲ་ཡིན་མིན་གྱི་དོན་དག་ཤེས་ཤིང་ཚང་བ་ཞིག་དགོས། དེ་ནི་བླ་མ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ངོ་ཤེས་ནས་མི་དགེ་བཅུ་སྤོང་གི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལག་ལེན་དུ་བཀལ་ན་མཚན་ཉིད་ཚང་བའི་ནང་པ་རེད།

དེ་མིན་བླ་མ་དང༌། རྒྱལ་པོ་སོགས་སུ་ཞིག་ཡིན་རུང་མི་དགེ་བཅུ་སྤོང་གི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལག་ལེན་དུ་མ་བཀལ་ན་ནང་པ་མ་རེད། དཔེར་ན། ཧོ་ཐོག་ཐུ་ཞིག་ཡིན་ཀྱང་བླ་མ་མིན། བསམ་བློའི་ནང་སྐྱབས་འགྲོ་མེད་ན་བསྙེན་རྫོགས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཞུས་ཤིང་། ལུས་ལ་ཆོས་གོས་སྣམ་སྦྱར་གྱོན་ནའང་ནང་པ་མིན། དེ་བཞིན་མི་ཕལ་པ་ནས་ཀྱང་ཁ་ནས་མ་ཎི་བགྲངས་བ་སོགས་ཁ་འདོན་དགེ་སྦྱོང་བྱས་ཀྱང་སྐྱབས་འགྲོ་ངོ་མ་ཤེས་ཤིང་། དེའི་བསླབ་བྱ་ལག་ལེན་དུ་མ་བསྟར་ན་ནང་པ་མིན་ལ། ལས་འབྲས་མ་སྲུང་ན་ཆོས་མེད། ཆོས་ལག་ལེན་དུ་མ་བཀལ་ན་སངས་རྒྱས་ལ་ཡིད་ཆེས་མེད། དེའི་སྐྱབས་ཀྱིས་དགེ་འདུན་ལའང་སྐྱབས་སུ་མི་འགྲོ་བས། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབས་འགྲོ་མེད་པ་དང༌། ནང་པ་ཞིག་བྱེད་འདོད་ན་ནང་པའི་ཆོས་དངོས་གནས་ཤེས་དགོས་པ་དང༌། རྒྱུ་མཚན་ཚང་བའི་སྐྱབས་གནས་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ངོ་ཤེས་དགོས་པ་ཡིན།

དཀོན་མཆོག་གསུམ་ནི་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་དང་། ཆོས་དཀོན་མཆོག དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་བཅས་ཡིན། དཀོན་མཆོག་གསུམ་པོ་དེ་ཐོག་ནས་ཡོད་པ་ཞིག་མིན་པར། ཐོག་མ་སེམས་ཅན་ཕལ་པ་ཞིག་ནས་རིམ་གྱིས་རྟོགས་པའི་ཡོན་ཏན་རྒྱུད་ལ་ལྡན་པའི་ཚེ་འཕགས་པའི་དགེ་འདུན་དང༌། དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཆོས་དེ་ཆོས་དཀོན་མཆོག དེ་ཡང་ཇེ་བཟང་ནས་ཇེ་བཟང་དུ་སོང་སྟེ་མཐར་ཡོན་ཏན་ཀུན་རྫོགས། སྐྱོན་ཐམས་ཅད་སྤངས་པའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་བཅས་དཀོན་མཆོག་གསུམ་བྱུང་བ་ཡིན། དེ་ནི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་ཆེན་པོ་ཡིན།

ག༽ བསྒྲུབ་བྱའི་མཆོག་གསུམ་དང་། ༸རྒྱལ་བའི་བཀའ་འགྱུར།

གཞན་ཡེ་ཤུ་མ་ཤི་ཀ་དང༌། ཧིན་དཱུའི་ཆོས་ལ་སོགས་པར་དཀོན་མཆོག་དེ་དང་པོ་ནས་ཆགས་པ་ཞིག་ཏུ་འདོད་ཅིང་། ང་ཚོ་ཕལ་པས་ཇི་ཙམ་དཀའ་ངལ་གྱིས་ཆོས་བསྒྲུབས་ཀྱང་ལྷའི་རྟེན་ཙམ་ལས་དཀོན་མཆོག་གི་གོ་འཕང་སྒྲུབ་མི་ཐུབ་པ་ལྟ་བུ་དང༌། དེ་བཞིན་མུ་སྟེགས་པའི་ལྟ་བ་གྲངས་ཅན་པ་སོགས་ཀྱིས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཞེས་ཡར་ཙམ་ཞིག་ནས་ཤིང་སྣ་དང༌། མེ་ཏོག་སོགས་བཟོས་པར་འདོད་པ་དང༌། ཧིན་དཱུའི་ཆོས་ལའང་འཇིག་རྟེན་བཀོད་པ་པོ་ཚངས་པར་འདོད་ཀྱི་ཡོད། ནང་པའི་ཆོས་ནས་ང་ཚོ་མི་ཕལ་པ་ཡིན་རུང་སོ་སོས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ། རང་རྒྱུད་ཇེ་བཟང་ནས་ཇེ་བཟང་དུ་བཏང་ན་མཐར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་ཐོབ་རྒྱུ་ཡོད་པར་བཤད་པ་འདིས་ང་ཚོ་མི་ལ་སྤོབས་པ་ཆེན་པོ་ཞིག་གནང་ཡོད།

དཔེར་ན་ད་ལྟ་མདུན་དུ་ཡོད་པའི་འབུ་གྲོག་མ་འདི་ད་ལྟའི་དུས་འབུའི་ལུས་རྟེན་ཞིག་བླངས་ཡོད་ཀྱང་འདིའི་རྒྱུད་ཀྱི་བསམ་བློ་འདི་སྤུས་ཇེ་དག་དང༌། ཇེ་ཡག་ཏུ་སོང་སྟེ་ནམ་ཞིག་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་ཐོབ་རྒྱུ་ཡོད། ད་ལྟའི་ཆར་ང་དང་གྲོག་མའི་སེམས་ལ་མཚོན་ན་ངའི་སེམས་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཐག་ཉེ་བ་དང༌། གྲོག་མའི་སེམས་དེ་ཕྲན་བུ་ཐག་རིང་བ་ལྟ་བུ་ཡོད་ཀྱང་གྲོག་མ་འདིས་མ་འོངས་པར་འཕགས་པའི་ལམ་ཆོས་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་སྐབས་ཆོས་དཀོན་མཆོག་དང་། དེ་འདྲའི་ཡོན་ཏན་རྒྱུད་ལ་ལྡན་པ་དེ་དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག མཐར་སྐྱོན་མེད་ཅིང་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་ཐོབ་པ་ཡིན།

དེ་ལྟར་སྒྲུབ་པའི་རྒྱུ་ང་རང་ཚོ་ཚང་མར་ཡོད། ང་ཚོས་བླ་མ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ཕྱི་ནས་འཚོལ་མི་དགོས་པར་མ་འོངས་པར་རང་གིས་ཐོབ་པའི་ཐབས་སུ་ད་ལྟའི་ཆར་ཆོས་ཉན་པ་དང་། ཐོས་དོན་ཉམས་སུ་ལེན་དགོས། རང་གིས་ཐོབ་བྱར་གྱུར་པའི་འབྲས་བུ་སྐྱབས་གནས་དཀོན་མཆོག་གསུམ་པོ་དེ་དག་རང་གི་རྟོགས་པའི་ཡོན་ཏན་གྱིས་བསྟན་པས་སྟོན་པ་པོ། བསྟན་པ་དེ་བསྒྲུབ་ན་སྐྱབས་དངོས་ཆོས་རེད། ད་ནི་མང་པོ་བཤད་ན་རྙོག་གཞིར་འགྲོ་བཟོ་འདུག གང་ལྟར་སྐྱབས་དངོས་ཆོས་དེ་ཡིན་སྟབས་དེ་ཚད་ལོངས་པ་ཞིག་སྒྲུབ་དགོས། དེའི་རྒྱུ་ཐོག་མར་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་ཕལ་པ་ནས་ཡོང་དགོས།

དེ་དག་ཡོང་རྒྱུའི་རྩ་བ་མི་དགེ་བཅུ་ལ་སྐྱོན་ཡོད་པ་ཤེས་ན་སྤངས། སྐྱོན་མེད་པ་དགེ་བ་བཅུ་ཉམས་སུ་བླངས། དེ་ལྟར་བྱས་ཏེ་ནང་པའི་ཆོས་སྤུས་དག་པོ་ཞིག་བྱེད་དགོས། ངས་བཤད་པ་འདི་དག་ཁྱེད་རང་ཚོས་གོ་ཁག་པོ་དང་། མཁྲེགས་པོ་ཞིག་ཏུ་མཐོང་སྲིད་ཀྱང༌། དོན་དེ་དག་ཤེས་དགོས་པར་བརྟེན་ཚིག་མཁྲེགས་པོ་ཞིག་མ་བཤད་ཐབས་མེད་ཡིན། སྤྱིར་གོ་ཁག་པོ་ཡིན་ཡང་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཡོན་ཏན་ལ་སྦྱངས་པ་མེད་པའི་དབང་གིས་རེད། དེར་བརྟེན་ལོ་རྒས་ཀྱང་ཡི་གེ་སློབ་དགོས། ང་ལ་བླ་མའི་ཡོན་ཏན་གང་ཡང་མེད་ཀྱང་ཁྱེད་ཚོས་ང་ལ་དད་པ་ཞིག་བྱེད་སྐབས་ཆོས་དང་སྲིད་ཀྱི་ཐོག་ནས་བསླབ་དགོས་པ་ལས། དེ་མིན་ངས་ཁྱེད་རང་ཚོའི་མགོ་ལ་ཤ་རུས་གདོས་བཅས་ཀྱི་ལག་པ་ཞིག་བཞག་ནས་དངུལ་དང་ཁ་བཏགས་ལེན་པ་འདི་བཤུ་གཞོག་གཏོང་མཁན་ལྟ་བུ་བྱེད་ཀྱི་འདུག ངས་བཤད་པ་དེ་དག་ཁྱེད་ཚོའི་སེམས་ལ་ཞོག

སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཁང་པའི་ནང་བཞུགས་ནས་བཀའ་བསྟན་བཅོས་རྣམས་བརྩམས་གནང་མེད། དགེ་འདུན་འདུ་ཚོགས་སྐབས་དང་། ལམ་བར་ཕེབས་བཞིན་དུ་བཀའ་སློབ་གང་གནང་བ་རྣམས་ཟིན་ཐོར་བཀོད་དེ་བཀའ་དང་བསྟན་བཅོས་རྣམས་བྱུང་བ་རེད། དེ་བཞིན་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཡང་འདིར་དད་པ་ཞིག་བྱས་ནས་ཡོང༌བ་དང་། ངས་བཤད་པ་རྣམས་ཁྱེད་རང་ཚོས་མ་གོ་བ་དང་། ངས་ཡི་གེ་བཏང་བ་དེ་ཡང་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀློག་ནས་ཤེས་པར་མ་བྱས་ན། ཆོས་བཤད་པ་དང་ཡི་གེ་བྲིས་ནས་བཏང་ནའང་རྨི་ལམ་བཏང་བ་ནང་བཞིན་བློ་ཕམ་པོ་རེད། ཕྱོགས་གཉིས་ཀ་ནས་ནོར་འཁྲུལ་རེད།

ང༽ འབངས་ཀྱིས་སློབ་སྦྱོང་དང་། སྐྱབས་བསྔོའི་གཏོང་དམིགས།

ང་ཚོས་ནུབ་ཕྱོགས་པའི་སྐད་ཡིག་མ་ཤེས་ན་ངོ་ཚ་རྒྱུ་དང༌། སྤམ་ཤོར་རྒྱུ་གང་ཡང་མི་འདུག བོད་པས་བོད་ཡིག་མ་ཤེས་ན་དངོས་གནས་ངོ་ཚ་པོ་རེད། དེར་བརྟེན་ངས་བཏང་བའི་ཡི་གེ་དང༌། དྲིལ་བསྒྲགས་ཀྱི་ཡིག་ཆ་སོགས་ཀློག་སྟེ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་དགོས། ཁྱེད་རང་ཚོར་བལྟོས་ཏེ་ང་ཕྲན་བུ་ཁ་བདེ་བ་ཡོད་པ་འདི་ཐོག་མར་ཨ་མདོའི་ཡུལ་དུ་མ་ཤེས་ཀྱང༌། ངས་ཀ་ཁ་ནས་བསླབས་ཏེ་ཤེས་བྱུང༌། ད་དུང་བསླབ་རྒྱུ་དང་ཤེས་རྒྱུ་མང་པོ་བསྡད་ཡོད། བསླབས་ན་མི་ཤེས་པ་མེད། ཁྱེད་ཚོས་ཉིན་རེར་ཚིག་རེ་བསླབས་ན་ཚིག་མང་པོ་དང༌། བདུན་རེའི་ནང་ལའང་ཚིག་རེ་བསླབས་ན་ཟླ་བ་གཅིག་ལ་གང་འཚམ་ཤེས་ཐུབ། ངས་རྒྱུན་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན་ང་ཚོས་ཡི་གེ་སློབ་དགོས་ལ། ཡི་གེ་ཤེས་ཤིང་། ཁྲུས་དང་གཙང་སྦྲ་ཡང་བྱེད་ཤེས་པ་ཞིག་བྱ་དགོས། ཡི་གེ་མ་ཤེས་ན་རྣ་བར་ལྕགས་དོང་བཅུག་ནས་བཤད་ཀྱང་གོ་ཁག་པོ་ཡིན། ལྟོས་དང་མེག་ལོར་གྷན་ཇིར་བཙོག་པའི་དྲི་མ་གང་འདྲ་ཁ་གི་འདུག མི་ཚོས་བོད་པ་གཙང་སྦྲ་འཕྲོད་བསྟེན་ཤེས་ཀྱི་མི་འདུག་ཅེས་བརྗོད་སྐབས་ངོ་ཚ་པོ་དང༌། སེམས་སྐྱོ་པོ་འདུག ཡོན་ཏན་མེད་ན་མང་གཙོ་གང་འདྲ་བྱས་ནས་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་ཐུབ་ཀྱི་རེད་དམ།

དཔེར་ན། དེང་སྐབས་ཨ་ཕེ་རི་ཀའི་མང་གཙོ་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་ནས་ཉིན་བདུན་ཙམ་ནས་མི་བསད་ཁྲག་སྦྱོར་གྱི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་བྱུང་ཡོད། ཆོས་སྲིད་གང་ཡང་གོ་རྒྱུ་མེད་མཁན་དེ་ལྟར་མཐོང་སྐབས་སེམས་སྐྱོ་པོ་འདུག ཡོན་ཏན་སྦྱོང་བ་ལ་མཐའ་གཅིག་ཏུ་སློབ་གྲྭར་ཞུགས་མི་དགོས། རྒན་པ་ཚོས་རྒྱུན་དུ་ནས་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་དགོས། དཔེར་ན། དགོང་དྲོ་གཉིད་ཆུ་ཚོད་ ༨ ཙམ་ཉལ་གྱི་ཡོད་ན་དེ་ནས་ཆུ་ཚོད་ ༡ ཙམ་བཅག་སྟེ་སློབ་སྦྱོང་བྱས་ན་འགྲིགས། ང་རང་ཚོས་དེ་རིང་བཤད་པ་དེ་རྣམས་སེམས་ལ་བཞག་ནས་ཤེས་པ་བྱེད་དགོས། རྗེས་སུ་ང་ཚོ་ཡང་ཡང་ཐུག་སྐབས་དེ་དུས་འདི་འདྲ་ཡིན་བསམ་པའི་དྲན་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། དངོས་གནས་ནང་པ་མཚན་ཉིད་ཚང་བ་ཞིག་བྱེད་དགོས། མཆོད་འབུལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་དངུལ་གཏོར་བ་ལས་ཆོས་དེ་སོ་སོས་བྱེད་དགོས། གཅིག་བྱས་ན་ངས་སྡིག་པ་བསགས་པ་ཡིན་ལས་ཆེ། ཆོས་བྱེད་རོགས་ཞེས་སྐུ་ཡོན་སྤྲད་རྒྱུ་མ་རག་ན། སོ་སོས་ཆོས་སྒྲུབ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཁྱིམ་པ་དང༌། ལྐུག་པ་སོགས་རིགས་རུས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཕྱེ་མེད། སྒྲུབ་པ་གཙོ་བོར་གསུངས་ཡོད། མི་ལ་སྐུ་ཡོན་སྤྲད་པ་ལས་རང་གིས་ཆོས་སྒྲུབ། སོ་སོས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ནས་བསགས། དགོས་དུས་སུ་བཏང་ན་ལེགས།

ང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཞེས་འདས་བསྔོ་དང་གསོན་བསྔོ་མང་པོ་ཞིག་འབྱོར་ཏེ་ཞལ་འདེབས་བསྡུ་མཁན་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག ངས་མི་རེ་རེར་བསྔོ་སྨོན་བྱེད་ལོང་ཡང་མི་འདུག་ལ། བྱེད་ཤེས་ཀྱི་ཡང་མི་འདུག སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་ཏེ་བསྔོ་སྨོན་གང་ཤེས་རྒྱུན་དུ་ནས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། བསྔོ་རྟེན་འབུལ་འབྱོར་བྱུང་བ་རྣམས་ནས་པད་གཅིག་ཀྱང་ངས་རང་མཁོར་སྤྱད་པ་མེད། ཚང་མ་ཞབས་བརྟན་དང༌། གཞིས་ཆགས་སོགས་ལ་གཏོང་གི་ཡོད། དེང་སང་ང་རང་ཚོས་དངུལ་གཏོར་ནས་སྐྱིད་པོ་བྱེད་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་མིན། དཀའ་ལས་རྒྱག་པའི་དུས་ཚོད་ཡིན་སྟབས་ཚང་མས་འགྲོན་ཆུང་བསྲི་ཚགས་བྱེད་དགོས། ལྷག་པར་ལམ་བཟོ་བ་ཚོས་གླ་དངུལ་བྱུང་བ་རྣམས་ལམ་སེང་གཏོར་རྐྱང་མི་བྱེད་པར་བསྲི་ཚགས་ཅ་ག་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས། ང་ཚོས་རྒྱུན་དུ་ཁ་རྒྱུན་དང༌། སེམས་ལ་འཇགས་དགོས་པ་འདི་ཕྱི་གཉིས་ཡོད་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ཆོས་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ་དེ་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་དང་། དཀའ་ངལ་ཁྱད་བསད་ཀྱིས་སྒྲུབ་དགོས། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༤ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༨ དགོང་དྲོ་ཨོ་རི་ས་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་བོད་མི་རྣམས་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ གཞིས་ཆགས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་དང་། འཚོ་བ་རང་འཚོ།

ད་ལྟ་འདི་གར་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་འགོ་འཛིན་ཚོ་དང༌། དེ་བཞིན་ལས་བྱེད། མི་མང་བཅས་ཐུན་མོང་ལ་བརྗོད་རྒྱུར། འདིར་རྩ་བའི་ཆ་ནས་གཞིས་སྒར་གཞན་དག་དང་མི་འདྲ་བར་དུས་ཡུན་ཐུང་ངུའི་ནང་ཡར་རྒྱས་གང་ལེགས་བྱུང་འདུག་པས་ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

ད་ལྟའི་ཆར་ང་ཚོས་རིག་པ་བསྒྲིམས་ས་གཙོ་ཆེ་ཤོས་ནི། ཆོས་སྲིད་ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་གཞིས་ཆགས་འདི་དག་གལ་ཆེ་ཤོས་དང༌། ཕུགས་རེ་བྱེད་ས་དེ་ཡིན། རྩ་བ་བོད་ཀྱི་རང་དབང་ལ་བདེན་པའི་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་རྒྱུར་ཡིད་ཆེས་གདེང་འཁེལ་བྱས་ཆོག་པ་བར་ལམ་ལོ་ཤས་རིང་གང་ཅིའི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ཡར་རྒྱས་སུ་ཕྱིན་པ་དེས་བསྟན་ཡོད་ཀྱང༌། ང་ཚོས་གྲ་སྒྲིག་བྱེད་སྟངས་ནི། གནས་ཚུལ་སྡུག་ཤོས་དེ་ཡོང་རྒྱུར་བཞག་སྟེ་སྔོན་འགོག་གྲ་སྒྲིག་བྱ་རྒྱུ་གནད་ཆེན་པོ་ཡིན་སྟབས། བོད་མི་གཞིས་ཆགས་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་རྒྱག་སྟངས་དེ་ལྟར་ཡིན། རྒྱ་གར་ནང་ས་ཆ་མཐུན་རྐྱེན་འཛོམས་པོ་ཐོབ་དཀའ་བར་བརྟེན། མའེ་སོར་དང༌། ཨོ་རི་ས་ལྟ་བུ་ས་ཁད་ཆོད་ཀྱང༌། མཐུན་རྐྱེན་ཕྲན་ཡོད་ལ་ཆོག་ཤེས་བསྟེན་ནས་ལམ་སེང་གཞིས་ཆགས་འཆར་འགོད་བྱས་ཏེ། མའེ་སོར་དང༌། འདི་ག་ཨོ་རི་ས། མ་དྷའི་པར་སྡེ་ཤི །ཨ་སམ་ནང་ས་གནས་རེ་ཟུང་བཅས་ས་ཞིང་ལ་བརྟེན་ནས་གཞིས་ཆགས་བྱས་པ་དང༌། དེ་མིན་ལག་ཤེས་ཀྱི་ཐོག་ནས་གཞིས་ཆགས་བྱ་ཡུལ་གཉིས་གསུམ་ཙམ་བཅས་ཡོད།

དེ་ལྟར་གཞིས་ཆགས་ཐུབ་པ་དེ་རྣམས་ཐོག་མའི་དཀའ་ངལ་ཁག་སེལ་ནས་ས་ཆ་ཡང་ཐོབ། རིམ་བཞིན་ལྷིང་འཇགས་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ་སླེབས་ཡོད། ད་ཆ་རིམ་པ་གཉིས་པར་ང་ཚོས་དཀའ་ངལ་བཟོད་བསྲན་ཆེན་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་ལོ་གཅིག་གཉིས་ཀྱི་ནང་ཚུད་ལ་འཚོ་བ་རང་འཚོ་ཐུབ་པའི་ཐབས་ཤེས་འབད་བརྩོན་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

གཞིས་ཆགས་རང་འཚོ་ཐུབ་ཨེ་ཡོང་སྙམ་པའི་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་ཕྲན་བུ་ཡོང་གི་འདུག་ཀྱང༌། ང་རང་ཚོས་གང་ཡང་མ་བྱས་པར་མཐུན་རྐྱེན་ཡས་མི་འདུག མས་མི་འདུག་བརྗོད་ན་མི་འགྲིགས། ཐོག་མར་ང་རང་ཚོས་ཐབས་ཤེས་འབད་བརྩོན་གང་ན་ཅི་ཡོང་བྱེད་དགོས། ཐབས་ཤེས་གང་ཡོང་མཐའ་མ་འགག་པ་བྱས་རུང་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ངོ་མའི་ཐོག་ནས་འ་འུབ་གཏན་ནས་མ་འདུས་པ་བྱུང་ན། དེ་བཤད་ས་ཞིག་ཀྱང་ཡོང་རྒྱུ་དང༌། བཤད་ནས་དོན་འབྲས་ཤིག་ཀྱང་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད། དེ་ཤོད་ས་ཞིག་ཡིན་ཡང་དེ་ལ་གནས་ལུགས་འགྲེལ་བཤད་བྱས་ན། ཁག་མི་འདུག་སྙམ་པའི་ཡིད་ཆེས་སྐྱེ་ཐུབ་པ་ལས། ཐོག་མ་ནས་མ་འགྲིགས་མ་འཐུས་པའི་སྐད་ཆ་ཆེན་པོ་བཤད་རུང་ཕྱི་ནང་གང་སར་མཐོང་ཚུལ་མི་བདེ་བ་འདུག ཕྱི་རྒྱལ་རོགས་རམ་བྱེད་མཁན་ལ་འབོད་སྐུལ་བྱེད་དགོས་ཀྱང༌། བོད་མི་ཚོ་སྒྱིད་ལུག་ཏུ་ཤོར་ནས་དཀའ་ལས་རྒྱག་གི་མི་འདུག་བསམ་པའི་མཐོང་ཚུལ་ཡོང་གྲབས་བྱེད་ཀྱི་འདུག དཔེར་ན། རྒྱ་གར་ནང་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་སླེབས་ནས་ལོ་ལྔ་ལྷག་སོང་ཡོད་ཀྱང༌། ད་ལྟ་ལས་བསྡོམས་ནང་ཤོག་ལྷེ་གཅིག་ཧྲིལ་པོ་ཟས་ཕོགས་སྤྲོད་ལེན་སྐོར་འཁོད་འདུག ད་དུང་ང་ཚོས་ཟས་ཕོགས་མང་ཉུང་དང༌། བཟང་ཞན་སྐོར་བཤད་ནས་ང་ཚོར་ཐོབ་ཐང་ཡོད་པ་ལྟ་བུར་རྩོད་གླེང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ནི་སྡོད་སྒར་འདི་གཅིག་པུ་མིན་པར་གཞན་དག་ལའང་དེ་བཞིན་རེད།

འཛམ་གླིང་འདིའི་སྟེང་བཙན་བྱོལ་བ་ང་ཚོ་བོད་པ་གཅིག་པུ་མ་གཏོགས་མེད་པ་མིན། གང་སར་བཙན་བྱོལ་བ་རིགས་འདྲ་མིན་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་ཡོད། དེ་རྣམས་དུས་ཡུན་ཐུང་ངུ་ཞིག་རིང་སྐྱོབ་གསོ་རོགས་རམ་བསྟེན་ཏེ། དེ་ནས་སྐབས་བབས་འཚོ་བའི་མདུན་ལམ་འོས་པ་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་བསྟན། དེའི་ཐོག་ཕྱིན་ཏེ་རྟག་ཏུ་ཟས་ཕོགས་སྐྱོབ་གསོར་བསྟེན་ནས་སྡོད་མཁན་ནམ་ཡང་མེད། ཕྱི་རྒྱལ་རོགས་རམ་བྱེད་མཁན་གྱི་མི་འགའ་ཤས་དང་སྐད་ཆ་བྱུང༌། བར་ལམ་བོད་མི་ཚོར་སྐྱོབ་གསོ་རོགས་རམ་བྱས་ནས་ལོ་ངོ་འགའ་ཤས་ཕྱིན་ཡོད། ད་ཆ་བོད་མི་ལས་ཛ་དྲག་པའི་རོགས་རམ་བྱ་ཡུལ་གཞན་དག་ཀྱང་མང་པོ་ཡོད་པ་རེད།

རོགས་རམ་གྱི་དངུལ་འབབ་རྣམས་ཀྱང་རང་བཞིན་ཁྲལ་འགེལ་བྱས་པ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པར་མི་སྒེར་སོ་སོས་རང་མོས་དང་བླངས་ཀྱིས་ཞལ་འདེབས་སྤྲད་པ་རྣམས་ཚོགས་པ་ཚོས་བསྡུས་ནས་བཙན་བྱོལ་བ་ཚོར་བགོ་སྤྲོད་བྱས་པ་རེད། ད་ཆ་ཞལ་འདེབས་སྤྲོད་མཁན་ཚོས་འདི་ལས་ཕྱོགས་གཞན་དག་གལ་ཆེ་བ་འདུག་སྙམ་ནས་ཞལ་འདེབས་ཕྱོགས་གཞན་ལ་སྤྲོད་འདོད་བྱུང་ན། དོ་བདག་ཁོང་ཚོ་གཙོ་ཆེ་བ་མ་གཏོགས། ང་ཚོས་རྩོད་པ་བྱ་ཡུལ་མེད། འདི་ཚོའི་འགྲོ་ལུགས་མ་ཤེས་ན། འགའ་ཤས་ཀྱི་བསམ་པར་ང་ཚོར་སྐྱོབ་གསོའི་ཐོབ་ཐང་ཡོད་པ་དང༌། དེ་ཡང་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་ཡོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་ལྟ་བུའི་བསམ་ཚུལ་ཡོང་གི་མེད་དམ་སྙམ་པ་འདུག་པས་དེ་འདྲ་རྩ་བ་ནས་མ་རེད།

བར་ལམ་ཕྱི་རྒྱལ་རོགས་རམ་བྱེད་མཁན་གནད་ཆེ་བ་འགའ་ཤས་ཀྱིས་བརྗོད་གསལ། ད་ཕན་བོད་མི་ཚོར་རོགས་རམ་ལོ་ཤས་རིང་བྱས་ཡོད་ཀྱང༌། ད་ཆ་བོད་མི་ཚོའི་བསམ་པར་འདི་མུར་བསྡད་ཀྱང་ཟས་གོས་འགྲིགས་ཙམ་ནི་འདུག་སྙམ་དུ་སྒྱིད་ལུག་ངན་ལང་དུ་ཤོར་ནས་རང་གིས་ངལ་རྩོལ་བྱ་རྒྱུའི་སེམས་ཤུགས་ལ་གནོད་སྐྱོན་ཡོང་གི་འདུག་པས། རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་ཡང་ད་མུས་ཟས་ཕོགས་སྤྲོད་རྒྱུ་རྣམས་གཅོག་འཐེན་བྱེད་གྲོགས་ཞེས་བསམ་འཆར་འབུལ་གྱི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་མཁན་བྱུང༌། དེ་དག་ང་ཚོར་ཤ་ཚ་མེད་པ་དང༌། དྲིན་ཆུང་བྱས་པ་མིན། ཐོག་མར་སྐད་ཆ་དེ་གོ་ཐོས་སྐབས་གང་ཞིག་ཡིན་ནམ་བསམ་པ་ཡོང་གི་འདུག་ཀྱང༌། དེ་སྐོར་འགྲེལ་བཤད་ཞིབ་ཏུ་བྱེད་སྐབས་དེ་ནི་སྤྱིར་བཏང་འཛམ་གླིང་ཐོག་གི་འགྲོ་ལུགས་རང་ཡིན་པས་ཁག་མེད་པ་ལྟ་བུ་འདུག

ད་ཆ་ང་ཚོས་གཞིས་ཆགས་པ་རེད་ཅེས་ཚིག་ཙམ་བརྗོད་པ་མིན་པར་གཞིས་ཆགས་མིང་དོན་མཚུངས་པའི་རང་འཚོ་བྱེད་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག དེ་ཡང་ཚང་མའི་བསམ་བློའི་ནང་ནས་གྲ་སྒྲིག་བྱས་ཏེ་ད་ཆ་ང་ཚོ་སོ་སོས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ། སོ་སོས་རང་འཚོ་བྱེད་རྒྱུ་སྐབས་བབས་འོས་འགན་ཡིན་སྙམ་པ་བྱེད་དགོས་པ་ལས། ད་མུས་བཞིན་ཉིན་མ་གང་ཕུད་བྱས་ནས་བསྡད་ན་མི་འགྲིགས། འགའ་ཤས་ཀྱི་བསམ་པར་གནས་སྐབས་འདི་མུར་བསྡད་ན་རིང་མིན་བོད་རང་དབང་ཡོང་ཤག་ལ་འདི་ཁུལ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱས་ཀྱང་དགོས་པ་མི་འདུག་བསམ་པ་བྱས་ན་དེ་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་ཡིན། དེ་ལ་སྐྱོན་ཆེན་པོ་ཡོད་པས། ད་ཆ་ཉིན་མ་གཅིག་ཡིན་ན་ཡང་སྔ་ཙམ་རང་འཚོ་བྱེད་ཐུབ་པ་སེམས་ཐག་བཅད། སྤྲོ་ཤུགས་བསྐྱེད་དགོས། དཀའ་ངལ་ངེས་པར་ཡོང་ངེས་ཡིན། འོན་ཀྱང་འབད་བརྩོན་ཆེ་བསྐྱེད་ཀྱིས་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐབས་བྱ་དགོས། ང་ཚོས་ནུས་པ་གང་ཡོད་བྱས་ཀྱང་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་གཏན་ནས་མི་འགྲུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན། དེ་ནི་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་ཡིན། དེ་ལ་སྐད་ཆ་ཞིག་བཤད་ཀྱང་དོན་འབྲས་ཡོང་རྒྱུར་ཡིད་ཆེས་ཡོད།

ཁ༽ མི་རབས་ཀྱི་འཐུས་ཤོར་དང་། གལ་ཆེའི་ཤེས་ཡོན།

དེ་ནས་ཚང་མས་ཡོན་ཏན་ལ་དོ་སྣང་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཡང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག སྤྱིར་བཏང་བོད་མིའི་ནང་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་གཞན་ཕར་བཞག བོད་རང་གི་ཡི་གེ་ཤེས་མཁན་ཡང་ཉུང་ཉུང་ཡིན། གནས་ཚུལ་འདི་ང་ཚོའི་མི་རབས་འདི་གཅིག་པུ་མིན་པར་མི་རབས་མང་པོ་ཞིག་གི་རིང་འཐུས་ཤོར་ཆེན་པོ་ཕྱིན་འདུག རྒྱ་གར་ནང་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་འབྱོར་སྐབས་གཞན་གྱི་སྐད་ཡིག་མ་ཤེས་པར་ངོ་ཚ་དགོས་རྒྱུ་མེད་ཀྱང༌། རང་གི་ཡི་གེ་ཡང་མ་ཤེས་པས་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྡུག་པོར་གྱར་འདུག སྤྱིར་ཤེས་ཡོན་རྣམས་ཡི་གེའི་ལམ་བརྒྱུད་ནས་ཡོང་དགོས་པ་ལས། རྟག་ཏུ་ཁ་བསླབས་བྱས་ནས་སྡོད་མི་ཐུབ། ཡི་གེར་རྨོངས་སྐབས་ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་མང་པོ་ཞིག་གི་སྒོ་འགག་ནས་འགྲོ་བ་ཡིན། འཛམ་གླིང་གི་གནས་ཚུལ་བྱིངས་ཕར་བཞག རྒྱ་གར་ནང་མངའ་སྡེ་ཇི་ཙམ་ཡོད་མེད་ཀྱང་མ་ཤེས་པ་དང༌། དཔེར་ན། མི་ས་མ་རི་ནས། ཨོ་རི་སར་ཡོང་བའི་ཚེ་ལམ་ཇི་འདྲ་ཞིག་བརྒྱུད་པ་དང༌། མངའ་སྡེ་ཇི་འདྲ་ཞིག་བརྒྱུད་ནས་ཡོང་བ་ཡང་མ་ཤེས་པར་ལུས། དེ་སྔ་བོད་ལ་ཡང་ཧ་ཅང་སྦུག་སྲུབ་དོག་པོར་བསྡད་དེ་རྒྱ་གར་དང་། རྒྱ་ནག སོག་པོ་ཞེས་གོ་ཐོས་ཡོད་ཙམ་དང༌། བར་ལམ་དམག་ཆེན་གཉིས་པ་ཙམ་ནས་བཟུང་ཨ་རི་སོགས་གོ་ཐོས་ཡོད་ཙམ་ལས། གཞན་དག་གང་ཡང་གོ་ཐོས་མེད་པར་བསྡད་པ་རེད། དེ་འདྲའི་རྐྱེན་གྱིས་ད་དུང་ཡང་གནས་ཚུལ་མང་པོར་དོ་སྣང་དང་བརྩད་དཔྱོད་གང་ཡང་མ་བྱས་པར་ཉིན་མ་གང་འཁྱོལ་ལྟ་བུ་ཁོ་ནར་མགོ་འཁོར་ནས་སྡོད་ཀྱི་འདུག དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་སྐྱོན་ཆེན་པོ་ཡིན། དེས་ང་ཚོའི་མི་རིགས་ཡར་རྒྱས་ལ་གནོད་ཀྱི་རེད།

དེར་བརྟེན་ང་ཚོས་མ་ཤེས་པའི་ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་མང་པོ་ཞིག་འཛམ་གླིང་འདིར་ཡོད་པ་རྣམས་ལ་དོ་སྣང་དང༌། ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། དེ་སྔ་བོད་ལ་ཁུངས་འཁྱོལ་ཙམ་བྱུང་ཡང་ད་ཆ་ཁུངས་འཁྱོལ་ཐབས་མེད། སྡུག་ས་ནས་བྱས་ན་གླེན་པ་ཞིག་དང༌། ལྐུག་པ་ཞིག་ཡིན་རུང་ཁོ་རང་ཁུངས་ཤིག་འཁྱོལ་གྱི་ཡོད་ཀྱང་། ང་ཚོས་དེ་འདྲ་བྱས་པས་འགྲིགས་ཐབས་མེད། དེང་སང་འཛམ་གླིང་ནང་འགྲོ་སྟངས་ཇི་འདྲ་ཡོད་པ་མ་ཤེས་ན་མི་འགྲིགས། ང་ཚོས་མི་རིགས་གཅིག་གི་བསམ་བློ་གཏོང་བ་ལས། མི་གཅིག་གི་བསམ་བློ་གཏོང་མི་རུང༌། མི་རིགས་གཅིག་གི་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་པ་ལ་ཤེས་བྱ་མེད་ན་ག་ལ་འགྲིགས། དཔེར་ན། གཞིས་ཆགས་ཞེས་ཚིག་གཉིས་པོ་བརྗོད་པར་དཀའ་ངལ་མེད་ཀྱང༌། གཞིས་ཆགས་དངོས་སུ་བྱེད་དུས་དཀའ་ངལ་མང་པོ་དང་འཕྲད་ཀྱི་འདུག

དེ་བཞིན་དུ། བོད་རང་བཙན་ཡིན། རྒྱ་འོག་མིན། ང་ཚོར་རང་དབང་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་ཁ་ནས་ཤོད་དུས་ལས་སླ་པོ་ཡོད་ཀྱང༌། ནམ་ཞིག་རང་བཙན་ཐོབ་སྟེ་རང་གི་དངོས་སུ་རང་དབང་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་ཚེ་རང་ལ་ཡོན་ཏན་འདང་ངེས་མེད་ན་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཡོང་ངེས་ཡིན། རྒྱ་མི་རང་བཞིན་གྱིས་ཕྱིར་ལོག་བྱས། ང་ཚོ་ལས་སླ་པོར་བོད་དུ་སླེབས། ཟས་ཆོག་བཏུང་ཆོག ལྷོད་ཤིག་ཤིག་བྱས་ནས་བསྡད་ཆོག་ཆོག་ཅིག་དང༌། སྔར་ནང་བཞིན་འབྲོག་པས་འབྲོག་པ་དང༌། ཞིང་པས་ཞིང་པ། གྲྭ་པས་གྲྭ་པ་བྱས་ཏེ་དགོན་པའི་ནང་བསྡད་ཆོག་ཆོག་ཅིག་ཡོང་གི་རེད་བསམ་མཁན་མེད་ཤག་རེད། དེ་ལྟར་ཡོང་ཐབས་གཏན་ནས་མེད། སྔར་གྱི་གནས་སྟངས་ཐོག་འགྲོ་ཤེས་སྟངས་མེད། འཛམ་གླིང་སྤྱིར་བཏང་གི་མི་རྣམས་ཀྱི་གདན་གྲལ་འཛིན་ཐུབ་པའི་ཡོན་ཏན་ཞིག་ང་ཚོར་མེད་ན། རང་བཞིན་ལྐུག་པ་ཨུ་ཚུགས་བྱས་ནས་རང་བཙན་ཐོབ་པ་ཡང་དཀའ་ལ། གལ་ཏེ་རང་བཙན་ཐོབ་ཀྱང་ཁུངས་འཁྱོལ་བ་ཁག་པོ་ཡིན། དམག་སྲིད་དཔལ་འབྱོར་སོགས་སྒོ་མང་པོ་ཞིག་ཐོག་ནས་རང་ཡུལ་རང་མིས་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་ཐུབ་པ་དགོས། དེ་རྣམས་ཀྱང་ཡོན་ཏན་གྱི་ཐོག་ནས་ཡོང་དགོས་པ་ལས། ལྷག་བསམ་གཅིག་པུས་ཡོང་ཐབས་མེད་ལ། འབད་བརྩོན་སྙིང་རུས་གཅིག་པུས་ཡོང་ཐབས་མེད་པས། ཚང་མས་བློ་གྲོས་ཀྱི་རྒྱ་བསྐྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ཕྱིན་ཆད་བོད་ཙམ་མ་ཟད་རྒྱ་གར་ནང་དུ་ཡང༌། ང་ཚོར་ཡོན་ཏན་མེད་ན་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་འདུག དཔེར་ན་གཞིས་ཆགས་ཁག་དང༌། ལམ་བཟོ་ཁག་གི་འཐུས་མི་ཚོར་མཚོན་ན་ཡང༌། གཙང་སྦྲ་འཕྲོད་བསྟེན་བྱེད་སྒོ་དང་སྒྲིག་འཛུགས་ལེགས་པོ་དགོས་པ་སོགས་ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་ནས་ལམ་སྟོན་བྱེད་བཞིན་ཡོད་ཀྱང༌། སྐབས་རེ་ཧ་ལམ་དུད་འགྲོ་ཞིག་ལ་བཤད་པ་ལྟ་བུ་ལས་གོ་རྒྱུ་ཚོར་རྒྱུ་མེད་པ་ཡོང་གྲབས་བྱེད་ཀྱི་འདུག ངོས་ནས་ཀྱང་ཁ་ན་ན་འབོད་སྐུལ་བྱས་ཏེ་འདི་ལྟར་བྱེད་དགོས། འདི་འདྲ་བསམ་དགོས་ཞེས་ཐེངས་མང་བརྗོད་ནས་ལོ་འགའ་ཤས་ཕྱིན་སོང༌། དེ་དག་ཚང་མ་འགྲུབ་པར་དཀའ་ཡང༌། འདི་ཙམ་ཞིག་ངེས་པར་འགྲུབ་ཀྱི་རེད་བསམ་པ་ཚོ་ཡང་མ་འགྲུབ་པ་ཡོང་གི་འདུག དེ་རྣམས་བོད་མི་མང་ལ་དམ་ཚིག་མེད་པ་ཡང་མིན། ལྷག་བསམ་བོར་བ་ཡང་མིན། ངན་སྐུལ་བྱས་པ་ཡང་མིན། ཡོན་ཏན་གྱིས་ཕོངས་པ་ཁོ་ནས་ལན་འདུག་པས་ཚང་མས་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་ལ་དོ་སྣང་བྱ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

དོ་སྣང་བྱེད་སྟངས་ཀྱང༌། མཐའ་གཅིག་ཏུ་ཡི་གེ་ཁོ་ན་བྲིས་ནས་སྡོད་པ་དེ་ཡང་མིན། ཡང་འགའ་ཤས་ནས་ད་སློབ་གྲྭར་འགྲོ་རྒྱུའི་ལོ་ཚད་ནི་ཡོལ་སོང༌། ཡོན་ཏན་ཇི་འདྲ་བྱས་ནས་སློབ་སྙམ་སྲིད་ཀྱང༌། རང་གིས་དོ་སྣང་བྱས་ན་ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་ཇི་སྙེད་ཤེས་རྒྱུ་ཡོད། དཔེར་ན། རང་དབང་དཔར་ཁང་སོགས་ནས་བོད་ཡིག་གི་གསར་ཤོག་ཐོན་བཞིན་པ་དང༌། སྐབས་སྐབས་དྲིལ་བསྒྲགས་ཀྱི་ཡིག་ཆ་དང༌། གཞན་ཡང་འཕྲོད་བསྟེན་སྐོར་སོགས་དེབ་ཆུང་རིགས་འདྲ་མིན་གང་འཚམ་ཐོན་བཞིན་པའི་ཐོག ཕྱིན་ཆད་ཀྱང་རྒྱ་བསྐྱེད་རིམ་ཐོན་ཡོང་རྒྱུར། དེ་དག་ལ་དོ་སྣང་བྱས། ཉིན་རེ་ཚིག་རེ་ལས་མིན་ཡང་ཤེས་ཐབས་བྱས། བོད་ཀྱི་སྐོར་ཞིག་ཡོད་ན་ཡུད་ཙམ་ཨམ་ཀྲོང་བྱས། འཛམ་གླིང་གི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡོད་ན་སྣང་མེད་དུ་འཇོག་པ་འདི་ལྟར་གཏན་ནས་མི་འགྲིགས། འཛམ་གླིང་ནང་རྒྱལ་ཁབ་ཇི་འདྲ་ཡོད་པ་དང༌། དེ་རྣམས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ཇི་འདྲ་ཡིན་པ། རྒྱ་གར་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ། ཡར་རྒྱས་ཇི་ལྟར་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་སོགས་ལ་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་ཤེས་ཐབས་བྱ་དགོས།

ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་མང་པོ་ཤེས་ནས་ཕྱིའི་སྤུ་མདོག་བརྗེས་པ་ལྟ་བུ་དང༌། མིག་འཕར་མ་སྐྱེ་བ། མགོ་ཆེ་རུ་འགྲོ་བ་ལྟ་བུ་འབྱུང་བ་མིན་ཡང༌། སྔར་རང་གི་གནས་ལུགས་མང་པོ་མ་ཤེས་པའི་སྐབས་ལྟོ་གོས་འཚོལ་བའི་དུས་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་ཡོད་ཀྱང༌། གནས་ཚུལ་ཕྲན་བུ་ཤེས་པའི་ཚེ་རང་གིས་བསམ་བློ་བཏང་ནས་ཐབས་ཤེས་ལས་སླ་པོར་བྱེད་ཐུབ་པ་དང༌། རྟག་ཏུ་གཞན་ལ་དྲི་གཏུགས་བྱེད་མ་དགོས་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཡོང་རྒྱུ་ཡོད། རང་གིས་འདི་བྱས་ན་ལེགས། འདི་བྱས་ན་མི་ལེགས་སྙམ་དུ་དཔྱོད་ཐུབ་པའི་ཚེ། གོང་རིམ་ནས་ལམ་སྟོན་ཞིག་བྱས་རུང་ལམ་སེང་གོ་རྟོགས་ཐུབ་ནས་བཤར་བགྲོད་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་རེད། དེ་མིན་སྒོ་ཕྱུགས་འདེད་པ་ལྟ་བུ་བྱ་ཐབས་མེད་པས་ཚང་མས་ཤེས་ཡོན་ལ་དོ་སྣང་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེ། ཡི་གེ་ཤེས་པ་ཚོས་མ་ཤེས་པ་ཚོར་བསླབས། མ་ཤེས་པ་ཚོས་ཀྱང་སྤམ་འདོད་མ་བྱས་པར་སྦྱངས་ནས། ལོ་རེ་ཟུང་རྗེས་སྡོད་སྒར་ནང་ཡི་གེ་མ་ཤེས་པ་མེད་པ་ལྟ་བུར་བསྒྱུར་བཅོས་ལ་ཚང་མས་འབད་བརྩོན་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས།

ག༽ མང་གཙོའི་ལམ་བཟང་དང་། སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ཕན་ནུས།

མ་འོངས་པར་ང་ཚོ་མང་གཙོའི་ལམ་དུ་འགྲོ་དགོས། གཙོ་རྒྱུའི་དམངས་ལ་ཡོན་ཏན་མེད་ན་སྦྲུལ་གདུག་པ་མང་པོ་ས་གནས་གཅིག་ཏུ་བཞག་པ་ལྟར་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་འཁྲུག་འཛིང་མ་ཚར་བར་སྡོད་ཀྱི་རེད། དམངས་ལ་ཡོན་ཏན་མེད་ན་མང་གཙོའི་རྩ་ཁྲིམས་བཟོས་ཀྱང་མཆོད་གཤོམས་ནང་བསྒྲིགས་ནས་འཇོག་རྒྱུ་ལས་འོས་མེད། དམངས་ལ་ཡོན་ཏན་གྱི་བསམ་ཚད་ལོངས་པ་ཞིག་བྱུང་ན་མང་གཙོའི་རྩ་ཁྲིམས་གཞིར་བཟུང་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ལྡན་འདི་ཕྱི་གཉིས་ཡོད་ཀྱི་འཚོ་བ་ལ་ལེགས་པར་སྤྱོད་ཐུབ་པས་དེའི་སྟ་གོན་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

དེ་ནས་སྒྲིག་འཛུགས་ཞེས་པ་འདི་ཡང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། ལས་དོན་གང་ལ་ཡང་མི་སྒེར་སོ་སོས་ནུས་པ་བཏོན་ནས་འགྲུབ་ཐུབ་པའི་རིགས་ཤིག་དང༌། མི་མང་པོའི་ནུས་པ་མཉམ་རུབ་ཐོག་ནས་བསྒྲུབ་དགོས་པའི་རིགས་ཤིག་བཅས་ཡོད། མི་གཅིག་གིས་སྒྲུབ་ཐུབ་པའི་ལས་དོན་རིགས་ལ་འགལ་བ་མེད་ཀྱང༌། མི་མང་པོའི་ནུས་པ་གཅིག་བསྒྲིལ་གྱིས་བསྒྲུབ་དགོས་པའི་རིགས་ལ་སྒྲིག་འཛུགས་དགོས་མཁོ་ཆེན་པོ་ཡོད། མ་འོངས་པར་བོད་རང་དབང་གི་གནད་དོན་ཐོག་སྒྲིག་འཛུགས་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་སྨོས་མ་དགོས་ཀྱང༌། འཕྲལ་སེལ་གཞིས་ཆགས་ས་གནས་ཤིག་ཡར་རྒྱས་གཏོང་བ་ལ་ཡང་སྒྲིག་འཛུགས་ལེགས་པོ་ཞིག་མེད་དུ་མི་རུང་བ་ཡིན།

དེར་བརྟེན་བརྒྱ་དཔོན་བཅུ་དཔོན་ལ་སོགས་པ་རིམ་པ་བཞིན་ཡོད་པས། འགོ་བྱེད་མཁན་ཚོས་ཀྱང་རང་གི་དགའ་མིན་དགའ་ཕྱོགས་མ་ཡིན་པར་དྲང་པོས་གཞུང་བསྲངས་ཀྱི་ལམ་དུ་འགྲོ་དགོས་ལ། བྱིངས་ཚོགས་རྣམས་ནས་ཀྱང་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་བརྩི་བཀུར་དང༌། དགའ་ཞེན་བྱ་དགོས། སྒྲིག་འཛུགས་ཞེས་པ་འདི་ནི་འཛམ་གླིང་གང་སར་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན། སྒྲིག་འཛུགས་ནས་བཀོད་བསྒྲིགས་བྱས་པ་ལས་ལོགས་སུ་རང་ཤེད་འཐེན་འཁྱེར་བྱས་ཚེ་སྤྱི་དོན་ལ་གནོད་རྐྱེན་ཡོང་རྒྱུར། སྒྲིག་འཛུགས་ནས་འཆར་གཞི་བཀོད། ལམ་སྟོན་བྱས་པ་དེར་དགའ་ཞེན་དང་བཅས་ཚང་མས་ཤར་བགྲོད་བྱེད་ཐུབ་པ་ངེས་པར་དགོས།

དེ་ལྟར་ཚང་མས་གཅིག་ནས་གཞིས་ཆགས་ཐོག་འབད་བརྩོན་གང་ཡོད་ཀྱིས་སེམས་ཤུགས་བསྒྲིལ་རྒྱུ་དང༌། གཉིས་སུ་ཚང་མས་ཡོན་ཏན་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་རྒྱུ། གསུམ་པར་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་དགའ་ཞེན་བརྩི་བཀུར་དང༌། ནང་ཁུལ་དམ་ཚིག་མཐུན་པོ་བྱ་རྒྱུ་བཅས་གལ་ཆེན་པོ་འདུག དེ་མིན་གཞན་དག་ཞུ་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཡོད། ཐུགས་རྗེ་ཆེ། ཞེས་བཀའ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༥ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༢༨ ཉིན་བཞུགས་སྒར་དུ་གཉུག་མར་གནས་པ་དང༌། བལ་ཡུལ་སོགས་ཕྱོགས་གཞན་ནས་ཆེད་བཅར་བོད་མི་དང༌། མོན་པ། རྒྱ་གར་བ་བཅས་ཁྱོན་མི་གྲངས་ ༧༠༠ སྐོར་ཕོ་བྲང་དུ་མཇལ་བཅར་ཐོག་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ གསལ་རྒྱུའི་བདེན་མཐའ་དང་། དགོས་རྒྱུའི་ཤེས་ཡོན།

ཐོག་མར་༸གོང་ས་མཆོག་ནས། ས་གནས་གང་ནས་ཡོང་བའི་མི་ཡོད་ཅེས་བཀའ་འདྲི་མཛད་པར། ཁ་ཤས་ཤིག་ནས་ང་ཚོ་བལ་ཡུལ་ནས་ཡོང་བ་ཡིན་ཞེས་ཞུས་པར། ཏི་སི་ལིར་གློག་ཁང་ལས་སར་ཡོད་པའི་གྲས་ཡིན་ནམ། ཁག་པོ་བྱུང་ངམ། ཁྱེད་རང་ཚོར་ཏན་ཏན་དཀའ་ངལ་མང་པོ་བྱུང་ཡོད་ངེས། ཁག་པོ་ཡོད་པ་དེ་སྔོན་མ་ནས་ཤེས་གསལ་ཡང་ལམ་སེང་ཐབས་ཤེས་སྤྲོད་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད། དེང་སང་ང་ཚོ་ཚང་མར་དེ་སྔ་ཕན་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་སུ་བྱུང་མ་མྱོང་བའི་ཁག་པོ་སྡུག་པོ་ཞིག་བྱུང་ཡོད། སྔར་རྗེ་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པའི་སྐབས་བོད་དུ་དབྱིན་དམག་དང༌། ཆུ་བྱི་རྒྱ་དམག་སོགས་བོད་དུ་ལྷགས་འབྱོར་བྱུང་ཡོད་རུང༌། བོད་ཡོངས་རྫོགས་བཙན་འོག་ཏུ་མནན་པའི་ཐལ་ཆ་ཆེན་པོ་དང༌། བོད་རྒྱ་ཁྱབ་ཏུ་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་སྤྱི་བྱིངས་ལ་བཙན་གནོན་ད་ལྟ་ནང་བཞིན་དཀའ་ངལ་བྱུང་མ་མྱོང་བ་རེད།

དེང་སང་འཕྲལ་སེལ་གྱི་དཀའ་ངལ་ཙམ་མ་ཟད། བོད་མི་རིགས་ལ་སྡང་ཟུག་གིས་བོད་རྩ་མེད་གཏོང་རྒྱུ་སོགས་སྲིད་དོན་གྱི་ཐོག་དང༌། ཆོས་ཕྱོགས་ནས་ཀླད་པ་བཀྲུས་ཏེ་དད་པ་རྩ་འགོག་གིས་ཆོས་ཞེས་པ་མིང་མེད་དུ་བཟོ་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་བཟུང་སྟེ་ལས་འགུལ་བྱེད་པ་འདི་ལྟའི་སྐབས་ལ་ང་ཚོར་ཁག་པོ་ཏན་ཏན་ཡོད། གཙོ་ཆེ་ཤོས་བོད་མི་ཚང་མས་ད་ཕན་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་ཡོད་པ་དང༌། ད་དུང་དཀའ་ངལ་བཟོད་བསྲན་གྱིས་སྤྱི་དོན་ཁུར་དུ་འཁྱེར་བའི་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་ཞིག་དགོས། ངས་རྒྱུན་དུ་ནས་རང་བཙན་ཡོང་གི་རེད་ཅེས་མགོ་སྐོར་ལྟ་བུར་ཤོད་པ་མིན། བདེན་པ་གསལ་རྒྱུ་མེད་པ་དང༌། རང་བཙན་ཐོབ་རྒྱུ་མེད་པ་ལྟ་བུ་རྩ་བ་ནས་མ་རེད། འཛམ་གླིང་ནང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་གནས་ཡུལ་གཙོ་བོ་ལྟ་བུ་བོད་ཡིན་པ་དང༌། སྟོན་པའི་བསྟན་པ་གནས་ཡུན་ཡང་སངས་རྒྱས་རང་གིས་ལོ་ལྔ་སྟོང་གསུངས་ཡོད་པ་ནས་ཡོངས་གྲགས་ཀྱི་བརྩིས་ཚུལ་ལོ་ ༢༥༠༠ ཙམ་དང༌། བརྩི་ཚུལ་གཅིག་ལ་ལོ་ ༣༠༠༠ ཙམ་ཕྱིན་ཡོད། དེའི་དབང་དུ་བྱས་ནའང་ལོ་ཉིས་སྟོང་ཙམ་བསྡད་ཡོད། བདེན་པ་གསལ་རྒྱུ་དང༌། རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་རྒྱུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ནས་བསྟན་ཡོད་པར་བརྟེན་རང་བཙན་ཐོབ་རྒྱུར་ཡིད་ཆེས་བྱས་ཆོག རང་བཙན་ཡོང་རྒྱུའི་ཆེད་བསམ་བློ་བཏང་ནས་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས།

དེ་ཡང་ཡོན་ཏན་གྱི་ཐོག་ནས་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས་ཤིང༌། ཕྱིན་ཆད་ཀྱང་ཡོན་ཏན་གྱི་ཐོག་ནས་གང་ཅི་ཡར་རྒྱས་གཏོང་དགོས་པ་ལས། དེ་སྔ་ཕན་གྱི་ཁྲལ་པ་བོང་བུ་འདེད་བཞིན་ཉིན་ལྟོ་ཉིན་འཚོལ་ལྟ་བུས་འགྲིགས་རྒྱུར་བསམས་ན་དེ་འདྲ་རྩ་བ་ནས་ཡོང་ཐབས་མེད། འཕྲལ་སེལ་གྱིས་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་ཕུགས་སྐྱོན་མི་འབྱུང་བ་བྱེད་དགོས། ད་ལྟ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ་བ་ནི་ཡོན་ཏན་ལ་སྦྱངས་བརྩོན་བྱེད་དགོས། སྔོན་ལ་བོད་ཡིག་འབྲི་ཀློག་སྦྱངས། དེ་ནས་དྲིལ་བསྒྲགས་ཀྱི་ཡིག་ཆ་ཁག་དང༌། བོད་ཡིག་ཚགས་པར་སོགས་ལ་ལྟ་ཀློག་གིས་ཕྱི་ནང་གནས་ཚུལ་ཚང་མ་ཤེས་པ་ཞིག་དང༌། བསམ་བློ་གང་ཡང་གཏོང་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས། ད་ལྟ་བསམ་བློ་འཁོར་དཀའ་བ་དེ་ནི་ཡོན་ཏན་ལ་ཉམས་མྱོང་མེད་པའི་སྐྱོན་རེད། དེར་བརྟེན་ཡོན་ཏན་ལ་ཤིན་ཏུ་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས།

ཁ༽ ཆོལ་གསུམ་ཆིག་སྒྲིལ་དང་། ཆོས་ལུགས་མཐུན་ལམ།

གཉིས་པར། མཐུན་སྒྲིལ་ཞེས་པ་དེ་དགོས། དེ་ཡང་དོན་ཆེ་ཆུང་མང་པོར་འགྲོ་བ་ཡིན། དཔེར་ན། ཉིན་གཅིག་གི་ལྟོ་གོས་འཚོལ་རྒྱུའི་ཚུན་ལའང་དགོས། ཁ་ནས་བཤད་པ་ཙམ་གྱིས་མི་འདེང་ཞིང་ཁ་བཤད་ལག་ལེན་དུ་འཁེལ་དགོས། ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་དམ་ཚིག་ལ་རྒྱ་ཆིག་སྒྲིལ་དགོས། ཁ་བཤད་ཙམ་གྱི་མཐུན་སྒྲིལ་དེ་འགག་རྩ་གཅིག་ཏུ་ཐུག་དུས་ཆེ་ས་ནས་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ནང་ཁུལ་དབྱེ་འབྱེད་དང༌། ཆུང་ས་ནས་ལྟོ་ཚང་ལ་གྱོང་བཏང་བ། ནང་པའི་ཆོས་ལུགས་ཁག་གི་རྩ་བ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་གཅིག་ལས་མེད་བཞིན་ཆོས་ལུགས་ཕན་ཚུན་རྩོད་འཐེན། དཔེར་ན། དགེ་ལུགས་དང་རྙིང་མ་དབར་ཕྱི་པ་དང་ནང་པ་ལྟ་བུའི་སྡང་འཛིན་ཆེན་པོ་བྱེད་པ་དེ་དག་ཧ་ཅང་ཐབས་སྡུག་པོ་རེད།

ཆོས་ལུགས་ཁག་ཕྱོགས་འཐེན་གྱིས་དགོན་པ་ཕན་ཚུན་རྩོད་པ་དང༌། དབུས་པ་ཁམས་ལ་སླེབས་དུས་འདི་ཚོས་ཁ་བདེ་མགོ་སྐོར་གཏོང་གི་རེད་ཟེར་བ་དང༌། ཁམས་པ་དབུས་ལ་སླེབས་དུས་ཁམས་པ་གླེན་རྟགས་འདི་དག་གིས་རྒྱག་འདྲེ་རྒྱག་གི་རེད་སོགས་ཟེར་བ་ལྟ་བུ། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༡ ལོ་ཕན་བོད་དབུས་གཙང་ཁུལ་ནས་གོ་གནས་ཡོད་པའི་ལས་བྱེད་མང་པོ་ཕྱོགས་སུ་བཏང་ཡང་དེ་དག་ནས་ཟ་བེད་བརྡབ་གསིག་ཆེན་པོ་བྱས་པ་དང༌། དམག་སྒར་ཕན་ཚུན་སྤོ་བསྐྱོད་སྐབས་ཀྱང་བཙན་པོས་བརྡབ་གསིག་ཚོད་མེད་བཏང་བས་དམག་སྒར་ཡོང་སྐབས་མི་སེར་ཚོས་ཆག་སྒོ་བསླངས་སོང༌། བརྡབ་གསིག་གཏོང་གི་རེད་བསམ་པ་དང༌། དེ་བཞིན་གཞུང་གི་ལས་བྱེད་ཚོ་ཡོང་སྐབས་ཀྱང་བརྡབ་གསིག་ཉིས་བརྩེགས་བྱས་སོང་བསམ་པའི་ཞེད་སྣང་སྐྱེ་དགོས་པ་ཞིག་ལས། འགོ་དམངས་དབར་མཐུན་སྒྲིལ་བྱུང་མེད། འགོ་དམངས་བར་མཐུན་སྒྲིལ་ཡག་པོ་བྱས་ཏེ་འགོ་ཁྲིད་ཚོས་མཛུབ་སྟོན་བྱས། མི་དམངས་ནས་དེ་དོན་ལག་ལེན་དུ་འཁེལ་བ་ཞིག་དགོས་པ་ཡིན། ང་ཚོ་དེ་སྔ་ཕན་མཐུན་སྒྲིལ་མ་བྱུང་བས་སྐྱོན་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད། ད་དུང་ཡང་མཐུན་སྒྲིལ་མ་བྱུང་ན་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་རེད། ད་ལྟ་ང་ཚོ་རྩ་བ་མི་ཡུལ་དུ་གྱར་ཡང་སྒྲོམ་མ་ཞིག་པར། མཆོད་རྟེན་མགོ་མཇུག་ལོག་ཀྱང་། བང་རིམ་སྐེད་པར་གནས་ཡོད།

ཁྱེད་ཚོས་དྷ་རམ་ས་ལར་བོད་གཞུང་དང༌། བོད་ནང་དུ་ཡོད་པའི་རང་རིགས་དེ་དག་གིས་རྒྱ་གར་དུ་ཡོད་པའི་བོད་གཞུང་དམངས་ཞེས་བློ་གཏད་བཅོལ་ས་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཟེར་བ་སྔར་མེད་གསར་བྱུང་ཞིག་མིན། ཆོལ་གསུམ་ལག་གདང་དཔུང་སྦྲེལ་གྱི་ཐོག་ཏུ་བསྐྱོད་དགོས་པ་ལས། ཁོང་ཚོ་དང་ང་ཚོ་ཞེས་ནང་ཁུལ་ཤོག་འཐེན་ཟར་ཟིར་བྱས་ན་མི་འགྲིགས། དེ་སྔ་ཕན་རྒྱ་སྡེ་བོད་སྡེ་ཟེར་བ་དེ་ཉེན་ཚབས་ཆེན་པོ་ཡིན། དེ་ནི་བར་ལམ་རྒྱ་མིའི་བཙན་འོག་ཏུ་ཚུད་པར་མིང་འདོགས་སྣ་ཚོགས་བྱས་པ་ལས་དོན་དུ་རྒྱ་སྡེ་མིན། ང་རང་ལ་ཆ་བཞག་ན་སྐྱེས་ཡུལ་ཨ་མདོ་རེད། ཨ་མདོའི་ཡུལ་ནི་བོད་ཀྱི་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་སྐུ་དུས་སུ་ས་མཚམས་སྲུང་འགག་ཏུ་བཏང་བའི་དམག་སྒར་གཡས་རུ་དང་གཡོན་རུ་ཞེས་རྩ་བ་འཕན་པོ་ཁུལ་ནས་ཕྱིན་པའི་མི་རྒྱུད་ཅིག་ཡིན།

ང་རྒྱ་ནག་ཏུ་བསྐྱོད་སྐབས་ལམ་བར་ས་མི་སོགས་རྒྱ་བོད་ཀྱི་དབྱེ་མཚམས་གསལ་པོ་འདུག བར་དེར་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་གདུང་རྒྱུད་ཆད་ཅིང་། གླང་དར་གྱི་རྗེས་ནས་བོད་ནང་ཁུལ་དཔུང་གཤེད་སུ་ཆེ་ནས་དབང་ཆ་བཟུང༌སྟེ། གཅིག་མགོ་གཅིག་གནོན་བྱེད་པའི་སྐབས་དེར་རྒྱ་མིས་ས་རྟགས་རྡོ་རྟགས་ཡོད་བཞིན་བཙན་འཛུལ་ཧམ་ཟོས་བྱས། བོད་དབུས་གཞུང་ནས་ནུས་མེད་ལྷོད་ཡངས་ལྟ་བུར་ཤོར་བ་རེད། དེ་སྔོན་རྒྱ་མིའི་བཙན་འོག་ཏུ་ཚུད་པ་དེ་དག་གིས་ཆོས་བྱེད་ས་བོད་དང༌། ཁྲིམས་སྲུང་དཔོན་པོ་རྒྱ་མི་ཡིན་ཟེར་བ་ལྟ་བུ། དེ་སྔ་རྒྱ་སྡེ་ཁུལ་ལ་རང་བཙན་རག་གི་མ་རེད་ཟེར་བ་དེ་དག་ནི་ཧ་ཅང་ཐབས་སྡུག་རེད། ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཆིག་སྒྲིལ་གྱི་དཀའ་ངལ་བཟོད་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས། སེམས་ཤུགས་དང་སྤོབས་པ་མེད་ན་གནམ་ནས་ཟགས་པ་ལྟ་བུ་ཡོང་མི་སྲིད།

བར་ལམ་རང་མི་ཁ་ཤས་ནས་རྩ་བ་གོ་མིང་ཏང་གི་སྲིད་བྱུས་ཡིན་མིན་མ་ངེས་ཀྱང༌། གོ་ཏང་ཁ་འཁྱེར་རྒྱུས་ཉོས་པའི་ཕོགས་ཟན་ཡོད་པ་དེ་དག་གིས་རང་སྐྱོན་ངོས་ལེན་གྱིས་ཕྱིན་ཆད་བཞག་ན་ཡག་ཤོས་རེད། དེ་མིན་ཡོངས་གྲགས་གོ་མིང་ཏང་ཕྱོགས་སུ་ཕྱིན་ན་འགྲིགས་རྒྱུ་ལས། བཀག་འགོག་བྱེད་མཁན་ཡོང་གི་མ་རེད། རྩ་བ་གོ་མིང་ཏང་དང་ལག་པ་གཏོང་རེས་བྱེད་ཆོག་པའི་གྲོགས་པོ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་ལས་དོན་དང་སྲིད་བྱུས་སོ་སོར་ཐ་དད་ཡོད། གྲོགས་པོས་བྱེད་ཚད་དྲང་བདེན་དང༌། དགྲ་བོས་བྱེད་ཚད་ཕན་མེད་ཁོ་ན་མིན། དཔེར་ན། རྒྱ་གར་ནི་ང་ཚོའི་ལོ་བརྒྱ་ཕྲག་གོང་གི་ཤིན་ཏུ་མཛའ་བའི་གྲོགས་པོ་ཡིན་ཡང༌། རྒྱ་གར་རྒྱ་གར་དང༌། བོད་པའི་ལས་དོན་སོ་སོ་ཡིན། པེ་ཅིང་གཞུང་གི་བྱེད་སྟངས་འགའ་ཤས་ང་ཚོས་དཔེ་ལེན་འོས་པ་ཡོད། དེར་བརྟེན་དགྲ་གཉེན་མགོན་གསུམ་ངོ་ཤེས་ནོར་འཛོལ་མ་སོང་བ་བྱ་དགོས།

ག༽ རང་མགོ་རང་ཐོན་དང་། ཆིག་སྒྲིལ་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས།

གསུམ་པ། ཁ་ཚ་དགོས་གཏུགས་གཙོ་གལ་ཆེ་ཤོས་རང་འཚོ་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས། རྒྱུན་དུ་ནས་གཞན་ལ་ལྟོ་སློང་སྟེ་སྡོད་པ་ནི་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད། ཁ་ནས་འཛམ་གླིང་རྒྱལ་སྤྱིར་སྐད་རྒྱག་བཞིན་ཡོད་ཀྱང་། རྟག་ཏུ་གཞན་ལ་བསྙེས་ཏེ་རང་འགུལ་མ་ཐུབ་ན་ཆེ་ས་ནས་བོད་པས་རང་གི་ལྟོ་གོས་ཐབས་འཚོལ་མ་ཐུབ་པས་རང་བཙན་གང་འདྲ་ལེན་བསམ་པའི་བརྙས་བཅོས་དང༌། ཆུང་ས་ནས་ལྟོ་གོས་ཚུན་ལ་དཀའ་ངལ་ཡོང་རྒྱུ། ཕུགས་སུ་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་ལམ་ཐོག་ཏུ་བསྐྱོད་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། འཕྲལ་སྒང་ལམ་ལས་བྱེད་པ་དེའང་ལྟོ་སློང་པ་མིན་པའི་ལས་གླའི་ཐོག་ནས་སོ་སོའི་ལྟོ་གོས་སོ་སོས་འཚོལ་ཐུབ་པ་ཡག་པོ་ཡིན་པར་བསམ་གྱི་འདུག

ཕུགས་སུ་གཞིས་ཆགས་དང་། བཟོ་ལས། འཕྲལ་སྒང་ལམ་ལས་སོགས་ནང་སྲིད་ལས་ཁུངས་ནས་གོ་སྒྲིག་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ་དེ་ཐོག་ཤར་བསྐྱོད་བྱ་དགོས་ལ། སྒྲིག་འཛུགས་ལ་དང་ཞེན་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས། སྒྲིག་འཛུགས་ནང་མི་སྡོད་མཁན་དེ་དག་རང་དབང་ཡིན་མདོག་ཁ་པོ་རེད། ཉེ་ཆར་ཝཱ་རཱ་ཎ་སཱིའི་ཁུལ་དུ་བསྐྱོད་སྐབས་མི་འཁྱམས་འགའ་ཤས་ནས་ཧམ་པ་འགྲོ་སར་བཅོམ་འཕྲོག་བྱས། འཕྲོག་བཅོམ་མ་ཐུབ་སར་རྐུ་མ་བརྐུས། འགའ་ཞིག་སར་ཞུམ་བུ་ནང་བཞིན་བྱས། གཡོ་སྒྱུ་ཁྲམ་གསུམ་བྱེད་ངན་ཅི་རིགས་ཀྱིས་བོད་རིགས་སྤྱིའི་མཚན་ཤས་བྱེད་པ་ཤིན་ཏུ་ནས་ཐབས་སྡུག་རེད།

ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་འདི་རླབས་ཆེན་གྱི་མི་རིགས་ཤིག་ཡིན། ཆོས་ཕྱོགས་ནས་སམ་སྐྲ་ཏའི་སྐད་ཡིག་ཏུ་ཇི་ཡོད་བོད་ཡིག་ཏུ་གཏན་ལ་ཕབ་པ་སོགས་དང༌། སྲིད་ཕྱོགས་ནས་རྒྱ་ནག་རྒྱལ་པོ་བྲོས་དགོས་པའི་དགྲ་ཤུགས་ཆེ་བ་སོགས་ལོ་རྒྱུས་མང་པོར་གསལ་ཡོད། འོན་ཀྱང་སྔ་མོའི་རླབས་ཆེན་དེ་དེང་སང་མེད་ནའང་རླབས་ཆེན་གྱི་མི་རིགས་ཡིན་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད་པ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སྤོབས་པ་བསྐྱེད་དེ་རྩམ་པ་ཟ་མཁན་གཅིག་པའི་བོད་རིགས་ཚང་མས་བོད་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཐོག་ཏུ་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་དགོས། ང་ཤེས་རྒྱ་ཆེ་བ་མེད་ཀྱང་ངས་བཤད་པ་རྣམས་སེམས་ལ་བཞག་སྟེ་ལག་ལེན་དུ་འཁེལ་བ་ཞིག་བྱ་དགོས། གཙོ་ཆེ་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་དགའ་པོའི་ཐོག་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ལམ་ཕྱོགས་དེའི་ཐོག་ཤར་བསྐྱོད་ཀྱིས་མི་རིགས་འཛུགས་སྐྲུན་སོགས་གང་ཅིར་ཡར་རྒྱས་ཤུགས་ནུས་ཐོན་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས།

ང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཞེས་མི་གཅིག་གིས་འཇོན་ཚད་གང་ཡང་མེད་ཀྱང༌། ངས་བཤད་པ་དང་མཛུབ་སྟོན་བྱེད་པའི་རྒྱབ་དཔུང་དུ་ཁྱེད་ཚོས་ལངས་ན་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་ཐུབ་ཀྱི་རེད། མི་མང་གི་ཐོག་ནས་རྒྱབ་ཤིག་བརྒྱབ་ན་ཁག་པོ་རེད། འགོ་ཁྲིད་ཚོས་བསམ་བློ་བཏང༌། ཁ་ནས་བཤད། དེ་དོན་མི་མང་ནས་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་ན་སྤྱི་དོན་ལ་ནུས་ཤུགས་ཐོན་པ་ཡོང་རྒྱུ། གོང་དུ་དོན་ཚན་གསུམ་བཤད་པ་དེ་དག་སེམས་འཇགས་ལག་ལེན་བསྟར་ཐུབ་པ་གྱིས། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༥ ཟླ་ ༤ ཚེས་ ༡༡ སྔ་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་ ༩ ཐོག ཉེ་དུས་སྐུ་ཕྱྭའི་སྐོར་བོད་མི་སྡོད་སྒར་ཁག་གི་འཐུས་མི་སེར་སྐྱ་ཕོ་མོ་གྲངས་ ༡༧༥ བཅར་འཛོམས་རྣམས་རང་ཁུངས་སོ་སོར་ཐོན་མཇལ་སྐབས་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ གཅིག་རྒྱབ་གཅིག་གནོན་དང་། མགོ་མཇིང་བྲལ་མེད།

བར་ལམ་སྐུ་ཕྱྭའི་སྐོར་ལ་རྒྱ་གར་ནང་ཁུལ་བོད་མི་ཡོད་སའི་ས་གནས་ཕལ་ཆེར་ནས་འཐུས་མི་ཁག་དང་བླང་གིས་འཛོམས་ཏེ་ཉིན་ཤས་རིང་ཕན་ཚུན་གྲོས་མོལ་གོ་བསྡུར་བྱས་ཤིང་། ཡིག་ཆ་ཡང་བཟོ་བཀོད་བྱས་ཡོད་པ་དེ་དག་གིས་ང་ཚོའི་མཐུན་སྒྲིལ་དང༌། སྤྱིའི་གཞུང་ལམ་ལ་ཤར་བསྐྱོད་བྱ་རྒྱུའི་ལས་དོན་ཐོག་ཤུགས་སྣོན་ཐེབས་ཏེ་དོན་ཕན་ཡོང་རྒྱུའི་རེ་བ་ཡོད།

ད་རེས་ཁྱེད་རང་ཚོ་འདིར་འཛོམས། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མཇལ་བྱུང་ཟེར་རྒྱུ་ཡོད་ཙམ་ཞིག་ལ་ཕན་ཐོགས་དེ་ཙམ་མེད། དེར་བརྟེན་གནས་ལུགས་ཕྲན་བུ་བཤད་རེས་བཏང་ན་དགེ་མཚན་ཆེ། ད་ལྟའི་དུས་སྐབས་འདིར་ང་ཚོའི་མི་རིགས་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་དོན་དག་ཆེན་པོ་ཞིག་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་ཡིན། ང་ཚོའི་མི་རིགས་དང་། ཆོས་དང་ཤེས་རིག་དང་བཅས་པ་རྩ་བརླག་ཏུ་འགྲོ་བ་དང༌། དེ་བཞིན་ཕྲ་ཚུགས་ཐུབ་པ་ཇི་ཡོང་གི་ས་མཚམས་ལྟ་བུར་སླེབས་ཡོད་པའི་ལས་དོན་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་དེ་འདྲ་ཞིག་སྒྲུབ་པ་ལ། འགོ་ཁྲིད་བྱེད་མཁན་ངེད་རང་དང༌། དེ་བཞིན་ལས་བྱེད་པ་བཅས་ནས་འཆར་འགོད་འབད་རྩོལ་ཇི་ལྟར་བྱས་ཀྱང༌། རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ནས་གཅིག་རྒྱབ་གཅིག་གནོན་གྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་ནུས་པ་ཐོན་པ་ཞིག་མ་བྱུང་ན་མི་འགྲིགས། དཔེར་ན། དྷ་རམ་ས་ལར་འགོ་ཁྲིད་ཀྱི་ལས་ཁུངས་ཡོད་པ་དེའི་བསམ་ཚུལ་རྣམས་ས་གནས་གཞན་ཁག་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མང་ཚོགས་རྣམས་ཀྱིས་ངེས་པར་དུ་གསལ་པོར་ཤེས་དགོས་པ་དང༌། ཤེས་པའི་ཐོག་ནས་གཅིག་རྒྱབ་གཅིག་གནོན་བྱུང་ན་ནུས་པ་ཆེན་པོ་ཐོན་ཐུབ་པ་ཡིན། བོད་ཀྱི་གཏམ་དཔེར། མགོ་མཇིང་བྲལ་ཐབས་མེད་ཟེར་བ་ལྟར། འགོ་ཁྲིད་པ་དང་མང་ཚོགས་ཀྱི་ནུས་པ་ནམ་ཡང་མི་འབྲལ་བ་བྱ་དགོས།

ས་གནས་ཁག་མང་གི་འཐུས་མི་མང་པོ་ཞིག་དེ་རིང་འདིར་མ་སྐུལ་དང་བླང་གིས་འཛོམས་པའི་སྐབས་འདིར། ང་ཚོའི་འཕྲལ་ཕུགས་ཀྱི་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་དང༌། བྱེད་སྒོ་རྣམས་རགས་རིམ་ཞིག་བརྗོད་དེ་ཁྱེད་རང་ཚོས་ང་ཚོའི་འཕྲལ་ཕུགས་ཀྱི་བསམ་བློ་དང༌། འགྲོ་སྟངས་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་པ་འདྲ་སྙམ་དུ་གནས་ལུགས་དེ་དག་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་ན་ཁྱེད་རང་ས་གནས་སོ་སོའི་འགོ་ཁྲིད་པ་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་ཤེས་ཚད་ཇི་ཙམ་མཐོ་བ་དེ་ཙམ་གྱིས་དེ་ལ་དེ་བརྟེན་གྱི་མང་ཚོགས་ལ་སློབ་སྟོན་དང༌། སྐུལ་སློང་བྱ་རྒྱུར་ཕན་ནུས་ཆེ་བ་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་སྟབས་དེ་རིང་གནས་ལུགས་ཕྲན་བུ་བརྗོད་ན་བསམ་པ་བྱུང༌།

ཁ༽ འགོ་ཁྲིད་ཀྱི་ལམ་སྟོན་དང་། མང་ཚོགས་ཀྱི་ཤེས་རྟོགས།

ད་དུང་འབྲེལ་བརྗོད་གཞན་ཞིག་བྱས་ན། ང་ཚོ་ནི་དགེ་མཚན་དང་གཟི་བརྗིད་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་མང་གཙོའི་ལམ་དུ་བསྐྱོད་བཞིན་པ་ཡིན། ལམ་དེར་འགྲོ་བ་ལ་མང་ཚོགས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་འཕྲལ་ཕུགས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་རྣམས་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེ་བ་ལས། མི་འགའ་ཤས་ཤིག་ནས་མང་ཚོགས་རྣམས་དུད་འགྲོ་ཁྱུ་འདེད་ལྟ་བུ་བྱ་ཐབས་མེད། མང་ཚོགས་ལ་ལེགས་ཉེས་རྣམ་པར་དཔྱོད་པའི་བློ་གྲོས་ཀྱི་ཤེས་ཚད་འདེང་བ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་ཡོད་དགོས།

གཉིས་ནས། འགོ་ཁྲིད་པས་ལས་དོན་སྒྲུབ་པའི་ཚེ་དེའི་དགེ་སྐྱོན་རྣམས་མང་ཚོགས་ལ་གསལ་བཤད་བྱས་ཏེ་མང་ཚོགས་ནས་གནས་ལུགས་ཤེས་སུ་བཅུག་སྟེ། དེ་ནས་གཞེན་སྐུལ་གྱིས་སྒྲུབ་དགོས་པ་ལས། མང་ཚོགས་ནས་གནས་ལུགས་གང་ཡང་མ་ཤེས་པར་འགོ་ཁྲིད་པས་སྐུལ་འདེད་བྱས་པ་ཁོ་ནས་འགྲུབ་པ་དཀའ། དུས་ཚོད་རྙིང་པའི་སྐབས་སུ་འཛམ་གླིང་གང་སར་འགྲོ་ལུགས་དེ་ལྟར་ཡིན་ཀྱང༌། དེང་དུས་བསྒྱུར་བཅོས་འགྲོ་བའི་སྐབས་ཡིན་པ་དང༌། ལྷག་པར་མ་འོངས་པར་ང་ཚོ་གནས་ཚུལ་གཞན་དག་ཅིག་གི་ཐོག་འགྲོ་དགོས་པས་ན། འགོ་ཁྲིད་པས་བྱ་བ་གང་ཞིག་བརྩམས་རུང༌དེའི་བསམ་ཚུལ་འདི་ཡིན། དགོས་པ་འདི་དང༌། དགེ་མཚན་འདི་ཡོད་ཅེས་མང་ཚོགས་ལ་གནས་ལུགས་བཤད། མང་ཚོགས་ཀྱིས་དེ་མགོ་འཚོས། བསམ་བློར་གོ་བ་ཆགས། བསམ་བློའི་ནང་ནས་གཞེན་སྐུལ་ཐེབས་པ་ཞིག་བྱུང་མཚམས་ལས་དོན་ཇི་འདྲ་ཞིག་བསྒྲུབས་ཀྱང་ཚགས་སུ་ཚུད་པ་དང༌། དམིགས་སར་འཁྱོལ་བ་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་པ་ཡིན།

དེར་བརྟེན་འགོ་ཁྲིད་པས་མང་ཚོགས་ལ་གནས་ལུགས་གསལ་བཤད་དང་། མང་ཚོགས་ནས་ཀྱང་གནས་ལུགས་ཤེས་པའི་ཐོག་ནས་གཅིག་གྱུར་དུ་འགྲོ་ཐུབ་པ་བྱ་དགོས་པ་ལས། འགོ་ཁྲིད་པའི་བསམ་ཚུལ་དང༌། མང་ཚོག་ཐག་རིང་པོ་བྱས་ན་མི་འགྲིགས། དེ་སྔ་༸སྐྱབས་མགོན་སྦུག་ཅེས་བརྗོད་པ་ལྟར་སྦུག་ཏུ་བསྡད་པ་རེད། རྒྱ་ཆེའི་མང་ཚོགས་སྙོམས་ཆུང་རྣམས་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་འཚོ་བ་གང་འདྲ་ཞིག་སྐྱེལ་གྱི་ཡོད་པ་དང༌། འགོ་ཁྲིད་པའི་བསམ་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོད་མེད་མ་ཤེས་པའི་གནས་ཚུལ་བྱུང་བ་དེས་འགོ་དམངས་དབར་རིང་ཐུང་ཤོར་བ་དང༌། དོགས་པ་རྣམ་རྟོག་རྣམས་བྱུང་བ་རེད།

དེ་ནི་བོད་གཅིག་པུ་མིན་པར་འཛམ་གླིང་གཞན་ལའང་དེ་ལྟར་བྱུང་ཡོད། དེས་ན་འགོ་ཁྲིད་མཁན་དང༌། འཁྲིད་བྱའི་མང་ཚོགས་མཉམ་དུ་འདྲེས། འགོ་ཁྲིད་པའི་བསམ་ཚུལ་འདི་དང༌། དམིགས་ཡུལ་འདི་ཡིན། བྱེད་སྟངས་འདི་ཡིན་ཞེས་གསལ་པོར་བརྗོད། མང་ཚོགས་ནས་ཀྱང་འདི་ལེགས། འདི་མི་ལེགས་སྙམ་དུ་རྟོག་དཔྱོད་བྱས། དེ་ནས་མི་དེར་ཡིད་ཆེས་བློས་འགེལ་བྱས་ན་མི་དེས་མང་ཚོགས་ཀྱི་འགོ་འཁྲིད་ཐུབ་རྒྱུ་དང༌། མི་མང་གིས་ཡིད་ཆེས་བློས་འགེལ་ཆ་འཇོག་མ་བྱས་ན་མི་དེས་འགོ་ཁྲིད་བྱེད་མི་ཐུབ། མི་མང་གིས་ཆ་འཇོག་ཡིད་ཆེས་ཡོང་བ་ལ་གདོང་ངོ་ཤེས་པ་ཙམ་གྱིས་མི་ཕན་པས། རང་གི་བསམ་བློ་གང་ཡོད་ཤེས་དགོས་པས། དེ་ལ་གནས་ལུགས་གསལ་པོར་བརྗོད་དགོས་པ་ཡིན།

ག༽ བོད་མིའི་ཁྱད་ནོར་དང་། བསྟན་པ་འཛིན་སྤེལ།

འགའ་ཤས་ཀྱིས་དགོངས་པར། ངས་འདིར་ལངས་ནས་སྐད་ཆ་ཤོད་པར་ཕྲན་བུ་མ་བདེ་བ་ལྟ་བུ་ཡོད་ན་དེ་ལ་འགལ་བ་མེད། ངའི་ནུས་པས་འདང་གི་ཡོད་མེད་མི་ཤེས་ཀྱང་། ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་འདིར་ངས་འགོ་ཁྲིད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་སྟབས་ངའི་བསམ་ཚུལ་དང༌། དྷ་རམ་ས་ལའི་འགོ་ཁྲིད་ལས་ཁུངས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་གང་ཡོད་སྙན་སྒྲོན་ཞུ་བའི་ཚུལ་དུ་བརྗོད་རྒྱུ་འདི་སྐབས་བབས་ཀྱི་ལས་འགན་རེད། ང་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་རྣམས་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཤེས་ཤིང་། བློ་ངེས་བྱུང་ན་རྗེས་སུ་ལས་དོན་ཞིག་བཀོད་སྒྲིག་བྱུང་བའི་ཚེ་འདིའི་འགྲོ་སྟངས་འདི་ཡིན། འདི་ལ་གནད་འགག་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡོད་སྙམ་དུ་དྲན་ནས་དེ་བཞིན་དུ་སྒྲུབ་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་སྟབས། དེ་རིང་གང་ཅིའི་གནས་ཚུལ་ཤེས་རྟོགས་ཀྱི་དོན་དུ་གནས་ལུགས་ཕྲན་བུ་བཤད། ཚོགས་འདུ་ལྟ་བུ་བྱས་ན་བསམ་པ་ཡིན།

དང་པོར། ཚང་མས་མཁྱེན་གསལ་ལྟར། ང་ཚོས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཞེས་རྩ་བ་ཆེན་པོར་འཛིན་གྱི་ཡོད་ལ། བསྟན་པ་འདི་རྩ་བ་ཆེན་པོ་ཡིན་ཐག་ཆོད་ཡིན། འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་གང་འདྲ་ཞིག་བྱ་དགོས་ཀྱང་བྱས་ཏེ། ཉམས་པ་སོར་ཆུད་མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། སྤྱིར་བཏང་བརྗོད་ན། དེང་དུས་འཛམ་གླིང་འདིར་མདོ་སྔགས་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་སྤུས་དག་པོ་ནི་རང་རེ་བོད་གངས་ཅན་པར་མ་གཏོགས་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཡིན། ང་ཚོའི་གཅེས་ནོར་གཞན་ལ་ངོམས་རྒྱུ་གཅིག་ཡོད་པ་ནི་དེ་ལྟའི་ཆོས་དང༌། དེ་དང་འབྲེལ་བའི་ཤེས་རིག་གཏིང་ཟབ་འདི་རང་ཡིན། སངས་རྒྱས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའམ། ཆོས་འདི་དག་དར་རྒྱས་གོང་འཕེལ་དུ་གཏོང་དགོས་པ་རྩ་དོན་ངོ་མ་དེ་ཡིན།

ཡར་རྒྱས་གཏོང་སྟངས་ཇི་འདྲ་ཞིག་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་སྙམ་ན། སྔར་ཕན་བོད་ལ་བསྟན་པ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་བྱེད་སྐབས་ཀྱི་གནས་སྟངས་དེ་དང༌། ད་ལྟའི་གནས་ཚུལ་ལ་འགྱུར་བ་བྱུང་ཡོད། ཕྱིན་ཆད་ཀྱང་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་སྔར་གྱི་དེར་གནས་རྒྱུ་མིན་སྟབས། ང་ཚོས་བསྟན་པ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་བྱེད་སྟངས་ཀྱང་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ངོ་མ་དང་བསྟུན་པའི་ཐོག་ནས་བྱ་དགོས། ཡུལ་གྱི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་འགྱུར་བཞིན་པ་ཡིན་ནའང༌། ང་ཚོའི་བྱེད་སྟངས་སྔར་གྱི་དེ་ཁོ་ནར་སྡུག་སྒོམ་བརྒྱབ་སྟེ་བསྡད་ན་མི་འགྲིགས། དེས་ཕན་ཐོགས་ཕྲན་བུ་འབྱུང་ཡང༌། སྤྱི་ཡོངས་མང་ཚོགས་ལ་རླབས་ཆེན་པོའི་ཕན་ཐོགས་འབྱུང་བར་དཀའ། དེས་ན་ཆོས་ཀྱི་འགན་ཁུར་གྲྭ་རིགས་ཉུང་ཤས་ཤིག་ལ་འཁྲི་བ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པར། ཆོས་ལ་དད་མོས་ཡོད་པའི་མང་ཚོགས་ཚང་མའི་བསམ་བློའི་ནང་ཆོས་ཀྱི་གནད་འགག་རྣམས་སློབ་སྟོན་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་སྟོན་བྱེད་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོར་མཐོང་གི་འདུག

ང༽ བོད་ཕྲུག་ལ་སློབ་ཁྲིད་དང་། མ་འོངས་པའི་དགོངས་གཞི།

ང་ཚོའི་མ་འོངས་པའི་མི་རབས་གཙོ་ཆེ་ཤོས་སློབ་གྲྭའི་ནང་ནས་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་སྟབས་སློབ་གྲྭའི་ནང་ཡོད་པའི་བུ་ཕྲུག་ཆུང་ངུ་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་ཆོས་ཀྱི་སློབ་སྟོན་བྱ་དགོས། དེ་ཡང༌། དེ་སྔ་བོད་ཀྱི་འགྲོ་ལུགས་ལྟར་བུ་ཕྲུག་ཆུང་དུས་ནས་དགོན་པར་བཞག་སྟེ་དགོན་པ་དེའི་ནང་གི་མི་ཚེ་སྐྱེལ་སྟངས་དེ་གཅིག་པུ་ལས། འཛམ་བུ་གླིང་གནས་ཚུལ་དང༌། ཉེ་སྐོར་རྒྱ་དཀར་ནག་གི་གནས་ཚུལ། མདོར་ན་བོད་རང་གི་ཡུལ་སྡེ་ཡས་མས་དང༌། རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་གནས་ཚུལ་མང་ཙམ་ཡང་ཤེས་རྟོགས་མ་ཐུབ་པ། དཔེར་ན། ཡི་གེ་ཡང་ཇི་བཞིན་མི་ཤེས་པའི་གནས་ཚུལ་དེས་ནུས་པ་འདང་མི་ཐུབ་པར་བརྟེན། ད་ཆ་རང་རེའི་བུ་ཕྲུག་ཆུང་ངུ་ཚོར་ཆོས་ཀྱི་སློབ་གསོ་བྱེད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་དེང་དུས་འཛམ་གླིང་གི་གནས་ལུགས་རྣམས་ཀྱང་ཤེས་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱས་ཏེ་དེ་གཉིས་ཟུང་འབྲེལ་དུ་འགྲོ་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས་ལ། བྱེད་ཀྱང་ཐུབ་ཀྱི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

དེ་ལྟར་བྱུང་ན་ཆོས་ལ་དད་པ་དེ་ཡང་ལམ་སེང་གཡོ་འགུལ་གཏོང་མི་ཐུབ་པའི་བརྟན་པོ་ཞིག་ཡོང་ངེས་རེད། རྒྱུ་མཚན་དེ་ལྟ་བུ་ལ་བརྟེན་ནས། སློབ་གྲྭ་ཁག་ལ་ཆོས་ཀྱི་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོར་རྩིས་ཏེ་ཐོག་མར་སློབ་གྲྭ་ཁག་སོ་སོར་ཆོས་དགེ་བཞག་ཡོད་པ་དང༌། ད་དུང་དེ་ལ་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་དགོས་པ་ཡིན་སྟབས། ཕྱིན་ཆད་སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་དགེ་རྒན་རྣམས་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་རིས་མེད་ཀྱི་གཞུང་ཆེན་པོར་སློབ་གཉེར་བྱས་པའི་སེར་མོ་བའི་ཁོངས་ནས་འགྲོ་ཐུབ་པ་བྱུང་ན། དགེ་རྒན་རྣམས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས། ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་དགེ་ཚུལ་སློང་གི་སྡོམ་ལྡན་ཡིན་པས། དེ་ལ་དཔག་པའི་ཀུན་སྤྱོད་ཅིག་ཡོང་རྒྱུ་དང༌། གཞུང་ལ་སྦྱངས་པ་ཡོད་པའི་དབང་གིས་ཆོས་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཚེ་ཡང་དེ་ལ་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་ཐུབ་པ་ཡོང་རྒྱུར་བརྟེན། དགེ་རྒན་རྣམས་སློབ་གཉེར་ཟིན་པའི་ཁོངས་ནས་འགྲོ་ཐབས་སྐོར་ལ་བསམ་གཞིག་བྱས་དང་བྱེད་མུས་དེ་ལྟར་ཡིན།

ང་ཚོའི་མི་རབས་རྗེས་མ་བུ་ཕྲུག་འདི་རྣམས་ལོ་དུས་ངེས་ཅན་ཞིག་རིང་སློབ་གྲྭའི་ནང་སློབ་གཉེར་གྱི་འཚོ་བར་སྤྱད་དེ་གནས་རྒྱུ་དང༌། སློབ་གྲྭ་ཐོན་པའི་དུས་མཚམས་སུ་ཆོས་ཀྱི་མཐོ་རིམ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་འདོད་ཡོད་པ་རྣམས་རང་མོས་ཀྱི་བྱ་རྒྱུ་དང༌། བྱིངས་རྣམས་ཀྱང་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ལྡན་གྱི་བསམ་བློ་ལེགས་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག དེ་རྣམས་མ་འོངས་པའི་བསམ་ཚུལ་ཡིན།

ད་ལྟའི་ཆར་ཆོས་ཀྱི་སློབ་སློབ་བྱས་དང་བྱེད་མུས་ཡིན་པའི་དགེ་འདུན་གྱི་སྡེ་རྣམས་འཚོ་ཐབས་སྐོར་ང་ཚོའི་དཀའ་ངལ་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ཡིན། གང་ཡིན་ཞེ་ན། དེང་དུས་འཛམ་གླིང་འདིར་ཆོས་ཞེས་པ་ནི་རང་གི་འདོད་པས་དང་དུ་བླངས་ནས་བྱས་པར་ངོས་བཟུང་བས། ཆོས་བྱེད་དགེ་འདུན་པའི་མཐུན་རྐྱེན་སྐོར་གླེང་འཕྲོས་བྱས་ན། མི་འདོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་དང་མཁྲེགས་བཟུང་བྱེད་མཁན་མང་པོ་ཞིག་ཕྱི་རྒྱལ་དང༌། རྒྱ་གར་ནང་ཁུལ་ལའང་ཡོང་མུས་རེད། ང་དག་གིས་ཕྱོགས་གཞན་ནས་བསམ་བློ་ཞིག་མ་བཏང་ན་ད་མུས་ཀྱིས་ཁུངས་འཁྱོལ་ཐབས་མེད་པ་ཆགས་པར་བརྟེན་གཞི་རིམ་དང༌། འབྲིང་རིམ་གྱི་སློབ་གྲྭ་ཁག་ནས་སློབ་གཉེར་ལེགས་ཐོན་ཟིན་པའི་རྗེས་སུ། ཆོས་ཀྱི་སློབ་གཉེར་བྱ་ཡུལ་ད་ཡོད་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སློབ་གཉེར་བྱེད་སའི་ཆོས་སྒར་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆེས་མཐོའི་མཐོ་རིམ་སློབ་གྲྭའི་རྣམ་པ་ཞིག་ཏུ་བསྒྱུར་ཐུབ་ན། དགེ་མཚན་ཆེན་པོ་ཞིག་མཐོང་སྟེ། དེང་སྐབས་ལས་དོན་དེ་འབད་སྒྲུབ་བྱ་མུས་ཡིན།

ཅ༽ བསྟན་པ་འཛིན་སྐྱོང་དང་། བསྟན་འཛིན་ལ་བསྒྱུར་བཅོས།

དེ་རིང་འདིར་མཁས་པ་བླ་སྤྲུལ་མང་པོ་ཕེབས་ཡོད་སྟབས་གོང་གི་གནས་ཚུལ་ལས་འཕྲོས་པའི་གླེང་མོལ་ཕྲན་བུ་ཞུས་ན། ང་ཚོའི་ཆོས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ་བ་དང༌། བྱེད་སྟངས་ལ་ཁྱད་ཁྱད་ཞིག་མེད་དམ་སྙམ། སྔར་ཕན་བོད་ལ་ཆོས་དར་བའི་སྐབས་ཡུལ་གྱི་གནས་སྟངས་དེ་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་སྙམ་ན། ཡུལ་གྱི་སྤྱི་ཚོགས་གནས་སྟངས་དེ་ཞིང་བྲན་ལམ་ལུགས་དང༌། ས་བདག་གི་གནས་སྟངས་ཐོག་གནས་ཡོད། ཡུལ་གྱི་སྤྱི་ཚོགས་གནས་སྟངས་ཞིང་བྲན་ལམ་ལུགས་སུ་གནས་པ་དེས། ཆོས་དང༌། ཆོས་བྱེད་སྟངས་ལ་སྐྱོན་བྱུང་མེད་ཀྱང༌། ཆོས་བྱེད་གྲྭ་རིགས་ཚོའི་འཚོ་བ་སྤྱོད་སྟངས་དང༌། ལྷག་པར་བླ་མ་ཆེ་ཁག་ཚོའི་འཚོ་བ་སྤྱོད་སྟངས་ནང་ཞིང་བྲན་ལམ་ལུགས་ཕྲན་བུ་འདྲེས་མེད་དམ་བསམ་གྱི་འདུག

དེ་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ནམ་སྙམ་ན། དཔེར་ན། དགོན་པ་ཚོར་ཆོས་གཞིས་ཡོད། དེ་དག་ཡུལ་གྱི་ནང་སྒེར་ལ་དབང་བའི་ས་ཞིང་མེད་བཞིན་དུ་དགོན་པ་གཅིག་པུར་ས་ཞིང་བྱུང་བ་མིན། ཡུལ་གྱི་ནང་སྒེར་ལ་དབང་བའི་ས་ཞིང་ཡོད་པའི་དབང་གིས་དགོན་ཁག་ཚོར་ཡང་དེ་བཞིན་བྱུང་བ་ཡིན། ཕྱིན་ཆད་ས་ཞིང་རྣམས་གཞུང་ལ་དབང་བ་མ་གཏོགས་སྒེར་ལ་དབང་རྒྱུ་མིན་སྟབས་དགོན་ཁག་ཚོར་ཡང་ས་ཞིང་ཡོང་ཤེས་སྟངས་མེད། ཡུལ་གྱི་ས་ཞིང་གནས་སྟངས་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའམ། ས་བདག་དང༌། ཞིང་བྲན་ལྟ་བུའི་འགྲོ་སྟངས་ཤིག་ཆགས་པའི་དབང་གིས་དགོན་པའི་འགྲོ་སྟངས་ཀྱང་དེ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་བ་མིན་ནམ་སྙམ།

ང་ཚོ་བོད་གཅིག་པུ་མིན་པར་འཛམ་གླིང་གང་སའི་འགྲོ་ལུགས་ལ་ལྟ་དགོས། དཔེར་ན། ཡོ་རོབ་ཕ་རན་སིའི་ནང་དང༌། ཨུ་རུ་སུའི་ནང༌། ང་ཚོའི་ཁྱིམ་མཚེས་རྒྱ་གར་འཕགས་ཡུལ་ནང་འགྲོ་སྟངས་གང་འདྲ་ཞིག་བྱུང་ཡོད་དམ། ཡུལ་གྱི་ནང་དབང་ཆེ་བ་དེ་ལ་ས་ཞིང་རྒྱ་ཆེ་བ་དང༌། རྒྱུ་ནོར་ལོངས་སྤྱོད་མང་བའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡོད། མི་དམིགས་བསལ་བ་འགའ་རེའི་ངོས་ནས་བསམས་ན། རྒྱ་གར་གྱི་རྒྱལ་པོ་ཚོའི་ནང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མང་པོ་བྱུང་ཡོད་པ་དང༌། བོད་དང༌། རྒྱ་ནག་སོགས་ལའང་དེ་བཞིན་བྱུང་ཡོད་ཀྱང༌། སྤྱིར་བཏང་གི་དབང་དུ་བརྗོད་ན། མི་ལ་ཉོན་མོངས་དུག་གསུམ་ཡོད་ཕྱིན་ཆད་རང་ལ་དགའ་པོ་དང༌། གཅེས་འཛིན་བྱེད་པ་ཤུགས་ཀྱིས་འབྱུང༌། དེའི་དབང་གིས་ཡུལ་གྱི་རྒྱལ་པོ་ཚོས་མི་མང་གི་བདེ་སྡུག་ལ་ལྟ་རྟོག་ཇི་ཙམ་བྱས་ཀྱང༌། རང་གི་བདེ་སྐྱིད་དང་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་བསམ་བློ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་ཡོང་གི་རེད། རང་གི་རྒྱུ་ནོར་སྤྱོད་སྤེལ་རྒྱུའི་བསམ་བློས་ཡུལ་གྱི་དབང་འཛིན་བྱས་པ་ཡིན། རྒྱལ་པོའི་གནས་སྟངས་དེ་འདྲ་ཞིག་དང་དུས་མཉམ་དུ་ཡོད་པའི་བླ་མ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཕན་ཚུན་མཆོད་ཡོན་དུ་འབྲེལ་བའི་ཚེ་བླ་མ་རང་ངོས་ཀྱི་བསམ་བློར་སྐྱོན་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་ནའང༌། བླ་མའི་ཉེ་འཁོར་ལ་ཡོད་པ་རྣམས་ལ་རིམ་པས་ཤན་ཞུགས་པའམ། ཡུལ་ནང་ཡོད་པའི་ས་བདག་གི་བྱེད་སྟངས་ཀྱི་དྲི་མ་ལྟ་བུ་ཞིག་འགོས་མཆེད་ཡོང་གི་མེད་དམ་སྙམ།

བཅོམ་ལྡན་འདས་རང་གིས་འདུལ་བའི་ནང་བཀའ་གནང་བའི་གནས་ཚུལ་ལ་བྱས་ན། དགེ་སློང་རྣམས་རྒྱལ་བློན་ཁག་དང་རྒྱང་ཙམ་ཞིག་དགོས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག་ཀྱང༌། དབང་དང་འབྱོར་པ་འདོད་པའི་མི་ཚོས་དེ་དག་དང་ནང་ཉེ་བྱས་ཏེ་གཅིག་ཕན་གཅིག་གྲོགས་བྱས་པས་བླ་མའི་གནས་ཚུལ་ལ་ས་བདག་ཚོའི་སྤྱོད་ཚུལ་འདྲེས་ལྷད་བྱུང་ཡོད་པ་གསལ་པོ་ཡོད། འགྲོ་ལུགས་དེ་དག་བོད་གཅིག་པུ་མིན་པར་རྒྱ་གར་ནང་གི་བླ་མ་ཆེན་པོ་ཚོར་ཡང་དཔེ་ལྟ་ས་ཡོད། ད་དུང་ཕ་རན་སི་དང༌། ཨུ་རུ་སུར་ཤིན་ཏུ་གསལ་པོ་ཡོད། ཨུ་རུ་སུ་དཀར་པོའི་དུས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དང༌། སྐབས་དེའི་བླ་མ་ཆེན་པོ་ཚོའི་བར་དམིགས་བསལ་གྱི་འབྲེལ་བ་ཞིག་ཆགས། རྒྱལ་པོ་ཉམས་པའི་ཚེ་བླ་མ་རྗེས་འབྲང་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཉམས། དེ་བཞིན་ཕ་རན་སིར་ཡང་གསར་བརྗེ་ཐོག་མར་བྱུང་སྟེ་ཕ་རན་སིའི་རྒྱལ་པོ་མགོ་རྟིང་སློག་པའི་ཚེ་བླ་མ་རྣམས་ཀྱཡ་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཕམ་རྒུད་ཆེན་པོ་བཟོས་པ་རེད།

བོད་ཀྱི་བླ་མ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ནི་རང་ལས་གཞན་གཅེས་པར་འཛིན་མཁན་ཡིན་པས་གོང་གི་གནས་ཚུལ་དང་མི་འདྲ་ཡང༌། བླ་མ་ཚང་མ་དེ་ལྟ་བུ་ཤ་སྟག་ཡིན་པར་བརྗོད་མི་ཐུབ་ཅིང༌། ལྷག་དོན་བླ་མའི་ཉེ་སྐོར་བ་རྣམས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ནི་ཐ་དད་ཡིན་པས། དེ་དག་གི་ཐོག་ནས་སྐྱོན་ཕྲན་བུ་མེད་དམ་སྙམ། ཐག་ཉེ་སར་ང་རང་ཚོའི་དྲན་ཐོག་ལ་རྭ་སྒྲེང་རྒྱལ་ཐོག་དང༌། སྟག་བྲག་རྒྱལ་ཐོག་སྐབས་གནས་ཚུལ་འདྲ་མིན་མང་པོ་བྱུང་ཡོད། དཔེར་ན། སེ་ར་དང༌། གཞུང་གཉིས་དམག་གང་གི་དོན་དུ་ཐུག་པ་རེད་དམ། བྱེས་པ་གྲྭ་ཚང་ནས་གཞུང་ལ་རྒྱབ་གཏོད་བྱས་པ་དང༌། བསྟན་པར་རྒྱབ་གཏོད་བྱས་པ་མིན་ཡང༌། བླ་མའི་ཞབས་འབྲིང་རྣམས་མི་མཐུན་པ་དང༌། བླ་བྲང་ཕན་ཚུན་མི་མཐུན་པ་བྱུང༌ཞིང་། བླ་བྲང་གཅིག་གིས་གཞུང་གི་སྲིད་དབང་འཛིན་སྟངས་དེ་དག་ཕན་ཚུན་འདྲེས་ནས་གནས་ཚུལ་དེ་ལྟར་བྱུང་བ་རེད། གནས་ཚུལ་དེ་དག་གཞན་དག་གི་སྐྱོན་མིན་པར་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱོན་བྱུང་བ་མིན་ནམ་སྙམ།

སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་བྱེད་པ་དགེ་འདུན་གྱི་སྡེ་ལ་རག་ལུས་པ་དང༌། དེ་ཡང་བསྟན་འཛིན་གྱི་སྐྱེས་བུ་རྣམས་སྐུ་ཚེ་བརྟན་ཅིང༌། མཛད་འཕྲིན་རྒྱས་པ་ལ་རག་ལུས་པ་དེ་རྣམས་དངོས་འབྲེལ་ཡིན། དེ་དག་གི་དོན་དུ་ཚང་མས་བསམ་གཞིག་བྱེད་མུས་རེད། འོན་ཀྱང་ཅི་མཛད་ལེགས་མཐོང་གི་བསམ་ཚུལ་ཐལ་ཆེས་དྲགས་ཏེ་ལྷོད་ཡངས་ཤོར་ན། ང་ཚོའི་མི་ཐོག་འདིར་འགྲིགས་ཀྱང༌། མི་རབས་རྗེས་མ་ཚོས་ཀྱང་ང་ཚོ་ནང་བཞིན་ཅི་མཛད་ལེགས་མཐོང་གི་བསམ་བློ་ཤ་སྟག་གཏོང་མི་ཐུབ་ལ་གཏོང་ཡང་མི་སྲིད།

དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་ལ་བརྟེན་ནས་འགྱུར་བ་བྱུང་ན་གནས་ཚུལ་ཚབས་ཆེན་པོར་འགྱུར་ཉེན་ཡོད་པས་འདི་སྐོར་གནས་ལུགས་ཕྲན་བུ་ཞུས་ན་སྙམ་པ་དང༌། ལྷག་པར་ཞུ་མཁན་ཡང་ང་རང་ལ་བབས་འོས་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་འདུག མི་གཞན་ཞིག་གིས་བརྗོད་ན་བླ་མ་ལ་ཕྲག་དོག་སྡང་འཛིན་བྱེད་ལུགས་བརྗོད་སྲིད། ངེད་རང་བླ་མ་ཡིན་པའི་ཁུལ་ལ་བརྟེན་བླ་མའི་རང་མཚང་བླ་མས་རིག་པ་དང༌། ངེད་རང་ནས་ཀྱང་འཚོ་བ་དེ་ལྟ་བུར་སྤྱད་ཡོད། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བསམས་ན་དགེ་མཚན་འདྲ་ཡོད་ངེས་ཀྱང༌། ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་བསམས་ན་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་འཚོ་བ་ཡང་ཞིང་བྲན་ལམ་ལུགས་འདྲེས་པའི་འཚོ་བ་ཞིག་ཡོད་ངེས་ཡིན། རང་གི་ཉམས་མྱོང་གི་ཐོག་ནས་སྐྱོན་མཐོང་བ་ཡིན་སྟབས་སྐྱོན་དེ་དག་བརྗོད་པའི་སྐབས་བབས་འོས་ངོས་རང་ལ་ཡོད་པར་བསམ་གྱི་འདུག བླ་མའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་མཛད་སྤྱོད་དང༌། བླ་མའི་ཞབས་འབྲིང་སྡེར་གཏོགས་དང་བཅས་པའི་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་ཡིན་པས། ཅི་མཛད་ལེགས་མཐོང་ཐལ་ཆེས་པའི་སྐོར་བསམ་བློ་ལེགས་ཟབ་གཏོང་དགོས།

ཆ༽ དུས་བསྟུན་བསྒྱུར་བཅོས་དང་། མ་འོངས་པར་བསམ་གཞིག

ང་ཚོ་རྒྱ་གར་དུ་འབྱོར་ནས་མི་ལོ་དྲུག་ཙམ་སོང་ཞིང་། དྷ་རམ་ས་ལར་མཚོན་ན་བསྒྱུར་བཅོས་མང་པོ་འགྲོ་བཞིན་པ་ཡིན། ང་ཚོ་བྱེད་བྱེད་མང་ནས་བསྒྱུར་བཅོས་བྱས་པ་མིན། ང་ཚོ་འགོ་ཁྲིད་ལས་ཁུངས་ཡིན་པའི་དབང་གིས་འཛམ་གླིང་གི་གནས་ཚུལ་ཕྱོགས་མང་པོར་རྟོགས་ཞིབ་བྱེད་བཞིན་ཡོད་ལ། དེ་ལྟར་མ་བྱས་ཐབས་མེད་ལ་ཐུག་ཡོད། འཛམ་གླིང་གི་གནས་ཚུལ་དང་བསྟུན་ནས་ང་ཚོའི་དྲི་མ་རྣམས་གཞན་གྱིས་ཚུར་མ་བཀྲུས་གོང་རང་ངོས་ནས་འཁྲུ་རྒྱུའི་བསམ་བློ་མི་གཏོང་ཐབས་མེད་ཡིན་པ་ལྟར། བསམ་བློ་གཏོང་གི་ཡོད། དེ་ཡང་མི་འདོད་བཞིན་དུ་མིན་པར་དགའ་བཞིན་སྤྲོ་བཞིན་དུ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

འོན་ཀྱང་ད་དུང་རྒྱ་གར་ནང་གནས་ཚུལ་དེ་ཚང་མས་གསལ་པོ་མ་མཁྱེན་པའི་དབང་གིས་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྟངས་དང༌། སྐད་ཆ་ཤོད་སྟངས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་རྒྱས་ཐབས་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ལ་དོན་དུ་མི་སྒེར་འགའ་ཞིག་གི་ཁེ་ཕན་ཆེད་འགྲོ་བ་ལྟ་བུ་དང༌། མི་དེ་གའི་བསམ་བློའི་ནང་ངའི་ཁེ་ཕན་ཆེད་ཡིན་བསམས་པ་མེད་ན་ཡང༌། དོན་གྱི་འགྲོ་སྟངས་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་པའི་གནས་ཚུལ་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་མེད་དམ་བསམ་པ་འདུག དཔེར་ན། བླ་མ་ཞེས་རྒྱལ་པོ་ཆུང་ཆུང་ཞིག་གི་རྣམ་འགྱུར་ལྟ་བུ་ཡོད་པ་འདི་དག་ནི་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ཀྱི་ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་དེ་དང་རན་གྱི་ཡོད་ཀྱང༌། གནས་ཚུལ་དེ་གལ་སྲིད་ཞིང་བྲན་ལམ་ལུགས་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ན། ཕྱིན་ཆད་ཞིང་བྲན་ལམ་ལུགས་བསྒྱུར་བཅོས་འགྲོ་བའི་ཚེ་གནས་ཚུལ་དེ་དག་མི་རན་པར་འགྱུར་བར་ཐེ་ཚོམ་མེད།

དེར་བརྟེན་ང་ཚོའི་ཆོས་བྱེད་དགེ་འདུན་སྤྱི་དང༌། དེའི་ནང་ནས་བསྟན་འཛིན་གྱི་སྐྱེས་ཆེན་ཚོའི་འགྲོ་སྟངས་ཀྱི་ནང་ཞིང་བྲན་ལམ་ལུགས་ཀྱི་འཚོ་བའི་གནས་ཚུལ་འདྲེས་ཡོད་མེད་བརྟག་དཔྱད་བྱས་ཏེ་གལ་སྲིད་འདྲེས་ཡོད་ན་དགའ་བཞིན་སྤྲོ་བཞིན་དུ་དབྱེ་བ་འབྱེད་དགོས། བསྟན་པ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་ལ་མེད་མི་རུང་བའི་གཞི་རྩ་ངོ་ཐོག་དེ་གང་ཡིན་པ་དང༌། ཞིང་བྲན་ལམ་ལུགས་ཡོད་པའི་སྐབས་སུ་བྱ་ཐབས་དེས་བསྟན་པ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་ལ་ཕན་གྱི་ཡོད་ཀྱང༌། ད་ཆ་ཞིང་བྲན་ལམ་ལུགས་མེད་པའི་ཚེ་བྱ་ཐབས་དེས་བསྟན་པ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་བར་ཕན་གནོད་ཇི་བྱེད་དབྱེ་བ་གསལ་པོ་ཕྱེ་བའི་ལམ་ཐོག་ཏུ་འགྲོ་མ་ཐུབ་ན། ནམ་ཞིག་སྔར་ཕ་རན་སིར་གསར་བརྗེ་བྱུང་སྐབས་ཆོས་བྱེད་བླ་མ་རྣམས་མགོ་རྟིང་ལོག་པ་ལྟ་བུ་ཡོང་ཉེན་ཡོད། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་བླ་དགེ་སོ་སོ་མི་རེ་ཟུང་དང༌། སྡེར་གཏོགས་བཅས་པར་དཀའ་ངལ་བྱུང་བར་འགལ་བ་གང་ཡང་མེད་ཀྱང༌། དྲི་མ་མེད་པའི་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་འདི་ཉིད་ལ་ཉམས་ཆག་འགྲོ་གཞིར་སོང་ན་གཏན་ནས་མི་འོས་པས་དེ་རྩིས་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས།

ཇ༽ སྟོན་པའི་བཀས་བཅད་དང་། བསྙེན་རྫོགས་སྒྲུབ་ཚུལ།

དཔེར་ན། ངས་སྐྱོན་བརྗོད་བྱས་པ་མིན་ཡང༌། འདི་ལྟ་བུ་ཡོང་གི་འདུག བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་འདུལ་བའི་ཁྲིམས་ལུགས་ནང་རང་ཉིད་ལོ་ཉི་ཤུ་མ་ལོན་པར་དགེ་སློང་སྒྲུབ་མི་ཆོག་པ་དང༌། གཞན་ལ་དགེ་སློང་གི་སྡོམ་པ་སྦྱིན་པ་ལ་རང་ཉིད་དགེ་སློང་བསྒྲུབས་ནས་ལོ་བཅུ་སོང་བ་ཞིག་དགོས་པར་གསུངས་ཡོད་ཀྱང༌། སྐབས་རེ་བོད་ནང་བསྙེན་པར་རྫོགས་ནས་མ་མཐའ་ལོ་ལྔ་དང་ཕྱེད་ལྷག་མ་སོང་གོང་ནས་གཞན་ལ་སྡོམ་པ་སྦྱིན་པའི་གནས་ཚུལ་བྱུང་ཡོད། ༸རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་ནང་ལའང་དེ་ལྟར་བྱུང་ཚོད་འདུག

གནས་ཚུལ་དེ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཅས་པ་ལ་འདི་ལྟར་ཡོད་ཀྱང༌། བླ་མ་འདི་ཆེན་པོ་ཡིན་པས་དམིགས་བསལ་བྱ་དགོས་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཅས་པ་ལས། བླ་མ་གལ་གནད་ཆེ་བར་བཟུང་བ་ཡིན། སྐབས་དེའི་བླ་མ་རེ་ཟུང་དམིགས་བསལ་བཏང་ཆོག་པ་ཞིག་ཡིན་དུ་ཆུག་ཀྱང༌། དེའི་མིང་བཟུང་བའི་བླ་མ་རྗེས་མ་དེར་ཡང་སྐུ་གོང་མའི་མཛད་ལམ་འདི་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་འདི་བཞིན་བྱ་དགོས་ཞེས་བརྗོད་ན། བླ་མ་རྗེས་མ་དེ་སྐུ་གོང་མ་དང་སྤང་རྟོགས་མཉམ་པ་ཞིག་ཡོད་ན་ལེགས་ཀྱང༌། དེ་ལྟར་མེད་ན་མི་འཚམས་པར་གྱུར་ཚར་བ་རེད།

སོ་སོར་ཐར་པའི་མདོར་ལོ་ཉི་ཤུ་མ་ལོན་པར་བསྙེན་པར་རྫོགས་ན་སྡོམ་པ་མི་སྐྱེ་ལ། སྡོམ་པ་སྦྱིན་མཁན་ལའང་ཉེས་པ་ཡོད་པར་གསལ་པོར་གསུངས་ཡོད་ཀྱང༌། དགོན་པ་འགའ་ཤས་ནང་བླ་མ་ཆེ་ཁག་ལ་ཁྲི་པ་རེ་འཁོར་ལྟ་བུ་འཁེལ་སྐབས་བླ་མ་དགུང་ལོ་ ༡༥ ནས་ ༡༦ ཙམ་ཡིན་རུང་བསྙེན་རྫོགས་སྒྲུབ་རྐྱང་དང༌། སྡོམ་པ་སྦྱིན་རྐྱང་བྱེད་སྲོལ་ཡོད་ཚོད་རེད། དུས་སྐབས་གཅིག་གི་བླ་མ་དེ་ཉིད་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཞིག་འཁེལ་བའི་སྐུ་ཚེ་དེར་དགུང་ལོ་ཉི་ཤུར་མ་སོན་ཀྱང༌། ཚེ་རབས་ནས་ཚེ་རབས་རབ་ཏུ་བྱུང་བས་འཆམ་གོས་བརྗེས་པ་ལྟ་བུ་ལས། ནང་གི་སྤང་རྟོགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཡོད་མུས་ཡིན་པས་འགྲིགས་རུང་ཡང༌། དེ་དག་སྔར་ལམ་དུ་སོང་ནས་སྐུ་ཕྲེང་དང་པོ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་སྐུ་ཕྲེང་རྗེས་མ་ཚང་མར་རྒྱས་འགེབས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་ཆོག་པར་འཛིན་པའམ། ཡང་ན། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཡིན་ན། དེ་རིང་བསྙེན་པར་རྫོགས་ནས་སང་ཉིན་སྡོམ་པ་སྦྱིན་ཆོག་པ་ལྟ་བུ་བྱུང་ན་མི་འགྲིགས། གང་འཚམ་ནས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ནི་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་རྣམ་སྤྲུལ་ཡིན། སྤྱན་རས་གཟིགས་ལ་བཙུན་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་དགེ་སློང་གི་སྡོམ་པ་ཡོད་པར་འདོད་པ་ཡིན་པས། དགེ་སློང་ཉིས་བརྩེགས་མ་བསྒྲུབས་ཀྱང་འགྲིགས་པར་བརྗོད་ཐུབ། གང་འཚམ་ནས་མདང་སྐྱེས་ཀྱི་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་ཀྱང་དེ་རིང་དགེ་སློང་གི་སྡོམ་པ་སྦྱིན་དུ་རུང་བ་ལྟ་བུར་བརྗོད་ན། ཆེས་ཤིན་ཏུ་ཐལ་འགྲོ་བ་ཡིན།

དེ་ལྟར་ཐལ་ཆ་ཆེན་པོའི་རིགས་སྤངས་ནས་ལག་ལེན་ལེགས་པོ་མ་བྱས་ན། ཆོས་ཁས་མི་ལེན་མཁན་སྨོས་ཅི། ནང་པ་ནང་ཁུལ་འདུལ་ཁྲིམས་ལ་བྱང་བ་ཞིག་གིས་དྲི་བ་བཀོན་བྱུང་ན། སྤྱིར་བཏང་དམིགས་བསལ་མི་འདྲ་བ་དང༌། གསང་བ་བསམ་གྱི་མི་ཁྱབ་པ་ཡིན་ཚུལ་ཙམ་བརྗོད་ན་ལས། དེ་མིན་ལན་འདེབས་དཀའ་བར་འགྱུར་ངེས་ཡིན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་རྣམ་ཐར་ལ་གསང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཡོད་ངེས་ཡིན་ཀྱང༌། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་གནས་ཚུལ་འདི་དེའི་ཕྱོགས་ནའང་མེད་པའི་མི་རྣམས་ལ་དཔར་བཀབ་བྱེད་མི་ཐུབ།

གནས་ཚུལ་དེ་གྲས་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཅས་པའི་ཁྲིམས་དེ་ལས། བླ་མ་དེའི་ཐོབ་གོ་ས་དབང་ཆེ་བ་བྱུང་བ་ཡིན། མང་ཚོགས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་དེ་དག་ལ་མི་བདེ་བ་མང་པོ་མི་འབྱུང་བ་ནི་བླ་མ་ཆུང་ངུའི་དུས་ནས་དེ་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་གང་མིན་ཞིག་ཡིན་ལུགས་བརྗོད་པ་རེད། དེ་ལའང་ནང་འགལ་ཡོད་དེ། བླ་མ་ལ་བསླབ་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་ཕྱོགས་གཞན་ནས་བླ་མ་དེ་ཀུན་མཁྱེན་ཡིན་པར་བརྗོད། དེ་འདྲའི་འགལ་འདུ་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་བཞིན་དུ། གསང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང༌། ཐུན་མོང་སྣང་ངོ་ལ་སོགས་པའི་སྐད་ཆ་མང་པོ་ཞིག་བསྲེས་ཏེ་མཛུབ་མོ་འཛུགས་ས་མེད་པ་ཞིག་བཟོས་པ་རེད།

ང་ཚོར་ལེགས་ཆ་དང་ཡོན་ཏན་ཡོད་པ་རྣམས་ཉི་ཤར་སྦར་མོས་མི་ཁེབས་ཞེས་པ་ལྟར་གཞན་གྱིས་རིམ་ཤེས་ཐུབ་རྒྱུ་ཡང༌། ང་ཚོར་སྐྱོན་ཡོད་པ་རྣམས་ལ་གཞན་གྱིས་མཛུབ་མོ་མ་བཙུགས་གོང་ང་རང་ཚོ་ནང་ཁུལ་ནས་ལེགས་བཅོས་བྱས་ན་ལེགས་ཤོས་ལ་བརྟེན་ངས་སྐྱོན་གང་ཡོད་པ་རྣམས་ཞུས་པ་ཡིན། གོ་བ་བཞེས་སྟངས་མ་ནོར་བ་གནང་དགོས། གོང་ཞུས་བཞིན། ཞིང་བྲན་ལམ་ལུགས་དང༌། བླ་མ་ཆེན་པོ་ཚོའི་འཚོ་བ་སྤྱོད་སྟངས་འདྲེས་ནས་ལག་གདང་དཔུང་སྦྲེལ་བྱས་པའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་གནས་ཚུལ་དེ་དག་བྱུང་བ་མིན་ནམ་སྙམ་པས། དེ་དག་དབྱེ་བ་འབྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག བསངམ་པ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེ་ཡང༌། བྱེད་སྟངས་ལ་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་བསམ་གཞིག་ལེགས་པོ་བྱ་དགོས་པ་ལས། སྔར་གྱི་བྱེད་སྟངས་ཁོ་ན་མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་བྱས་པས་འགྲིགས་པར་བསམ་མི་རུང༌། དེ་རྣམས་གནས་ཚུལ་གཅིག་ཡིན།

ཉ༽ རྒྱལ་མཚམས་རིས་མེད་རིང་ལུགས་དང་། ནང་བསྟན།

གཉིས་པར། ང་ཚོའི་ཕ་མེས་ཀྱི་ནོར་བུ་དང་འདྲ་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་པ་དང་ཆབས་ཅིག ཆོས་འདི་ང་ཚོའི་མི་རིགས་གཅིག་ཁོ་ནའི་ནང་གནས་པ་མ་ཡིན་པར་ཕྱོགས་གང་སར་ཁྱབ་སྤེལ་གྱི་གྲ་སྒྲིག་བྱ་རྒྱུ་དུས་ལ་བབས་པར་མཐོང་གི་འདུག ང་ཚོའི་བླ་མ་གཞོན་པ་ཚོ་སློབ་གཉེར་བྱེད་འཕྲོ་བཞག་ནས་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་འགྲོ་བ་དང༌། ལས་དོན་གཞན་དག་བྱེད་དགོས་པ་བྱུང་ཡོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ང་ཚོ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ལུགས་ནང་གསེས་ལའང་སིངྒ་ལ། ཐའེ་ལན། ཝི་ཏི་ནམ། རྒྱ་གར། འབར་མ་ལ་སོགས་པར་ཡོད་པའི་ནང་ནས་ཆོས་ཆ་ཚང་ཞིང་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་སྤུས་དག་པོ་དེ་བོད་ལ་མ་གཏོགས་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཡིན། དེ་དག་བོད་མིས་བཟོས་པ་མིན་པར་རྒྱ་གར་ནས་དར་བ་ཞིག་ཡིན།

སྔར་རྒྱ་གར་དུ་ཆོས་འདི་རང་ཡོད་ཀྱང་བར་སྐབས་ཉམས་པ་དང༌། རྒྱ་གར་ནས་བོད་དུ་དར་བ་རྣམས་མ་ཉམས་པར་སྲུང་སྐྱོབ་རྒྱུན་བསྐྱངས་ཏེ་ད་བར་གནས་པ་རེད། བོད་དུ་ཡོད་པའི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་འདི་ནང་ཆོས་གཞན་ལས་ཟབ་པས་འདི་དག་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དགོངས་པ་མཐར་ཐུག་པ་དེ་རང་རེད་ཅེས་མི་མང་པོས་དོ་སྣང་བྱེད་པའི་དུས་ཚོད་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཏུ་སླེབས་པའི་གོ་སྐབས་འདི་ཟིན་ནས་ང་ཚོས་ལས་ཀ་ཕྲན་བུ་བྱེད་ཐུབ་ན་བསམ་པ་དང༌། ཕྱོགས་གཞན་ནས་བརྗོད་ན། དམར་པོའི་ལྟ་བ་ལ་མཚོན་ན་རྒྱལ་ཁབ་ཕན་ཚུན་དབྱེ་བ་མ་ཕྱེ་བར་རྒྱལ་མཚམས་རིས་མེད་རིང་ལུགས་ཞེས་བརྗོད་དེ་རྒྱ་ནག་དམར་པོས་རྒྱ་གར་ནང་དང༌། འཛམ་གླིང་གང་སར་དམར་པོའི་ལྟ་བ་འཛིན་མཁན་ཡོད་ཚད་ལ་གཡོ་འགུལ་གཏོང་ཐབས་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན།

ང་ཚོའི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དུ་ཟེར་བ་ལས། བོད་རིགས་གཅིག་པུའི་དོན་དུ་ཟེར་བ་མིན་ཞིང༌། འཛམ་གླིང་འདི་གཅིག་པུ་མ་ཡིན་པར། ཁམས་གསུམ་གྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཅེས་བརྗོད་པ་ཡིན་པས། ང་ཚོའི་དམིགས་ཡུལ་ངོ་མ་རྒྱལ་མཚམས་རིས་མེད་རིང་ལུགས་ལྟ་བུ་ཡིན་ནའང༌། ང་ཚོས་སྤོབས་པ་ཞུམ་ནས་ཆོས་འདི་བོད་རིགས་ནང་ཁུལ་དུ་ཉར་རྒྱུ་ཙམ་དང༌། བོད་རིགས་གཅིག་པུའི་རྒྱུ་ནོར་ཡིན་པ་ལྟ་བུའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་ཤོད་དགོས་ས་དང༌། བསྟན་དགོས་སར་ཐབས་ཤེས་འདང་ངེས་བྱེད་མ་ཐུབ། ད་ལྟ་ཕན་བོད་ལ་ང་ཚོས་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་མཚམས་བཅད་ནས་བསྡད་པ་དེས་ང་ཚོར་གྱོང་བྱུང་ཡོད། ད་ཆ་དུས་སྐབས་འདི་འདྲ་ཞིག་ཏུ་སླེབས་ཡོད་པས་ང་ཚོ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་སྤུས་དག་པོ་འདི་དག་གཞན་ལ་སྟོན་རྒྱུའི་སྐོར་རྒྱལ་མཚམས་རིས་མེད་རིང་ལུགས་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་འཛིན་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་མིན་ནམ་བསམ་པ་འདུག

དེ་རིང་འདིར་ཁྱེད་རྣམ་པ་འགའ་ཤས་ཕེབས་ཡོད། ཁ་སང་ཆོས་འབྲེལ་སྐབས་ཀྱང་ཞུ་རྒྱུ་བྱུང་བ་ལྟར། ང་ཚོས་ཆོས་ཤོད་དགོས་པ་དང༌། ཤོད་སྟངས་ཀྱང་ལུང་འདྲེན་ཙམ་མིན་པར་རིགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་འབའ་ཞིག་བཀོད་དགོས། དོན་སྙིང་ཆོས་ཤོད་དགོས་སར་ཤོད་པ་དང༌། བསྟན་བཅོས་བརྩམས་དགོས་སར་བསྟན་བཅོས་བརྩམས། འགྲེལ་བཤད་བྱེད་དགོས་སར་འགྲེལ་བཤད་བྱ་རྒྱུ་སོགས་གལ་ཆེན་པོ་འདུག་པས་དེ་སྐོར་དེ་རིང་ཡང་བསྐྱར་གཞེན་སྐུལ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

ཏ༽ དགོས་མཁོའི་སློབ་དེབ་དང་། དེབ་རིགས་གསར་རྩོམ།

ཞོར་འཕྲོས་སུ་དོན་དག་གཞན་ཞིག་ཞུས་ན། ང་རང་ཚོ་བོད་ལ་དཔེ་ཆ་ཧ་ཅང་འབོར་ཆེན་པོ་ཡོད། དེ་རྣམས་ཆོས་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཤ་སྟག་དང༌། ཡང་ན་བླ་མའི་མིང་ཡོད་པ་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་ལ་བརྟེན་ནས་བརྩམས་པ་ལྟ་བུ་ལས། ཆོས་དང་འབྲེལ་བ་མེད་པའི་སྤྱིར་བཏང་གི་བསྟན་བཅོས་རྩོམ་སྤེལ་ལ་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་མ་བྱས་པའི་དབང་གིས། དཔེར་ན། དེང་སང་བུ་ཕྲུག་ཚོར་ཀློག་དེབ་ཀྱི་དགོས་མཁོ་ཡང་འདང་གི་མི་འདུག ཆོས་ཀྱི་སྐོར་རྣམས་ནི་མཁྲེགས་དྲགས་ཏེ་ལམ་སེང་གོ་རྟོགས་མ་ཐུབ། དེ་མིན་བླ་མའི་རྣམ་ཐར་ལྟ་བུ་ཀློག་ན་མ་གཏོགས་མེད། ང་ཚོ་བོད་པར་དེ་འདྲའི་རིགས་རྩོམ་རྒྱུ་མེད་པ་དང༌། རྩོམ་མི་ཐུབ་པ་མིན་ཡང༌། དོ་སྣང་མ་བྱས་པར་ལྷོད་ཡངས་སུ་བཞག་པའི་སྐྱོན་ཡིན་པས། མཁས་པ་ཚོས་དེ་ཚོའི་རིགས་ལའང་དགོངས་པ་བཞེས་ཏེ་ཆོས་གཅིག་པུ་མ་ཡིན་པར་སྤྱིར་བཏང་གི་གནས་ཚུལ་རིགས་འབྲི་རྩོམ་གནང་དགོས།

དཔེར་ན། ཉེ་ཆར་གཞོན་ནུ་ཟླ་མེད་ཀྱི་དཔེ་ཆ་དཔར་འདེབས་ཀྱིས་བཀྲམ་པར་བུ་ཕྲུག་ཚོས་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག དེ་བཞིན་དུ་བར་སྐབས་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དང༌། རྒྱ་མིའི་བཙན་འཛུལ་སྐོར། འདི་ཕྱོགས་ཡོང་རྐྱེན་སོགས་ང་རང་ཚོ་རྒན་པ་ཚོའི་བློ་ལ་ངེས་ཡོད་པས་དོ་སྣང་མ་བྱུང་ཡང༌། ང་ཚོའི་མི་རབས་རྗེས་མ་ཚོར་ཡི་གེ་ཞིག་འཇོག་མ་ཐུབ་ན་ཁོང་ཚོས་ཇི་བཞིན་ཤེས་དཀའ་བས་རང་རང་གི་བློ་ངེས་ཡོད་པའི་ལོ་རྒྱུས་རྣམས་དྲན་ཐོག་གསལ་ཐོག་ཏུ་བྲི་རྩོམ་གནང་ན་ལེགས་པོ་འདུག འདི་ཚོའི་སྐོར་ཆོས་དོན་དང༌། ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་སོགས་ནས་སྐུལ་མ་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། འོས་བབས་ཀྱི་མཐུན་རྐྱེན་སྦྱོར་རྒྱུ་ཡང་ཡོང་རྒྱུར། འདི་འདྲའི་བསྟན་བཅོས་རྩོམ་རྒྱུར་དོ་སྣང་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་མཐོང་གི་འདུག

ཕྱོགས་གཞན་ནས་ཞུས་ན། མི་རབས་རྗེས་མ་ཚོས་གནས་ལུགས་མ་ཤེས་པ་རྣམས་ཤེས་ཐུབ་པ་དང༌། བསམ་བློར་བློ་བསྐྱེད་ཡར་རྒྱས་ཡོང་བའི་ཆེད་དུ་བསྟན་བཅོས་གང་མང་བརྩམས་ན་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པ་འདུག དེ་རྣམས་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐོར་ཡར་རྒྱས་གཏོང་ལུགས་བསམ་ཚུལ་སྙིང་པོ་ཉུང་བསྡུས་ཞུས་པ་ཡིན།

ཐ༽ ཤེས་ཡོན་གྱི་རྒྱལ་ཁ་དང་། ཆོས་སྲིད་སྒྲོ་གཤོག་ཟུང་ལྡན།

གསུམ་པ། ཤེས་རིག་སྐོར་ཡིན། རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་ཧ་ཅང་ཐུགས་ཁུར་ཆེ་བཞེས་གནང་སྟེ་སློབ་གྲྭ་ཁག་ལ་བུ་ཕྲུག་དྲུག་སྟོང་སྐོར་བདག་སྤྲོད་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ་དེ་དག་ལོ་ཤས་ནང་ཐོབ་པའི་རྒྱལ་ཁ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན། སློབ་གྲྭ་དེ་དག་གི་འགྲོ་སྟངས་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ནམ་སྙམ་ན། ང་ཚོའི་ཆོས་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་བསམ་བློ་རྣམས་སློབ་གྲྭའི་ནང་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་པ་ཡིན། དེ་ཡང༌། དེང་དུས་འཛམ་གླིང་འདིར་ཡོད་པའི་རིག་གསར་གྱི་ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་གཙོ་ཆེ་བ་རྣམས་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་ཏུ། ང་རང་ཚོའི་མི་རིགས་ཀྱི་ཆོས་དང༌། ཤེས་རིག་ཙམ་མ་ཟད། ང་ཚོའི་གོམས་གཤིས་བཟང་པོ་རྣམས་ཀྱང་འཇགས་ཐུབ་པའི་སློབ་སྦྱོང་བྱས་ཏེ་དོན་སྙིང་ཆོས་སྲིད་སྒྲོ་གཤོག་ཟུང་ལྡན་འབྱུང་ཐབས་ལ་འབད་བརྩོན་བྱེད་བཞིན་པ་ཡིན།

ད་ཆ་དཀའ་ངལ་གང་ཡོད་དམ་སྙམ་ན། ང་ཚོས་སློབ་གྲྭ་འཛུགས་མི་ཐུབ་པའི་དཀའ་ངལ་ལས་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་སྟེ་སློབ་གྲྭ་བཙུགས་ཟིན་ན་ཡང༌། ད་ཆ་སློབ་གྲྭ་བཙུགས་ཟིན་པ་རྣམས་སྤུས་དག་ཏུ་གཏོང་རྒྱུར་འབད་རྩོལ་ཐུབ་མཁན་ཤེས་ཡོན་ཅན་ཡོང་ཐབས་བྱེད་བཞིན་ཡོད། དེ་གལ་གནད་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཞིག་འདུག ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བར་གནས་པའི་རིང་བུ་ཕྲུག་རྣམས་ནས་ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་མང་པོ་ཞིག་ཤེས་མཚམས་ཁོ་ཚོས་སྣག་ཤོག་ཁོ་ནའི་ལས་དོན་བྱ་རྒྱུའི་བསམ་ཚུལ་བྱུང་ན་བུ་ཕྲུག་གང་འཚམ་ཞིག་ལས་བྱེད་པའི་ཁོངས་སུ་ཚུད་ཞུགས་ཐུབ་རྒྱུ་ཡང༌། བྱིངས་རྣམས་གཞན་དུ་ཁ་འཐོར་འགྲོ་རྒྱུར་དེ་ལྟར་ཕྱིན་ན་ཕན་ཐོགས་མ་བྱུང་བ་ཡིན།

འདིར་འགྲེལ་བཤད་ཕྲན་བུ་བྱས་ན། ང་ཚོས་གཞིས་ཆགས་ལ་ཤུགས་སྣོན་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ་དེ་ད་ལྟའི་མི་རྣམས་ཀྱི་འཚོ་ཐབས་ཙམ་མིན་པར། ཕྱིན་ཆད་ང་ཚོ་གཞན་ཡུལ་དུ་མི་ཐོག་རེ་གཉིས་ཤིག་སྡོད་དགོས་བྱུང་ཚེ་ང་ཚོའི་ཆོས་དང༌། ཤེས་རིག མདོར་ན་མི་རིགས་དང་བཅས་པ་རྣམས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་པའི་ཆེད་དུ་ཡིན། དེ་དག་སྲུང་སྐྱོབ་གཙོ་བོ་གཞིས་ཆགས་ཁག་ཏུ་བྱེད་པ་ལས། དྷ་རམ་ས་ལ་ལྟ་བུའམ། བོད་མི་ཁ་འཐོར་དུ་གནས་པ་ཚོས་སྲུང་སྐྱོབ་དེ་ལྟར་བྱེད་མི་ཐུབ།

ད་ལྟ་གཞིས་ཆགས་ནང་ཡོད་པའི་མི་ཐོག་འདིའི་རྗེས་སུ་མི་ཐོག་གཞན་ཞིག་ངེས་པར་ཡོང་དགོས། ད་ལྟའི་གཞིས་ཆགས་པ་ཚོ་རང་ཉིད་ཤེས་ཡོན་དམན་པའི་དབང་གིས་འཇོར་དང༌། སྦྱག་མ་འཁུར་ནས་ལས་རྩོལ་མི་བྱེད་རང་བྱེད་ཡིན་ནའང༌། སློབ་གྲྭ་ཁག་ནས་ཐོན་ཡོང་མཁན་ཚོ་ངལ་རྩོལ་ཐུབ་པའི་ཤེས་ཡོན་ཅན་ཞིག་མ་བྱུང་བར་ཤེས་ཡོན་གཅིག་པུར་སྔས་བཅོལ་བྱ་མཁན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ན། ཤེས་ཡོན་ཡོད་སྟབས་རང་གི་ལྟོ་གོས་ཀྱི་ཐབས་ཤེས་ནི་བྱེད་ཐུབ། ངལ་རྩོལ་ལ་མི་དགའ་བ་ཡིན་པས་གནས་ཚུལ་ཉེན་ཁ་ཅན་དུ་འགྱུར་ངེས་ལ་བརྟེན། སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་སློབ་ཕྲུག་རྣམས་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ལྡན་དང༌། ངལ་རྩོལ་ལ་བརྟེན་པའི་ཤེས་ཡོན་ཅན་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་པའི་བསམ་རྩིས་བཟུང་སྟེ་འབད་བརྩོན་བྱེད་བཞིན་ཡོད།

དེ་ནས་འཕྲོས་ཏེ་ཞུ་རྒྱུར། ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་ཞེས་པ་སློབ་གྲྭར་འགྲོ་མཁན་གྱི་ལོ་ཆུང་ཚོ་གཅིག་པུར་འཁྲི་བ་ལྟ་བུ་མིན། ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་བྱ་རྒྱུ་ནི་སེར་སྐྱ་ཕོ་མོ་རྒན་གཞོན་ཚང་མར་འཁྲི་བ་ཞིག་ཡིན། རྒྱ་ཆེའི་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་བསམ་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་མ་ཐུབ་ན་ཧ་ཅང་དཀའ་ངལ་དང༌། སྐྱོན་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་འདུག་པས་ཁྱེད་རང་ཚོ་སོ་སོས་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། ཁྱེད་ཚོ་བརྒྱུད་ནས་རང་རང་འབྲེལ་ཡོད་རྣམས་ལ་གཞེན་སྐུལ་བྱས་ཏེ་སྔར་མ་ཤེས་པ་རྣམས་གསར་དུ་ཤེས་ཐབས་ཀྱི་འབད་བརྩོན་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག ཤེས་རིག་གི་བསྡོམས་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡིན།

ད༽ བོད་དོན་གྱི་འཐབ་རྩོད་དང་། ལས་གཞིའི་སློབ་སྦྱོང་།

བཞི་པ། སྲིད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་སྐོར་ཞུ་རྒྱུར། སྲིད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་འདི་དག་རྩ་བའི་གནད་དོན་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་སྟབས་འཕྲལ་འཕྲལ་འཇོག་བཟོ་ཐོན་རྒྱུ་དཀའ་ཡང༌། བར་ལམ་ལོ་དྲུག་རིང་ཡར་རྒྱས་གང་ལེགས་ཕྱིན་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱལ་སྤྱིའི་ནང་བོད་དོན་སྐོར་མ་བརླག་པའི་ཐོག སོས་ཧྲིལ་ཧྲིལ་དུ་གནས་ཡོད། ལྷག་པར་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༢ ལོར་རྒྱ་དཀར་ནག་བར་དངོས་སུ་དམག་འཁྲུག་བྱུང་བ་ནས་བཟུང་། བོད་དོན་སྐོར་གསོན་ཤུགས་ཆེ་རུ་ཕྱིན་ཡོད། དེ་བཞིན་རྒྱ་གར་ནང་ལའང་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་བྱུང་སྟེ་རྩ་བའི་བོད་དོན་ཐོག་མཐར་ཐུག་གི་སྲིད་བྱུས་འཛིན་སྟངས་ང་ཚོ་དང༌། རྒྱ་གར་གཞུང་ཐག་ཉེ་པོ་ཆགས་ཡོད། ད་དུང་ང་ཚོས་སྒྱིད་ལུག་དང༌། ཞུམ་པ་སྤངས་པའི་ཐབས་ཤེས་ལེགས་པོ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་ན། ངེས་པར་དུ་དོན་འབྲས་བཟང་པོ་ཞིག་འགྲུབ་པའི་རེ་བ་ཡོད།

ད་ཕན་རྒྱལ་ཁ་གང་ལེགས་ཐོབ་ཡོད་ཀྱང༌། དེས་འདང་ཐབས་མེད་པས་ད་དུང་འབད་བརྩོན་ཤུགས་བསྐྱེད་བྱ་དགོས། བོད་དོན་སྐོར་ལ་བདེན་པ་ང་ཚོའི་ཕྱོགས་སུ་ཡོད་པ་ལྟར། གནས་ཚུལ་བཟང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་བདེན་པར་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་རྒྱུར་ཡིད་ཆེས་གཙང་མ་བྱས་ཆོག་པ་ཡིན་ནའང༌། ཡོང་སྟངས་ཇི་འདྲ་ཞིག་དང༌། དུས་ཚོད་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་ཡོང་ཟེར་ན། དེ་གཏིང་རིང་པོ་ཡིན་པས་ལམ་སེང་གསལ་པོར་བརྗོད་པ་དཀའ། གཅིག་བྱས་ན་ལོ་ལྔ་དྲུག་གམ། ཡང་ན་བཅུ་སྐོར། བཞི་བཅུ་སྐོར། བརྒྱ་སྐོར་ཇི་འདྲ་ཞིག་འགོར་མིན་ངེས་པ་མེད། གནས་ཚུལ་འགྱུར་བ་ཇི་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་ཡོང་གི་ཡོད་མེད་ཀྱང་བརྗོད་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད།

འོན་ཀྱང༌། ང་ཚོའི་གྲ་སྒྲིག་བྱེད་སྟངས་ཐད་གཅིག་བྱས་ན་འདི་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་འགྱུར་བ་ཡོང་སྲིད། ཡང་ན་འདི་འདྲ་ཞིག་ལའང་ཡོང་སྲིད་སྙམ་པའི་གྲ་སྒྲིག་བྱ་དགོས་པས། ང་ཚོས་ཞི་རྒྱས་དབང་དྲག་གི་སློབ་སྦྱོང་སྡེ་ཚན་མང་པོ་ཞིག་བྱེད་བཞིན་པ་དེ་རྣམས་རྩ་བའི་བོད་ཀྱི་སྲིད་དོན་གནས་ཚུལ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཤ་སྟག་ཡིན། གློ་བུར་གྱི་འགྱུར་བ་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡོང་མིན་ཆ་མི་རྟོགས། དཔེར་ན། དེང་སང་ཝི་ཏི་ནམ་གྱི་གནས་ཚུལ་ཛ་དྲག་པོ་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡོད། གཅིག་བྱས་ན་རྒྱ་ནག་དང་ཨ་རི་ཐད་ཀར་དམག་ཐུག་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཡང་ཡོད། དེ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་ན་ཨུ་རུ་སུ་དང༌། རྒྱ་ནག་གི་འབྲེལ་བ་གང་འདྲ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་ཡོང༌། རུ་སུ་དང༌། རྒྱ་གར་གྱི་འབྲེལ་བ་གང་འདྲ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་ཡོང༌། སྤོ་ལོ་རིལ་བ་ལྟ་བུར་སྲིད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་མིན་བརྗོད་མི་ཐུབ།

དེས་ན་ང་ཚོ་བོད་དོན་གྱི་རྒྱལ་ཁ་ཡང་རྒྱལ་སྤྱིའི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་དང་སྦྲེལ་ནས་འགྲོ་དགོས་པ་ལས། བོད་གཅིག་པུར་ཟུར་དུ་འགྲོ་སྟངས་ཤིག་མ་འོངས་པར་ཡོང་མི་སྲིད་པ་མིན་ཡང་ད་ལྟའི་སྐབས་འདིར་ཁག་པོ་ཡིན། དེར་བརྟེན་ང་ཚོའི་བོད་དོན་རྒྱལ་སྤྱིའི་གནས་ཚུལ་དང་འབྲེལ་དགོས་པས་ན་རྒྱལ་སྤྱིའི་གནས་ཚུལ་ལ་དོ་སྣང་བྱས། རྒྱལ་སྤྱིའི་གནས་ཚུལ་གྱི་འགྲོས་དང་བསྟུན་ཏེ་ཐབས་ཤེས་བྱ་དགོས། གནས་ཚུལ་འདི་འདྲ་ཞིག་བྱུང་ན་འདི་བྱས། འདི་འདྲ་བྱུང་ན་འདི་ལྟར་བྱ་སྙམ་དུ་གྲ་སྒྲིག་ཕྱོགས་གང་ས་ནས་འགྱོད་པ་མེད་པ་ཞིག་བྱ་དགོས། དཔེར་ན། སྤོ་ལོ་རྩེད་མཁན་ཚོས་སྤོ་ལོ་ཕྱོགས་གར་ཡོང་ངེས་པ་མེད་པ་ཕྱོགས་ཚང་མར་ཨང་གསར་གྱིས་སྡོད་པ་ལྟར། ང་ཚོས་ཀྱང་ད་ལྟ་ཕན་ལ་སྡེ་ཚན་ཁག་མང་པོ་ཞིག་ནང་ས་བོན་ལྟ་བུ་བཏབ་ནས་ཡོད། ད་དུང་རྒྱ་གར་གཞུང་དང་ང་ཚོའི་དབར་འབྲེལ་བ་ལེགས་པོ་ཡོད་སྟབས་ལོ་རེ་ནས་ལོ་རེར་ཇེ་ལེགས་སུ་འགྲོ་བའི་རེ་བ་ཡོད།

ན༽ གཞིས་ཆགས་སྲ་བརྟན་དང་། རང་འཚོའི་འབད་ཐབས།

ལྔ་པ། དེ་ནས་ཁ་ཚ་དགོས་གཏུགས་གལ་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ནི། ནང་སྲིད་ཁོངས་ནས་ལྟ་རྟོགས་བྱེད་པའི་གཞིས་ཆགས་སྐོར་འདི་ཡིན། འདི་ནི་འཕྲལ་སྒང་ཛ་དྲག་ཆེ་ཞིང༌། ཕུགས་རྒྱང་རིང་པོའི་ཆ་ནས་འདི་ལས་གལ་ཆེ་བ་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཡིན། ད་ལྟ་ཕན་ལ་འདི་སྐོར་འབད་རྩོལ་གང་ཡོང་བྱས་ཡོད་ཀྱང་སྒོ་མང་པོ་ཞིག་ལ་བསྟུན་དགོས་པས་ལམ་སེང་གྲུབ་འབྲས་འདི་བྱུང་ཞེས་སྟོན་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད། འོན་ཀྱང་མུ་མཐུད་འབད་རྩོལ་བྱས་ན་གྲུབ་འབྲས་ལེགས་པོ་ཡོང་རྒྱུར་ཡིད་ཆེས་ཡོད། མང་ཚོགས་ནས་ཀྱང་གཞིས་ཆགས་འདི་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པར་ཆ་འཇོག་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། གཞིས་ཆགས་ནང་སླེབས་སྐབས་རང་ཁྱིམ་གྱི་འདུ་ཤེས་འཛིན་དགོས། ལོ་གཅིག་གཉིས་གོང་གི་གནས་ཚུལ་དང་མི་འདྲ་བར་དེང་སང་ལམ་བཟོ་ཁག་ལ་ཡོད་པའི་བོད་མི་ཚོས་གཞིས་ཆགས་ལ་འགྲོ་འདོད་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག་པ་དེ་དག་ལ་དགའ་པོ་ཡོད། དེ་ཚོ་ལེགས་པོ་རེད།

གཞིས་ཆགས་ནང་སླེབས་རྗེས་སྐྱོབ་གསོ་ཟས་ཕོགས་ཉིན་གཅིག་ལས་མིན་ཡང་སྔ་ཙམ་ལེན་མ་དགོས་པ་གཙོ་བཟུང་བྱ་དགོས་པ་ལས། རང་འཚོ་རང་བྱུང་གིས་ཡོང་རེ་བྱས་ཏེ་རང་གིས་འབད་རྩོལ་མ་བྱས་ན་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་ཡིན། ད་ཕན་རོགས་རམ་བྱེད་མཁན་འགའ་ཞིག་གི་མཐོང་ཚུལ་ལ་བོད་མི་གཞིས་ཆགས་པ་ཚོས་ལས་རྩོལ་ཤུགས་སྐྱེད་མི་བྱེད་པའི་མཐོང་ཚུལ་བྱུང་ཡོད། བོད་མིས་ལས་ཀ་མ་བྱས་པ་མིན་ཡང༌། རང་རེའི་བོད་ཡུལ་ནང་ཧ་ཅང་སོས་དལ་གྱི་གནས་སྟངས་ཡོད་པའི་མིག་ལྟོས་འཇགས་པ་ལྟ་བུས་ལས་དོན་འཐུས་ཤོར་འགྲོ་གི་ཡོད། དེས་ན་གཞིས་ཆགས་པ་ཚོས་དཀའ་ངལ་འཛེམས་མེད་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོས་ཧུར་བརྩོན་བྱ་དགོས། ད་ལྟའི་ཆར་ས་ཞིང་ཐོག་གཞིས་ཆགས་ཁག་ལྔ་ཙམ་ཡོད་པ་རྣམས་འགྱངས་མཐར་ལོ་གཉིས་ནང་ཚུད་རང་འཚོ་ཐུབ་པའི་རེ་བ་དང་འབད་བརྩོན་བྱ་མུས་ཡིན།

ད་ལྟ་ལམ་བཟོའི་ཐོག་ཡོད་པ་རྣམས་དཀའ་ངལ་ཆེ་ཞིང༌། ལྷག་པར་ཉེ་དུས་ནས་བཟའ་བཅའི་ཉོ་ཐང་འཕར་ཡང་གླ་ཆ་མ་འཕར་བ་སོགས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཞིག་འདུག གཞན་གྱིས་ལས་ཇི་བསྐུལ་དང༌། གླ་ཇི་སྤྲད་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པར། ང་རང་ཚོས་ལམ་བཟོའི་རུ་ཁག་རུ་ཁག་ལྟ་བུ་བཟོས་ཏེ་ཡོང་འབབ་འཕར་སྣོན་ཡོང་ཐབས་ལྟ་བུ་བྱ་རྒྱུ་མེད་དམ་སྙམ་པས་འདི་སྐོར་ནང་སྲིད་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་མུས་ཡིན། གང་ལྟར་གཞིས་ཆགས་སོགས་ལ་ད་ལྟ་ཡལ་ག་ལོ་འདབ་རྒྱས་མེད་ཀྱང༌། ད་ཕན་ལོ་ཤས་རིང་རྩ་བ་ལྟ་བུ་ལེགས་ཚུགས་ཡོད་པས་རིམ་པས་ལེགས་པོ་ཡོང་ངེས་སྙམ།

པ༽ དཀའ་སྤྱད་མཐུན་ལམ་དང་། སྤྱི་གཞུང་ལ་དགའ་ཞེན།

ད་ཕན་ང་ཚོས་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་དང༌། ལས་ཀ་བྱེད་སྟངས་གོང་དུ་ཞུས་པའི་ལམ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཐོག་ཏུ་འགྲོ་གི་ཡོད། འོན་ཀྱང་དམིགས་ཡུལ་རྒྱ་ཆེན་པོ་དེ་རྣམས་འགྲུབ་དང་མི་འགྲུབ་ནི། ངས་ད་ཕན་ལན་མང་བརྗོད་པ་ལྟར་རང་གི་འབད་རྩོལ་བྱས་ཏེ་རང་ཉིད་ཀྱི་བདེ་སྐྱིད་སྒྲུབ་དགོས་པ་ལས། རང་གིས་ཉལ་ནས་བསྡད་དེ་བླ་མ་དཀོན་མཆོག་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་པ་ཙམ་གྱིས་འགྲུབ་པ་ཁག་པོ་ཡིན། དོན་དག་ཆེ་ཆུང་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ཀྱང་འགྲུབ་དང་མི་འགྲུབ་མིའི་འབད་བརྩོན་རང་ལ་རག་ལུས་པ་ཡིན་པས། ང་ཚོ་ཚང་མས་འབད་བརྩོན་ཤུགས་ཆེ་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་ཡང་རྩ་དོན་ཆེན་པོའི་རིགས་ཉིན་མ་རེ་ཟུང་དང༌། ཟླ་བ་རེ་ཟུང་འབད་བརྩོན་བྱས་ནས་འགྲུབ་མི་ཐུབ་ཅིང༌། ད་ཆ་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ཀྱང་འགྲུབ་རྒྱུ་མི་འདུག་སྙམ་ནས་སྒྱིད་ལུག་བྱས་ན་ནམ་ཡང་མི་འགྲིགས་པས་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་འབད་བརྩོན་བྱ་དགོས།

མདོར་ན་མི་རིགས་གཅིག་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་དོན་ལ་ཐུག་པ་ཡིན་པས་མི་རབས་ནས་མི་རབས་བསྟུད་ནས་དཀའ་ལས་རྒྱག་དགོས་ཀྱང༌རྒྱག་རིན་ཆོག་པ་དང༌། རྒྱག་འོས་པ་ཡིན་པས་ཚང་མས་འབད་བརྩོན་བྱ་དགོས་པ་ལས། ལོ་རེ་གཉིས་ནས་ཡིད་ཐང་ཆད་དེ་བསྡད་ན་ནམ་ཡང་འགྲིགས་ཐབས་མེད། དེར་བརྟེན་ཚང་མས་ངས་མི་ནུས་མི་ཐུབ་སྙམ་པའི་སྒྱིད་ལུག་དང༌། ཞུམ་པ་གཏན་ནས་སྤངས། མིའི་རིགས་ཀྱིས་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་བྱ་བ་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་ང་ཚོས་ངེས་པར་དུ་སྒྲུབ་ཐུབ་ཀྱི་རེད་སྙམ་དུ་བསམ་བློའི་སྤོབས་པ་བསྐྱེད། དཀའ་ངལ་ཇི་འདྲ་ཞིག་བྱུང་རུང་དང་དུ་བླང་ན་དོན་དག་གང་ཡང་ངེས་པར་དུ་འགྲུབ་ཐུབ།

དེ་ལྟར་ཡོང་བ་ལ་ཡང་ཚང་མ་དམ་ཚིག་མཐུན་པོ་ཞིག་བྱུང་ན། ཕན་ཚུན་བློ་རོགས་གྲོས་རོགས་དང༌། ཕན་ཚུན་བློ་བག་སྤྲོད་རོགས་བྱས་ཏེ། འདི་ཡང་ང་ཚོའི་གྲོགས་པོ་ཡིན། འདི་ཡང་ང་ཚོའི་བློ་མཐུན་ཡིན་སྙམ་པ་བྱུང་ན་ལེགས་པོ་ཡོང་རྒྱུ་ལས། དམ་ཚིག་ལ་རྒྱ་གཅིག་གྱུར་ལེགས་པོ་མ་བྱུང་བར་འདི་ཡང་གང་འདྲ་ཡིན་ནམ། དེ་ཡང་གང་འདྲ་ཡིན་ནམ་སྙམ་སྟེ། བློས་འཁེལ་ལ་མ་འཁེལ་ལྟ་བུ་བྱུང་ན། འབད་རྩོལ་བྱེད་བསམ་མཁན་ཚོ་ཡང་ཡིད་ཐང་ཆད་གཞིར་འགྲོ་རྒྱུར་ཚང་མས་དམ་ཚིག་མཐུན་པོ་བྱ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག དེ་རྣམས་ཞིབ་ཆ་ཞུ་མ་དགོས་པ་ཚང་མས་མཁྱེན་གསལ་རེད།

ལུང་ཚན་ཕན་ཚུན་ཤོག་འཐེན་བྱེད་པ་དང༌། དེ་བཞིན་ཕྱིའི་རྟགས་དང༌། ཐ་སྙད་འདོགས་ཚུལ་ཙམ་ལས་ཁྱད་མེད་པའི་གྲུབ་མཐའ་ནང་ཁུལ་ལ་ཧ་ལམ་ཕྱི་ནང་ཐུག་པ་ལྟ་བུའི་འཐེན་འཁྱེར་བྱེད་པ་སོགས་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་ཡིན་པས། ཚང་མས་དམ་ཚིག་ལ་གནོད་གཞིའི་ལས་དོན་ཆུང་ཆུང་ཞིག་ཡིན་རུང་མི་འབྱུང་བ་གཙོ་འདོན་བྱས་ན་ལེགས་པོ་འདུག གཞི་རྩ་ད་ཕན་ལོ་ཤས་རིང་ཡར་རྒྱས་གང་ལེགས་ཕྱིན་ཡོད་ཀྱང༌། ད་དུང་ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་གནང་ཐུབ་ན་གང་ལེགས་ཡོང་རྒྱུ། དམ་ཚིག་མཐུན་པོ་དེ་ཡང་གོང་ཞུས་བཞིན། ལུང་ཚན་དང༌། གྲུབ་མཐའི་བར་ལ་བྱེད་དགོས་པ་མ་ཚད། མང་ཚོགས་དང་ལས་བྱེད་པའི་དབར། མང་ཚོགས་དང་འགོ་ཁྲིད་བར་ལའང་བྱ་དགོས། ཕན་ཚུན་གྱི་གནས་ལུགས་གསལ་པོ་ཤེས་ཐུབ་པ་བྱུང་ན། འགོ་ཁྲིད་པའི་མཛུབ་སྟོན་བྱས་པའི་ཚེ་མང་ཚོགས་ནས་ཤར་བགྲོད་བྱེད་ཐུབ་པ་ཡོང་རྒྱུ།

བྱ་བ་གང་འདྲ་ཞིག་སྒྲུབ་པ་ལ་ཡང་སྒྲིག་འཛུགས་དང་ལྡན་པ་དགོས་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ནུས་པ་མཐར་ཐུག་པ་ནི་གཞུང་ཡིན་པས། རང་གི་གཞུང་ལ་དགའ་ཞེན་དང༌། བརྩི་བཀུར་ཆེན་པོ་བྱ་དགོས། ད་ལྟའི་སྐབས་སུ་མིའི་སྲོག་དབུགས་ཆད་ལ་ཁད་ལྟ་བུའི་དུས་སྐབས་ཡིན་པས་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་མ་རྟོགས་པའི་དབང་གིས་མཐོང་ཚུལ་མཐུན་མིན་ཕྲན་བུ་བྱུང་བ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ་བསམ་བློའི་ནང་ཡིད་མ་བདེ་བ་བྱས་ན་མི་ལེགས་པས། རྩ་བའི་སྤྱི་གཞུང་ལ་དགའ་ཞེན་བྱས་ནས་དེའི་ལས་དོན་ཐོག་མང་ཚོགས་ནས་གཅིག་རྒྱབ་གཅིག་གནོན་གྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱས་ན་ལས་དོན་ནུས་པ་ཆེན་པོ་ཐོན་ཡོང་རྒྱུ་དང༌། ཆོས་ཕྱོགས་ནང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་ཞབས་འདེགས་ཞུ་མཁན་ལས་སེམས་ཅན་གྱི་དཔོན་པོ་ཡིན་སྙམ་པའི་འདུ་ཤེས་མེད་པ་ལྟར། ལས་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱང་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཞབས་ཕྱི་ཞུ་མཁན་ལས། མང་ཚོགས་ཀྱི་དཔོན་པོ་ནམ་ཡང་མིན། ང་ལས་བྱེད་པ་ཡིན་པས་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་མི་འདྲ་ཙམ་གྱི་ལྟོ་གོས་ལེགས་པ་ཞིག་དགོས་སྙམ་པ་དང༌། མང་ཚོགས་ལ་གཉའ་གནོན་བཤུ་གཞོག་གཏོང་རྒྱུའི་བསམ་ཚུལ་བཟུང་ན་ཤིན་ཏུ་ནོར་འཁྲུལ་རེད། དེ་འདྲའི་རིགས་བྱུང་ན་ནོར་འཁྲུལ་བྱེད་མཁན་གྱི་དོ་བདག་དེ་རང་ལ་མཛུབ་མོ་བཙུགས་ཏེ་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་དགོས་པ་ལས། སྤྱི་སྤོམ་ལ་ངན་སྨྲས་བྱེད་པ་དང༌། དྷ་རམ་ས་ལའི་ལས་བྱེད་པ་ཚོ་ཞེས་བརྗོད་ན། ཚང་མ་དེ་རིགས་མིན་པས་བློ་ཕམ་ཡོང་གི་རེད། དེ་འདྲར་མ་སོང་བ་དབྱེ་གསལ་ཆོད་པོ་བྱ་དགོས།

མི་མང་དང༌། ལས་བྱེད། འགོ་ཁྲིད་ཚང་མས་ཕན་ཚུན་བསམ་ཚུལ་ཤེས་རྟོགས་ལེགས་པོ་བྱ་དགོས། བསམ་ཚུལ་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་ན་ཡིད་ཆེས་སྐྱེ་བ་དང༌། ཕན་ཚུན་ཐག་རིང་པོ་བྱས་ནས་བསྡད་ན་དེང་སྐབས་དུས་ཚོད་འདིར་དཀྲུག་ཤིང་གི་རིགས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཡོང་སྲིད་པས་དེ་རིགས་ལ་ཚང་མས་དགོངས་པ་ཟབ་བཞེས་གནང་རོགས་གནང༌།

ད་ཕན་སྐད་ཆ་ཐེངས་མང་བྱུང་བ་ལྟར། ལས་བྱེད་པ་ལ་ཡང་ནོར་འཁྲུལ་ངེས་པར་དུ་ཡོང་གི་རེད། དེ་རིགས་བྱུང་ཚེ་དབུགས་བསྡམས་ནས་མ་བསྡད་པར་ཐད་ཀར་སྐྱོན་སེལ་བྱ་དགོས། འདིར་མི་མང་གི་འཐུས་མི་གཏན་འཛུགས་བྱེད་པའི་ལས་འགན་གཙོ་བོ་ཡང༌། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་གཞུང་གི་ལས་ཁུངས་ཁག་གི་ལས་དོན་བྱེད་སྟངས་ལ་ལྟ་རྟོག་བྱས་ཏེ་གནས་ཚུལ་རྣམས་རྒྱ་ཆེའི་མང་ཚོགས་ལ་བརྗོད་རྒྱུ་དང༌། གཉིས་ནས་མང་ཚོགས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་སེལ་རྒྱུ་རྣམས་སྨོས་ཅི། ལེགས་ཆའི་བསམ་འཆར་ཇི་ཡོད་དང༌། སྐྱོན་དང་ནོར་འཁྲུལ་སེལ་དགོས་པའི་བསམ་ཚུལ་ཇི་ཡོད་ལས་ཁུངས་སོ་སོར་གསལ་འདེབས་མཚམས་སྦྱོར་ལྟ་བུ་བྱེད་པའི་ཆེད་དུ་ཡིན་གཤིས། ད་ཕན་གྲུབ་འབྲས་ཕྲན་བུ་ཐོན་ཡོད་ཀྱང༌། ད་དུང་ཐོག་མའི་བསམ་རྩིས་ལྟར་འགྲུབ་ཐུབ་མིན་སྣ་ཚོགས་བྱུང་ཡོད་པས། ད་ཕྱིན་ཡང་སྐྱོན་དང་ནོར་འཁྲུལ་སེལ་འོས་པ་གང་ཡོད་སྦས་ནས་མ་བཞག་པར་ཐད་ཀར་འདོན་ཐུབ་པ་བྱུང་ན། ཆུ་ལ་ཆུ་བཞག་ཟེར་བ་ངེས་པར་ཡོང་གི་རེད། ད་ཕན་གང་ལེགས་ཡོད་ཀྱང་ད་དུང་ཡང་ཤུགས་སྣོན་ནན་གཟབ་བྱས་ཏེ་སེལ་འཇུག་ཕྲ་མོ་ཙམ་ཡང་མི་ཡོང་བའི་ཁུར་བརྩོན་གནང་རོགས།

ཕ༽ ༸རྒྱལ་བའི་སྐུ་ཕྱྭ་དང་། ནང་གི་ཞབས་བརྟན།

དེ་ནས་མཇུག་བསྡོམས་སུ་ཞུ་རྒྱུར། ད་རེས་ཁྱེད་རང་རྣམས་སྐུ་ཕྱྭའི་སྐོར་ཡིན་ཞེས་འཛོམས་པ་རེད། ཡང་སྐུ་ཕྱྭ་དང༌། ཞབས་བརྟན་ལ་བསྙད་བཏགས་ནས་ཞལ་འདེབས་བསྡུ་བ་དང༌། དོན་མེད་ཀྱི་བརྡབ་གསིག་བཟོ་བ། ལས་ཀ་མ་བྱས་པར་ཉིན་མང་པོ་ཟ་འདུ་བྱས་ནས་བསྡད་ན་ང་དགའ་པོ་གང་ཡང་མེད། དེ་རིགས་མ་བྱེད། གཙོ་བོ་ནང་གི་ཞབས་རིམ་གོང་དུ་བཤད་པའི་གནས་ཚུལ་རྣམས་སེམས་ལ་བཞག ལམ་ཕྱོགས་དེ་རྣམས་གཞི་རྩར་བཟུང་ནས་སྤྱི་དོན་ལེགས་པོ་ཞིག་བསྒྲུབས་ཏེ་བོད་ལ་བདེ་སྐྱིད་དང༌། བསྟན་པ་རྒྱས་པ་བྱུང་ན་ང་ལ་དགོས་རྒྱུ་དེ་རང་ཡིན། དེ་མིན་ངའི་འདོད་པ་སྒྲུབ་པའི་དོན་དུ་གཟབ་གཟབ་ཇི་ལྟར་བྱས་ཀྱང་ངོས་ལ་འདོད་པ་གཞན་ནི་གང་ཡང་མེད། ང་མི་ཆུང་ཆུང་དགེ་སློང་ཐེབས་ཆག་བོད་ཀྱི་གཏམ་དཔེ་ལ་ལངས་ན་སྤོས་དང༌། འགྱེལ་ན་སྤོས་ཟེར་བ་དེ་རང་ཡིན་ལ། ངོས་འཛིན་ཡང་དེ་རང་བྱེད་བཞིན་ཡོད། ང་རྒྱལ་པོ་དང༌རྗེ་དཔོན་རིགས་གང་ཡང་མིན། ང་ལ་ཡོན་ཏན་དང༌། འཇོན་ཐང་གང་ཡང་མེད་ཀྱང༌། ང་ཤིན་ཏུ་སྟབས་བདེ་པོ་ཡིན་པ་དེས་རང་གི་སྒོ་གསུམ་ནུས་པ་གང་ཡོད་དེ་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་དང༌། བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་ཞབས་ཕྱི་ཞུ་རྒྱུར་འདོན་ཐུབ་ཀྱི་རེད་བསམ་པའི་ཡིད་ཆེས་ཡོད།

གལ་ཏེ་ངེད་རང་འདོན་ཕ་གཞིས་ཀྱི་བདག་པོའམ། བཟའ་མི་བུ་ཕྲུག་དང་འབྲེལ་བ་ཞིག་ཡིན་ན་རང་གི་ནུས་པ་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཡོངས་རྫོགས་བོད་སྤྱི་དོན་ལ་གཏོང་མི་ཐུབ། གང་ཡིན་ཟེར་ན། རང་གི་བཟའ་མི་བུ་ཕྲུག་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་རེད། ལས་བྱེད་སེར་སྐྱའི་ནང་ལའང་གནས་ཚུལ་དེ་དང་ཆ་མཐུན་ཡོང་གི་འདུག ང་དགའ་པོ་ཡོད་པ་ནི་བོད་སྤྱི་དོན་ལེགས་པོ་སྒྲུབ་རྒྱུ་དེ་རང་ཡིན། དེ་མིན་མདུན་དུ་སྤྲེལ་ལད་འཁྲབ། སྐད་ཆ་མཁས་པོ་སྙན་པོ་བཤད་ན། གཏིང་ནས་བསུན་སྣང་སྐྱེ་བ་ལས་དགའ་པོ་གང་ཡང་མེད་པས་དེ་རྩིས་ཚང་མས་སྤྱི་དོན་སྒྲུབ་བྱར་ཁུར་བརྩོན་ཆེ་བསྐྱེད་གནང་རོགས་གནང༌། གཞན་དག་དེ་རིང་ཞུ་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་གཞན་དག་དགོངས་འཆར་གསུང་མཁན་ཡོད་ན་གསུངས་ན་འགྲིགས།

ཞེས་བཀའ་གནང་ནས་ཞབས་སྟེགས་སྟེང་བཞུགས་འཇགས་གྲུབ་པ་དང༌། བཀའ་བློན་རྣམ་པ་ནས་སོ་སོའི་དགོངས་འཆར་གསལ་འདེབས་གནང༌། དེ་རྗེས་ཕྱོགས་འདུས་མི་མང་གི་འཐུས་མི་རྣམས་ནས་རང་རང་གི་སྡོད་སྒར་མི་མང་གིས་ནན་མངགས་ལྟར། གཙོ་བོར་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་༸ཞབས་པད་བརྟན་པའི་སྐྱབས་འཇུག་གནང་དགོས་པ་དང༌། མི་མང་ནས་རང་དོན་རང་གཅེས་བཀའ་གསུང་ཅི་སྒྲུབ་ཅིས་ཀྱང་ཞུས་ཆོག་པ་ཞེས་སྙན་སེང་ཞུས་པའོ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༥ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༦ སྐུའི་འཁྲུངས་སྐར་གྱི་དུས་ཆེན་ཉིན་མི་མང་མཇལ་བཅར་ཐོག་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ འདས་པའི་མཛད་རྣམ་དང་། འབྱུང་འགྱུར་གྱི་འཆར་གཞི།

དེ་རིང་འདིར་དད་པ་དང་དམ་ཚིག་ལྡན་པའི་སེར་སྐྱ་རྣམས་ལ་ཞུ་རྒྱུར། ངའི་ལོ་ཧྲིལ་པོ་བརྩིས་ནས་ལོ་སུམ་ཅུ་ཐམ་པ་ཕྱིན་པའི་སྐྱེས་སྐར་དུས་ཚེས་ཀྱི་ཐོག་ཏུ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་བསངས་གསོལ་དང༌། མཆོག་གསུམ་གསོལ་འདེབས་དང་འབྲེལ་བའི་ང་ཐུག་པ་འདིར་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མར་ང་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་སྒེར་གྱི་མིང་ཐོག་ནས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

ད་ལྟ་ནས་བརྩིས་པའི་ལོ་སུམ་ཅུ་ཐམ་པའི་གོང་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༣༥ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༦ དེ་རིང་གི་ཞོགས་པ་དེར་ང་སྐྱེས་པ་ཡིན་པ་རེད། ང་ཞིང་པ་སྙོམས་ཆུང་ཞིག་གི་ནང་དུ་སྐྱེས་ནས། དེ་ནས་ད་ལྟའི་བར་དུ་ལོ་ ༣༠ ཕྱིན་འདུག ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བསམ་བློ་བཏང་ན་ལོ་ ༣༠ ཟེར་བ་དེ་མང་པོ་གང་ཡང་མིན་པར་ཉུང་ཉུང་རེད། ཡིན་ན་ཡང་ངོས་རང་གི་ཐོག་ཏུ་འདིའི་རིང་དར་རྒུད་དམ། སྐྱིད་སྡུག་མང་པོ་ཞིག་མྱངས་ཡོད། ལོ་ལྔ་ཙམ་གྱི་མཚམས་ལ་སྐྱེས་སའི་ལུང་པ་ནས་ཡར་ཡོང་སྟེ་ང་རང་ཚོ་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་སར་འཁོད། དེ་ནས་ལོ་ཁ་ཤས་ཀྱི་རིང་ལ་དཔེ་ཆ་བལྟས། ངས་སྒྱིད་ལ་མ་སྒྱིད་བྱས། ཕྲུ་གུ་ཐེབས་ཆག་ཅིག་བྱས་ནས་ནོར་ཉན་པ་ཞིག་བལྟས་ཡོད་པ་མ་རེད།

དེ་ནས་ལོ་བཅོ་ལྔ་བཅུ་དྲུག་གི་མཚམས་ལ་སླེབས་སྐབས་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་རྒྱལ་ཁབ་ཆེ་བ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་ཞེད་སྣང་དང་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་པའི་ཁྱིམ་མཚེས་ཆེན་པོ་དེའི་ཐོག་ནས་གནས་ཚུལ་ཁྱད་མཚར་པོ་ཞིག་བྱུང་སྟེ། ང་རང་ཚོའི་ལུང་པར་ཐབས་སྡུག་པོ་ཡོང་རྒྱུའི་ལྟས་ངན་གྱི་འགོ་ཚུགས། ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གྲངས་ཀྱི་བར་དུ་དུས་ཚོད་དེ་ལྟ་བུའི་ངང་བསྐྱལ་བ་དང༌། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོར་གནས་ཚུལ་ཧ་ཅང་ཐབས་སྡུག་པོ་དངོས་སུ་བྱུང་ནས་རང་གི་ལུང་པ་དང་བྲལ་ཞིང་། གཞན་ཡུལ་དུ་གྱར་ཏེ་ལོ་ ༢༥ ཙམ་ནས་ད་ལྟ་བར་དུ་བཙན་བྱོལ་བ་ཞེས་སོ་སོའི་ལུང་པ་འདི་ཡིན་བརྟེན་ཁུངས་མེད་པ་ཞིག་ཏུ་གྱར་ཏེ་བསྡད་ཡོད།

དེ་ལྟར་ལོ་སུམ་ཅུ་ཐམ་པ་དེའི་རིང་ལ་བསམ་བློ་ཞིག་གཏོང་སྐབས་དུས་ཚོད་ཐབས་སྡུག་པོ་མང་པོ་ཞིག་བརྒྱུད་དེ་ཕྱིན་འདུག འོན་ཀྱང་ང་རང་ཚོར་ལས་རྒྱུ་འབྲས་ཞེས་པ་ཞིག་བརྩི་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང༌། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན་ནི་བདག་པས་གཞན་གཅེས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཞེས་རྟག་པར་ཤོད་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེའི་དོན་ཤེས་པ་བྱས་ན་སོ་སོ་ཁག་པོ་དང༌། གནས་ཚུལ་དཀའ་ངལ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་རྩ་བ་གཞན་ཕན་ནམ། གཞན་གྱི་ཁེ་ཕན་དང་འབྲེལ་བའི་དོན་དག་ཅིག་ཡིན་ན། དེ་ལ་གང་ལྟར་ཡང་མཐའ་བཟང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད་བསམས་ནས་ཡིད་ཆེས། བློས་བཀལ། དུས་ད་ལྟ་ཡིན་རུང་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྟེང་སྤྱིར་བཏང་གི་མི་ཚོས་ཧོབ་སྟེ་བལྟས་ན་ང་རང་ཚོ་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དེ་དེང་སང་ཧ་ལམ་རེ་བ་མེད་པ་ལྟ་བུའི་སྟེང་དུ་སླེབས་ཏེ་བསྡད་ཡོད།

འོན་ཀྱང་ལས་རྒྱུ་འབྲས་དང༌། བདེན་པ་ཞེས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་ཡིན་སྟབས་ཏན་ཏན་བདེན་པའི་རྒྱལ་ཁ་དེ་ངེས་པར་གསལ་གྱི་རེད་བསམ་པའི་ཡིད་ཆེས་གཙང་མ་ཞིག་ཡོད་དང་ཡོད་མུས་ཡིན། ཡིད་ཆེས་དེ་གཞི་ལ་བཞག་ནས་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་དང༌། རང་ངོས་ལ་ཆ་བཞག་ན་ད་ལྟ་བར་དུ་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་ཡིན་ལ། ད་དུང་ཡང་ལོ་ ༣༠ ཕན་ཆད་ཀྱི་དཀའ་ངལ་བྱུང་བ་དེ་དག་སྐྱོན་དང༌། དཀའ་ངལ་ལ་མ་བལྟས་པར། དེ་རྒྱན་དུ་བལྟས། དེ་སོ་སོའི་ཉམས་མྱོང་དུ་བལྟས། དེ་རང་གི་སློབ་སྦྱོང་དུ་བལྟས། དེ་གཞི་ལ་བཞག་ནས་ལོ་ ༣༠ ཚུན་ཆད་ཡོང་རྒྱུའི་དུས་ཡུན་རིང་སྔར་ལས་ལྷག་པའི་འབད་བརྩོན་དང༌། སྔར་ལས་ལྷག་པའི་དཀའ་ངལ་དང་ལེན་གྱིས་དོན་དག་ཡང་སྙིང་དངོས་སུ་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་འདི་དག་དང༌། བརྒྱུད་ནས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་ཕན་ཐུབ་པའི་ཆེད་དུ་སྨོན་ལམ་རྒྱག་གི་ཡོད་ལ། འབད་བརྩོན་ཡང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ངའི་སྐྱེས་སྐར་གྱི་དུས་ཆེན་ནི་ང་སྒེར་གྱི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་སྟབས་འདི་ཐོག་ངོས་རང་སྒེར་གྱི་བསམ་ཚུལ་དང༌། ང་རང་སྒེར་གྱི་གནས་ཚུལ་ལྷང་ཙམ་ཞུས་པ་ཡིན།

ཡང་བསྐྱར་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མར། དེ་རིང་ངའི་སྐྱེས་སྐར་གྱི་དུས་ཆེན་ཐོག་ཏུ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་མཆོག་གསུམ་གསལ་འདེབས་དང་འབྲེལ་བའི་བསངས་གསོལ་གནང་སྟེ། ལྷ་རྒྱལ་འཐེན་པ་སོགས་ལ་དགའ་སེམས་འཕེལ་བའི་ངང་ནས་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་དང༌། ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ཞེས་བཀའ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༥ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༢ ཉིན་མའེ་སོར་གཞིས་ཆགས་སུ་འཚམས་གཟིགས་སྐབས་གཞིས་ཆགས་དོན་གཅོད་ཁང་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་ཐོག དོན་གཅོད་ངོ་ལས་དང༌། སྒར་འཐུས། བརྒྱ་དཔོན་ཁག སློབ་དགེ་ཁག་བཅས་མི་གྲངས་སུམ་ཅུ་སྐོར་དང་ལྷན་དུ་བཞུགས་མོལ་ལྷན་ཚོགས་ཐོག་ཏུ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ དགེ་འདོན་སྐྱོན་བསྲང་དང་། ཐག་གཅོད་ལ་ཤཪ་བགྲོད།

དེ་རིང་དུས་སེང་འདིར་ང་ཚོ་བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུ་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱས་ན་བསམ་པ་བྱུང༌། འདིར་ཁྱེད་རང་ཚོས་བསམ་ཚུལ་ཇི་ཡོད་བཤད་ན་འགྲིགས། ང་ཚོའི་གཞིས་ཆགས་འདི་དག་གལ་གནད་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། ཁ་སང་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་བཞིན་གཞིས་ཆགས་འདིའི་ཐོག་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱས་ནས་གྲུབ་འབྲས་གང་ལེགས་ཐོན་པ་ལ་དེ་རིང་ཡང་བསྐྱར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། དུས་ཚོད་ལོ་ཟླ་སྦྲེལ་ནས་སྒྲུབ་དགོས་པའི་ལས་དོན་འཆར་གཞི་ཆེན་པོའི་རིགས་ལ་ཚང་མས་ཆིག་སྒྲིལ་གྱི་ནུས་པ་བཏོན་ནས་སྒྲུབ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། ཐོག་མར་ལས་དོན་ཐག་གཅོད་མ་བྱས་གོང་འགོ་ཁྲིད་པས་ནང་ཁུལ་དུ་གོ་བསྡུར་ཇི་འདྲ་ཞིག་བྱེད་དགོས་ཀྱང་བྱ་དགོས། གོ་བསྡུར་ནན་ཏན་བྱས་ཏེ་ཐག་གཅོད་ཟིན་པའི་ལས་དོན་སྒྲུབ་སྐབས་ཚང་མས་ནུས་ཤུགས་གཅིག་སྒྲིལ་གྱིས་ཤར་བགྲོད་བྱེད་པ་ལས། ཕར་ཀྱོག་ཚུར་ཀྱོག་བྱས་ན་ལས་དོན་འགྲུབ་པའི་ནུས་པ་ལ་སྐྱོན་ཡོང་གི་རེད།

དེར་བརྟེན་ཐག་གཅོད་མ་བྱས་གོང་སྒོར་སྒོར་གྲལ་ལ་གྲལ་འགོ་མེད་ཅེས་པ་ལྟར་རང་རང་གི་བསམ་འཆར་གང་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་འདི་ཤོད་རྒྱུ་ལུས་སོང་བསམ་པ་མེད་པ་ཞིག་ཤོད་དགོས། གོ་བསྡུར་བྱེད་སྐབས་དགེ་འདོན་སྐྱོན་བསྲང་བྱེད་རྒྱུ་གང་ཡོད་བྱས་ཏེ་མཐའ་མ་ཐག་བཅད་ཟིན་པའི་མཚམས་སུ་ཚང་མས་ཤར་བསྐྱོད་བྱ་རྒྱུ་དེ་གལ་གནད་ཆེན་པོ་འདུག་པས་སྔ་ལོ་ཡང་སྐད་ཆ་བྱུང་ལ། དེ་རིང་ཡང་བསྐྱར་བསྐུལ་ལྕག་བྱས་པ་ཡིན། འགོ་བྱེད་མཁན་གཉིས་ནས་ད་ཕན་ཧུར་ཐག་བྱས་ཡོད་ལ། ད་དུང་ཡང་རང་གིས་མ་ཤེས་པའི་སྐྱོན་ནི་ཡོང་རྒྱུ་ལས། དེ་མིན་ཧུར་ཐག་བྱ་རྒྱུར་ཁྱེད་རང་སྤྱི་བྱིངས་ཚོས་ཀྱང་སྔར་བཞིན་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས།

ཁ༽ ཞིང་ལས་འཕྲུལ་ཆས་ཅན་དང་། ཐོན་འབབ་ལྡབ་འཕར།

ད་ལྟ་འདིར་ངས་བརྗོད་འདོད་ཡོད་པ་ནི་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་སེམས་ལ་འཇོག་དགོས་པའི་གནད་དོན་སྐོར་ལ་སྐད་ཆ་ཞིག་བཤད་ན་དགེ་མཚན་ཕྲན་བུ་མི་ཡོང་ངམ་སྙམ་པ་བྱུང༌།

སོ་ནམ་འཕྲུལ་ལས་སུ་བསྒྱུར་ནས་འཕྲལ་ཕུགས་ཀྱི་ངལ་བ་སེལ་དགོས། ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་ལྟར། ང་ཚོའི་གཞིས་ཆགས་འདི་ནི་སོ་ནམ་ཞིང་ལས་ལ་བརྟེན་པའི་གཞིས་ཆགས་ཤིག་ཡིན། འཛམ་གླིང་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་ཡིན་རུང་སོ་ནམ་ཞིང་ལས་ནི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། མིའི་རིགས་ལ་ལྟོ་གོས་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་ལ། བཟའ་བཅའི་རིགས་ཕལ་མོ་ཆེ་ས་ཞིང་ལ་བརྟེན་ནས་ཡོང་དགོས། ཞིང་པ་རྣམས་ལ་རང་རང་གི་སྐལ་ཐོབ་ས་ཆ་རྣམས་ནི་ནོར་བུ་ལྟ་བུ་ཡིན། ཞིང་པ་ཚོས་ཀྱང་རང་རང་གི་ལྟོ་ཆས་ཟ་ཁོམ་ཡོད་མེད་ཙམ་དུ་ས་ཞིང་ནང་དཀའ་ལས་བརྒྱབ། ས་ཞིང་ལ་ནོར་བུའི་འདུ་ཤེས་བཞག་ནས་གཅེས་སྤྲས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལ། བྱེད་འོས་པའང་རེད། དེ་ལྟར་དགའ་ཞེན་བྱེད་ཡུལ་ས་ཆ་སྦར་མཐིལ་ཙམ་ལས་མེད་ཀྱང༌། དེ་དག་ལ་ཐབས་ཤེས་གང་ཞིག་སྤྱད་དགོས་ཀྱང་སྤྱད་དེ་དོན་སྙིང་ས་ཞིང་དེ་ནས་ཁེ་འབབ་གང་མང་ཡོང་ཐབས་བྱ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

དེང་དུས་འཛམ་གླིང་ཡུལ་ལུང་མང་པོར་ཐོན་སྐྱེད་ཇེ་བཟང་དུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་ཅིང་། ཐོན་སྐྱེད་བཟང་དུ་འགྲོ་བ་དེ་དག་རང་བཞིན་འབྱུང་བའི་གནས་ཚུལ་དྲག་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང༌། ཆར་ཆུ་བཟང་དུ་ཕྱིན་པ་མིན་ནའང༌། མི་ཡི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་སྟངས་བཟང་དུ་ཕྱིན་པ་རེད། དཔེར་ན། སྔར་འབྲུ་འབོ་གང་ཐོན་པའི་ས་ཞིང་ཞིག་ཡོད་ན། དེ་ལ་ཐབས་ཤེས་སྣ་མང་སྤྱད་པ་དང་། ཐབས་ཤེས་ཟབ་ཏུ་བཏང་སྟེ་ཐོན་སྐྱེད་སྔར་ལས་མང་བ་ཡོང་ཐབས་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་རེད། དེ་འདྲའི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་སྟངས་བཟང་དུ་གཏོང་ཐབས་གང་ཡིན་སྙམ་ན་འཕྲུལ་འཁོར་སོགས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པ་དེ་ཡིན། འཕྲུལ་འཁོར་བེད་སྤྱོད་བྱས་ན། ཞིང་པ་སོ་སོའི་ལུས་ཀྱི་དཀའ་སྡུག་ཆུང་ཞིང༌། ལས་ཀ་རླབས་ཆེ་རུ་འགྲོ་བ་ཡིན། དཔེར་ན། ས་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཡོད་ན། བེད་སྤྱོད་ལེགས་པོ་བྱེད་མ་ཐུབ་ན་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་འབྱུང་མི་ཐུབ། རྒྱལ་ཁབ་འགའ་ཤས་ས་རྒྱ་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཡོད་ཀྱང་ས་སྟོང་མང་པོ་ལུས་ཡོད།

རྒྱ་གར་ནང་རྩ་བའི་འཕྲུལ་འཁོར་ཡར་རྒྱས་ཆེན་པོ་མ་ཕྱིན་པའི་དབང་གིས་ད་ལྟ་ཞིང་པའི་གནས་སྟངས་ཚད་དམའ་པོ་ཞིག་ཏུ་གནས་ཡོད། ད་དུང་གླང་གོག་དེད་ནས་ཐབས་ཤེས་བྱེད་སྲོལ་རྙིང་པ་ཁོ་ན་ལས་མ་བྱས་སྟབས། ཐོན་སྐྱེད་ཡོང་འབབ་ཀྱང་སྔ་དུས་ཀྱི་ཁོ་ན་ལས་འབྱུང་མི་ཐུབ། དེང་དུས་འཕྲུལ་ལས་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པའི་ལུང་པ་མང་པོ་ས་རྒྱ་ཆུང་ཡང༌། འཕྲུལ་འཁོར་སོགས་བེད་སྤྱོད་བྱས་ཏེ་ས་ཆར་ཐབས་ཤེས་ཟབ་པོ་ཞིག་སྤྱད་པའི་དབང་གིས་ཐོན་སྐྱེད་བཟང་པོ་བཟོ་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད། དེས་ན་ཉེ་སྐོར་རྒྱ་གར་གྱི་ཞིང་པ་ཚོར་མིག་དཔེ་བལྟས་ནས་ཆོག་ཤེས་བྱེད་པ་དང༌། བོད་ཀྱི་སོ་ནམ་བྱེད་སྟངས་ཀྱི་བག་ཆགས་བཟུང་ནས་ཐབས་ཤེས་བྱེད་སྟངས་སྔར་ལུགས་ཁོ་ནར་བསྡད་ན། ཐོན་སྐྱེད་ཀྱང་དེ་ལ་དཔག་པ་ཞིག་ལས་འབྱུང་མི་ཐུབ་པས། ཐོན་སྐྱེད་ཡར་རྒྱས་ཆེད་དུ་དེང་དུས་འཛམ་གླིང་གི་འགྲོ་ལུགས་ལྟར་འཕྲུལ་འཁོར་བེད་སྤྱོད་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་སོ་ནམ་སློབ་སྟོན་པས་ཀྱང་ཟེར་བ་ལྟར། ང་ཚོས་བལྟས་ན་ཡང་དེ་ལྟར་ཡིན་པར་མཐོང་གི་འདུག

རྒྱ་གར་ནང་ཀེ་ར་ལ་ལྟ་བུའི་ས་རྒྱ་ཆུང་ལ་མི་མང་པོ་ཡོད་པའི་ས་གནས་ཁག་ལ་མ་གཏོགས་སོ་ནམ་པ་བྱིངས་ལ་ང་ཚོ་ལྟ་བུ་མིན་པར་མི་རེར་ས་ཆ་ཨེ་ཀར་རེ་ལས་ལྷག་པ་མེད་དམ། ང་ཚོར་མི་ལྔ་རེ་ཡོད་པའི་ཁྱིམ་ཚང་རེ་ལ་གང་ཟེར་ཡང་ས་ཆ་ཨེ་ཀར་ལྔ་རེ་ལས་མེད་སྟབས་དེ་ནས་ཐོན་སྐྱེད་གང་མང་ཡོང་ཐབས་བྱ་རྒྱུ་ཁ་ཚ་དགོས་གཏུགས་ལྟ་བུ་ཡིན། ང་ཚོས་འཕྲུལ་འཁོར་བེད་སྤྱོད་བྱས་ན། དེང་དུས་ང་ཚོར་དམིགས་བསལ་གྱི་དུས་སྐབས་ལེགས་པོ་ཞིག་འཁེལ་ཏེ་རོགས་རམ་བྱེད་མཁན་ཡོད་པའི་སྐབས་རེད། རོགས་རམ་བྱེད་མཁན་ཡོད་པའི་གོ་སྐབས་འདི་བཟུང་ནས་ང་ཚོས་བསམ་བློ་གཏི་ཐུག་ཐོག་མ་བསྡད་པར། བློ་རྒྱ་ཆེ་ཙམ་བྱས་ནས་ཕུགས་ཕན་གྱི་རོགས་རམ་ལེན་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

ཉེ་ཆར་ལུ་ཏི་དང་སྐད་ཆ་བྱུང་སྐབས་འཕྲུལ་འཁོར་བེད་སྤྱོད་བྱ་རྒྱུའི་སྐོར་གཞིས་སྒར་འགའ་ཤས་ནང་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་མེད་དམ་སྙམ་པའི་བློ་དོགས་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་འདུག་པས། གལ་སྲིད་དེ་ལྟར་ཡོད་ན་འཕྲུལ་འཁོར་བེད་སྤྱོད་བྱ་རྒྱུར་ཐེ་ཚོམ་རྣམ་རྟོག་མ་བྱས་པར་དང་ལེན་བྱས་ན་ལེགས་པོ་མིན་ནམ་སྙམ།

ག༽ གཞིས་ཆགས་དེང་རབས་ཅན་དང་། རྗེས་ལུས་ལ་བསྒྱུར་བཅོས།

འཕྲུལ་འཁོར་ལའང་རིམ་པ་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། ཐོག་མར་རྨོས་ལས་འཕྲུལ་འཁོར་གྱིས་བྱེད་པ་དང༌། དེ་ནས་སོན་འདེབས་དང༌། བཙས་མ་རྔ་བ། རྩ་འབྲུ་དབྱེ་འབྱེད་སོགས་འཕྲུལ་འཁོར་གྱིས་བྱེད་པའི་རིམ་པ་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་སྟབས། ད་ལྟའི་ཆར་ང་ཚོས་རིམ་པ་ཇི་ཙམ་བྱེད་ཐུབ་མིན་ཚོད་དཔག་དཀའ་ཡང༌། མ་འོངས་པར་ཞིང་ལས་ཡོངས་རྫོགས་འཕྲུལ་འཁོར་དུ་བསྒྱུར་རྒྱུའི་བསམ་བློ་ངེས་པར་གཏོང་དགོས། དེ་ལྟར་བྱེད་ཐུབ་ན་ལས་དོན་ཡོངས་རྫོགས་འཕྲུལ་འཁོར་གྱིས་བྱས་པར་བརྟེན་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་དུས་ཚོད་མང་པོ་ཞིག་ལྷག་པ་དང༌། མིའི་ངལ་རྩོལ་གྱི་ནུས་ཤུགས་མང་པོ་ཞིག་ཀྱང་ལྷག་གི་རེད། ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་བལ་ལས་དང༌། ཤིང་བཟོ། དཀྲུག་པ་སོགས་ལག་ཤེས་བྱེད་མཁན་ཕྲན་བུ་ད་ལྟ་ནས་ཡོད་མུས་འདི་རིགས་ཡར་རྒྱས་བཏང་ནས་བཟོ་ལས་སྟབས་བདེའི་ལས་ཀ་སྣ་ཚོགས་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་སྟེ་ཞིང་ལས་དང༌། བཟོ་ལས་མཉམ་སྦྲགས་སུ་སྤྱོད་ཐུབ་རྒྱུ་དང༌། ད་དུང་དེའི་ཐོག་ཕྱུགས་ལས་འགོ་འཛུགས་བྱེད་མུས་འདི་དག་དང་བཅས་བཟོ་ཞིང་འབྲོག་གསུམ་ཆ་ཚང་བའི་ཐོན་སྐྱེན་ལེགས་པོ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་རེ་ཡོད། དེ་ལྟར་བྱས་ན་ངེས་པར་དུ་ང་ཚོའི་འཚོ་བ་བཟང་པོ་ཞིག་དང༌། གདེང་འཁེལ་བ་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཆེན་པོ་འདུག

ཡང༌། ལས་དོན་དངོས་སུ་ལག་ལེན་བྱེད་སྐབས་ལོ་ཏོག་རིགས་འགའ་ཤས་སྤྱིར་བཏང་གི་འཁོར་ལོས་འདེབས་བསྡུ་བྱེད་མི་ཐུབ་པའང་ཡོང་སྲིད་ཀྱང༌། ང་ཚོའི་ལྟོ་ཟས་ཀྱི་རྒྱུ་འགྲོ་ཚང་མ་རང་གི་ས་ཞིང་ཁོ་ནའི་ཐོག་ནས་ཐོན་དགོས་པའི་བསམ་ཚུལ་འཛིན་མི་དགོས་པས། རང་གི་ས་ཆར་སྐབས་བསྟུན་གྱི་ཁེ་སླེབས་གང་ཆེའི་ལོ་ཏོག་འདེབས་ལས་བྱས། ལྟོ་ཟས་ཀྱི་རྒྱུ་འགྲོ་གཞན་ནས་ཉོ་རྒྱུའི་བསམ་བློ་བཏང་ན་འགྲིགས།

འདི་ཡང་འགོ་འཛུགས་ས་གཞིས་སྒར་འདིའི་ནང་གི་ཐོན་སྐྱེད་ཕྱིར་ཚོང་དང༌། དགོས་མཁོ་ཉོ་སྒྲུབ་ལ་དམིགས་པའི་མཉམ་སྦྲེལ་ཚོང་ཁང་ཡོད་མུས་འདི་དག་ཡར་རྒྱས་བཏང་ན་དཀའ་ཚེགས་གང་ཡང་མེད། གཙོ་བོ་ས་ཞིང་དེ་དག་ཁེ་སླེབས་གང་ཆེར་བེད་སྤྱོད་བྱ་རྒྱུ་གནད་ཆེན་པོ་རེད། དེར་བརྟེན་སོ་ནམ་འཕྲུལ་འཁོར་ཅན་དུ་བསྒྱུར་རྒྱུར་འབད་བརྩོན་བྱ་དགོས། དེ་ལྟར་ང་ཚོའི་སོ་ནམ་འཕྲུལ་འཁོར་ཅན་དུ་བསྒྱུར་བ་ལ་དགོས་པ་གཞན་ཡང་ཡོད། ད་ལྟ་ང་ཚོ་རྒན་པའི་མི་རབས་དེང་དུས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་མེད་པས་ལས་དོན་གཞན་དག་ལ་བརྟེན་ནས་ལྟོ་གོས་འཚོལ་ཐབས་མི་ཐུབ་པའི་མི་རབས་འདིའི་རྗེས་སུ་ཡོང་མཁན་བོད་ཕྲུག་རྣམས་ལ་ང་ཚོས་དེང་སྐབས་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་བཞིན་ཡོད་པ་དེ་དག་གི་དོན་དུ་བློ་གཡེང་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ཡོད། ཁོང་ཚོ་ང་ཚོའི་མི་རབས་འདི་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པར་ཤེས་ཡོན་གང་ལ་གང་འཚམ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་སྟབས་ལྟོ་གོས་འཚོལ་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་སྒོ་གང་ས་ནས་བྱེད་ཐུབ་མཁན་ཞིག་ཡོང་གི་རེད།

ད་ལྟ་ང་ཚོའི་སོ་ནམ་བྱེད་སྟངས་སྔར་ལྟར་རྗེས་ལུས་ཀྱི་ངལ་རྩོལ་མང་པོ་བྱེད་དགོས་ལ། ཐོན་སྐྱེད་ཆེན་པོ་མེད་པ་འདི་འདྲ་ཞིག་གི་གཞིས་ཆགས་སར་ཁོང་ཚོས་རྒྱུན་འཛིན་བྱ་རྒྱུ་ཁག་པོ་ཡོང་གི་རེད། ང་ཚོས་ཁོང་ཚོར་སློབ་སྟོན་བྱ་རྒྱུ་ལས་བཙན་པོ་བྱེད་མི་ཐུབ། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་སློབ་སྟོན་བྱེད་དགོས་ཀྱང༌། ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་ཁོང་ཚོ་དོ་བདག་སོ་སོའི་བསམ་བློའི་ནང་སྤྲོ་བ་སྐྱེད་ཐུབ་པའི་དགེ་མཚན་ཞིག་མ་མཐོང་ན། བསླབ་བྱ་བྱས་པ་གཅིག་པུས་ནུས་པ་ཐོན་པ་དཀའ། ང་ཚོའི་གཞིས་ཆགས་འདི་དེང་དུས་དང་མཐུན་པའི་འཕྲུལ་འཁོར་ཅན་གྱི་ཞིང་ལས་ཤིག་ཏུ་བསྒྱུར་ཐུབ་ན། མི་རབས་རྗེས་མ་ཚོས་ཀྱང་མུ་མཐུད་མཇུག་སྐྱོང་བྱ་རྒྱུར་ཐེ་ཚོམ་མེད། རྒྱུ་མཚན་དེའི་ཆ་ནས་ཀྱང་ང་ཚོས་འཕྲུལ་འཁོར་བེད་སྤྱོད་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ང༽ གཞིས་ཆགས་སྲ་བརྟན་དང་། ཆོས་རིག་འཛིན་སྐྱོང་།

གལ་སྲིད་ང་ཚོས་དེ་ལྟར་བྱེད་མ་ཐུབ་པ་དང༌། བོད་ཕྲུག་ཚོས་གཞིས་ཆགས་འདིའི་མཇུག་སྐྱོང་བྱེད་མ་ཐུབ་ན། གནས་ཚུལ་ཤིན་ཏུ་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོར་འགྱུར་ངེས་ཡིན། ང་ཚོ་རྒན་པའི་མི་རབས་འདི་རྫོགས་རྗེས་བུ་ཕྲུག་ཚོས་རང་རང་ཡོན་ཏན་གང་ལ་དེ་འཚམ་རེ་ཤེས། སོ་སོའི་ལྟོ་གོས་འཚོ་བའི་མདུན་ལམ་རེ་བཙལ་ནས་ཁ་འཐོར་དུ་ཕྱིན་ན་རིམ་བཞིན་ང་ཚོའི་གཞིས་ཆགས་འདིར་རྒྱ་གར་བ་གཅིག་འདྲེས་གཉིས་འདྲེས་སུ་གྱུར་ན། ནམ་ཞིག་རྒྱ་གར་བའི་སོ་ནམ་གྲོང་སྡེ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་ངེས་ཡིན། དེ་ལྟར་གྱུར་ན། ང་ཚོའི་གཞིས་ཆགས་འདི་བཞིན་ཆོས་དང༌། ཤེས་རིག མི་རིགས་དང་བཅས་པ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་པའི་བསྟི་གནས་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་བཞིན་པ་འདིའི་སྙིང་པོ་གཏོར་བ་རེད། དེ་ལྟར་བྱས་ཚེ་ད་ལྟའི་མི་རབས་ལམ་བཟོ་ཙམ་ལས་ལྟོ་གོས་འཚོལ་ཐབས་གཞན་མི་ཐུབ་པའི་རྒན་རབས་ཚོའི་མི་ཚེ་སྐྱེལ་ས་ཞིག་བྱུང་བ་ལས། ང་ཚོའི་ཆོས་དང༌། ཤེས་རིག མི་རིགས་དང་བཅས་པ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་པའི་བསྟི་གནས་དེ་ཆགས་མ་ཐུབ་པ་རེད། གལ་ཏེ་བོད་རང་དབང་འཕྲལ་མྱུར་དུ་མ་བྱུང་བའི་དབང་དུ་བཏང་ན་ང་ཚོའི་ཆོས་དང༌། ཤེས་རིག མི་རིགས་དང་བཅས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་པའི་བསྟི་གནས་ཤིག་ལོ་ནས་ལོ་དང༌། མི་ཐོག་ནས་མི་ཐོག་སྦྲེལ་ཏེ་འཛུགས་པ་དང༌། མུ་མཐུད་མཇུག་སྐྱོང་བྱེད་དགོས་པས་རྒྱུ་མཚན་དེའི་ཆ་ནས་ཀྱང་གནས་ཚུལ་འདི་གལ་གནད་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་འདུག

ང་ཚོས་སོ་ནམ་འཕྲུལ་འཁོར་ལ་བརྟེན་ནས་བྱས་ན་དེ་འབྲེལ་ཐོན་སྐྱེད་གང་ལེགས་ཡོང་ཐུབ་ཀྱང༌། དེ་ཡང་ཚད་གཞི་ངེས་ཅན་ཞིག་ལས་འབྱུང་མི་ཐུབ་པས། ད་དུང་ཡོང་འབབ་ཁ་སྣོན་ཡོང་བའི་ཆེད་དུ་བཟོ་ལས་ཡར་རྒྱས་གཏོང་བ་དང༌། འབྲོག་ལས་ལེགས་པོ་བྱེད་ཐུབ་ན། ཐོན་སྐྱེད་དང་ཡོང་འབབ་བཟང་ངེས་ཤིག་འབྱུང་ཐུབ་རེ་ཡོད། དེ་ལྟར་བྱུང་ན། ད་ལྟ་འདིར་བོད་མི་སུམ་སྟོང་ཐམ་པ་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་འཆར་གཞི་ཡིན་པ་འདི་དག་གི་དགོས་མཁོ་མི་འདང་བའི་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐུབ་པས་མ་ཚད། ད་དུང་འདིའི་ནང་བོད་མི་མང་ཙམ་སྡོད་ཐུབ་པ་དང་། མང་ཙམ་ལ་ལས་ཀ་ཡོང་ཐུབ་པ། མང་ཙམ་འདིའི་ནང་འཚོ་ཐུབ་པ་བཅས་བྱུང་ན་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོང་ངེས། དེར་བརྟེན་ད་ལྟའི་མི་གྲངས་སུམ་སྟོང་འདི་དག་རང་ཁ་རང་གསོ་ཐུབ་ཙམ་བྱུང་ན་དེ་གས་འགྲིགས་སོང་སྙམ་པའི་བསམ་རྩིས་མ་བཟུང་བར་བསམ་བློ་གཞི་རྒྱ་ཆེ་ཙམ་གཏོང་དགོས། དེ་འདྲའི་དམིགས་ཡུལ་བསྒྲུབ་པ་ལ་ལམ་ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་ནས་ཐབས་ཤེས་སྤྲོད་དགོས་པ་ལས། ས་ཞིང་གཅིག་པུས་འགྲུབ་རྒྱུ་ཁག་པོ་ཡིན་པས་ལམ་ཕྱོགས་དེ་འདྲ་ཞིག་ལ་ང་ཚོས་ངེས་པར་དུ་འགྲོ་དགོས།

རྒྱ་གར་ཡུལ་མིར་ད་མུས་མཐུན་འབྲེལ་དང་ཞིང་ལས་དཔེ་སྟོན་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས་ལ། ང་ཚོས་སོ་ནམ་འཕྲུལ་འཁོར་ཅན་དུ་བསྒྱུར་བ་དང༌། ལག་ཤེས་སམ། སྟབས་བདེའི་བཟོ་ལས་སྣེ་མང་འཛུགས་པ་སོགས་བྱས་ཏེ་ང་ཚོའི་གཞིས་ཆགས་འདིའི་ཐོན་སྐྱེད་དང༌། དཔལ་འབྱོར་གྱི་གནས་ཚད་མཐོ་ཙམ་བྱུང་ན། ཉེ་སྐོར་རྒྱ་གར་བའི་གྲོང་གསེབ་པ་ཚོས་མི་དགའ་བ་བྱེད་མིན་དང༌། མཐོང་ཚུལ་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུའི་སྐོར་ཉེ་དུས་རྫོང་ཁག་གི་སྤྱི་ཁྱབ་པ་དང་སྐད་ཆ་བྱུང་བར་ཁོང་ནས་བོད་མི་རྣམས་ཀྱིས་རང་ཁུངས་ནས་ཐབས་ཤེས་སྤྲད་དེ་དེང་དུས་ཀྱི་སོ་ནམ་པར་བསྒྱུར་ཏེ་འཚོ་བའི་གནས་ཚད་ལེགས་པོ་བྱུང་ན་རྒྱ་གར་བའི་སོ་ནམ་པ་ཚོས་མི་དགའ་བ་མི་བྱེད་པས་མ་ཚད། ད་དུང་དེ་ལ་མིག་དཔེ་བལྟས་ནས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་འདུག

རྒྱ་གར་སོ་ནམ་པ་ཚོ་དང༌། ང་ཚོའི་དབར་ད་ཕན་ཡང་འབྲེལ་བ་གང་ལེགས་ཡོད་ཐོག ད་དུང་གནས་ཚུལ་དེ་དག་སེམས་ལ་བཞག་སྟེ་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས། ང་ཚོས་ལས་ཀ་ལེགས་པོ་བྱས་ནས་རྒྱ་གར་གྲོང་གསེབ་པར་མིག་དཔེ་སྟོན་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། མའེ་སོར་གཞུང་ལ་བསུན་པོ་བཟོ་མ་དགོས་པའི་ཁར། ད་དུང་སྤྱི་འགྲེའི་གཞུང་ཁྲལ་རྣམས་འབུལ་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་འདི་ཁུལ་བོད་མི་མང་ཙམ་སྡོད་རྒྱུར་དགག་པ་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡང་ཡོང་མི་ཤེས། དེར་བརྟེན་ང་ཚོས་ད་དུང་ས་ཆ་མང་ཙམ་ཐོབ་རྒྱུའི་རེ་བ་མེད་པ་མིན་པས། དེ་རྩིས་ཀྱིས་བསམ་བློ་རྒྱ་ཆེ་ཙམ་གཏོང་དགོས།

ཅ༽ འཕྲུལ་བཟོ་ཕྱུགས་གསུམ་དང་། མ་འོངས་པའི་དགོས་མཁོ།

ཡང་བསམ་ཚུལ་གཅིག་ལ། དེ་འདྲའི་གཞི་རྒྱ་ཆེན་པོའི་འཆར་གཞི་དང༌། བསམ་ཚུལ་དེ་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་ནས་སྒྲུབ་དགོས་པ་ལས། ལོ་གཅིག་གཉིས་ནང་ཡོངས་རྫོགས་སྒྲུབ་མི་ཐུབ། དེ་ལ་ལོ་ལྔ་དྲུག་གམ། བཅུ་སྐོར་འགོར་སྲིད། གལ་ཏེ་ལོ་ལྔ་དྲུག་ནང་ཚུད་བོད་རང་བཙན་བྱུང་ན་ང་ཚོས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ཀྱང་སྙིང་པོ་མི་འདུག་སྙམ་ན། དེ་ལ་བློ་གཡེང་བྱེད་དགོས་དོན་མེད། ང་ཚོ་དེ་སྔོན་ནས་སྐད་ཆ་མང་པོ་བྱུང་བ་བཞིན། ང་ཚོས་ས་གནས་འདིར་ཐོན་སྐྱེད་འཛུགས་སྐྲུན་གྱི་ལས་དོན་གང་ཐུབ་ནུས་ཤུགས་བསྒྲིལ་ནས་བྱས་ཏེ། དེང་དུས་དང་མཐུན་པའི་སོ་ནམ་པ་ཡིན་པ་ལ། བཟོ་ལས་རྣམ་གྲངས་མང་པོ་ཡོད་པ། དེ་བཞིན་སྨན་ཁང་དང༌། སློབ་གྲྭ་སོགས་ཡོད་པའི་གྲོང་གསེབ་ལེགས་པོ་ཧ་ལམ་ལྡུམ་རའམ། དགའ་ཚལ་ལྟ་བུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བློས་གཏོང་མི་ཕོད་ཙམ་ཞིག་བྱུང་ན་ཡང༌། ཕུན་ཚོགས་དེ་རྣམས་ང་ཚོས་སྤོབས་པ་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་མའེ་སོར་གཞུང་དང༌། འདི་གའི་གྲོང་གསེབ་པ་ཚོར་ཞལ་འདེབས་སམ། ལེགས་སྐྱེས་ལྟ་བུར་ཕུལ་ན། ང་ཚོར་གཏམ་དོན་གཉིས་ཡོད་ཡོང་གི་རེད། ད་ལྟ་ང་ཚོར་ཡུལ་ལུང་མེད་པའི་མི་རེད་ཅེས་བརྗོད་བཞིན་ཡོད་ནའང༌། ང་ཚོས་དེ་འདྲ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་ན་དཔལ་དང་གཟི་བརྗིད་ཆེན་པོའི་གནས་ཚུལ་ཡོང་རྒྱུ་ལས། དེ་ལ་ངོ་ཚ་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད་ལ། འགྱོད་པ་སྐྱེས་དགོས་པ་དེ་བས་མེད།

ལས་ཞོར་སློབ་སྦྱོང་བྱས་ཏེ་བློ་རྒྱ་བསྐྱེད་དགོས། ཕྱོགས་གཞན་དུ་ང་ཚོས་འཕྲུལ་འཁོར་བེད་སྤྱོད་བྱས་ན་མིའི་བསམ་བློར་ཡར་རྒྱས་དང༌། འགྱུར་བ་ཡོང་གི་རེད། ལས་ཞོར་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་པ་འདི་ཡང་བསམ་བློ་ཡར་རྒྱས་དང༌། རྒྱ་ཆེ་རུ་གཏོང་ཐབས་ཡིན། དཔེར་ན། བོང་འདེད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་དེས་བོང་བུའི་གནས་ཚུལ་ལས་གཞན་གང་ཡང་མི་ཤེས་པ་ལྟ་བུ་ཁོ་ནར་བསྡད་ན་ཐབས་ཤེས་དང༌། ལག་ལེན་མང་པོ་བྱེད་རྒྱུ་སྤྲོས་བྲལ་རེད། དེར་བརྟེན་རྒན་འཁོགས་ཚོས་བོད་ཡིག་སློབ་དགོས་ཟེར་བ་དང༌། རྒས་ཡོལ་ཚོས་ཀྱང་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་དགོས། སང་ཉིན་ཤི་རྒྱུ་ཡིན་ཡང་དེ་རིང་སློབ་སྦྱོང་བྱ་དགོས་ཟེར་བ་དེའི་དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་གཙོ་བོ་བསམ་བློ་རྒྱ་སྐྱེད་དང༌། གུ་ཡངས་པོ་ཡོང་ཐབས་ཡིན།

སྤྱིར་བཏང་བཤད་ན། འཕྲུལ་འཁོར་གྱི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་བཟོ་པ་རྣམས་ཞིང་པའི་བསམ་བློ་ལས་ཕྲན་བུ་གུ་ཡངས་བ་དང་གྲུང་བ་ཡོད་པས། ཞིང་ལས་འཕྲུལ་འཁོར་ཅན་དུ་བསྒྱུར་ན་སློབ་སྦྱོང་གི་ཆ་ནས་ཀྱང་ང་ཚོའི་བསམ་བློ་གུ་ཡངས་སུ་དང༌། བསམ་བློའི་གནས་ཚད་མཐོ་རུ་འགྲོ་ངེས་ཡིན། ཡང་བོད་རང་དབང་མགྱོགས་མྱུར་བྱུང་ནས་མི་རྒན་པ་རྣམས་བོད་དུ་འཕྲལ་མྱུར་ལོག་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་བྱུང་ཚེ། གཅིག་ནས་འཕྲལ་སེལ་འཚོ་ཐབས་ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཡིན་ཡང༌། གཉིས་སུ་སློབ་སྦྱོང་ཞིག་ཐོབ་ཟིན་པས་ཕྱིན་ཆད་བོད་དུ་ཡང་འཕྲུལ་འཁོར་བེད་སྤྱོད་ལག་ལེན་བྱས་ཆོག་ཅིག་ཡོང་གི་རེད།

བོད་ལ་རང་དབང་བྱུང་ན་འཕྲུལ་འཁོར་གྱི་རིགས་རོགས་རམ་བྱེད་མཁན་མང་པོ་ཡོང་ངེས་ཡིན་པས། དེ་དུས་ཁྱེད་རང་རྒན་པ་ཚོར་སློབ་གྲྭ་འགྲིམས་པའི་ལས་ཁྱེར་སྟོན་རྒྱུ་མེད་ཀྱང༌། མའེ་སོར་གཞིས་ཆགས་ནང་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པའི་ཉམས་མྱོང་གི་ཐོག་ནས་འཁོར་ལོ་བདེ་ཤར་ཤར་གཏོང་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན། རང་གི་ཡུལ་དུ་ལག་ཤེས་ཀྱི་ནུས་པའི་ཞབས་འདེགས་ཕུལ་ཆོག་ཡོང་ངེས་ཡིན། ད་དུང་གླང་གོག་རང་ལ་བསྙེས་ནས་བསྡད་ན། བོད་དུ་སླེབས་ནས་ཀྱང་མཛོ་རྒན་ཞིག་རང་ཅི་ཐོབ་བྱེད་རྒྱུ་ཆགས་ཀྱི་རེད། མདུན་དུ་ཡིད་དུ་འོང་ལ་བེད་སྤྱོད་ཆེ་བའི་འཁོར་ལོ་ཞིག་བྱུང་ན་ཡང༌། ལྟད་མོ་བལྟས་ནས་སྡོད་རྒྱུ་ལས་མེད་གཤིས། ད་ལྟ་ནས་འཁོར་ལོར་གོམས་འདྲིས་བྱུང་ན་རྗེས་སུ་བཏང་ཆོག་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་པས་དེ་འདྲའི་ཆ་ནས་ཀྱང་དགེ་མཚན་ཆེན་པོ་ཡོད། གང་ལྟར་ང་ཚོའི་སོ་ནམ་བྱེད་སྟངས་འཕྲུལ་འཁོར་ལ་བརྟེན་རྒྱུ་དང༌། བཟོ་ལས་སྣ་ཚོགས་འཛུགས་རྒྱུ། ཕྱུགས་ལས་འཛུགས་རྒྱུ་བཅས་དེ་གསུམ་མཉམ་བསྡེབས་བྱེད་ཐུབ་ན། འཕྲལ་ཕུགས་གང་ཅིར་དགེ་མཚན་ཆེན་པོ་ཡོང་ངེས་རེད།

ཆ༽ ཞིང་ལས་མཉམ་འབྲེལ་དང་། སྒེར་བདག་གི་དགེ་སྐྱོན།

ཡང༌། ང་ཚོར་དེ་སྔ་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་སྐབས་ལྟོ་ཚང་དང༌། ཞིང་ལས་མཉམ་འབྲེལ་བྱས་ན་ཁེ་ཕན་ཆེ་བ་མེད་དམ་ཞེས་བསམ་འཆར་བཏོན་པ་དང༌། དེ་བཞིན་མཉམ་ལས་ཐོག་ལག་ལེན་ཤུགས་སྣོན་བྱས་ཡོད། འོན་ཀྱང་ལོ་ངོ་རིམ་སོང་གི་མཚམས་སུ་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ནས་དཀའ་ངལ་གཞན་དག་འཕྲད་ཚེ་གནས་ཚུལ་དེ་དང་བསྟུན་ནས་མཉམ་ལས་བཞག་ནས་སྒེར་འཛིན་བྱས་པའང་བྱུང་ཡོད། མཉམ་ལས་མ་བྱས་ན་མི་ཆོག་ཅེས་ཁྲིམས་ལུགས་ལྟ་བུར་འཛིན་དགོས་པ་མིན་པར་རང་དབང་ཡོད། དེང་སྐབས་ཕག་རི་བའི་ལྟོ་ཤོག་གཅིག་ད་དུང་མཉམ་ལས་བྱེད་མུས་ལྟར་བྱུང་སོང་ཞིབ་རྩིས་བྱས་ན་མཉམ་ལས་ལ་དགེ་མཚན་ཡོད་ཀྱང༌། སྒེར་འཛིན་བྱེད་མཁན་ཚོར་ཡང་རང་དོན་རང་གཅེས་ཀྱི་ཤ་ཚ་ཆེ་བའི་བྱེད་སྟངས་ཀྱི་དགེ་མཚན་དཔག་ཚོད་ཅིག་ཐོན་གྱི་ཡོད་པ་རེད།

དེར་བརྟེན་ཕྱིན་ཆད་བོད་ལའང་ཟ་མཉམ་འཐུང་མཉམ་དང༌། ལས་དོན་ཤ་ཚ་གཅིག་བསྒྲིལ་གྱིས་བྱེད་འདོད་ཡོད་མཁན་མང་པོ་ཡོང་རྒྱུར་དེ་རིགས་རང་འདོད་ལྟར་མཉམ་ལས་བྱ་རྒྱུ་དང༌། ཡང༌། རང་རང་ཐབ་ཚོ་ལོགས་སུ་བྱེད་འདོད་ཡོད་མཁན་ཞིག་ཀྱང་ཡོང་རྒྱུར། དེས་མཚོན་སྒེར་འཛིན་ཁེ་དབང་འོས་འཚམས་རིགས་ཀྱང་རང་འདོད་ལྟར་བྱེད་རྒྱུ་ཡོང་དགོས་ངེས་ཅན་རེད། ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་སུ་གཞིས་ཆགས་ནང་འགྲོ་ལུགས་གཉིས་ཀ་ཡོད་པས་དེ་བཞིན་བྱས་ན་ལེགས་པོ་མིན་ནམ་སྙམ། དཀའ་ངལ་ཆེ་བའི་ཚེ་མཉམ་ལས་ལ་དགོས་པ་དགེ་མཚན་ཡོད་ཀྱང༌། མི་སོ་སོའི་བསམ་བློའི་ནང་སྤྱི་ལ་ཤ་ཞེན་སླེབས་མ་ཐུབ་ཚེ་སྒྱིད་ལུག་དང༌། ཕར་ཁག་ཚུར་དཀྲིས་བྱེད་པའི་གོ་སྐབས་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། མིང་མཉམ་ལས་བཏགས་ཀྱང་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཐོག་ལས་ཀ་འཐུས་ཤོར་འགྲོ་གཞི་དེ་ལྟ་བུ་བྱུང་ཚེ་སྒེར་འཛིན་བྱས་ཀྱང་ལེགས།

ཇ༽ ཞིང་བྲན་གྱི་འགྲོ་ལུགས་དང་། ཞིང་བདག་སྔོན་འགོག

ཞིང་བདག་དང༌། ཞིང་བྲན་འགྲོ་ལུགས་སྔོན་འགོག་མཐར་སྐྱེལ་བྱེད་དགོས། དེ་ནས་ཚང་མས་བློ་ངེས་བྱ་དགོས་པ་ཞིག་ལ། ང་ཚོས་གོང་དུ་བཤད་པའི་བྱ་ཐབས་དེ་རྣམས་ལག་ལེན་བྱས་ན་འཚོ་བ་ངེས་པར་ཇེ་ལེགས་སུ་འགྲོ་ཐུབ་ཀྱི་རེད། འཚོ་བའི་གནས་ཚད་དྲག་ཏུ་ཕྱིན་པའི་མཚམས་སུ་གནས་ཚུལ་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡོང་སྲིད། ཐོག་མར་ལས་རྩོལ་ཐོག་མི་ཧྲག་ལོས་དང༌། དེ་ནས་རིམ་བཞིན་མིའི་བསམ་བློ་གྲུང་ལོས་བྱུང༌བ། དེ་གཉིས་བསྡེབས་པའི་འབྲས་བུར་མི་ཚང་གཅིག་ལ་ཐོན་སྐྱེད་ཕྲན་བུ་ལེགས་པ་དང༌། གཞན་ཞིག་ལ་ཐོན་སྐྱེད་དམན་པའི་ཆ་མི་སྙོམས་པ་ཞིག་ཡོང་ངེས་རེད།

ད་ལྟའི་ཆར་དེ་འདྲའི་ཆ་མི་སྙོམས་པ་ཅུང་ཟད་ཙམ་ལས་མེད་ཀྱང༌། དེ་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་མ་ཐུབ་ན་ནམ་ཞིག་སྐྱོན་ཡོང་ཉེན་ཡོད། དཔེར་ན། མི་ཆ་ཧྲག་ལ་རྒོད་པ་དེས་ལས་ཀ་ཤུགས་ཆེན་པོ་བྱེད་ཐུབ་སྟབས་ཐོན་སྐྱེད་བཟང་བ་བྱུང༌ཞིང་། མི་ཆ་ཞན་པ་དེར་ཐོན་སྐྱེད་ཆུང་བའི་ཁར་ས་ཆ་ཡོངས་རྫོགས་རང་གིས་འདེབས་སྐྱོང་མ་ཐུབ་པའི་དཀའ་ངལ་བྱུང༌བས། མི་ཧྲག་པ་དང་བསམ་བློ་གྲུང་བ་དེས་གོ་སྐབས་དེ་ཟིན་ནས་ཁྱིམ་ཚང་མི་ཆ་ཞན་པ་དེར་རོགས་རམ་བྱས་ཏེ་དེའི་ས་ཞིང་གང་འཚམ་རང་གིས་འདེབས་འཛིན་བྱས་ཏེ་དེ་ལ་ཁེ་འབབ་བབས་མཚུངས་ཤིག་སྤྲད་ནས་རོགས་རམ་བྱས་པ་རེད། ཐོག་མའི་འགོ་འཛུགས་སྟངས་དེ་ནི་དྲང་བདེན་དང༌། རོགས་རམ་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པོ་ཞིག་རེད། འོན་ཀྱང་དེ་རྗེས་མི་གྲུང་བ་དེའི་བསམ་བློ་རིམ་པ་བཞིན་དུ་འགྱུར་ཏེ་གཞན་ལ་རོགས་རམ་ཆེད་དུ་རང་གིས་འདེབས་ལས་བྱས་པའི་ས་ཆ་དེ་རང་ཉིད་སྒེར་གྱི་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་སྐྱེ་བ་དང༌། ནམ་ཞིག་མི་གཞན་དག་དེ་ཁྱིམ་ཚོ་མ་ཟིན་པ་ན་ས་ཆ་དེ་རྣམས་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བདག་འཛིན་བྱས། དེ་ལྟར་རིམ་བཞིན་ས་ཆ་ཇེ་མང་དུ་ཕྱིན། རྒྱ་གར་ནང་དེ་འདྲའི་འགྲོ་སྟངས་མེད་ན་ལེགས། གལ་ཏེ་ཡོད་ན་དེ་ལ་དོགས་ཟོན་བྱེད་དགོས།

ས་ཆ་མང་བ་དེས་ཐོན་སྐྱེད་བཟང་བ་འབྱུང་སྐབས་ཤུགས་མ་ཐུབ་ཀྱིས་ཟས་གོས་དཔལ་འབྱོར་བཟང་བ་འབྱུང༌། ཞིང་པ་འཁོས་ཞན་ཚོས་འབྱོར་ལྡན་དེ་ལ་ཡང་ནས་ཡང་དུ་མ་རེ་ཐབས་མེད་བྱུང་དུས། བོད་ལ་བྱེད་པ་ལྟར་བུ་ལོན་གཏོང་ལེན་དང༌། གཏེ་མ་འཇོག་ལེན་སོགས་བྱས། ཁེ་སྐྱེད་ཀྱང་ལྔ་དྲུག་འགྲོ་ཟེར་བ་སོགས་འཇལ་སྤྲོད་བྱས། དེ་རྣམས་བོད་དུ་ཐོག་མར་སོ་ནམ་ཞིང་པ་དར་བའི་དུས་སྐབས་ནས་བྱུང་བ་མིན་ཡང༌། དེ་རྗེས་རིམ་བཞིན་བྱུང་བ་ཡིན། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་ས་ཆ་ཆེ་བ་དེར་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཆ་ནས་དབང་དང་ནུས་པ་ཆེ་བ་ཞིག་ཤུགས་ཀྱིས་ཆགས། འཁོས་ཞན་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ལ་རེ་ལྟོས་བྱ་དགོས་སྟབས་ས་ཞིང་རྒྱ་ཆེ་བ་དེས་གཞན་དག་ལ་ཐོག་མར་ཞིང་ལས་ལ་གླ་སྒྲིག་བྱེད་ཀྱང༌། དེ་ནས་རིམ་པ་བཞིན་གླ་སྒྲིག་གི་རྣམ་པ་ཇེ་ཆུང་དུ་ཕྱིན་ནས་བྲན་གཡོག་བསྐུལ་འདེད་བྱེད་པ་ལྟ་བུར་གྱུར། དེ་ལྟར་བྱས་ན་ང་ཚོའི་མའེ་སོར་གཞིས་ཆགས་འདི་རིམ་བཞིན་ཞིང་བྲན་ལམ་ལུགས་སུ་འགྱུར་བའི་ཉེན་ཁ་ཡོད། དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་དེ་ལ་ང་ཚོས་ངེས་པར་ཡིད་འཇོག་བྱ་དགོས།

རང་རེའི་བོད་ལ་སྔ་དུས་ནས་ཞིང་བྲན་ལམ་ལུགས་ཤིག་དར་ནས་ཡོད། འོན་ཀྱང་ཞིང་བདག་ཡོངས་རྫོགས་ནག་པོ་ཡུག་གཅིག་ལ་བཏང་ནས་ལོག་སྤྱོད་པ་རེད་ཅེས་རྒྱ་མིས་ཟེར་བ་དེ་ལྟ་བུ་གཏན་ནས་མིན། ཞིང་བྲན་དང༌། ཞིང་བདག་གི་བར་འབྲེལ་བ་ཆེས་བཟང་པོ་ཕ་མ་བུ་ཚ་ལྟ་བུའི་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའང་ཡོད་འདུག འོན་ཀྱང་སྤྱིར་བཏང་བརྗོད་ན། ཞིང་བདག་ཞིང་བྲན་དང༌། ས་བདག་གི་ནུས་པ་མཐར་ཐུག་པ་རིགས་རྒྱུད་ཀྱིས་འཛིན་པའི་རྒྱལ་པོ་སོགས་ཀྱི་དུས་ཚོད་ཡོལ་ཟིན་པས་དེ་དག་རྒྱ་དམར་ནས་ཟེར་བ་ལྟར་རོ་ལངས་རྒྱག་ཐབས་མེད།

སྔ་མོ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་དེ་དག་ལ་དགེ་མཚན་རེ་ཟུང་ཡོད་ཤག་ཀྱང༌། ད་ཆ་དུས་ཚོད་འགྱུར་ཏེ་འགྲོ་ལུགས་དེ་དག་ལ་སྐྱོན་ཡོད་པས་ཕྱིན་ཆད་དེ་ལྟར་ཡོང་ཐབས་མེད། འགའ་ཤས་ནས་ངས་རྒྱ་མིའི་སྐད་ཆ་ཤོད་ཀྱི་འདུག་སྙམ་དུ་དྲན་སྲིད་ཀྱང༌། རྒྱ་མིའི་སྐད་ཆ་མིན། འདི་ནི་འཛམ་གླིང་སྤྱིའི་འགྲོ་ལུགས་ཤིག་རེད། བོད་དུ་ཞིང་བྲན་གྱི་ལམ་ལུགས་ཡོད་པ་དེར་རང་རེ་མང་ཆེ་བས་སྐྱོན་དུ་མཐོང་གི་ཡོད་ཀྱང༌། འགའ་ཤས་རང་གི་སྣང་བ་དག་ནས་སྣང་མེད་དུ་ལུས་སྲིད། ད་ཆ་རྒྱ་མིས་ང་ཚོའི་སྐྱོན་ཕྲན་བུ་ཞིག་ཡོད་པ་དེར་ཁ་སྣོན་རི་རབ་ཙམ་བརྒྱབ་ནས་ང་ཚོར་སྐྱོན་འཛུགས་བྱེད་བཞིན་ཡོད། གང་ལྟར་འགྲོ་སྟངས་དེར་སྐྱོན་ཡོད་པ་ལས་དགེ་མཚན་གང་ཡང་མེད། འོན་ཀྱང་སྐྱོན་དེ་ཡོང་སྟངས་ནི་རིམ་བཞིན་བྱུང་བ་ཞིག་ལས་གློ་བུར་དུ་བྱུང་བ་མིན།

དཔེར་ན། རྒད་པོ་ཚོས་ཤེས་གསལ་བཞིན་ལོ་ ༢༠ སོན་པ་ཞིག་དོ་ནུབ་ཉལ་ཏེ་སང་ཉིན་ལངས་སྐབས་ལོ་ ༩༠ ཙམ་སོན་པ་ལྟ་བུར་འགྱུར་མི་སྲིད་ཀྱང༌། སྐྲ་གཉེར་རེ་རེ་བཞིན་གཅིག་སྐྱེས་གཉིས་སྐྱེས་ཀྱིས་ནམ་ཞིག་མགོ་དཀར་པོར་གྱུར། གདོང་གཉེར་མས་ཁེངས་དུས་དོ་སྣང་བྱུང་བ་ལས། བསྡེབས་གཅིག་གློ་བུར་དུ་བྱུང་བ་མིན། དེ་བཞིན་ང་ཚོའི་ཞིང་པའི་འགྲོ་སྟངས་ཐོག་ལ་ཡང་དོ་སྣང་ངེས་གཏན་མ་བྱས་ན། ཐོག་མར་རོགས་རམ་ཡིན་མདོག་དང༌། ཤ་ཚ་ཆེ་མདོག་གི་གནས་ཚུལ་དེ་ནམ་ཞིག་གནས་ཚུལ་ཐབས་སྡུག་ཏུ་འགྱུར་ན་མི་འགྲིགས། མ་འོངས་པར་ང་ཚོ་བོད་དུ་ཡང་ཞིང་བྲན་ལམ་ལུགས་སུ་རྩ་བ་ནས་འགྲོ་མི་ཤེས། གཞུང་སྒེར་ཆོས་གསུམ་ཟེར་བའང་ཡོང་མི་སྲིད། བོད་སྤྱི་ལ་དབང་བའི་གཞུང་ཞིག་མ་གཏོགས། སྔར་གྱི་སྒེར་དཔོན་ཡོང་མི་ཆོག་ལ། ཆོས་གཞིས་ཀྱང་ཡོང་མི་ཆོག དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་བྱུང་ན་དགག་ཆ་མི་བྱེད་ཐབས་མེད་ཡིན། རྗེས་སུ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཟིན་ན་ཞིང་བདག་ལའང་བློ་ཕམ་འབྱུང་ཞིང༌། ཞིང་བྲན་དང་ཞིང་བདག་གི་བར་ལ་ཡང་འགལ་ཟླ་ཆེན་པོ་ཡོང་ཉེན་ཡོད།

དེར་བརྟེན་ད་ལྟ་ང་ཚོས་རྒྱ་གར་དུ་གཞིས་ཆགས་བྱེད་པའི་སྐབས་འདི་ནས་བཟུང་གནས་ཚུལ་དེའི་ཕྱོགས་ལ་མི་འགྱུར་བའི་དོ་སྣང་བྱ་དགོས། རང་གིས་ངལ་རྩོལ་བྱས་ནས་རང་གི་ལྟོ་གོས་ཐབས་རྩོལ་བྱ་དགོས། དེ་ལྟར་བྱས་ནས་ཉིན་རེ་སྒོར་ ༡༥ ཙམ་འགྲོ་སོང་གཏོང་ཐུབ་མཁན་ཞིག་དང༌། ཉིན་རེ་སྒོར་ཟུར་རམ་ཨ་ན་རེ་ལས་སྤྱོད་མི་ཐུབ་མཁན་གཅིག་བྱུང་རུང་འགལ་བ་མེད་ལ། ཡང་དག་པ་ཡིན། རང་རང་ལ་ཐོབ་ཐང་ཡོད་ངེས་ཤིག་ལོངས་སུ་སྤྱད་པ་རེད། དེ་ལྟར་མིན་པར་དཀའ་ལས་མི་གཞན་ཞིག་གིས་བརྒྱབ། དཀའ་ངལ་རྒྱག་མཁན་ཚོར་ཉིན་རེར་སྒོར་ཟུར་རམ་ཨ་ན་རེ་ལས་མེད་པ་དང༌། མི་གཞན་དག་དེས་ཉིན་རེ་སྒོར་ ༡༥ རེ་བེད་སྤྱོད་བྱས་ན་དེ་ཐབས་སྡུག་རེད། གལ་ཏེ་གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཆགས་ཟིན་ན་ང་ཚོས་བཟོ་བཅོས་མ་བྱས་ཐབས་མེད་ཡིན། བཟོ་བཅོས་བྱེད་པ་ལ་དཀའ་རྙོག་འགལ་ཟླ་མང་པོ་ཡོང་རྒྱུར་བརྟེན་ང་ཚོས་སྔ་ས་ནས་དེ་ལྟར་མི་འབྱུང་བའི་ཆེད་དུ་དོགས་ཟོན་དོ་སྣང་དང༌། ཡིད་གཟབ་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས།

ཉ༽ ས་ཞིང་གི་ནང་ཁྲིམས་དང་། སྙིང་རྗེ་སྦར་ཚོད།

ང་ཚོའི་གཞིས་ཆགས་འདི་མའེ་སོར་མངའ་སྡེ་འདིའི་ས་ཞིང་ཁྲིམས་ལུགས་ལྟར་འགྲོ་དགོས་པས་མངའ་སྡེའི་ས་ཞིང་འགྲོ་ལུགས་ནང་དེ་འདྲའི་ཡ་ཡུད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཡོང་ཉེན་མེད་པ་ཡིན་ན་སྨོས་མེད། དེ་ལྟར་འབྱུང་ཉེན་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ང་ཚོས་དེ་སྐོར་མཁས་པ་ཞིག་བསྟེན། ཆེད་དུ་ལྟ་རྟོག་བྱེད་མཁན་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་བཙུགས། ང་ཚོའི་དངོས་ཡོད་གནས་སྟངས་ཀྱི་དགེ་སྐྱོན་གནད་འགག་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱས། རྒྱ་གར་གྱི་ཞིང་པའི་འགྲོ་ལུགས་ལའང་བལྟས་ནས། དགོས་ངེས་འབྱུང་ན་ང་ཚོས་ནང་ཁྲིམས་ལྟ་བུ་ཞིག་བཟོས་ན་སྙམ་དུ་དྲན་གྱི་འདུག ངོས་ནས་ས་ཞིང་གི་འགྲོ་ལུགས་མི་ཤེས་པས་དེ་རིང་འདི་དང་འདི་ཞེས་བརྗོད་རྒྱུ་མེད་ཀྱང༌། ང་ཚོས་བསམ་ཚུལ་འདི་འདྲ་ཞིག་འཛིན་དགོས་ཀྱི་མེད་དམ་སྙམ།

དེ་རིང་ང་ཚོ་ནང་ཁུལ་དང༌། ལྷོད་ལྷོད་བྱུང་སྐབས་བཤད་ན། དཀའ་ལས་མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་བརྒྱབ། རྣམ་དཔྱོད་མི་གཅིག་གིས་བཏང་ན་བཟོད་ཐབས་མེད་པ་ཞིག་རང་བཞིན་གྱིས་འབྱུང་བ་ཡིན། དཔེར་ན། ང་ཚོས་རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་ཟས་ཕོགས་སྤྲོད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་ང་ཚོས་ལོ་ཁོར་ཡུག་ཏུ་དཀའ་ལས་བརྒྱབ། ཐོན་སྐྱེད་བྱུང་བའི་ལོ་ཏོག་རྣམས་རྒྱ་གར་ལས་བྱེད་པས་བླངས་ཏེ་ཁྱོན་འབོར་འདི་བྱུང་དང༌། བེད་སྤྱོད་འདི་བྱས་ཙམ་མ་བརྗོད་པའི་ཚེ་སེམས་ནང་མ་སྐྱིད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡོང་སྲིད་པ་དེ་བཞིན་དུ། ཞིང་བྲན་ཚོས་སྔ་དྲོ་ནམ་ལངས་ནས་དགོང་དྲོ་ས་སྲོད་བར་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་སྟེ་ཞིང་བདག་དྲག་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ཁ་མཁས་པོ་ཞིག་ཤོད་སྲིད། སྡུག་པ་ཞིག་བྱུང་ན་རྡུང་རྡེག་དང་སྦྲགས་ནས་བཙན་བསྐུལ་བྱེད། ཞིང་བྲན་ཚོས་རང་ལུས་ཀྱི་ནུས་ཤུགས་གང་ཡོད་བཏོན་པའི་ཁེ་འབབ་རྣམས་ཞིང་བདག་ཚོས་བླངས། ཞིང་བྲན་ཚོས་རང་རེ་བོད་ཀྱི་བརྗོད་སྲོལ་ལྟར་སྙིང་རྗེ་སྦར་ཚོད་ལྟ་བུ་ཅུང་ཟད་རེ་སྤྲོད་པ་ཡིན། འདི་སྐོར་ང་ལས་མང་བ་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཤེས་གསལ་རེད།

གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ཞིང་བདག་ཚང་མ་དེ་འདྲ་མིན་ཡང༌། སྡུག་པ་ཚོ་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྡུག་པོ་ཡོད་ངེས་ཡིན། དེ་འདྲའི་འགྲོ་ལུགས་རྣམས་ཆེས་སྔ་དུས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་རྗེས་ལུས་ཀྱི་གནས་སྟངས་ཤིག་ཡིན་པ་ལས་ལེགས་པོ་གང་ཡང་མིན། ད་དུང་མི་རྩ་མི་ཁུངས་དེད་དེ་འུ་ཐུག་དུས་གྲྭ་པ་བྱེད་དགོས་པའི་ལུགས་སྲོལ་ཡོད། གང་ལྟར་ཡང་ཕྱིན་ཆད་བོད་རང་དབང་བྱུང་བའི་མཚམས་སུ་སྔར་གྱི་གནས་ཚུལ་སྡུག་པོ་དེ་རིགས་རྩ་བ་ཉིད་ནས་ཡོང་ཐབས་མེད། མི་གང་ཡང་མི་ཤེས་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་ལས། གནས་ལུགས་ཤེས་མཁན་དག་གིས་དེ་ལ་དགའ་བསུ་ཏིལ་འབྲུ་ཙམ་ཡང་མི་ཞུ་ངེས་ཅན་ཡིན།

ལྷག་པར་དེང་དུས་བོད་ནང་རྒྱ་མིས་སློབ་སྦྱོང་སྤྲད་པའི་བོད་མི་གཞོན་ནུ་རྣམས་རང་རིགས་དང༌། རང་ཡུལ་ལ་དགའ་ཞེན་ཆེན་པོ་ཡོད་ཀྱང༌། བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའི་གནས་སྟངས་ལ་ཞེན་པ་ལོག་ནས་ཡོད། ཁོ་ཚོས་བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པར་དགེ་མཚན་ཕྲན་ཡོད་རྣམས་ནི་ཤེས་མི་ཐུབ་ཅིང༌། སྐྱོན་ཡོད་པ་རྣམས་ལ་ཁ་སྣོན་དང་བཅས་རྒྱ་མིས་ཁོང་ཚོའི་ཀླད་པར་ཕྱི་བྱུགས་ནང་བླུགས་བྱས་ཡོད་སྟབས་སྐྱོན་གྱི་རིགས་ལ་དགའ་ཞེན་གཏན་ནས་བྱེད་མི་སྲིད། དེ་བཞིན་དུ་དེང་སྐབས་རྒྱ་གར་ནང་ང་ཚོས་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་བཞིན་པའི་བོད་ཕྲུག་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་དེང་དུས་འཛམ་གླིང་གི་གནས་ཚུལ་གང་འཚམ་ཞིག་ཤེས་མཚམས་ལུགས་རྙིང་སྐྱོན་ཅན་ལ་དགའ་ཐབས་མེད། ད་ལྟ་ང་ཚོ་ས་ཞིང་བེད་སྤྱོད་བྱེད་བཞིན་ཡོད་སྟབས་དེ་འདྲའི་སྐྱོན་ཆ་མ་ལྷགས་པ་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

ཁྱེད་རང་འགོ་བྱེད་ཚོས་གནས་ཚུལ་དེ་རྣམས་རང་རང་གི་བསམ་བློར་ངེས་པ་བྱས། དེ་ལ་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ། ཆེད་དུ་ཚོགས་འདུ་བསྡུ་བསྐོང་མ་དགོས་པར་ཞར་དང་ཞོར་ལ་རང་ཁོངས་ཀྱི་མི་ཚོར་སྐད་ཆ་བཤད། འགྲེལ་བཤད་བྱས་ན་གནས་ཚུལ་ངན་པ་ཁྱབ་གདལ་མི་འགྲོ་བར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད། གཞིས་ཆགས་ནང་འཁྱེར་འཁོས་ཐབས་ཤེས་བཟང་ལོས་ཕྲན་བུ་ཡོད་སྟབས་དེ་དག་ཇེ་ཆེར་ཕྱིན་ནས་ནམ་ཞིག་གནས་ཚུལ་སྡུག་ཆག་རིགས་ཤར་ན་མི་འགྲིགས། གཅིག་བྱས་ན་ཁྱེད་རང་བརྒྱ་དཔོན་ཚོའི་ནང་ལ་ཡོད་ལས་ཆེ། རང་ལ་བརྒྱ་དཔོན་གྱི་མིང་སྙན་པོ་ཞིག་ཡོད་སྟབས་གཞན་དག་ལ་བཤུ་གཞོག་ཕྲན་བུ་བྱེད་མཁན་ཡོད་ལས་ཆེ། ཐ་ན་པད་གཅིག་ལས་མ་བྱུང་ཡང་བཤུ་གཞོག་བྱེད་མཁན་ཡོད་ལས་ཆེ། བརྒྱ་དཔོན་ཚོའི་ནང་དེ་འདྲ་ཡོད་དམ། དེ་འདྲ་ཡོད་ན་རྗེས་ལ་འཐབ་འཛིང་བཟེད་དགོས་བྱས་ཡོང༌། ཨ་ཙི་རྩེད་མོ་བྱས།

ཏ༽ ཚད་ལྡན་གྱི་མང་གཙོ་དང་། ཡར་ཐོན་གྱི་འགྲན་བསྡུར།

ང་ཚོས་མང་གཙོ་སྤུས་དག་གི་སྒོ་ནས་རང་དབང་གི་ཡུལ་དུ་བསྡད་པའི་དོན་གོ་ཆོད་པ་བྱེད་དགོས། གང་ལྟར། ང་ཚོས་མའེ་སོར་གཞིས་ཆགས་འདི་བཞིན་ལམ་བཟང་པོ་ཞིག་ལ་འཁྲིད་ཐུབ་ན་བཟོ་ཞིང་འབྲོག་གསུམ་ཚང་བའི་གནས་ཚུལ་ལེགས་པོ་ཞིག་ཡོད། དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཆ་ནས་དེང་དུས་དང་མཐུན་པའི་འཚོ་བར་སྤྱོད་ཐུབ་པ་དང༌། མི་རྣམས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ལྡན་གྱི་ལྟ་བ་ཡོད་པ། དེ་འདྲའི་ལག་རྗེས་སུ་འདི་ཕྱི་གཉིས་ཡོད་ཡོང་ཐུབ་པ། དེའི་ཐོག་ལ་ང་ཚོའི་ཐུན་མོང་གོམས་སྲོལ་དང༌། ཤེས་རིག མི་རིགས་དང་བཅས་པ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་རེད།

དཔེར་ན། རྒྱ་མིས་ཉེ་ཆར་བོད་རང་སྐྱོང་བཙུགས་ལུགས་བརྗོད་བཞིན་པ་རེད། དེ་སྐབས་པེ་ཅིང་ནས་ཡོང་བའི་སྐུ་ཚབ་ཚོགས་པ་ཟེར་བའི་གཙོ་བོ་དེས་བརྗོད་གསལ་ལ་རྒྱ་གར་ནང་ཡུལ་གྱར་ཕྱིན་པའི་བོད་མི་རྣམས་ག་དུས་ཕྱིར་ལོག་བྱས་ཀྱང་དགའ་བསུ་ཡོད། ཅེས་བརྗོད་པ་དེ་ནི་དེ་སྔོན་ནས་བརྗོད་མུས་ཤིག་རེད། དེའི་ཐོག་ཚིག་འཕར་སྣོན་ཞིག་ཡོད་པ་ནི། བོད་དུ་ཕྱིར་ལོག་ནས་ལྟ་ཙམ་བྱས་རྗེས་སྡོད་འདོད་མེད་ན་ད་དུང་ཕྱིར་འགྲོ་ཆོག་གི་རེད། ཅེས་བཤད་འདུག ཕར་ཕྱིན་ནས་ཚུར་གཏོང་གི་ཡོད་མེད་མི་ཤེས་ཀྱང༌། སྐད་ཆ་དེ་ང་ཚོས་བརྗོད་འོས་པ་ཞིག་རེད། ང་ཚོར་རང་བཙན་འཕྲལ་མྱུར་བྱུང་ན་གང་ལེགས་ཀྱང༌། གལ་ཏེ་རང་བཙན་རེ་ཞིག་མ་བྱུང་བར་ཆ་བཞག ལོ་བཅུ་སྐོར་གྱི་རྗེས་ལ་འཛམ་གླིང་ལ་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་ཞིག་བྱུང༌། རྒྱ་དཀར་ནག་གི་འབྲེལ་བ་ལེགས་པོ་ཞིག་བྱུང་ན། ང་ཚོས་འཛམ་བུ་གླིང་ལ་སྟོན་འཕེར་བ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་རེད།

མའེ་སོར་གཞིས་ཆགས་འདི་དག་བོད་མི་སུམ་སྟོང་ཐམ་པའི་གྲོད་པ་གཅིག་པུའི་དོན་དུ་རྩ་བ་ནས་མིན། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དུ་ཡིན་ཞེས་ངས་དེ་སྔ་ན་བརྗོད་མུས་ཡིན། ཚུལ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཆ་དང༌། ཤེས་ཡོན་བསམ་བློའི་ཆ་གང་ནས་བོད་དུ་རྒྱ་དམར་གུང་བྲན་གྱི་འོག་ཏུ་ཡོད་པ་ཚོ་ལས་ཆེས་ལྷག་པ་ཞིག་མ་བྱུང་ཡང་མ་ཆད་པ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་དགོས་ཀྱི་རེད། དེ་བྱུང་ན་དེའི་ཐོག་ཏུ་ང་ཚོར་འཕར་མ་རང་དབང་ཡོད་པ་ཡིན་སྟབས་མི་སུ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ཀྱང་འདི་འདེམས་ངེས་རེད།

ད་ལྟ་རྒྱ་མིས་ལྟ་སྐོར་ལ་ཤོག་ཅེས་བཟོ་གྲྭ་སོགས་འགའ་ཤས་སྟོན་རྒྱུ་ཡིན་ཀྱང་དེ་རྣམས་བེད་སྤྱོད་རྒྱ་མིས་བྱེད་བཞིན་ཡོད། ང་ཚོས་ངོ་ཐོག་དོན་དམ་པར་བོད་མི་རང་གིས་ལོངས་སུ་སྤྱོད་རྒྱུ་ཡོད་པའི་གཞིས་ཆགས་ལེགས་པོ་ཞིག་སྟོན་རྒྱུ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་མ་རེད་དམ། བོད་ནང་ཡོད་པའི་བོད་མི་ཚོ་དང༌། རྒྱ་གར་རང་དབང་གི་ཡུལ་ནང་བཟོད་སྲན་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་དཀའ་ངལ་ཁྱད་གསོད་བྱེད་མཁན་གྱི་བོད་མི་རྣམས་སུ་བཟང་སུ་སྐྱིད་གུང་བྲན་གྱིས་སློབ་སྦྱོང་སྤྲད་པའི་བོད་མི་གཞོན་ནུ་ཚོ་ཡང་རྒྱ་གར་ནང་ཡོང་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་བྱུང་ན་ཁོང་ཚོས་ཀྱང་མཐོང་གི་རེད།

ང་ཚོས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པའི་གྲུབ་འབྲས་རྣམས་ཁོང་ཚོར་བསྟན་ནས་ཁོང་ཚོའི་མིག་ལ་ཆུ་ཞག་འཁོར་བ་ཞིག་བཟོ་དགོས་པ་ལས། ཁོང་ཚོ་རང་དབང་གི་ཡུལ་དུ་བསྡད་དེ་ཁ་ཐབས་འདི་འདྲ་ཞིག་ལས་མི་འདུག་སྙམ་པ་ཞིག་མཐོང་ན་ཞབས་འདྲེན་རེད། ཁོང་ཚོ་རྒྱ་གར་རང་དབང་གི་ཡུལ་དུ་གཉིད་ཉལ་ནས་བསྡད་འདུག་ཟེར་བ་ཞིག་ཆགས་ན་ང་ཚོ་དངོས་གནས་ངོ་ཚ་བའི་རང་བཞིན་ཞིག་མ་རེད་དམ། ཕྱིན་ཆད་གོ་སྐབས་བཟང་པོ་ཞིག་བྱུང་ནས། བོད་ནང་ལའང་མཉམ་སྦྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་ལྟ་བུ་ལྟ་སྐོར་དུ་བསྐྱོད་ཐུབ་པ་བྱུང་ཚེ། རྒྱ་གར་ནང་གི་བོད་མིའི་གནས་ཚུལ་ནི་ཚང་མས་མཐོང་གསལ་ཡིན། བོད་ནང་ངོ་ཐོག་ཡར་རྒྱས་འཛུགས་སྐྲུན་ལེགས་པ་བྱུང་སྟེ། བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་བདེ་སྐྱིད་ཁེ་ཕན་བོད་ནང་བཟང་བ་ཞིག་དངོས་སུ་ཡོད་ན་གང་འདྲ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་རེད་དམ། དུས་སྐབས་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུ་ཐག་རིང་པོ་ཡིན་ཡང༌། གལ་ཏེ་བྱུང་ན་ང་ཚོས་འགྲན་བསྡུར་འཕེར་བ་ཞིག་བྱེད་སྙམ་པའི་ཁོག་རྩིས་དང་སྤོབས་པ་སྐྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།

ཐ༽ དྷ་སའི་དབུས་གཞུང་དང་། གཞིས་སྒར་གྱི་རང་སྐྱོང།

བསམ་བློའི་ནང་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ལྡན་ཡོད་པ་དང་། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་མང་གཙོ་རང་དབང་ཡིན་པ། ཐོན་སྐྱེད་དཔལ་འབྱོར་གྱི་གནས་སྟངས་དེང་དུས་དང་མཐུན་པའི་འཚོ་བའི་གནས་ཚད་བཟང་པོ་ཡོད་པ། སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་ཐད་གཞིས་ཆགས་འདི་ནང་འཛིན་སྐྱོང་ལས་ཁུངས་ལྟ་བུའི་ཚོགས་པ་ཞིག་འཛུགས་དགོས། ཚོགས་པ་དེའི་མི་འགྲོ་རྣམས་གཞིས་ཆགས་འདིའི་ནང་གི་མི་མང་ཚོས་རང་མོས་ཀྱི་འོས་བསྡུ་བྱས་ཏེ། དཔེར་ན། དྷ་ས་དབུས་གཞུང་ལྟ་བུར་ཆ་བཞག་ནས་དེ་ནས་སྐུ་ཚབ་ལྟ་བུ་ཞིག་དགོས་མཁོ་ཡོད་ན་ལས། དེ་མིན་གཞིས་ཆགས་འདི་རང་ནས་འོས་བསྡུའི་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་ན་སྲིད་དོན་གྱི་ཐོག་ནས་མང་གཙོ་ཆགས་ཡོད། དེ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་ན་ཕྱོགས་མང་པོ་ནས་དགེ་མཚན་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཡོད།

དཔེར་ན། འདི་གའི་ནང་སྨན་ཁང་དང༌། སློབ་གྲྭ། ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་འཛུགས་སྐྲུན་གཞན་དག་བཅས་གང་ཞིག་ཡིན་ཡང་འཛིན་སྐྱོང་ལས་ཁུངས་དེ་གའི་ཐོག་ནས་བསམ་བློ་བཏང༌། གོ་བསྡུར་བྱས། འཆར་གཞི་བཀོད། ཐག་བཅད་ནས་ལས་ཀ་བྱས་ཆོག་གི་རེད། རང་བཙན་གྱི་ལས་ཁུངས་ཤིག་བྱུང་ན། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ད་ལྟ་གཞིས་ཆགས་བྱས་ཏེ་སྡོད་པའི་རིང་ལ་ཡང་ལས་ཀ་འཕྲལ་འཕྲལ་ཐག་གཅོད་ཐུབ་པའི་ཐོག་ལ། ལས་ཀ་དེ་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དང་རན་པ་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་རེད། དེ་ནི་གཞིས་སྒར་དང་གཉིས་སོ་སོ་ནས་འོས་བསྡུ་བྱེད་པ་སོགས་གང་ལྟར་མང་གཙོའི་འགྲོ་སྟངས་ཤིག་ཡོད་དགོས།

དེ་ཡང་མང་གཙོ་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་བ་ལ་མང་ཚོགས་ལ་ཤེས་ཡོན་དགོས་པ་ཡིན། ཡོན་ཏན་མེད་ན་མང་གཙོ་ཡག་པོ་ཡོང་ཤེས་སྟངས་མེད། ད་ལྟ་ང་ཚོས་བོད་པ་ཉུང་ཤས་ཚང་མས་ལས་ཞོར་སློབ་སྦྱོང་གིས་མཚོན་ཤེས་ཡོན་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་མུས་སུ་ཡོད་པས། ང་ཚོ་མི་ཉུང་ཉུང་སྤུས་དག་པོ་ཞིག་ཆགས་སྲིད་པ་ཡིན་སྟབས། བསམ་བློ་བཏང་ནས་སོ་སོའི་སྒྲིག་འཛུགས་རིམ་པའི་ཐོག་ནས་ང་རང་ཚོའི་མང་གཙོའི་འགྲོ་སྟངས་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་ན། རྒྱལ་ཁབ་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པའི་ལུང་པ་ཆུང་ཆུང་དེ་དག་གི་ནང་ལ་ཡོད་པ་ལྟར། ཚང་མ་སོ་སོ་རང་སྐྱོང་བྱས་ནས་རྫོང་ཆུང་ཆུང་ཞིག་ཡིན་ཡང་དེ་རང་སྐྱོང་བྱས། སུད་ཛ་ལན་ཌར་ཆ་བཞག་ན་དམིགས་བསལ་གྱི་གནས་ཚུལ་ཡག་པོ་ཡོད་ཚོད།

དཔེར་ན། ང་ཚོའི་གཞིས་སྒར་དང་པོ་རང་སྐྱོང་གཅིག་དང༌། གཉིས་པ་རང་སྐྱོང་གཅིག གསུམ་པ་རང་སྐྱོང་གཅིག་ལྟ་བུ་སོ་སོའི་ནང་རང་སྐྱོང་རེ་དང༌། འདི་དག་ཚང་མ་གཅིག་ཏུ་གནས་པའི་སྤྱི་ཐོག་ལ་འཛིན་སྐྱོང་ལས་ཁུངས་མཐོ་ཤོས་གཅིག་བཙུགས། དེ་ནས་གཞིས་སྒར་དང་པོའི་ནང་ཡར་རྒྱས་ཇི་ཙམ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་དེའི་ནང་གི་ནུས་པས་འདང་ཚོད་ཅིག་ཁོ་རང་ཚོས་བསམ་བློ་བཏང༌། གྲོས་བསྡུར་བྱས། འཆར་གཞི་བཀོད་དེ་ཐག་བཅད་ནས། དེའི་ནུས་པས་མ་འདང་བ་དེ་དག་གོང་རིམ་ཐུན་མོང་གི་འཛིན་སྐྱོང་ལས་ཁུངས་མཐོ་ཤོས་ནས་བྱེད་པ་བཅས་ཡོང་མི་ཐུབ་པ་གང་ཡང་མེད། མི་ཉུང་ཉུང་སྤུས་དག་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱང་སྤུས་དག་པོ་ཞིག་ཆགས་ཐུབ་ངེས་ཡིན།

དེ་ལྟར་བྱུང་ན་དེང་དུས་ཀྱི་འཛམ་གླིང་འདི་ནང་ཚེ་འདིའི་དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་དང༌། ཆབ་སྲིད། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་ཚད་མཐོ་པོར་སླེབས་ཡོད་པའི་རྒྱལ་ཁབ་དེ་ཚོ་ནང་བཞིན་ཆགས་ཐུབ་པ་ཡིན། དེ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་སྐབས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། བདག་ཉིད་བདག་གི་མགོན་ཡིན་གསུངས་པ་དེ་ངོ་མ་ཆགས་ནས་མང་གཙོ་ཧ་ཅང་གི་སྤུས་དག་པོ་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་རེད། གཞིས་སྒར་དང་པོའི་འགོ་འཛིན་དེ་གཞིས་སྒར་དང་པོ་རང་ཉིད་ཡིན་པ་དང༌། གཞིས་སྒར་འདི་དག་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་འགོ་འཛིན་ནི་ཚང་མ་སྤྱི་འདུས་ཀྱི་གཞིས་སྒར་འདི་ཡིན་པས་སོ་སོའི་དཔོན་པོ་སོ་སོས་དང༌། སོ་སོའི་འཆར་གཞི་འགོད་མཁན་སོ་སོ་ཡིན།

དེ་ལྟར་བྱུང་ན་བསམ་བློའི་ནང་ལ་བདེ་སྐྱིད་དང༌། སྤོབས་པ་སླེབས་ཐུབ། དེ་ལྟ་ཞིག་བྱུང་ན་འགྲན་བསྡུར་བྱེད་ཐུབ། དཔེར་ན། རྒྱ་མིས་བོད་ནང་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཞེས་མིང་བཏགས་པའི་ལས་ཁུངས་ཀྱི་སྒྲིག་འཛུགས་དེའི་འོག་ནས་མང་གཙོ་གང་འདྲ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་རེད་དམ། ང་རང་ཚོ་རྒྱ་གར་དུ་ཡོད་པ་ཚོས་དང་ཐོག་བཙན་བྱོལ་བའི་མིང་ཞིག་འཁྱེར་ནས་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་དཀའ་ངལ་ཁྱད་དུ་བསད་དེ་བདར་ཤ་བཅད་པའི་མཐའ་མར་ང་ཚོ་མང་གཙོ་གང་འདྲ་ཞིག་ཚུགས་ཡོད་མེད་འགྲན་བསྡུར་བྱེད་ཐུབ་པ་ཡིན།

གཉིས་ནས་ཕྱིན་ཆད་ང་ཚོ་བོད་རང་དབང་བྱུང་བའི་མཚམས་ལའང་སྒྲིག་འཛུགས་གནས་སྟངས་དེ་ངེས་པར་དུ་བོད་ནང་ལ་དགོས་ངེས་ཡིན་པས་ང་ཚོས་སྒྲིག་འཛུགས་ལེགས་པོ་འདི་དག་འདི་ནས་ལུང་པ་སྤོས་པ་ཇི་བཞིན་བོད་ནང་བཞག་ཆོག་ཆོག་ཡོང་གི་རེད། ང་ཚོ་བོད་ལ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་སྒྲིལ་བའི་ཚོགས་འདུ་ཆེན་མོ་དང༌། དེའི་ཐོག་དབུས་གཞུང༌། དེའི་འོག་ས་ཁུལ་སོ་སོ་དང༌། རྫོང་སོ་སོའི་གཞུང་ཆགས་ནས། གང་ལྟར་ས་ཁུལ་སོ་སོའི་ནང་ལ་རང་སྐྱོང་གི་གཞུང་རེ་ཆགས་དུས་འཐུས་མ་ཤོར་བ། ཚགས་ཚུད་པོ་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་རེད། དེར་བརྟེན་ང་ཚོས་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་ཐུབ་པ་དང༌། དཔེ་མཚོན་བྱེད་ཐུབ་པའི་རེ་བ་དང་གོ་སྐབས་ཡོད། དེ་ལྟའི་གནས་ཚུལ་ཡོང་དུས་གོང་དུ་བཤད་པ་བཞིན་དེང་དུས་དང་མཐུན་པའི་སོ་ནམ་ཞིང་ལས། འབྲོག་ལས། བཟོ་ལས་དང༌། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་ཐོག་ལའང་རང་གིས་ངལ་རྩོལ་བྱས་ནང་རང་ཉིད་འཚོ་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས། ཞིང་བདག་ཅེས་ཡར་ཙམ་དུ་ཡོད་པ་དང༌། ཞིང་བྲན་ཞེས་མར་ཙམ་དུ་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་དེ་འདྲ་མིན་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་རེད།

ད༽ སྤྱི་ཚོགས་འཁོས་སྙོམས་དང་། དབུལ་ཕྱུག་ལན་གསུམ་སྙོམས།

སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འཚོ་བ་འཁོས་སྙོམས་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་སྔར་ཆོས་རྒྱལ་རྣམས་ཀྱི་སྐུ་དུས་སུ་བོད་ལ་དབུལ་ཕྱུག་ལན་གསུམ་སྙོམས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་ཡོད་ཀྱང་། འཁོས་སྙོམས་ནས་གནས་སྡོད་མ་ཐུབ་པ་རེད། དེ་གང་གིས་མ་འགྲིགས་པ་ཡིན་ནམ་སྙམ་ན། བསོད་ནམས་ཆེ་ཆུང་གི་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་ཡོད་ལ། ཡིན་ཐག་ཆོད་ཅིག་རེད། ཡིན་ན་ཡང་དུས་ཀྱི་དབང་གིས་སྤྱི་ཚོགས་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ནས་ཀྱང་ཁྱད་པར་མེད་དམ་སྙམ། ངའི་བསམ་ཚོད་ལ། དཔེར་ན། ཆོས་རྒྱལ་གྱི་སྐབས་སུ་དབུལ་ཕྱུག་ལན་གསུམ་སྙོམས་ན་ཡང༌། སྙོམས་ནས་དེ་གར་བཞག་པ་ལས་དེའི་རྗེས་ལ་སྟངས་འཛིན་བྱས་ཨེ་ཡོད་སྙམ། གཅིག་བྱས་ན་སྟངས་འཛིན་བྱས་མེད་དམ།

གཉིས་ནས་རྒྱལ་པོའི་གནས་ཚུལ་རེད། ང་ཚོ་བོད་ཀྱི་ཆོས་རྒྱལ་ཚོ་དངོས་འབྲེལ་འཕགས་མཆོག་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་ཡིན་ཡང་རུང༌། བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡིན་ནའང་རུང༌། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་ལ་རན་ཞིང་འཚམས་པ་དང༌། ཕྱག་བྱ་བའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ཞིག་ཡིན་ནའང་། དེ་དུས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཡིན་པ་ལས། དེང་སྐབས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འདི་ལྟར་མ་རེད། དེར་བརྟེན་གཞུང་གཞུང་ཟེར་ནའང་རྒྱལ་པོས་སྐྱོང་བའི་གནས་ཚུལ་རེད། དེ་ནི་ལོ་ངོ་ཆིག་སྟོང་གོང་གི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་སྟབས། འཛམ་གླིང་གང་སར་འདི་ལྟར་ཡིན་པ་ལས་ང་ཚོ་བོད་གཅིག་པུ་རྗེས་ལུས་ཐེབས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་མ་རེད། སྐབས་དེའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དེའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་དབུལ་ཕྱུག་ལན་གསུམ་ལས་ལྷག་པའི་ལན་བརྒྱ་ཐམ་པ་སྙོམས་ན་ཡང་ཁུངས་འཁྱོལ་ཐབས་མེད་པ་རེད།

ང་ཚོ་ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་ལ་ཆ་བཞག་ན་དབུལ་ཕྱུག་ལན་གཅིག་སྙོམས་པ་ལྟ་བུ་རེད། སུས་སྙོམས་པ་རེད་ཟེར་ན་རྒྱ་མི་དམར་པོས་སྙོམས་པ་རེད། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་ཡོད། ཁ་ཤས་ལ་ཨམ་ཕྲག་ཏུ་ཕོར་པ་འཁྱེར་རྒྱུ་ཡོད་མེད་ཙམ་དང༌། འགའ་ཤས་ལ་གསེར་གྱི་ཚིགས་ཁེབས་འདྲ་དང༌། ཆུ་ཚོད་འདྲ་འཁྱེར་རྒྱུ་ཡོད་མེད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཙམ་ཡོད་ན་ལས་ཚང་མ་སྙོམས་ཡོད་པ་རེད། ང་རང་ཚོ་སོ་སོས་བསགས་པའི་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་གང་ལྟར་གནས་ཚུལ་འདི་འདྲ་ཞིག་ཆགས་ཡོད།

ད་ཆ་ང་ཚོས་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་སྒྲིག་འཛུགས་གནས་སྟངས་ལེགས་པོ་ཞིག་བཟོ་ཐུབ་ན། མི་ལ་དབུལ་ཕྱུག་ཏན་ཏན་ཡོང་ངེས་ཡིན་ནའང་། ཧ་ཅང་བར་ཁྱད་ཆེན་པོའི་དབུལ་ཕྱུག་མ་སྙོམས་པ་དེ་ལྟར་བྱུང་ན་ཡག་པོ་མིན། དཔེ་མཚོན་ལྟ་བུར་སྐྱོ་ཤོས་ལ་སྒོར་བཅུ་གྲངས་ལས་མེད་པ་དང༌། ཕྱུག་ཤོས་ལ་སྒོར་འབུམ་ཙམ་གྱི་ཧེ་བག་ཡོད་ཀྱང༌། མ་འོས་ཙམ་ཡིན་ན། སྐྱོ་ཤོས་ལ་སྒོར་གཉིས་ལས་མེད་མཁན་དང༌། ཕྱུག་ཤོས་དེར་སྒོར་དུང་ཕྱུར་མང་པོ་ཡོད་པའི་ཧེ་བག་ཡོད་ན་ནམ་ཡང་མི་འགྲིགས། ཚང་མ་མི་ཡིན་པ་གཅིག་པ་ཡིན་པས། འདི་ལྟའི་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་འགྲོ་བ་ནི་ཧ་ཅང་གི་ཐབས་སྡུག་རེད། དེ་འདྲའི་ཁྱད་པར་འགྲོ་དུས་ལུང་པའི་ནང་ལའང་གནས་ཚུལ་ཁག་པོ་ཡོང་གི་རེད།

མ་འོངས་པ་ན་ང་ཚོ་བོད་ལ་གང་འདྲ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་རེད་ཟེར་ན། འདི་འདྲའི་ཧེ་བག་ཆེན་པོ་ཞིག་གཏན་ནས་འགྲིགས་ཀྱི་མ་རེད། དབུལ་ཕྱུག་ཅེས་པ་ཡོང་རྒྱུར་ངེས་ནའང༌། དབུལ་ཕྱུག་དེ་ཕྲན་བུའི་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་ཙམ་ཞིག་ལས་གནམ་ས་འཛོལ་བ་ལྟ་བུ་བྱུང་ན་རྩ་བ་ནས་ཡག་པོ་མ་རེད། དེས་ན་ང་ཚོས་ད་ལྟ་ནས་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཐོག་ནས་ཡིན་ཡང་རུང༌། སྲིད་ཀྱི་ཐོག་ལ་ཡིན་ནའང་རུང༌། སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ཐོག་ལ་ཡིན་ཡང་རུང་གང་ལྟར་ཚང་མའི་ཆ་ནས་ང་ཚོས་སྤུས་དག་པོ་ལེགས་པོ་ཞིག་ཡོང་ཐབས་བྱེད་དགོས།

ཡང་དབུལ་ཕྱུག་ལན་གསུམ་སྙོམས་པ་རེད་ཟེར་བ་དེ་སྐོར་འདི་འདྲ་ཞིག་དྲན་གྱི་འདུག ང་ཚོ་མིའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་དབུལ་ཕྱུག་ལན་གསུམ་སྙོམས་ནས་ཀྱང་འཁོས་མ་སྙོམས་པ་དེ་རང་བསོད་ནམས་ཀྱིས་བྱས་པ་རེད་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་རེད། དེ་ཏན་ཏན་རེད། ཡིན་ན་ཡང་བསོད་ནམས་ཞེས་པ་དེ་སོ་སོས་འབད་བརྩོན་བྱས་ནས་བསགས་དགོས་པ་ཡིན། དཔེར་ན། ང་ཚོའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ལ་ཆ་བཞག་ན། མི་ཞིག་ཤེས་རབ་མེད་པར་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་སློབ་གཉེར་ཧ་ཅང་སྐྱོ་པོ་ཡོད་ན། དེ་ལ་ཁྱེད་བསོད་ནམས་ཀྱིས་དེ་ལས་མ་གྲུབ་པ་རེད་ཅེས་བསྐྱུར་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་མེད་ཁར། ད་དུང་ཁྱོད་ཀྱི་ཉམས་ལེན་དང༌། བསགས་སྦྱང་བྱས་ནས་ག་ལེ་ག་ལེར་ཡར་བསྐྱེད་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས་ཞེ་ཐབས་ཤེས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

ཡང་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་། མི་ཞིག་སྐྱོ་པོ་ཆགས་ན་ཨ་ཁ་ཁྱེད་རང་གི་བསོད་ནམས་ཀྱིས་མ་གྲུབ་པ་རེད་ཅེས་བསྐྱུར་རྐྱང་བྱས་ཏེ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་ཐབས་མ་བྱས་ན་མི་འགྲིགས། དོན་ལ་འདི་གཉིས་ཀ་གཅིག་མཚུངས་རེད། གཉིས་ཀ་འབད་བརྩོན་བྱས་ནས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་པས། ཆོས་རྒྱལ་ཚོས་དབུལ་ཕྱུག་ལན་གསུམ་སྙོམས་ནས་ཀྱང་འཁོས་མ་སྙོམས་པ་ཡིན་སྟབས། དེའི་ལན་ལ་བསོད་ནམས་ཀྱིས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་སྟབས་བྱེད་ཐབས་མེད་ཅེས་སྒྱིད་ལུག་སྟེ་བསྡད་ན་ག་ནས་འགྲིགས། ད་ནི་གང་ཞིག་བྱེད་དགོས་སྙམ་ན། སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་མཇུག་སྐྱོང་བྱེད་དགོས། དེ་ཡང་ང་ཚོའི་སྒྲིག་འཛུགས་དེ་བཙན་པོའི་ཐོག་ནས་མིན་པར་རང་དབང་དང༌། མང་མོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཡོང་གི་རེད། དེ་འདྲ་རེད་དམ་མ་རེད། ངོས་ནས་འདི་འདྲ་ཞིག་དྲན་གྱི་འདུག དེ་ཁྱེད་རང་ཚོའི་སེམས་ལ་ངེས་པ་བྱེད་རོགས། མིས་བྱས་ནས་མ་འགྲུབ་པ་གང་ཡང་མེད་པར་བསམ་དགོས།

ན༽ བློ་སྟོབས་ཆེར་བསྐྱེད་དང་། མི་རིགས་ཀྱི་རྩ་དོན།

མཐའ་དོན། ཚང་མས་ད་ལྟ་ཕན་ལ་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་རེད་ལ། ད་དུང་ཡང་སྙིང་སྟོབས་མ་ཞུམ་པའི་སྒོ་ནས་བསམ་བློའི་སྤོབས་པ་བསྐྱེད་དེ་ང་ཚོས་བྱེད་ཐུབ་པ་དང༌། ང་ཚོས་སྒྲུབ་ཐུབ་བསམ་པའི་བློ་སྟོབས་བསྐྱེད་དགོས། དཔེར་ན། ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ དང་ ༡༩༦༠ ལོ་དེ་དག་གི་ནང་གང་ཡང་མེད་ཀྱང་། ང་ཚོ་མིས་ཐབས་ཤེས་སྤྲད་ནས་ད་ཆ་འདི་ཙམ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། ང་ཚོས་ད་ལྟ་འཛུགས་སྐྲུན་ཡོད་པ་འདི་རྣམས་མ་གདན་གཞི་མ་ལྟ་བུ་བྱས་ནས་མ་འོངས་པར་ད་དུང་མཐུན་རྐྱེན་འདི་ལས་མང་དུ་དང༌། ཟབ་ཏུ་གཏོང་དགོས། ད་ལྟ་རྟེན་གཞི་ཞིག་བྱུང་བ་ཡིན་སྟབས་དེས་རྐྱེན་མཐུན་རྐྱེན་མང་དུ་དང༌། ཟབ་ཏུ་འགྲོ་ཐུབ་པ་ཡིན། དེར་བརྟེན་ང་ཚོས་སྒྲུབ་མ་ཐུབ་པ་རྩ་བ་ནས་མེད། གཙོ་བོ་ཁྱེད་རང་ཚོས་སྤོབས་པ་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་སྔར་ལས་ལྷག་པའི་འབད་བརྩོན་དང་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་ནས་གལ་ཆེ་ཤོས་སྒྲུབ་ཐུབ་ཀྱི་རེད་བསམ་པ་ཞིག་དགོས། ང་ཚོ་མིས་བྱས་ནས་མ་འགྲུབ་པ་གང་ཡང་མེད་བསམ་པ་བྱེད་རྒྱུ་འདི་ཧ་ཅང་གལ་གནད་ཆེན་པོ་ཡིན།

ང་ཚོ་ད་ལྟ་བཙན་བྱོལ་བའི་སྤོབས་པ་ཁོ་ནའི་ཐོག་ཏུ་བསྡད་ནས་གྲོད་ཁོག་རྒྱགས་ཙམ་ཞིག་བྱུང་ན་འདི་ཙམ་ཞིག་རེད། ད་ཆ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ཐུགས་རྗེ་བཀའ་དྲིན་གྱིས་ཨང་ཀི་དང་པོ་རེད་ཅེས་བསྡད་ན་ཧ་ཅང་གཏི་ཐུག་གི་བསམ་བློ་རེད། ངའི་ཐུགས་རྗེ་ག་ནས་ཡིན། གང་ལྟར་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་འབད་བརྩོན་བྱས་པའི་གྲུབ་འབྲས་རེད། ད་དུང་ང་ཚོས་འབད་བརྩོན་མང་ཙམ་བྱས་ན་གྲུབ་འབྲས་མང་ཙམ་ཡོང་བའི་གནས་ཚུལ་འདི་གཅིག་ནས་འདིར་ཡོད་པའི་བོད་པ་ཚོ་གཅིག་པུའི་དོན་དང༌། གཉིས་ནས་སོ་སོའི་མི་ཚེ་གཅིག་པུའི་དོན་དུ་མིན། ང་ཚོ་ཆོས་དང་འབྲེལ་ནས་ཡོད་པ་སྟེ། དཔེར་ན། སྤྱོད་འཇུག་ལས།

བསྟན་པ་རྙེད་དང་བཀུར་བསྟི་དང༌། །

བཅས་ཏེ་ཡུན་རིང་གནས་གྱུར་ཅིག །

ཅེས་གསུངས་པ་དེ་རྣམ་ཀུན་སྨོན་ལམ་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་ལྟར་བརྒྱུད་ནས་དེད་ན་རྩ་བ་དེ་ཆོས་དང་འབྲེལ་བའི་མི་རིགས་འཛིན་སྐྱོང་གི་ཐབས་སུའང་འགྲོ་བ་ཡིན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་རྒྱས་ཐབས་ཀྱི་བྱ་བ་ལ་འགྲོ་བ་ནི་བརྗོད་མི་དགོས། དེར་བརྟེན་ཁྱེད་རང་ཚོ་མི་སྟོང་ཕྲག་གཉིས་གསུམ་གྱི་རང་ཁ་རང་གསོ་བྱ་རྒྱུ་ཙམ་ཡིན་ན། དེ་ནི་དོན་དག་ཆུང་ཆུང་ཞིག་མ་རེད་དམ།

ཁྱེད་རང་ཚོས་བསམ་བློ་ཞིག་ཐོངས་དང༌། སོ་སོ་སྒེར་གྱི་དོན་དག་ལ་ཆོག་ཤེས་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་ཡང༌། ང་ཚོའི་སྤྱི་པའི་ལས་ཀ་དང་། དེ་ཡང་བོད་མི་རིགས་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་བྱ་བ་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་སྟབས་ཆོག་མི་ཤེས་པ་དང༌། ངོམས་པ་མེད་པའི་ཐོག་ནས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་ཐུབ་པ་ཞིག་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་དེ་གལ་གནད་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་རེད། དེ་འགྲུབ་ཐུབ་ཀྱི་རེད་བསམ་པ་ཞིག་ཁྱེད་ཚོས་ཡིད་ཆེས་གཙང་མ་བྱེད་དགོས།

ངས་གོང་དུ་ཡང་བཤད་པ་ལྟར་ང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་གྲ་སྒྲིག་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཇི་ཙམ་གྱི་རྒྱ་ཆེ་བ་དང༌། ཇི་ཙམ་གྱི་རྒྱང་རིང་བ་ཞིག་བྱུང་ན། མ་ལན་མ་འགྱོད་པ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། དང་པོ་ནས་བསམ་བློ་སྦུག་སྲུབ་དོག་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ཏུ་གནས་ཚེ། མཇུག་ཏུ་འགྱོད་པ་སྐྱེ་བ་དང༌། བློ་ཕམ་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཡོང་སྲིད་པ་ཡིན། དེ་རྩིས་ཁྱེད་རང་ཚོས་སྤོབས་པ་ཆེན་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་བློ་རྒྱང་རིང་པོ་ཞིག་གི་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་གནད་ཆེན་པོ་ཡིན་པས། ད་ནི་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་གནང་ཤོག ཅེས་བཀའ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༦ ཟླ་ ༢ ཚེས་ ༢༥ བོད་མེ་རྟ་གནམ་ལོ་གསར་བཞད་ཀྱི་ཚེས་ ༣ ཞོགས་པར་བཞུགས་སྒར་དྷ་སའི་མི་མང་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ རང་མགོ་རང་ཐོན་དང་། དོན་དམ་གྱི་སྲུང་མདུད།

ང་རང་ཚོ་ད་ལྟ་གཞན་ཡུལ་གྱར་བ་འདིའི་ཐོག་ནས་བོད་རྒྱལ་ཁབ་རང་བཙན་བསྐྱར་དུ་ལོན་པའི་རྩ་བའི་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་རྒྱུར་ཐེ་ཚོམ་གང་ཡང་མེད། ངོས་ནས་བརྗོད་མྱོང་བ་ལྟར་དུས་ཀྱི་འགྱུར་བར་ངེས་གཏན་མེད་སྟབས་གཅིག་བྱས་ན་ལོ་གཉིས་གསུམ་ནང་བོད་དུ་ལོག་རྒྱུ་ཡོང་ཤས་ཆེ། གཅིག་བྱས་ན་ལོ་བཅོ་ལྔ་ཉི་ཤུའི་བར་སྒུག་དགོས་པའང་ཡོང་ལས་ཆེ། གང་ལྟར་དུས་ཡུན་དེའི་རིང་ལ་ཚང་མས་རང་འཚོ་ཐུབ་ཐབས་སམ། རང་གི་རྐང་པས་རང་གི་ལུས་འདེགས་ཐུབ་པ་ཞིག་ངེས་པར་བྱེད་དགོས།

དེའི་ཆེད་དུ་གཞིས་ཆགས་ས་ཞིང་འདེབས་ལས་ལ་སོགས་པའི་གཞི་རྒྱ་ཆེ་བའི་སྤྱི་འཚོའི་ལས་རིགས་ནང་ཞུགས་ཐུབ་པ་དང༌། དེ་འབྲེལ་རྒྱ་གར་ནང་ཌལ་ལ་ཧའོ་སེ་དང༌། རྡོར་གླིང༌། དྷ་ས་བུད་མེད་མཉམ་ལས་སོགས་ལག་ཤེས་བཟོ་གྲྭ་ཁག་ནང་ལའང་ཞུགས་ཏེ་སྤྱི་སྒེར་ཚང་མའི་འཚོ་ཐབས་ལ་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་དགོས། སྒེར་འཚོའི་གདེང་ཐུབ་ཡོད་མཁན་ཕུད། དེ་མིན་རྒས་འཁོགས་རྣམས་ནི་རྒས་གསོ་ཁང་ཁག་ནང་ཚུད་དང་ཚུད་བཞིན་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོས་རྟག་ཏུ་གཞན་ལ་བརྟེན་སྡོད་མི་དགོས་པར། གང་ས་ནས་རང་ཉིད་རང་མགོ་ཐོན་པ་ཞིག་ཅིས་ཀྱང་བྱེད་དགོས། དེ་ལྟར་མ་ཐུབ་ན་ད་དུང་སྡུག་པོ་ཇི་ཡོང་ཆ་མ་རྟོགས་པས། དེ་རྩིས་ཚང་མས་རང་གི་ནུས་ཤུགས་བསྐྱེད་དེ་གཟབ་རྒྱུ་གང་ཡོད་གཟབ་དགོས་པ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

བར་ལམ་ངོས་ནས་མཇལ་ཁའི་སྐབས་སྲུང་མདུད་སྤྲོད་ཀྱི་མེད་ཀྱང་། དེ་རིང་ལོ་གསར་ཐོག་ཁྱེད་ཚོར་སྲུང་མདུད་ཐེངས་གཅིག་འབུལ་གྱི་ཡིན། ངོས་ཀྱི་མཐོང་སྣང་ལ་ཕལ་ཆེ་བ་ནས་སྲུང་མདུད་ལ་སྲུང་བའི་འདུ་ཤེས་མེད་པར། རྒྱན་ཆ་ཡིན་པར་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་འདུག སྲུང་མདུད་ཆེ་ན་དགའ་བ་དང༌། ཆུང་ན་མི་དགའ་བའི་རྣམ་འགྱུར་ཡང་ཡོང་གི་མེད་དམ། ཕྲེང་བའང་དགེ་བ་གྲངས་གསོག་གི་ཉེར་དཔྱད་དུ་མ་བསམ་པར། རྒྱན་ཆར་བརྩིས་ཏེ་རྒྱས་སྤྲོས་བྱེད་པ་སོགས་ལ་མགོ་བོ་འཁོར་ཏེ་སྡོད་ཀྱི་འདུག གཞི་ནས་དོན་དམ་གྱི་སྲུང་བ་ནི་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དྲི་མ་མེད་པ་སྐྱབས་འགྲོ་ལས་འབྲས་ལ་ཡིད་ཆེས་དང་འབྲེལ་བའི་མི་དགེ་བཅུ་སྤོང་གི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཚུལ་བཞིན་སྲུང་བ་རྩ་ཆེ་དེ་མེད་པར། ཕྱིའི་སྲུང་བ་རྒྱན་ཆར་འདུ་ཤེས་བྱེད་པ་འདི་རིགས་ཀྱིས་སྲུང་ཐུབ་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད།

དེར་བརྟེན་རང་རེ་བོད་མི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པ་ཚོས་མི་བསླུ་བའི་མཆོག་ནང་གི་སྲུང་བ་དེ་ལེགས་པོ་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས། བོད་ནང་རྒྱ་མིས་ཆོས་སྣུབ་བཞིན་ཡོད་པ་དེ་རྩིས་ཀྱིས་ང་ཚོས་འདི་ནས་ཡང་དག་པའི་ཆོས་ཉམས་ལེན་གོང་སྤེལ་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས། དེ་ལྟར་བྱེད་དང་མི་བྱེད་ཁྱེད་ཚོ་རང་རང་སོ་སོར་རག་ལུས་ཡོད།

ཚང་མས་རྟག་ཏུ་མཐུན་ལམ་དམ་ཚིག་རྡོག་རྩ་གཅིག་སྒྲིལ་ཟེར་བཞིན་པ་འདི་དག ཁ་ནས་བཤད་པ་ཙམ་གྱིས་མི་འགྲིགས། མི་མཐུན་པ་ཡོང་སྐབས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་བཟོད་འཁུར་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ་དེ་གལ་གནད་ཆེན་པོ་རེད། ཕྱོགས་ཚང་མས་བཟོད་བསྲན་ཆེན་པོ་བྱས་ན། དེ་ནས་དོན་དམ་གྱི་དམ་ཚིག་རྡོག་རྩ་གཅིག་ཏུ་སྒྲིལ་བ་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་རེད། ངོས་ནས་རྒྱུན་དུ་ནན་ཏན་ཆེན་པོས་བརྗོད་བཞིན་པ་ལྟར། གཙོ་བོ་ཚང་མ་དམ་ཚིག་མཐུན་པོ་བྱེད་དགོས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༧ ཟླ་ ༥ ཚེས་ ༡༡ ཉིན་དོན་གྲུབ་གླིང་གཞིས་ཆགས་སུ་ཆོས་འབྲེལ་ཡོན་ཏན་གཞི་གྱུར་མ་དང༌། མ་ཎིའི་ལྗགས་ལུང་བཅས་སྩལ་སྨིན་གྲུབ་རྗེས་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ རིག་གསར་གྱི་གནས་ཚུལ་དང་། མང་གཙོའི་འགྲོ་ལུགས།

གཞི་ཆགས་འདིར་དེ་རིང་ཐེངས་གཉིས་པ་འབྱོར་སྐབས་སེར་སྐྱ་རྒན་བྱིས་ཚང་མས་དགའ་བསུ་སྣེ་ལེན་གང་གཟབ་གནང་བར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། འདི་གར་ཚུལ་ཁྲིམས་ནས་ལམ་ཙམ་བརྗོད་པ་ལྟར་དང༌། ལྷག་པར་ད་ལྟ་དངོས་སུ་ལྟ་སྐོར་ཟིན་པ་བཅས་གནས་སྟངས་ཚང་མ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་འདུག་པས་དགའ་པོ་བྱུང༌། འདི་དག་ནི་ཁྱེད་རང་ཚོས་ངོ་ཐོག་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པའི་ལག་རྗེས་མིག་མཐོང་ལག་ཟིན་བསྟན་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་སྟབས་ཁྱེད་རང་ཚོར་ཆེད་དུ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

ང་ཚོ་སྤྱིའི་གནས་ཚུལ་ཆ་ནས་བཤད་ན། བར་སྐབས་རྒྱ་ནག་ནང་ཤེས་རིག་གསར་བརྗེ་ཞེས་པའི་ལས་འགུལ་ཞིག་བྱུང༌། དེས་རྐྱེན་པས་རྒྱ་མིའི་མཐོ་རིམ་འགོ་ཁྲིད་གཙོ་བོ་ཚོའི་བར་ལ་མི་མཐུན་པའི་གནས་ཚུལ་རྒྱ་ཆེ་བྱུང་སྟབས་འཛམ་གླིང་མི་མང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་རྒྱ་མིའི་བྱ་སྤྱོད་ནི་ཁུངས་ལུང་རྩ་བ་ནས་མེད་པའི་ཤེས་རྟོགས་གསལ་པོ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དང༌། དེས་རྐྱེན་བྱས་ཏེ་རང་རེ་བོད་ཀྱི་གནད་དོན་སྐོར་ལ་ཡང་སེམས་ཁུར་བྱེད་མཁན་མང་དུ་འགྲོ་བཞིན་པ་དང༌། ལྷག་པར་རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་ང་ཚོར་ཧ་ཅང་ཐུགས་ཁུར་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་གནང་བཞིན་པ་སོགས་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཐོག་གཞི་རྩའི་བོད་ཀྱི་གནས་སྟངས་ཇེ་ལེགས་ཇེ་བཟང་དུ་འགྲོ་བཞིན་པ་རེད།

དེ་འདྲའི་དུས་སྐབས་འདིར་ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རྣམས་ནས་ཕན་ཚུན་ཡིད་ཆེས་བློས་འགེལ་ཡོང་བའི་ཆིག་སྒྲིལ་དང༌། ཧུར་བརྩོན་བྱེད་དགོས། ང་ཚོ་བོད་ནས་ཡོང་སྐབས་བོད་དུ་ཡོད་པའི་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་དེ་མཉམ་དུ་རྒྱ་གར་ནང་སླེབས་ཡོད། སྒྲིག་འཛུགས་དེའི་ངོ་བོའི་ཆ་ནས་དུས་ཚོད་དང་བསྟུན་ནས་སྒྱུར་བཅོས་མང་པོ་ཞིག་གཏོང་དགོས། འོན་ཀྱང་བོད་གཞུང་ངམ། དེའི་སྒྲིག་འཛུགས་དེ་གནས་ཡོད། དེ་གནས་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། ང་ཚོས་སྒྲུབ་དགོས་པའི་དམིགས་ཡུལ་བོད་རང་དབང་ཟེར་བ་དེ་སྒྲུབ་པའི་ཆེད་དང༌། གཞིས་ལུས་རྒྱ་ཆེའི་བོད་མི་མང་རྒྱ་མིའི་བཙན་གནོན་འོག་ཏུ་གནས་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཡིན་པ་ལས། མི་ཉུང་ཤས་ཤིག་གི་ཁེ་ཕན་སྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་ག་ལ་ཡིན།

མ་འོངས་པའི་དགོས་དམིགས་དེའི་ཆེད་དུ་ང་ཚོས་མང་གཙོའི་རྩ་ཁྲིམས་ཁྱབ་བསྒྲགས་བྱས་ཡོད། མང་གཙོའི་འགྲོ་ལུགས་དེ་ནི་རང་རེའི་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་དང་མཐུན་ལ། དེང་དུས་འཛམ་གླིང་རྒྱལ་སྤྱིའི་འགྲོ་ལུགས་དང་མཐུན་པ་ཞིག་རེད། ང་ཚོས་ལམ་དེ་འདྲ་ཞིག་ལ་འགྲོ་དགོས་པ་ལས་གཞན་ཞིག་ཏུ་འགྲོ་མི་ཐུབ། འོན་ཀྱང་དེའི་སྐོར་གཞི་རྩའི་ཐག་གཅོད་གཞིས་ལུས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གིས་བྱེད་དགོས་པ་ལས། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་བརྒྱད་ཅུ་སྐོར་གྱིས་བྱེད་མི་ཐུབ།

ཁ༽ ཁོག་ཡངས་སྤྱི་བསམ་དང་། གཞིས་ཆགས་རྒྱ་བསྐྱེད།

ང་ཚོའི་གཞུང་ལ་མི་མང་ནས་གཅེས་བཀུར་བྱ་དགོས་པ་ལས། དེ་ལ་དོགས་པ་རྣམ་རྟོག་བྱས་ན་མི་འགྲིགས། སྔར་རང་རེའི་གཏམ་དཔེར་རྒྱ་དོགས་པས་ཕུང༌། བོད་རེ་བས་ཕུང་ཟེར་བ་ལྟར། ང་ཚོ་རེ་བས་ཕུང་ཟིན་པས། ད་ནི་བརྟན་པོ་མ་བྱས་ན་དོགས་པས་ཕུང་ཉེན་ཡོད། སྐབས་རེ་ཆོས་ལུགས་དང༌། ཆོལ་ཁའི་བར་སྐད་ཆ་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་ཡོང་གི་འདུག དེ་དག་ནི་གཟུགས་མེད་གྲིབ་ཆགས་ལྟ་བུ་དགོས་དོན་མེད་པ་ཤ་སྟག་རེད། ང་ཚོས་བོད་མི་རིགས་སྤྱིའི་དམིགས་ཡུལ་དོན་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་སྒྲུབ་དགོས་པའི་དུས་སྐབས་འདིར་དེ་འདྲའི་གཏམ་འཆལ་ལ་བདེན་འཛིན་དང༌། དོགས་པ་མ་བྱས་པར་བརྗེད་དུ་འཇོག་འོས་པ་ཡིན། གང་ཡིན་ཟེར་ན། དེས་ང་ཚོར་ཕན་ཐོགས་མེད་པའི་ཁར། ཕན་ཚུན་ཤོག་འཐེན་དུ་གྱུར་ནས་གྱོང་སྤྱི་དོན་ལ་ཕོག་གི་རེད། དེར་བརྟེན་ཚང་མས་གཅིག་ཡིད་གཅིག་ཆེས་ཐུབ་པའི་མཐུན་སྒྲིལ་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག རྩ་བའི་ལྷག་བསམ་འཁྱེར་ཕྱོགས་མ་ནོར་བར་འཕྲལ་ཕུགས་བོད་སྤྱི་དོན་བསམ་པ་ཞིག་ཡོད་ཕྱིན་ཆད། ཐབས་ཤེས་ལག་ལེན་སྤྲོད་ཕྱོགས་དང༌། ལྟ་ཚུལ་ཕྲན་བུ་མཐུན་མིན་གྱི་རྐྱེན་པས་ཟང་ཟིང་ཕྱོགས་འཐེན་རིགས་མི་བྱེད་པར་ཁོག་ཡངས་སྤྱི་བསམ་མ་དོར་བ་བྱེད་དགོས།

ངས་གོང་དུ་ཞུས་པ་ལྟར། འདི་གའི་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་གང་ལེགས་འདུག་པའི་ཁར། གོང་དུ་ས་ཁྲར་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་སྐབས། ད་དུང་རྒྱ་བསྐྱེད་བྱ་ཡུལ་ཡོད་འདུག་པ་ལྟར། འདི་གར་ད་ཡོད་བོད་མི་དྲུག་བརྒྱ་སྐོར་གྱི་ཐོག་ཁ་ལོངས་དང་བཅས་བོད་མི་ཆིག་སྟོང་ཙམ་གཞིས་ཆགས་བྱེད་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་གང་ལེགས་ཡོང་ངེས། དེ་མིན་གཞན་ཞུ་རྒྱུ་མི་འདུག་ཅིང༌། ད་ཕན་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱས་འདུག་པ་ལྟར། ད་དུང་སྔར་བཞིན་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས་ཞེས་རེ་འདུན་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། འདིར་ཕེབས་སྐུ་མགྲོན་ཁོངས་ནས་འགའ་ཤས་ཀྱིས་རོགས་རམ་བྱས། འགའ་ཤས་སྒེར་ནས་སློབ་སྟོན་ཚུན་ཆད་བྱས་ཏེ་ང་ཚོ་བོད་མིར་ཕན་གྲོགས་རྒྱ་ཆེ་གནང་བར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༩ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༣ ཉིན། བཞུགས་སྒར་དྷ་ས་གངས་སྐྱིད་དུ་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་སློབ་དཔོན་མེས་པོ་ཆེན་པོ་གན་དྷི་འཁྲུངས་ནས་ལོ་བརྒྱ་འཁོར་བའི་རྗེས་དྲན་མཛད་སྒོར་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ གྷན་དྷིའི་རྣམ་ཐར་དང་། འཚེ་མེད་ཀྱི་ལམ་བུ།

བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་གན་དྷིར་འཛམ་གླིང་ནང་མཚན་སྙན་ཇི་ཡོད་དང༌། ཁོང་ལ་སྐྱེ་བོས་དགའ་བཀུར་ཇི་ཞུས་ཁོང་གི་མཛད་རྣམ་ལ་བལྟས་ན་ཧ་ལས་པ་དང༌། ངོ་མཚར་དུ་གྱུར་པ་ཞིག་ཡིན། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དེ་རྒྱ་གར་ནུབ་ཕྱོགས་པོར་བན་དར་ཞེས་པའི་ས་གནས་སུ་འཁྲུངས། དགུང་གྲངས་བཅུ་གསུམ་ལ་ཕེབས་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ཁྱིམ་ཐབས་ཀྱི་རྟེན་འབྲེལ་གནང༌། དགུང་གྲངས་བཅོ་བརྒྱད་ཐོག་དབྱིན་ཡུལ་དུ་ཁྲིམས་ཀྱི་སློབ་སྦྱོང་དུ་ཕེབས། དམ་པ་དེ་རྒྱ་གར་དང༌། དབྱིན་ཡུལ་ནང་སློབ་སྦྱོང་དུ་བཞུགས་སྐབས་གཞན་གྱི་མཐོང་ཚུལ་ལ། ཁོང་སློབ་སྦྱོང་ནང་དམིགས་བསལ་གྱི་ཤེས་རབ་ཅན་ཞིག་དང༌། མ་འོངས་པར་ཡུལ་གྱི་དབུ་ཁྲིད་བྱེད་ཐུབ་མཁན་གྱི་ངོ་མཚར་ཆེན་པོ་ཞིག་སུས་ཀྱང་མཐོང་མེད་པ་དང༌། དབྱིན་ཡུལ་ནས་རྒྱ་གར་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་ཀྱིས་ཁྲིམས་ཁང་ཞིག་ཏུ་ཁྲིམས་རྩོད་པའི་ལས་དོན་གནང་སྐབས་འཇིགས་སྣང་དང་འཚབ་འཚུབ་ཀྱིས་ཁྲིམས་རྩོད་མཇུག་སྐྱོང་མ་ཐུབ་པར་ད་ཕྱིན་གདེང་འཁེལ་གྱི་ཉམས་མྱོང་དང་སྤོབས་པ་མ་བྱུང་བར་འདི་རིགས་གནང་གི་མིན་ཞེས་དམ་བཅའ་གནང་དགོས་བྱུང༌།

ཨ་ཕི་རི་ཀའི་ནང་ཁོང་མེ་འཁོར་ཨང་དང་པོའི་ནང་ཕེབས་སྐབས་དབྱིན་ཇིའི་མི་ཞིག་ནས་ཁོང་ལ་མཐོང་ཆུང་གིས་ངལ་རྩོལ་པ་མཉམ་དུ་འགྲུལ་བཞུད་བྱེད་འདོད་མེད་པའི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་ཏེ། མེ་འཁོར་ནང་གི་ལས་བྱེད་པ་དང༌། སྲུང་དམག་བཅས་ནས་ཁོང་བཞུགས་གནས་ནས་ཕྱིར་འབུད་བྱས། དམ་པ་དེ་མཚན་གང་མེ་འཁོར་བབས་ཚུགས་དེར་གཟིམ་ཆས་སོགས་མེད་པར་འཁྱག་བཞིན་དུ་བཞུགས་དགོས་བྱུང༌། དུས་སྐབས་དེ་ཙམ་ནས་ཁོང་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་དུ་ཞུགས་རྒྱུའི་འགོ་ཚུགས་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་འདུག བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དེས་ཨ་ཕི་རི་ཀའི་ནང་བཅའ་སྡོད་རྒྱ་གར་མི་མང་གི་ཐོབ་ཐང་སྐོར་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་ནས་འཐབ་རྩོད་རྒོལ་འཛིང་གནང་བར་བརྟེན། ཨ་ཕི་རི་ཀའི་ནང་ཁོང་གི་མཛད་པ་རྒྱ་ཆེ་གཏིང་ཟབ་ལ་སྐྱེ་བོས་བསྔགས་བརྗོད་ཞུ་བའི་དབུ་བརྙེས་པ་ཡིན།

ཁ༽ ཞི་བའི་འཐབ་རྩོད་དང་། མི་མང་གི་དབུ་ཁྲིད།

དེ་ནས་རྒྱ་གར་ལ་ཕེབས་ཏེ་མི་དཀྱུས་མ་བགྲོད་ཡུལ་རླངས་འཁོར་དང༌། མེ་འཁོར་ཐ་མ་ནང་ཕེབས་བཞུགས་གནང་རྐྱེན་ཡུལ་གྱི་མི་མང་ཉམས་ཐག་ཚོའི་གནས་སྟངས་དཀའ་ངལ་ཅན་དག་དངོས་སུ་གཟིགས་ཏེ་རྒྱ་གར་རང་དབང་རྩོད་ལེན་བྱེད་དགོས་པའི་སློབ་སྟོན་རྒྱ་ཆེ་གནང་ཡོད། ཨ་མཏ་བ་ད་ལ་ཁོང་གི་གྲོགས་པོ་ཞིག་གི་བཟོ་གྲྭ་གཅིག་ཡོད་ཅིང༌། དེའི་ལས་བྱེད་ཚོར་འཚོ་ཕོགས་ཉུང་ངུ་ཞིག་ལས་མེད་སྟབས་ཁོང་ཚོར་འཚོ་ཕོགས་སྤར་ཆེད་ཟས་བཅད་ངོ་རྒོལ་ལས་འགུལ་ནང་ཞུགས་དགོས་པའི་སློབ་སྟོན་གནང་ཞིང༌། ཁོང་ཚོ་མཉམ་དུ་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དེས་གདུང་སེམས་མཉམ་བསྐྱེད་ཀྱིས་ཟས་བཅད་ངོ་རྒོལ་ནང་ཞུགས་འདུག

ཨམྲི་སར་དུ་དབྱིན་ཇིའི་ཁྲིམས་འཁྱོག་ལ་ངོ་རྒོལ་ཆེད་རྒྱ་གར་མི་མང་ཁྲི་ཕྲག་ལྷག་འདུས་ཚོགས་བྱས་པར་དབྱིན་ཇིའི་དམག་མིས་དྲག་གནོན་བྱས་ཏེ་མི་བཞི་བརྒྱ་སྐོར་དམར་གསོད་དང༌། མི་ཆིག་སྟོང་སྐོར་རྨས་སྐྱོན་བཏང་ན་ཡང༌། བདག་ཉིད་ཆེན་པོས་དབྱིན་ཇིའི་དྲག་སྤྱོད་ཀྱི་ལན་དུ་རྒྱ་གར་མི་མང་ཚོས་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་ནས་བདེན་པ་མཐའ་སྐྱེལ་གྱི་ལས་འགུལ་བྱེད་དགོས་པའི་སློབ་སྟོན་དང༌། སྣེ་ཁྲིད་གནང་སྟེ་དབྱིན་ཇི་དང་འབྲེལ་ལམ་བཅད། ཡུལ་བཟོས་རས་ཆ་གྱོན་དགོས་པ་དང༌། ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་རས་ཆ་གྱོན་རྒྱུར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་དགོས་པའི་སློབ་སྟོན་དང༌། མེས་པོ་ཆེན་པོ་དེ་ཉིད་ནས་མཛད་སེང་སྐབས་རས་རྒྱུ་སྐུད་པ་འཁེལ་བཟོའི་ཕྱག་ལས་གནང་ཞིང༌། རང་ཉིད་ནས་རྒྱུན་དུ་ཡུལ་བཟོས་རས་ཆ་འབའ་ཞིག་སྤྱོད་བཞེས་གནང་གི་ཡོད་པ་རེད། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༣༠ ལོར་དབྱིན་ཇིས་རྒྱ་གར་གྱི་ཚོང་པས་ཚྭ་འདོན་མི་ཆོག་པའི་ཁྲིམས་གཞི་བཟོས་པར་ངོ་རྒོལ་ཆེད་རྒྱ་གར་གྱི་ཞིང་པ་འབུམ་གཅིག་མཚོ་ཁར་འཁྲིད་ནས་ཚྭ་ལེན་དུ་འཇུག་པ་དང༌། སྐབས་དེར་རྒྱ་གར་ནང་ཡུལ་གྱི་རང་བཙན་ལམ་སྟོན་མཛད་པོའི་དབུ་ཁྲིད་མཚན་སྙན་དང་གཟི་བརྗིད་ཅན་མང་པོ་ཡོད་རུང༌། མི་མང་ཚོས་གཞན་དག་ལ་དགའ་མོས་ཞུ་སྟངས་དང༌། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དེར་དགའ་མོས་ཞུ་སྟངས་གཉིས་དབར་མཛའ་སེམས་ཆེ་ཆུང་གི་ཁྱད་པར་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་རེད།

བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དེས་ཡུལ་གྱི་འགོ་ཁྲིད་དང༌། མི་མང་ཚོར་དབྱིན་ཇིའི་དབང་འོག་ནས་རྒྱ་གར་རང་བཙན་ལེན་ཐབས་གཅིག་པུས་མི་འགྲིགས་པར་ནང་ཁུལ་ཆོས་ལུགས་དང༌། རིགས་རུས། དཔལ་འབྱོར་བཟང་ཞན་གྱི་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་མུ་འབྱམས་སུ་གནས་པ་འདི་གཏན་མེད་གཙང་མ་བཟོ་དགོས་པའི་འབོད་སྐུལ་སློབ་སྟོན་གནང་ཞིང༌། ཡུལ་ནང་རིགས་ངན་ཐ་ཤལ་བའི་ལུས་ཀྱི་གྲིབ་མ་ཕོག་ན་ཡང་མི་གཙང་བར་བརྩི་བའི་རིགས་ཞན་དག་ལ་དཀོན་མཆོག་གི་མི་མང་ཞེས་མིང་འདོགས་གནང་སྟེ་ཐུགས་བརྩེ་ཆེན་པོ་གནང་གི་ཡོད་པ་རེད།

ག༽ རང་བཙན་གྱི་འཐབ་རྩོད་དང་། དགོངས་བཞེད་ལ་སློབ་སྦྱོང་།

དེ་རྗེས་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དེས་ཀོང་རེ་སིའི་ཚོགས་པའི་དབུ་ཁྲིད་གནང་བ་དང༌། ཡུལ་གྱི་རང་བཙན་ཆེད་བཙོན་དུ་ལན་མང་བཞུགས་དགོས་བྱུང༌། རང་བཙན་རྩོད་ལེན་སྐབས་ནང་ཁུལ་མི་གསད་ཁྲག་སྦྱོར་གྱི་ཟིང་འཁྲུག་མཚམས་འཇོག་ཆེད་ཟས་བཅད་ཀྱི་བརྟུལ་ཞུགས་གནང༌། རྗེས་སུ་ཧིན་དཱུའི་ཆོས་ལུགས་ལ་སྡང་འཛིན་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་གྲོང་ཁྱེར་ཁག་ཏུ་ཕྱག་རོགས་གཅིག་གཉིས་ལས་མེད་པར་བཞུགས་པ་དང༌། མི་མང་རྣམས་མི་གསད་ཁྲག་སྦྱོར་གྱི་ལམ་དུ་མ་ཞུགས་པར་ཞི་ལམ་དུ་བསྐྱོད་དགོས་པའི་འབོད་སྐུལ་སློབ་སྟོན་ཆེད་ས་གནས་མང་པོར་ཞབས་ཐང་གིས་ཕེབས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

དེ་ལྟ་བུའི་དབུ་ཁྲིད་མཛད་རྗེས་ཅན་དེར་འཁོར་བའི་ཆོས་ཉིད་དུས་སུ་བབས་ཏེ་ ༡༩༤༨ ཕྱི་ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༣༠ ཉིན་ཡུལ་གཉིས་སོ་སོར་གྱེས་པའི་སྐྱོན་འཛུགས་དང་བཅས་རྒྱ་གར་ཡུལ་མི་གཅིག་གིས་མེས་མདའ་བརྒྱབ་སྟེ་བཀྲོངས། འོན་ཀྱང་དམ་པ་དེས་བཀྲོང་མཁན་དེར་སྙིང་རྗེས་བལྟ་དགོས་པའི་བརྡ་མཚོན་ཞིག་གནང་ནས་རྒྱ་གར་མི་མང་ཚོའི་དཀྱིལ་ནས་གཟུགས་སྐུའི་རྣམ་པ་དེ་བསྡུས་གནང་བ་རེད།

འཛམ་གླིང་འདིའི་ནང་དཔལ་འབྱོར་དང༌། རིགས་རུས། དྲག་སྟོབས་སོགས་ལས་སྙན་གྲགས་བྱུང་བ་ཇི་སྙེད་ཡོད་ཀྱང༌། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དེའི་སྙན་གྲགས་ནི་དེ་དག་དང་མི་འདྲ་བར་སྐྱེ་བོ་ཚང་མས་དགའ་བཀུར་མུ་མཐུད་ཞུ་དོན་ནི་ཁོང་གི་མཛད་རྗེས་བཟང་པོ་ངོ་མཚར་ཅན་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་ཡིན། རྒྱ་གར་ནང་ཆོས་ལུགས་དང༌། སྐད་ཡིག་མི་འདྲ་བ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དང༌། མཐའ་མ་ཡུལ་ཁག་གཉིས་སུ་ཁ་གྱེས་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་བྱུང་ཡོད། ཧོབ་ཀྱིས་བལྟས་ན་རྒྱ་གར་བཞིན་བོད་ནང་ལ་ཡང་ཆོས་ལུགས་མི་འདྲ་བ་མང་པོ་མཐོང་ཡང༌། དེ་དག་ལ་ཞིབ་ཏུ་དཔྱད་ན། བོད་ནང་ཆོས་ལུགས་ཚང་མ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ལུགས་གཅིག་གི་ངོ་བོར་གནས་ཡོད་པ་རེད། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དེ་ད་ལྟ་འཚོ་གཞེས་ཡོད་ན་ང་ཚོ་བོད་ཀྱི་གནས་སྟངས་འདིའི་བཟོ་དབྱིབས་མི་འདྲ་བ་ཞིག་ཡོང་སྲིད། ང་ཚོས་ཁོང་ལ་བརྩི་བཀུར་ཞུ་འདོད་ན། ཁོང་གི་དགོངས་བཞེས་བཞིན་རྒྱ་ཆེའི་ཉམ་ཐག་མི་མང་གི་བདེ་སྡུག་ལ་བལྟ་དགོས་པ་དང༌། དྲང་བདེན་ལ་བརྩི་བཀུར། དཀའ་ངལ་དང་རྩོད་རྙོག་མཐའ་དག་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་ནས་སེལ་དགོས་པ་བཅས་ལ་སློབ་སྦྱོང་ཐོག ལག་ལེན་འབད་བརྩོན་གང་ཐུབ་བྱས་ན། གན་དྷིའི་དུས་དྲན་ལེགས་ཤོས་དེ་ཡིན། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༼གྷན་དྷིའི་གཤེགས་ཚེས་དངོས་གཞི་ཚེས་ ༢ ཉིན་ཡིན་ནའང༌། གྷན་དྷིའི་དུས་དྲན་ཚོགས་པས་གདན་ཞུས་ལྟར་༸གོང་ས་མཆོག་དེ་ཉིད་སྔ་དྲོ་ལྡི་ལིར་གྷན་དྷིའི་དུས་དྲན་མཛད་སྒོར་༸ཞབས་སོར་བཀོད་དེ་དགོང་དྲོ་བཞུགས་སྒར་དྷ་སར་ཕེབས་༸ཞབས་འཁོད་པར་བརྟེན། དྷ་སར་དུས་དྲན་ཚེས་ ༣ ཉིན་གནང་དོན་དེ་ལྟར་ཡིན།༽

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༡ ཟླ་ ༡ ཚེས་༨ ཉིན། མའེ་སོར་གཞིས་ཆགས་གསར་རྙིང་གི་སེར་སྐྱ་མང་ཚོགས་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ དཔལ་འབྱོར་ཡར་རྒྱས་དང་། ན་གཞོན་གྱི་འགན་འཁུར།

དེ་རིང་འདི་གར་གཞིས་ཆགས་གསར་རྙིང་གི་མི་མང་རྣམས་དང༌། ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོ། དེ་བཞིན་སྦག་ས་ནས་ཕེབས་པའི་དགེ་འདུན་པ་རྣམ་པ་བཅས་ཚང་མར་ཞུ་རྒྱུར། ངོས་རང་གཞིས་ཆགས་འདིར་ཐེངས་མང་སླེབས་ཡོད། ད་ལན་འདི་གར་འབྱོར་སྐབས་སྔར་དང་མི་འདྲ་བར། གང་ཅིའི་ཐད་ནས་ཡར་རྒྱས་ཆེན་པོ་ཕྱིན་པའི་རྣམ་འགྱུར་ཐོན་འདུག འདི་ནི་འགོ་མང་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱས་པའི་ལག་རྗེས་གྲུབ་འབྲས་བཟང་པོ་ཞིག་ཡིན་པས། ཁྱེད་རང་ཚོ་འགོ་མང་ཚང་མར་ངོས་ནས་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་དང༌། སྙིང་ཐག་པ་ནས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་བ་དང་ཆབས་ཅིག ས་གནས་གཞུང་གི་ལས་བྱེད་པ་རྣམས་དང༌། དེ་བཞིན་རོགས་རམ་ཚོགས་པ་ཁག གཙོ་ཆེ་ཤོས་རྒྱ་གར་དབུས་གཞུང་དང་ཚང་མར་ཡང་སྐབས་འདིར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་གི་ཡོད།

ད་ནི་གཞན་དག་ཞུ་རྒྱུ་མང་པོ་མེད། གང་ཡིན་ཞེ་ན། གཞིས་ཆགས་འདིར་ལན་གྲངས་མང་ཤོས་སླེབས་པ་མ་ཟད། སྐད་ཆ་ཡང་མང་ཤོས་བཤད་ཡོད། ད་ཆ་མང་པོ་ཤོད་དགོས་ཨེ་ཡོད་བསམ་པ་འདུག རྩ་དོན་ད་ལྟ་ཡར་རྒྱས་གང་ལ་གང་འཚམ་ཞིག་ཕྱིན་ཡོད། ད་དུང་ཡང་ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་གི་སྐོར་དང༌། གཞིས་ལས་ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་སྐོར་སོགས་མང་པོ་ཞིག་ནས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་རྒྱུའི་གཞི་རྟེན་ཡང་ཡོད་ལ། དེ་དོན་ཡར་རྒྱས་ངེས་པར་དུ་གཏོང་དགོས།

གཙོ་ཆེ་ཤོས། གཞིས་ཆགས་ཟེར་བ་དེ་དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་བསྟི་གནས་ལྟ་བུ་ཡིན་སྟབས། དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཐོག་ལ་ཤུགས་བསྐྱེད་དགོས་པ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེ་པོ་རེད། དེ་ལ་དེང་དུས་དང་མཐུན་པའི་འཕྲུལ་འཁོར་ཡོ་བྱད་བེད་སྤྱོད་བྱས་ནས་ཤུགས་རྒྱག་དགོས་ལ། དེ་མིན་ས་ཞིང་གཅིག་པུ་མིན་པར་ང་རང་ཚོའི་མ་རྩ་དང༌། ཤེས་ཡོན་གྱི་ནུས་པར་གཞིགས་པའི་བཟོ་ཚོང་ལས་རིགས་གཞན་དག་གི་ཐོག་ནས་ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱེད་ཐུབ་ན་ལེགས་པ་མ་ཟད། དེ་ལྟར་བྱ་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཡོང་ངེས་ཡིན་པས་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཀྱང་ཆགས་ཀྱི་ཡོད། གང་ཡིན་ཞེ་ན། ང་ཚོ་འདིར་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་ལས་འགན་དེ་ཁྱིམ་ཚང་ནང་གི་མི་རང་རང་གི་གྲོད་ཁོག་རྒྱངས་ཐུབ་ཙམ་ཞིག་མིན་པར། བོད་མི་སྤྱིའི་དོན་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པར་བརྟེན། གང་ཅིའི་ཐད་ནས་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ནུས་པ་ཡོད་པ་ཞིག་བཟོ་ཐུབ་ན། ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོང་ངེས་རེད། དཔལ་འབྱོར་གྱི་ནུས་པ་ད་དུང་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུའི་ཐོག་ལ་ཚང་མས་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཤིང༌། ལྷག་པར་དུ་ན་གཞོན་དེང་དུས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་སྦྱངས་པ་ཚོས་རིམ་པས་འགན་འཁུར་བླངས་ནས་ཤུགས་སྐྱེད་དགོས་པ་དེ་གལ་ཆེ་བས། ང་ཚོས་འཆར་ཅན་དེ་རང་ལ་མགོ་འཁོར་ནས་མ་བསྡད་པར་ཡར་རྒྱས་གཏོང་དགོས་པ་ཡིན།

ང་རང་ཚོ་འདི་གར་མི་ངོ་ཡོད་འདི་རྣམས་ལ་དགོས་ངེས་འདེང་ཙམ་གྱིས་མི་འགྲིགས་པར། ད་དུང་ཡར་རྒྱས་མུ་མེད་པ་གཏོང་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཞིག་རེད་དམ་ཞེ་ན། ང་རང་ཚོ་འདི་ཁུལ་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་པ་འདི་བོད་ལུང་པ་ནས་རྒྱ་གར་ལ་གནས་སྐོར་དུ་ཡོང་སྟེ་དེ་ནས་རིམ་པས་གཞིས་ཆགས་བྱས་པ་ཞིག་མིན་པར། ང་རང་ཚོ་སྲིད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ལ་ཐུག་སྟེ་སོ་སོའི་ལུང་པ་ནས་མིའི་ལུང་པར་གྱར་བར་བརྟེན། ང་ཚོའི་རྩ་བའི་ན་ཚའི་འབྱུང་ཁུངས་དེ་སྲིད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་སྟབས། རྩ་བའི་ཡོང་རྐྱེན་གནས་ཚུལ་དེ་བརྗེད་ཐབས་མེད་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད།

ང་རང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་པ་འདི་སྲིད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་ཆགས་པ་ཡིན་སྟབས། བཙན་བྱོལ་བ་བྱས་ཏེ་སྡོད་རིང་ལའང་ང་ཚོས་ལས་ཀ་བྱ་རྒྱུ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ཡང་རྩ་བའི་གནས་ཚུལ་དེ་དང་འབྲེལ་བའི་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་འཆར་གཞི་འགོད་དགོས་པར་བརྟེན། གཞིས་ཆགས་ཁག་འདི་དག་ལ་ང་རང་ཚོ་བོད་པ་གྲངས་འབོར་གང་འཚམ་མཉམ་སྡོད་ཐུབ་པའི་འཆར་གཞི་བཏིང་ཡོད། ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་ལས་ཀ་གོ་སྒྲིག་བྱེད་དགོས་པ་ཚང་མ་རྩ་བའི་ང་ཚོའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དང་སྦྲེལ་ནས་འཆར་གཞི་གཏིང་གི་ཡོད་པ་རེད། དེར་བརྟེན་གཞིས་ཆགས་བྱེད་མཁན་ཚོས་ཐོན་སྐྱེད་ཐོག་ཏུ་ནུས་པ་བཏོན་ནས། འདི་གར་ཡོད་པའི་མི་རྣམས་ལ་འདེང་ཙམ་ཞིག་མིན་པར། གོང་དུ་ལས་བསྡོམས་ནང་བཀོད་པ་བཞིན་སྔ་ལོ་སྤྱི་པའི་འགྲོ་སོང་གི་ཐོག་ལ་ཞལ་འདེབས་ཕུལ་ཡོད་པ་དེ་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་རེད་ལ། ད་དུང་ཡང་འདི་ལྟར་སྤྱི་པའི་དོན་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། རྩ་བ་ང་ཚོ་སྲིད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ལ་ཐུག་པ་ཡིན་སྟབས། དེ་གཞིར་བཟུང་གི་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་རེད་ཟེར་བའི་དོན་དག་དེ་རེད།

ཁ༽ མི་རིགས་ཀྱི་གནད་དོན་དང་། བོད་ཀྱི་རང་བཙན།

སྲིད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་ཐུག་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ང་ཚོ་རང་བཙན་ཟེར་བ་དེ་ལ་ཐུག་ཡོད། རང་བཙན་ཟེར་བ་དེ་ཡང་ལུང་པ་ཞིག་རང་བཙན་དང༌། མི་རིགས་ཤིག་རང་བཙན་གྱི་སྐད་ཆ་ཡིན་པ་ལས། དགོན་པ་གཅིག་རང་བཙན་དང༌། བླ་མ་གཅིག་རང་བཙན། མི་ཚང་གཅིག་གཉིས་རང་བཙན་ཟེར་བ་དེ་ལྟ་བུའི་སྐད་ཆ་ཞིག་མིན། དེ་ལྟ་བུའི་ཐོག་ལ་རང་བཙན་ཟེར་བའི་སྐད་ཆ་རྩ་བ་ནས་འཇུག་ཐབས་མེད། ང་རང་ཚོ་བོད་ཀྱི་རང་བཙན་དེ་གང་འདྲ་ཞིག་རེད་ཅེ་ན། འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཆ་ནས་བརྩིས་ནའང་ང་རང་ཚོ་རང་བཙན་ཡིན་པ་དེ་ནི་བཀྲུས་ཕྱིས་མ་དག་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། སྐབས་རེ་བོད་པ་ཧ་ཅང་ཉམས་དམའ་པོ་དང་། རྒྱ་ནག་དྲག་རྩུབ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཏེ་བོད་པའི་ལས་ཀའི་ཐོག་ལ་རྒྱ་ནག་ནས་ཐེ་བྱུས་བྱས་པའང་བྱུང་ཡོད།

ཡང་བོད་པ་སྟོབས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་སྐབས་ལ་རྒྱ་ནག་གི་ས་སྡེ་མང་པོ་བཟས་ཏེ་བོད་པས་རྒྱ་ནག་གི་ཐོག་ལ་དབང་ཤུགས་བྱས་པའང་བྱུང་ཡོད། འདི་ནི་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་ཅིག་རེད། རྩ་བའི་བདག་ཐོབ་ཀྱི་སྐད་ཆ་བཤད་ན། བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་སོགས་ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་གི་ཆ་ནས་དངོས་འབྲེལ་དྲང་བདེན་གྱི་བོད་རྒྱ་ཐ་དད་ཆགས་ནས་བསྡད་ཡོད་ལ། བོད་རང་བཙན་ཆགས་ནས་བསྡད་ཡོད། འདི་དག་ནི་འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཤིག་རེད། ཡིན་ན་ཡང་འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནི་འདས་པ་རང་རེད། རང་བཙན་ཟེར་བ་དེ་ནི་སྙིང་པོ་མི་རིགས་ཤིག་གི་དོན་དག་རེད། དེ་ཡང་མི་རིགས་ཀྱི་ཁེ་ཕན་འབའ་ཞིག་གི་དོན་ཡིན་པ་ལས། མི་རིགས་ཤིག་སྡུག་པོ་མྱོང་བའི་དོན་མིན། དེར་བརྟེན་རང་བཙན་ཟེར་བའི་མིང་ཙམ་མིན་པར་ང་ཚོར་ཕན་ཐོགས་ཡོད་མེད་ལ་བལྟ་དགོས་པ་ཡིན། ཕན་ཐོགས་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་མཐའ་གཅིག་ཏུ་རང་བཙན་དགོས་དོན་མི་འདུག ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་སྟབས། ང་ཚོར་དེ་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ལ། འདོད་པ་བསྐྱེད་པ་ཡིན་སྟབས་དེ་བསྒྲུབ་དགོས་པ་ཡིན།

མི་རིགས་སྐོར་བཤད་པ་དེ་མི་མང་ཆེ་བ་དེ་གལ་གནད་ཆེ་བར་བརྩི་དགོས། བར་སྐབས་ང་ཚོ་བོད་གཞུང་གི་ཁྱབ་ཁོངས་སུ་ཡོད་པ་དེ་ཙམ་མ་ཡིན་པར། བོད་རིགས་མཆིས་སོ་ཅོག་ཚང་མ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་ན་མི་གྲངས་ས་ཡ་དྲུག་ཙམ་ཡོད་པ་རེད། བལ་ཡུལ་དང༌། འབྲུག འབྲས་ལྗོངས། སུད་སི་སོགས་སུ་ཡོད་པ་ཚང་མ་བསྡོམས་སྐབས་གྲངས་འབོར་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་སྐོར་ཙམ་ཞིག་ལས་མེད། མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་གྲངས་འབོར་ནང་ལ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་ཟེར་བ་དེ་ཉུང་ཤས་ཤིག་རེད། ང་ཚོ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་དེ་མང་བ་དེ་རྣམས་ཀྱི་འདོད་པར་བསྟུན་ནས་འགྲོ་དགོས།

གལ་ཏེ་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་མང་ཆེ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དུ་རྒྱ་མིའི་འོག་ཏུ་བསྡད་ནས་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་མཐོང༌བ་དང་། དེ་སྔ་འཁོར་ལམ་མེད་སར་འཁོར་ལམ་གསར་བཟོ། དེ་སྔ་སློབ་གྲྭ་མེད་སར་སློབ་གྲྭ་གསར་བཙུགས། དེ་སྔ་འཕྲོད་བསྟེན་མེད་སར་འཕྲོད་བསྟེན་བྱུང༌བ། དེ་སྔ་ཐོན་སྐྱེད་མེད་སར་ཐོན་སྐྱེད་ཚུགས། དེ་སྔ་བཟོ་ལས་ལ་སོགས་པའི་ཡར་རྒྱས་མེད་སར་ད་ཆ་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་ཏེ་བོད་རིགས་མི་མང་རྣམས་ལ་ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་དང༌། ལྟོ་གོས་ལོངས་སྤྱོད་ཐོག་ལའང་ཚད་ལོངས་ངེས་ཀྱི་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་ན། བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚོས་ཀྱང་དགེ་མཚན་མཐོང་ཡོང་གི་རེད།

ཁོང་ཚོས་དེ་ལྟ་བུའི་དགེ་མཚན་གྱི་གནས་ཚུལ་མཐོང་ཡོང་སྐབས་རིམ་པས་སྔ་མོ་ང་ཚོ་རང་བཙན་ཡིན་ནའང་། ད་ཆ་སྔ་མོ་རང་བཙན་ཡོད་པའི་སྐབས་ལས་ལྷག་པའི་བདེ་སྐྱིད་ཅིག་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་ཚུད་ནས་བྱུང་སོང༌། ད་ནི་ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ཏུ་བསྡད་ན་མི་འགྲིགས་པ་མི་འདུག་བསམ་པའི་བསམ་བློ་འཁོར་གྱི་རེད། བསམ་བློ་དེ་འདྲ་ཞིག་འཁོར་ན། ང་རང་ཚོས་འདི་ཁུལ་བོད་མི་ཉུང་ཤས་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་སྐོར་ཞིག་གིས་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་མང་ཆེ་བའི་རེ་འདོད་དང་མི་མཐུན་པའི་ལོགས་སུ་རང་བཙན་གྱི་སྐད་ཆ་ཞིག་བཤད་ན། ང་ཚོའི་སྐད་ཆ་དེ་ཧམ་པའི་སྐད་ཆ་དང༌། མ་དག་ཡུད་ཆེའི་སྐད་ཆ་ཡིན་པ་ལས་བདེན་པའི་སྐད་ཆ་མ་རེད།

རང་བཙན་ཟེར་བ་དེ་བོད་མི་སྤྱིའི་དོན་དག་རེད། བོད་མི་སྤྱི་དེ་བོད་རིགས་མང་ཆེ་བ་རྣམས་ལ་བརྩི་དགོས་པ་རེད། བོད་མི་མང་ཆེ་བ་དེ་དག་གི་འདོད་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡོད་ན། ང་རང་ཚོ་འདིར་བོད་མི་ཉུང་ཤས་ཤིག་གིས་དེའི་སྐོར་ལ་ལས་ཀ་བྱེད་དགོས་དོན་མེད། ཡིན་ན་ཡང༌། ད་ལྟ་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་རྣམས་ཀྱིས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཧ་ལས་པའི་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཞིག་དང༌། ཧ་ལས་པའི་སྙིང་སྟོབས་བསྐྱེད་ནས་རྒྱ་མིའི་དབང་བསྒྱུར་དེ་ལ་མི་འདོད་པ་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

དེ་ལྟར་བྱེད་དགོས་དོན་ནི། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་རྒྱ་མིའི་དབང་སྒྱུར་འོག་ལ་བསྡད་ནས་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དང༌། དེ་སྔ་ལྟོ་གོས་འདང་སར་དེང་སང་མ་འདང་བ། དེ་སྔ་རང་དབང་ཡོད་སར་དེང་སང་མདོར་ན་སྐད་ཆ་ཚིག་གཅིག་གཉིས་ཀྱང་ཤོད་ས་ཡོད་མེད་ལྟ་བུ། དབུགས་རིང་ཞིག་བཏང་བ་ལའང་ལམ་སེང་རྒྱུ་རྐྱེན་དྲི་བརྩད་བྱེད་པ་ལྟ་བུ་ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་དཀའ་ངལ་ཆགས་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའི་ཛ་དྲག་དང༌ཐབས་སྡུག་པོའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་པ་ཚང་མས་མཁྱེན་གསལ་རེད།

ག༽ གུང་བྲན་ཏང་མི་དང་། བོད་ཀྱི་རང་བཙན།

ངོས་ནས་བསྐྱར་ཟློས་ཞུ་དགོས་དོན་མི་འདུག་ཀྱང་། ད་ལྟ་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ལ་བོད་མི་ཚོ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་མྱོང་གི་ཡོད་སྟབས། རྒྱ་མིའི་འོག་ཏུ་བསྡད་ནས་ང་ཚོར་ཕན་པ་མི་འདུག ལུང་པ་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་ཀྱང་དེའི་དགོས་དོན་དེས་རྒྱ་མིར་ཕན་པ་ལས། ང་ཚོ་བོད་པར་ཕན་གྱི་མི་འདུག་བསམ་པ་དེ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཆགས་ཡོད། མང་ཆེ་བའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་ད་ལྟ་རྒྱ་མིས་དབང་བསྒྱུར་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ་འདིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་རྩ་བ་ནས་མེད་པའི་བསམ་ཚུལ་ཧ་ཅང་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་རེད། བོད་ཡོངས་རྫོགས་རྒྱ་མིའི་དྲག་འོག་ལ་བཅུག་ནས་ལོ་བཅུ་གཉིས་ཙམ་འགྲོ་གི་ཡོད་ན་ཡང༌། བོད་མི་རྣམས་ད་དུང་ཧ་ལས་པའི་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་བྱས་ཏེ་བསྡད་ཡོད་པ་རེད།

ལྷག་དོན་བོད་རིགས་ན་གཞོན་དེ་སྔ་ཆིག་སྟོང་དགུ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་ང་གྲངས་ལ་རྒྱ་ནག་ལ་མར་འཁྲིད་དེ་པེ་ཅིང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ་དང་། དྲིན་ཏུའི་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ། ལན་ཀྲུའུ་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་དང༌། དེ་རྗེས་ཞན་ཡང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་སོགས་ཀྱི་སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་ནང་བོད་ཕྲུག་ན་གཞོན་མང་པོ་ཞིག་ལ་སློབ་སྦྱོང་སྤྲད་ཡོད་པ་རེད། ཁོང་ཚོས་སློབ་སྦྱོང་བྱས་ནས་རིམ་པས་ལོ་ན་ཡར་སོན་ཏེ་སོ་སོའི་ལྟ་བ་འཁྱེར་སྟངས་དམར་པོའི་ལྟ་བ་ཆགས་ཡོད་པ་དེ་དག་གི་གྲས་རྒྱ་ནག་ནས་བོད་དུ་ཡར་སླེབས་ཏེ། ས་གནས་ས་ཐོག་གི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མང་ཚོགས་རྒྱ་མིའི་བཙན་དབང་འོག་ཏུ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་མྱོང་གི་ཡོད་པ་དེ་དག་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་སྟེ་གཞི་ནས་རྒྱ་མིར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་རྒྱུའི་བསམ་བློ་གཏོང་མཁན་མང་པོ་བྱུང་འདུག

བོད་མི་རྒན་པ་རྣམས་ལྟ་ཅི་སྨོས། གཞོན་སྐྱེས་ཕལ་མོ་ཆེ་རྣམས་རྒྱ་མིར་མ་དགའ་བ་བྱེད་པའི་བསམ་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་པ་རེད། རྒན་པ་རྣམས་ཁེ་གཙང་ཡིན་ན། དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་སོགས་ལུང་པ་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་ཐོག་ལ་གྲུབ་འབྲས་བཟང་པོ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང༌། ཆོས་དད་དང་རྨོངས་ཞེན་ལྟ་བུའི་ཐོག་ནས་རྒྱ་མིར་མ་དགའ་བ་བྱེད་སྲིད། ན་གཞོན་ཆོས་དད་མེད་ཅིང་གུང་བྲན་ཏང་མི་ཡིན་པ། ཆོས་ཁས་མིན་ལེན་མཁན། མི་ཚེ་འདི་གའི་ཁེ་ཕན་འབའ་ཞིག་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་མཁན་གྱི་ན་གཞོན་ཚོས་ཀྱང་མི་འདོད་པ་བྱེད་དགོས་པ་འདི་གནས་ཚུལ་གང་གི་ཐོག་ནས་བྱུང་ངམ་ཞེ་ན། ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་དང་། མིག་མཐོང་ལག་ཟིན་གྱི་གནས་ཚུལ་ལ་རྒྱ་མིའི་འོག་ཏུ་བསྡད་ནས་ང་ཚོར་ཁེ་ཕན་མེད་ལ། ང་ཚོར་གྱོང་གུན་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་མཐོང་སྟེ། སྔར་སྲོལ་ཆོས་དང༌། རིག་གཞུང་དེ་ལྟ་བུའི་རྨོངས་ཞེན་ལ་རྒྱའི་སྐད་ཆ་མིན་པར། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཐོག་ལ་བོད་མི་རྣམས་རྒྱ་མིའི་གཡོག་པོ་རྒྱུག་མཁན་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་སྟབས། ཁོང་ཚོས་རྒྱ་མིར་མ་དགའ་བ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

ང༽ བོད་རིགས་མི་མང་དང་། བོད་ཀྱི་རང་བཙན།

དེ་ལྟར་ཡིན་མིན་བར་སྐབས་བོད་ནས་འབྱོར་བའི་མི་ཁ་ཤས་འདི་གར་སླེབས་ཡོད་པ་རྣམས་དང༌། ཁྱེད་རང་ཚོ་སྐད་ཆ་བྱུང་ཡོད་ལས་ཆེ། ད་ལྟ་ཐུག་ངོ་འཕྲད་བྱུང་མེད་ན་ཁྱེད་རང་ཚོས་སྐད་ཆ་དྲིས་ཆོག་པ་ཡིན། བོད་ནང་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་བསམ་ཚུལ་དང་རེ་འདུན་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད་སྟབས། དེ་དག་ང་ཚོས་སྒྲུབ་འོས་ལ། སྒྲུབ་དགོས་པ་ཞིག་ཀྱང་ཆགས་ཡོད་པ་མ་ཟད། ང་ཚོས་སྒྲུབ་དགོས་པ་དེ་ནི་རྒྱུ་མཚན་དང་ལྡན་པ་ཆགས་ཡོད།

བོད་ནང་དུ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ལ་རེ་འདུན་དེ་འདྲ་ཞིག་མེད་པར། ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་བསྡད་ནས་འགྲིགས་ཀྱི་འདུག་བསམ་པ་ཞིག་ཡོད་ན། ང་ཚོས་འདིར་རང་བཙན་སྒྲུབ་དགོས་དོན་མི་འདུག རང་བཙན་ཟེར་བ་དེ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་དོན་དག་ཡིན་པས། བོད་མི་རིགས་མང་ཆེ་བ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་རང་བཙན་དགོས་གནད་མི་འདུག་བསམ་པའི་བསམ་བློ་ཞིག་འཁོར་སོང་ན། ང་ཚོས་འདིར་རང་བཙན་དགོས་ཞེས་རྗོད་ན་དེ་ལ་སྙིང་པོ་མེད། དེ་འགྲུབ་ཐབས་མེད་པ་ཞིག་རེད། རང་བཙན་སུ་ལ་དགོས་སམ་ཞེ་ན། རང་བཙན་བོད་མི་རིགས་ལ་དགོས་ཀྱི་ཡོད། བོད་མི་རིགས་མང་ཆེ་བ་དེ་བོད་ནང་ཡོད་པ་རེད། ཁོང་ཚོས་འདོད་པ་མེད་ན་ང་ཚོས་འདི་ཁུལ་དགོས་དང་དགོས་ཞེས་ཇི་ཙམ་བརྗོད་ཀྱང་དེ་ནི་གཞི་མེད་ཀྱི་སྐད་ཆ་རེད། གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་སྟབས་ང་ཚོས་འདི་ཁུལ་བོད་རང་བཙན་སྐོར་ལ་ཐབས་ཤེས་གང་ཡོང་བྱེད་འོས་པ་དང༌། བྱེད་དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་དང་ལྡན་པ་ཞིག་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ཆགས་འདུག ད་ཕན་ལོ་ངོ་བཅུ་གཉིས་ཙམ་ཕྱིན་པའི་རིང་ལ་གང་ལས་མེད་པའི་ཐབས་ཤེས་བྱས་པ་རེད་ལ། ད་དུང་ཡང་ཇི་སྲིད་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཤུགས་ད་ལྟ་བཞིན་ཡོད་ཕྱིན་ཆད་ཀྱི་བར་དེར། གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་ཐུག་ཀྱང་། ང་ཚོས་འབད་རྩོལ་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་རེད།

ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན། དངོས་གནས་ལས་འབྲས་དཔང་འཕེར་གྱི་ལས་ཀ་ཡིན་ལ། འཇིག་རྟེན་གྱི་སྐད་ཆའི་ཐོག་ནས་བཤད་ནའང༌ཡ་རབས་བཟང་སྤྱོད་དང༌། རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་རེ་འདུན་སྒྲུབ་པའི་ལས་འགན་ཞིག་ཆགས་ཡོད། རང་བཙན་དང་རང་བཙན་ཟེར་བ་དེ་མི་ཉུང་ཤས་ཤིག་གི་ཁེ་ཕན་གྱི་དོན་ལ་སྐད་ཆ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཞིག་རྩ་བ་ནས་མ་རེད། མ་གཞི་འདི་ལྟ་བུའི་གོ་བ་ལོག་སྒྲུབ་བྱེད་མཁན་མེད་ངེས་རེད། དཔེར་ན། ངོས་རང་ལ་ཆ་བཞག་ན་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་མིང་ཐོགས་ཡོད་ཀྱང༌། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ཁེ་ཕན་དོན་ལ་རང་བཙན་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད་པ་ཞིག་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད།

དེ་བཞིན་བོད་གཞུང་གི་གཞུང་ཞབས་མི་སྣ་ཉུང་ཤས་ཤིག་གི་ཁེ་ཕན་གྱི་དོན་ལ་བོད་རང་བཙན་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད་པ་ཞིག་ཀྱང་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད། དཔེར་ན། ངོས་རང་སྒེར་ལ་ཆ་བཞག་ན། བོད་རང་བཙན་གྱི་ལས་ཀ་སྒྲུབ་མི་དགོས་པ་བྱུང་ན། ངོས་ལ་དེ་ལས་དགའ་བ་གང་ཞིག་ཡོད། ང་དགེ་སློང་ཞིག་ཡིན་ལ། ལོ་ན་སོ་དྲུག་ལ་སླེབས་སོང༌། ཚེ་ལྷག་འདི་དོན་ཉུང་བྱ་ཉུང་ཞིག་བྱས་ཏེ། ཆོས་ཤིག་བྱས་ནས་བློ་འདུལ་རྒྱུ་ཞིག་བྱུང་ན་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག་པ་ལས། ལས་ཀ་ཡོང་ལ་མ་ཡོང་མང་པོ་ཞིག་བྱེད་རྒྱུའི་འདོད་པ་མི་འདུག་ལ། ཤེས་ཀྱི་ཡང་མི་འདུག འདི་ལྟ་བུའི་ལས་ཀ་བྱེད་མི་དགོས་པ་ཞིག་བྱུང་ན། ངོས་རང་དེ་ལས་དགའ་བ་མི་འདུག་པ་མ་ཟད། དེ་ལས་དགའ་བ་གང་ཞིག་ཡོད། དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཡིན། ངས་དྲང་པོ་བཤད་པ་ཡིན། ཁ་ཤས་ཀྱིས་གོ་བ་ལོག་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལས་ཆེ། མང་ཆེ་བ་འདི་ལྟར་དྲན་མཁན་མེད་ངེས་ཀྱང་། གཅིག་བྱས་ན་འགའ་ཤས་དེ་ལྟར་ཡོད་ཤས་ཆེ། མེད་ཀྱང་ཕྱོགས་སྔ་བླངས་ནས་ཞུས་པར་སྐྱོན་གང་ཡང་མི་འདུག གཅིག་བྱས་ན། ཕྱོགས་སྔའི་ནམ་མ་ལངས་པར། དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་ཉི་མ་ཤར། ཟེར་བ་ལྟ་བུ་ཆགས་ཡོད་ལས་ཆེ། འོན་ཏེ་གང་ལྟར་ཐལ་ཆ་གང་ཡང་མི་འདུག གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་རེད།

ང་ཚོས་རང་བཙན་དང་རང་བཙན་ཟེར་བ་དེ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་རེད། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་དེ་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་རེ་འདུན་ལ་བསྟུན་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་གི་ཡོད་པ་རེད། དེར་བརྟེན་ང་ཚོས་ལས་ཀ་དེ་སྒྲུབ་འོས་པ་དང༌། སྒྲུབ་དགོས་པ། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་པས། ཕྱི་ནང་སུ་ལ་བཤད་དགོས་བྱུང་ཡང་བཤད་ཆོག་གི་རེད། དཔེར་ན། ང་ཚོས་རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་ཞུ་དགོས་བྱུང་ཡང་ང་ཚོས་སྤོབས་པ་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་ཞུས་ཆོག་གི་རེད། ང་ཚོས་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ཀྱི་རེ་འདུན་དེའི་ཚབ་བྱས་ཏེ་ང་ཚོས་ཞུ་གི་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོས་འཛམ་གླིང་མཉམ་སྦྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ལ་ཡང༌། བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་རེ་འདུན་དེའི་ཚབ་བྱས་ནས་ང་ཚོས་ཞུ་གི་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོ་བོད་པ་ནང་ཚགས་ལ་སྐད་ཆ་ཤོད་སྐབས་སུའང༌། བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་རྣམས་ཀྱི་རེ་འདུན་གྱི་ཚབ་བྱས་ནས་ང་ཚོས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། གལ་སྲིད་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ཀྱི་རེ་འདུན་དེར་འགྱུར་བ་བྱུང་ན། ང་ཚོས་ལས་ཀ་འདི་བྱེད་དགོས་དོན་མི་འདུག མཁྱེན་སོང་ངམ། གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་རེད།

ཅ༽ མི་མང་གི་རེ་འདུན་དང་། སྒྲུབ་འོས་ཀྱི་རང་བཙན།

དེ་ལྟར་བོད་ཀྱི་རང་བཙན་དེ་ང་ཚོས་སྒྲུབ་འོས་པ་དང༌། སྒྲུབ་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན་ན། དེ་ང་ཚོའི་དམིགས་ཡུལ་ལ་བཞག་ནས་གང་འདྲ་བྱས་ནས་སྒྲུབ་དགོས་སམ་ཞེ་ན། རང་བཙན་ཟེར་བ་དེ་དོན་དག་ཆུང་ཆུང་མིན་པར་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཡིན་སྟབས། དེ་ལ་དཔགས་པའི་དཀའ་ངལ་མང་པོ་ཞིག་ཁྱད་གསོད་བྱས་ནས་སྒྲུབ་དགོས། འཛམ་བུ་གླིང་གི་འགྱུར་བ་དེ་གང་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་ཡོང་གི་ཡོད་མེད་ཤེས་དཀའ་ཡང་། ང་རང་ཚོའི་རང་བཙན་གྱི་གནས་ཚུལ་དེ་འཛམ་གླིང་གི་འགྱུར་བ་དང་། ཡང་ན་རྒྱ་ནག་རང་གི་འགྱུར་བ་གང་ཞིག་ཡིན་རུང༌། དེ་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་གྱི་འགྱུར་འགྲོས་དང་བསྟུན་ནས་ཕྱི་ནང་གི་རྟེན་འབྲེལ་མང་པོ་ཞིག་འཛོམས་པའི་ཐོག་ནས་སྒྲུབ་དགོས་པ་ལས། ལས་སླ་པོའི་ཐོག་ལ་ང་ཚོས་བདེ་སྡུག་གི་སྐད་ཆ་བཤད་ཤག་ཤག་དང༌། ཁྲིམས་རྩོད་རྒྱག་ཤག་ཤག་ཐོག་ནས་བྱེད་ཐུབ་པ་ཁག་པོ་རེད།

དེང་སང་འཛམ་བུ་གླིང་གི་སྒང་ལ་བདེན་པ་ཡོད་ཀྱང༌། ལས་ཀ་ཚང་མ་བདེན་པའི་ཐོག་ལ་འགྲོ་ཐུབ་ཀྱི་མེད། མི་ཚང་མས་ཁ་ནས་བདེན་པ་དང་འཚེ་བ་མེད་པ་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་དངོས་སུ་ལག་ལེན་བསྟར་སྐབས་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་སྟོབས་དང་ནུས་པའི་ཐོག་ནས་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་ལས། བདེན་པ་བདེན་ཐུབ་ཀྱི་ཐོག་ནས་འགྲོ་ཐུབ་པ་ཁག་པོ་རེད། སྔོན་མ་འདི་ག་མའེ་སོར་དུ་ཐོག་མར་འབྱོར་སྐབས། འདི་གར་གཞིས་མི་རྒན་པ་ཚོས་ཤེས་གསལ་ལྟར་ང་ཚོ་སྐད་ཆ་བྱུང༌བ་སྟེ། ང་ཚོ་དེ་རིང་སང་ཉིན་ལམ་སང་བོད་དུ་ཕྱིར་ལོག་ཐུབ་པ་ཁག་པོ་རེད། གཅིག་བྱས་ན་ལོ་ཤས་འགོར་སྲིད་ཅེས་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང༌། ད་ཆ་ལོ་བཅུ་གཉིས་ཙམ་ཕྱིན་པ་དང་། ད་དུང་ཡང་རྩ་བའི་ང་ཚོའི་ལས་ཀ་འདི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ནས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་རེ་འདུན་ཡིན་སྟབས་མུ་མཐུད་ཡུན་བསྲིངས་ཏེ་སྒྲུབ་དགོས།

འཛམ་གླིང་གི་གནས་ཚུལ་ལ་མཚོན་ན། ད་བར་ལོ་བཅུ་གཉིས་རིང་ལ་དེ་སྔ་ལོ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་གོང་དུ་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་སྙམ་པ་སྣང་བའི་ཡུལ་ལ་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་འདུག རྒྱ་ནག་རང་གི་གནས་ཚུལ་ལ་ཆ་བཞག་ཀྱང་འགྱུར་བ་ཤུགས་ཆེ་ཕྱིན་ཡོད། ང་ཚོས་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་རེ་འདུན་རང་བཙན་གྱི་ལས་འགུལ་དེ་ཐོག་མུ་མཐུད་ནས་ལན་དགུ་ཆད་མཐུད་ཀྱིས་འབད་རྩོལ་བྱེད་འོས་པ་ཞིག་དང༌། བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། དེ་ལྟར་བྱས་ན་བདེན་པའི་མཐའ་ཞིག་གསལ་ནས་གཞིས་བྱེས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚང་མ་གདན་འཛོམས་ནས་བཀྲ་ཤིས་ལོ་ལེགས་ཤིག་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཐག་ཆོད་པ་ཞིག་རེད་ལ། ང་ཚོས་ཡིད་ཆེས་གཙང་མ་བྱས་ཆོག་པ་ཞིག་རེད།

ད་ལྟ་ང་ཚོས་གཞན་ཡུལ་དུ་སྡོད་རིང་ལ་སོ་སོའི་འཚོ་བ་རང་འཚོ་གདེང་འཁེལ་བ་ཞིག་དང༌། དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཐོག་ནས་རྐང་པ་འཛུགས་ཐུབ་པ་ཞིག་མ་བྱུང་ན། ཕྱོགས་གཞན་གྱི་ཐོག་ཏུ་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་དཀའ་བས། གནས་ཚུལ་དེའི་ཐོག་ནས་གཞིས་ཆགས་བྱེད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་སྔར་ནས་མང་དུ་ཞུས་ཟིན་པས་ཚང་མས་མཁྱེན་གསལ་རེད། ད་དུང་ཡང༌། ང་ཚོས་དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཐོག་ནས་ནུས་པ་ཞིག་བསྐྱེད་མ་ཐུབ་ན། ང་ཚོར་གང་ཅིའི་ཐད་ནས་དཀའ་ངལ་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་སྟབས། ད་དུང་ང་ཚོ་ཚང་མས་འབད་བརྩོན་ཆེར་བསྐྱེད་ཀྱིས་ཡར་རྒྱས་ཐོག་ཤུགས་བསྐྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཞུ་རྒྱུ་དེ་ཡིན།

ང་ཚོས་སྤྱི་དངུལ་གསོག་འཇོག་བྱས་ནས་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ཕན་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པར་བརྟེན། ང་ཚོས་དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཆ་ནས་མཐའ་མ་འགག་པའི་ཡར་རྒྱས་གཏོང་དགོས་པའི་ཐོག་ང་ཚོས་རྩ་བའི་གནས་ཚུལ་ལ་བལྟ་དགོས། འདི་ནི་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་བསྟི་གནས་ཆེ་བ་ཞིག་ཡིན་པས། ཁྱེད་རང་ཚོས་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་དགོས། གོ་སྐབས་དང༌མཐུན་རྐྱེན་འཛོམས་ཡོད་སྟབས་ཤུགས་བསྐྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་ཞུ་དགོས་དོན་དེ་ལྟར་ཡིན། གཞན་དག་ཞུ་རྒྱུ་མི་འདུག ཚང་མས་མཁྱེན་མུས་ལྟར་རེད། སྔར་ཡང་མང་པོ་ཞིག་ཞུས་ཟིན་པ་རེད། ད་ལྟ་དབང་རྡོར་ལགས་ནས་གནས་ལུགས་ཞིབ་པ་གསུང་རྒྱུ་ཡོད་པ་རེད།

ཆ༽ སྦག་ས་ཆོས་སྒར་དང་། དགེ་འདུན་པའི་ཞིང་ལས།

དེ་ནས་འདིར་སྦག་ས་ཆོས་སྒར་ནས་ཕེབས་པའི་དགེ་འདུན་པ་རྣམས་བར་ལམ་སྦག་སར་དངོས་གནས་སྐུ་མཉེལ་པོ་བྱུང་འདུག ངོས་ནས་དེ་རིང་ངོ་སྤྲོད་ཅིག་ཞུས་ན་ལེགས་པར་སེམས། སྦག་ས་ནས་ཕེབས་པའི་དགེ་འདུན་ཚོ་གནས་ཚུལ་དམིགས་བསལ་ཅན་ཆགས་ཡོད། བོད་ནས་རྒྱ་གར་ལ་ཕེབས་པའི་དགེ་འདུན་པ་སྟོང་ཕྲག་ལྔ་དྲུག་བར་ཡོད། དེ་དག་ཚང་མར་དམིགས་བསལ་གྱི་ཐོབ་ཐང་དགོས་པའི་སྐོར་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་མཚོན་པས་རོགས་རམ་ཚོགས་པ་ཁག་ལ་ཞུས་པ་ཡང་མེད་ལ། ཞུས་པས་ལ་དག་ཐབས་མེད། ང་ཚོའི་གྲྭ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ས་ཞིང་གི་ལས་རིགས་བྱེད་རྒྱུ་འདི་འོས་པོ་མི་འདུག འབུ་སྲིན་མང་པོ་ཤི་འགྲོ་གི་འདུག་ཅེས་པ་དེ་ལྟར་ཡིན་ནའང་། དེང་སང་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འདི་འདྲ་ཞིག་ལ་གྱར་ཡོད་སྟབས་གང་འདྲ་བྱེད་དགོས་སམ། མ་འོས་པ་དང༌། མི་བཟོད་པ་གཅིག་མཐོང་གི་འདུག མཐོང་ནའང་གནས་སྐབས་རིང་བྱེད་ཐབས་མི་འདུག

ང་ཚོའི་དགེ་འདུན་པ་སྟོང་ཕྲག་ལྔ་དྲུག་ཙམ་ཡོད་པ་དེ་དག་གི་ནང་ནས་མང་ཆེ་བ་ལམ་བཟོར་འགྲོ་མཁན་ལམ་བཟོར་ཕྱིན། གཞིས་ཆགས་ལ་འགྲོ་མཁན་གཞིས་ཆགས་ལ་ཕྱིན་ཏེ་དེ་སྔ་འདི་ག་མའེ་སོར་གཞིས་སྒར་ཐོག་མར་ཆགས་པའི་སྐབས་སུ་འདིའི་ནང་ལ་དགེ་འདུན་པ་ཡོད། དེ་བཞིན་ཨོ་རི་ས་སོགས་གང་སར་དགེ་འདུན་པ་མང་པོ་སླེབས་ཡོད། ཅམ་པ་དང༌། ཀུ་ལུ་སོགས་ཀྱི་ཁུལ་ལའང་དགེ་འདུན་པ་མང་པོ་ལམ་བཟོར་ཕེབས་ཡོད། སྦག་སའི་དགེ་འདུན་པ་རྣམས་གང་འདྲ་རེད་དམ་ཞེ་ན། བོད་ལ་ང་རང་ཚོའི་ཡོད་ན་མེད་ན་གཅིག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དེ་རེད། ཆོས་དེ་སྤུས་དག་པོ་ཡོད་ཐག་ཆོད་རེད། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྟེང་དུ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་འབྲང་སྤྱིར་བཏང་ས་ཡ་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་ཡོད། དེའི་ནང་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་སྤུས་དག་ཤོས་ཆ་ཚང་བ་ཡོད་པ་ནི་བོད་གཅིག་པུ་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་རེད། དེ་དག་བོད་པས་གསར་དུ་བཟོས་པ་མིན་པར། རྒྱ་གར་ནས་ཚུར་བསྒྱུར་བ་ཤ་སྟག་རེད། བཀའ་འགྱུར་པོད་བརྒྱ་ཙམ་ཞིག་དང༌། བསྟན་འགྱུར་པོད་ཉིས་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད། རྩ་བའི་ཁུངས་དེ་རྣམས་ལ་གཏུགས་ཏེ་བཤད་སྒྲུབ་ཉམས་ལེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་སྟབས། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་སྤུས་དག་ཤོས་དང༌། ཆ་ལག་ཚང་ཤོས་དེ་བོད་ལ་ཡོད་པ་ནང་བཞིན། གཞན་དག་ལ་ཕལ་ཆེར་མེད་པ་ལྟ་བུ་རེད།

དེས་ན་ང་ཚོས་ཆོས་དེ་དག་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་འོས་པ་དང༌། བྱེད་དགོས་པ་གཅིག་ཆགས་ཡོད། དེ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་པ་ལ་དཔེ་ཆ་ཡོད་པ་གཅིག་པུས་འགྲིགས་ཐབས་མེད། དཔེ་ཆ་ཟེར་མཁན་དེ་ཕྱིའི་དངོས་པོ་ཞིག་རེད། དཔེ་ཆ་ཡོད་ཀྱང་དེའི་ནང་དོན་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་ཤེས་པ་ཞིག་དང༌། དེའི་དོན་དག་གོ་རྟོགས་ཐུབ་པ་ཞིག་མ་བྱུང་ན། དཔེ་ཆ་ཡོད་པ་གཅིག་པུས་ཕན་ཐོགས་དེ་ཙམ་མེད། དཔེར་ན། དཔེ་མཛོད་ཁང་དུ་དཔེ་ཆ་ཧ་ཅང་སྣ་འཛོམས་ཡོད་ཀྱང་དེ་ནི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཤི་རོ་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་ལས་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་མེད། ད་ནི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་གསོན་པ་གང་དུ་དགོས་སམ་ཞེ་ན། མིའི་ཀླད་པའི་ནང་ལ་ཡོད་དགོས། མིའི་ཀླད་པའི་ནང་ལ་ཉར་ཚགས་ལེགས་པར་བྱས་ལ། དོན་དག་ཤེས་པ་ཞིག་དང༌། ཤེས་ནས་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་ནས་འགྲོ་ཐུབ་མཁན་ཞིག་བྱུང་ན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་ལ་དགོས་རྒྱུ་དེ་རེད། དེ་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་ཆ་ཚང་བ་དེ་བོད་ལ་མ་གཏོགས་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་སྟབས། ང་ཚོས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་དགོས་པ་དེ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་འོས་འགན་ལྟ་བུ་ཆགས་ཡོད།

ཇ༽ ནང་ཆོས་སློབ་གཉེར་ཁང་དང་། གཞིས་ཆགས་སུ་གནས་སྤོས།

ཆོས་སྐད་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན། འགྲོ་བ་ལྷ་དང་བཅས་པའི་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་འབྱུང་ཁུངས་དང༌། སྤྱིར་བཏང་གི་ཐོག་ནས་བཤད་ན། ཆོས་ཞེས་པ་དེ་ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་ཁོངས་གཏོགས་ཡིན་ཞིང་། ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་ཤིག་ལ་ངོས་བཟུང་ནའང༌། ཤེས་བྱའི་རྣམ་གྲངས་རྣམས་འཛམ་གླིང་སྤྱི་ལ་དབང་བ་ཞིག་རེད། མི་རིགས་སོ་སོའི་ཁྱད་ཆོས་འདྲ་མིན་གྱི་ཤེས་རིག་གང་ཞིག་ཡིན་ནའང་འཛམ་གླིང་སྤྱིའི་ཁྱད་ནོར་ལྟ་བུ་ཆགས་ཡོད། མི་རིགས་སུ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་རུང་རང་གི་ཤེས་རིག་སྲུང་སྐྱོབ་དང༌། ཉར་ཚགས་བྱ་རྒྱུ་དེ་འོས་པ་དང༌། དྲང་བདེན་གྱི་ལས་ཀ་ཞིག་ཆགས་ཡོད།

དཔེར་ན། འཛམ་གླིང་རྒྱལ་སྤྱིའི་ནང་དུའང་ཤེས་རིག་སྲུང་སྐྱོབ་སྐོར་ལ་ལས་ཀ་མང་པོ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་འདུག ང་ཚོའི་ཤེས་རིག་དྲག་ཤོས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་འདི་ཡིན་པས། དེ་ང་ཚོས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་པ་ནི་འོས་ཤིང་འཚམས་པ་ཡིན། དེ་ནི་བོད་མི་རིགས་གཅིག་པུའི་དོན་ཙམ་ཡིན་པར། འཛམ་གླིང་སྤྱིའི་ཤེས་རིག་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་པའི་ལས་ཀའི་ཆ་ཤས་ཤིག་རེད། གཉིས་ནས་རྒྱ་གར་ནང་དུ་ཆ་བཞག་ན། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་འདི་རྒྱ་གར་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་པས། འདི་རྒྱ་གར་གྱི་ཤེས་རིག་གི་ཆ་ཤས་ཤིག་རེད། དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ནས་ལྔ་བཅུ་ང་དགུའི་ལོར་ང་ཚོ་མ་སུ་རིར་ཡོད་སྐབས་རྒྱ་གར་གྱི་སྲིད་བློན་ནེ་རུ་དམ་པ་དེར་བོད་ནས་ཡོང་བའི་གྲྭ་པ་སྤྱི་བྱིངས་ལམ་བཟོ་སོགས་ལ་མ་ཕྱིན་ཐབས་མེད་ཀྱང༌། དེའི་ནང་དུ་མཁས་པ་དང༌། མཁས་པའི་སློབ་གཉེར་མུ་མཐུད་ནས་བྱེད་མཁན་ཉུང་ཤོས་ལའང་སྟོང་ཕྲག་གཉིས་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་དག་དམིགས་བསལ་བྱས་ནས་སློབ་གཉེར་མུ་མཐུད་དེ་བྱེད་རྒྱུ་ཡོང་བ་ཞིག་མ་བྱས་པར་ཐབས་མི་འདུག་ཅེས་བཀའ་མོལ་ཞུས་ནས་མཐའ་མ་ཆིག་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་ལ་གཏན་འཁེལ། དེ་ཡང་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་བཞི་ནས་རྒྱ་གར་ནང་དུ་སླེབས་པའི་མི་འབོར་མང་ཤོས་དེ་དགེ་ལུགས་ཆགས་པ་དང་། དེའི་འོག་ཏུ་ས་སྐྱ། དེ་ནས་བཀའ་རྒྱུད། རྙིང་མ་གཉིས་ཡིན་པ་ཡོད།

ང་ཚོའི་བསམ་བློ་ལ་སྦག་སར་སློབ་གཉེར་བྱེད་མཁན་ཁེ་གཙང་གི་རིས་མེད་ཆོས་སྒར་སློབ་གཉེར་ཁང་ཡག་པོ་ཞིག་བཟོས། དེ་ལ་མཐུན་རྐྱེན་ཡང་དམིགས་བསལ་གྱི་ཐོག་ནས་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་བསམ་བློ་འཁོར་བ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་སྦག་སར་ས་གནས་ཆགས་བབས་ཀྱིས་ཚ་བ་ཆེ་ཞིང༌། གང་ཅིའི་མཐུན་རྐྱེན་མ་འཛོམས་པའི་དབང་གིས་དགེ་འདུན་མང་པོ་འདས་གྲོངས་གྱུར། མང་པོ་ཞིག་ནད་པ་ཆགས། དགེ་འདུན་མང་པོ་ཐུགས་སེམས་མི་བདེ་བ་སོགས་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་བྱུང་བར་བརྟེན། ཆོས་སྒར་དེ་རྒྱ་གར་ནང་སྤོ་ཐབས་བྱས་ཀྱང༌། ཝར་ཎར་ཉིས་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་ཞིག་མ་གཏོགས་ཡོངས་རྫོགས་མ་ཚུད་སྟབས་དགེ་འདུན་བྱིངས་རྣམས་ཀྱི་འཚོ་ཐབས་བརྟན་པ་ཞིག་རང་གལ་ཆེ་བར་བསམས་ནས་བོད་མི་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་ས་ཆའི་སྒང་ལ་སྤོ་རྒྱུ་དང༌། བོད་མི་སྤྱི་འགྲེའི་ས་ཁང་སྐལ་ཐོབ་ལེན་རྒྱུར་གཏན་འཁེལ་བ་རེད། སྦག་སའི་དགེ་འདུན་རྣམས་རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་སྤོ་སྟངས་དེ་ལྟར་རེད།

སྦག་ས་ནས་ཕེབས་པའི་དགེ་འདུན་རྣམས་གནས་ཚུལ་དམིགས་བསལ་ཅན་ཞིག་ཡིན་ལུགས་གཙོ་བོ་རྒྱ་གར་གཞུང་དང༌། རོགས་རམ་ཚོགས་པ་ཁག་ལའང་གནས་ཚུལ་འགྲེལ་བཤད་དེ་ལྟར་ཞུ་དུས། གནས་ཚུལ་དེ་ཡང་དག་པ་དང༌། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པར་གཟིགས་ནས་དམིགས་བསལ་གྱི་ཐུགས་སྣང་དང༌། དམིགས་བསལ་གྱི་རོགས་རམ་ཐོབ་པ་བྱུང་བ་རེད། ད་ལྟ་ལས་ཀ་འགོ་འཛུགས་སྐབས་ཡིན་སྟབས་ལས་ཀ་མང་པོ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་ཀྱང་། རིམ་པས་རིམ་པས་གནས་ཚུལ་ཡག་པོ་ཞིག་ཆགས་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཡོད། ཡག་པོ་ཡོང་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག དེ་ཆགས་པའི་མཚམས་ལ་དགེ་འདུན་པ་ཚོ་ནས་ཀྱང་དང་པོའི་དམིགས་ཡུལ་གཞིར་བཟུང་ཚང་མས་སློབ་གཉེར་གྱི་ཐོག་ལ་ཤུགས་བརྒྱབ་ནས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་མཁས་པ་མང་པོ་ཐོན་ཐུབ་པའི་ལས་འགན་ཁུར་དགོས་ཀྱི་རེད།

དེ་བཞིན་གཞིས་ཆགས་མི་མང་སྤྱི་བྱིངས་ཚོའི་ཐོག་ནས་ཀྱང་དགེ་འདུན་པ་འདི་དག་གི་འགྲོ་སྟངས་མི་འདྲ་ཞིག་འདུག གང་འདྲ་ཡིན་ནམ་བསམ་པ་ཡོང་གི་མ་རེད་ལ། གནས་ཚུལ་དེ་ལྟར་ཡིན། བར་ལམ་དགེ་འདུན་པ་ཚོའི་འགྲོ་སྟངས་སྐོར་ལ་རྒྱལ་སྤྱིའི་རོགས་རམ་ཚོགས་པའི་འགོ་བྱེད་མཁན་ཞིག་རྒྱ་གར་ལ་ལྟ་སྐོར་དུ་སླེབས་པ་དེའི་ལས་བསྡོམས་ནང་ལ། རྒྱ་གར་ནང་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བའི་ནང་ལ་རྙོག་དྲ་ཚ་ཤོས་ཐོན་སྐྱེད་མེད་པའི་མི་གྲྭ་པ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་འདུག དེ་རྣམས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་བཟོ་རྒྱུ་ཁག་པོ་འདུག་ཅེས་བྲིས་ཡོད། དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་མ་རེད། གྲྭ་པ་སྤྱི་བྱིངས་ཚང་མ་བོད་མི་སྤྱི་མཚུངས་བྱས་ནས་ལམ་བཟོ་དང༌། གཞིས་ཆགས་ལ་ཕྱིན་ཡོད་པ་ལས་དམིགས་བསལ་གང་ཡང་མེད། སྦག་སའི་དེ་རྣམས་གནས་ཚུལ་དམིགས་བསལ་ཅན་ཞིག་ཡིན་པའི་འགྲེལ་བཤད་གོང་དུ་ཞུས་པ་ལྟར་རེད། གནས་ཚུལ་དེ་རྣམས་ངོ་སྤྲོད་ཀྱི་ཚུལ་དུ་ཞུས་པ་ཡིན། ད་གཞན་དག་ཞུ་རྒྱུ་གང་ཡང་མི་འདུག ཚང་མས་ད་ལྟ་བར་དུ་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་རེད། ད་དུང་ཡང་ཤུགས་བསྐྱེད་ནས་སོ་སོའི་སྐབས་སུ་བབས་པའི་ལས་འགན་གང་ཡོད་པ་དེ་སོ་སོའི་ནུས་པ་གང་ཡོད་པ་བཏོན་པའི་ཐོན་ནས་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ཉ༽ མི་སྡེའི་སྤྱི་ཚོགས་དང་། རང་ནུས་ཀྱི་ཞབས་འདེགས།

ང་ཚོ་འདིར་མི་སྡེ་ཞིག་གཞིས་ཆགས་དགོས། དེ་འདྲའི་མི་སྡེ་དེ་དེང་དུས་དང་མཐུན་པའི་ཐོག་ནས་ཆགས་དགོས་དུས་དེ་ལ་ལས་རིགས་མང་པོ་དགོས་ཀྱི་འདུག དཔེར་ན་སྨན་ཁང༌། སློབ་གྲྭ། ཐོན་སྐྱེད་སྐོར་ལ་ཆ་བཞག་ན། ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་ལ་འཐག་ལས། འབྲོག་ལས་སོགས་འདྲ་མི་འདྲ་མང་པོ་ཡོད། འཁོར་ལོ་མང་པོ་ཞིག་བེད་སྤྱོད་དགོས་ཀྱི་ཡོད་སྟབས་འཁོར་ལོ་ཉམས་གསོ་བྱེད་སའི་བཟོ་ལས་ཁང་ཆུང་ཆུང་སྦྱོང་བརྡར་ཁང་ (Workshop) ཟེར་བ་ལྟ་བུ་མང་པོ་ཆགས་ཡོང་གི་རེད། མི་སྡེ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་བ་ལ་དེ་དག་ཚང་མ་མེད་དུ་མི་རུང་བའི་གནས་ཚུལ་ཤ་སྟག་རེད།

དེ་དག་ཚང་མ་མི་གཅིག་གིས་བྱེད་མི་ཐུབ་ལ། མི་ཚང་མས་མཉམ་དུ་བྱེད་ཐབས་ཀྱང་མེད། ལས་རིགས་གང་དང་གང་ཡིན་པ་དེ་ག་དེ་གའི་སློབ་སྦྱོང་བྱས་པའི་མི་ཚོས་ཤུགས་བསྐྱེད་ནས་ནུས་པ་འདོན་དགོས། ང་ཚོའི་རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་མི་སྡེ་ཞིག་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུ་ཡིན་ན་ཡང༌། ཡར་རྒྱས་གཏོང་བའི་ཐབས་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པ་དང༌། སྡེ་ཚན་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་སྟབས། ཡན་ལག་སྡེ་ཚན་སོ་སོའི་ནང་གི་ལས་རིགས་སློབ་སྦྱོང་དམིགས་བཀར་བྱས་པ་ཚོས་སྡེ་ཚན་སོ་སོའི་ནང་ལ་ཤུགས་བརྒྱབ། ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་ནས་ཕྱར་བ་གྲུ་འདེགས་བྱས་ཏེ་ཕྱོགས་སོ་སོའི་ནས་ཡར་རྒྱས་བཏང༌། ནུས་པ་བསྐྱེད་ན། ནུས་པ་ཚུར་བསགས་ཡོང་དུས་ང་ཚོའི་མི་སྡེ་ཡོངས་རྫོགས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་གི་རེད། དེས་ན་ཕྱོགས་སོ་སོའི་ལས་རིགས་མི་རེ་ངོ་རེའི་ནང་ལ་ཡོད་མཁན་ཚོས་ད་བར་དུ་ཧུར་ཐག་བྱས་ཡོད་ལ། ད་དུང་ཡང་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱས་ནས་ཤུགས་རྒྱག་དགོས་ཞེས་ཞུ་རྒྱུའི་སྙིང་པོ་དེ་ཡིན།

ལྷག་དོན་ན་གཞོན་བར་ལམ་སློབ་གྲྭ་ཁག་ལ་ཕྱིན། གཞི་རིམ་གྱི་འཛིན་གྲྭ་ཐོན། མཐོ་རིམ་སློབ་གྲྭ་སོགས་ལ་འགྲོ་བཞིན་པ་དང༌། འགྲོ་མཁན་ཕོ་མོ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་ཚོས་རིམ་པ་རིམ་པས་སོ་སོའི་ནུས་པ་དང་འཚམས་པ། སོ་སོའི་ཤེས་ཡོན་དང་རན་པའི་ལས་རིགས་གང་འདྲ་ཞིག་ཡར་རྒྱས་གཏོང་ཐུབ་པ་དང༌། འགན་ཁུར་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོད་ན་ཚང་མས་ནུས་པ་བསྐྱེད་ནས་འགན་ཁུར་བྱེད་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་རེད། ད་ལྟ་བར་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་ཀྱི་འདུག་པར་དགའ་པོ་བྱུང༌། སློབ་སྦྱོང་བྱས་པའི་དགོས་དོན་རང་གི་སྤྱི་ཚོགས་དེ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུའི་ཞབས་འདེགས་ཞུ་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེ་ཤོས་རེད། དེའི་ཐོག་ལ་དངོས་སུ་སོ་སོའི་ཤེས་ཡོན་བེད་སྤྱོད་བྱེད་སའི་མཚམས་སུ་སླེབས་ན་ཚང་མས་ཤུགས་སྐྱེས་ཧུར་ཐག་གནང་ཤོག་ཨང་།

ཏ༽ ཡིད་ཆེས་མཐུན་སྒྲིལ་དང་། རྒྱ་གར་གྱི་བཀའ་དྲིན།

རྟག་པར་ཞུ་མུས་ལྟར་ཚང་མ་དམ་ཚིག་མཐུན་པོ་དགོས་པ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དམ་ཚིག་མཐུན་ན་ཡིད་ཆེས་ཡོང་གི་རེད། ཡིད་ཆེས་བྱུང་ན་ང་ཚོས་ལས་ཀ་གང་ཡང་སྒྲུབ་ཐུབ་ཀྱི་རེད། དམ་ཚིག་མཐུན་པོ་མ་བྱུང་ན་ཡིད་ཆེས་ཡོང་གི་མ་རེད། ཡིད་ཆེས་མེད་ན། ངས་སྐད་ཆ་ཞིག་བཤད་དགོས་བྱུང་ན་ཡང་ཁག་པོ་རེད། དེ་བཞིན་སུ་དང་སུས་སྐད་ཆ་བཤད་དགོས་བྱུང་ན་ཁག་པོ་རེད། སོ་སོས་བསམ་པ་རྣམ་དག་གི་སྐད་ཆ་བཤད་པ་ཡིན་ན་ཡང་ཕར་ཕྱོགས་དེས་གོ་བ་གང་འདྲ་ཞིག་བརྒྱབ་ཡོང་ཆ་མ་མཆིས་པ་རེད། གོ་བ་ལོག་སྒྲུབ་ཆགས་ཡོང་དུས། དགེ་གཅིག་ཐོན་ན་བསམ་སྟེ་བཤད་པ་ཡིན་ན་ཡང་སྐྱོན་ལ་འགྲོ་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཡོང་གི་རེད། དེ་གང་གིས་ལན་པ་རེད་ཟེར་ན་ཡིད་ཆེས་ཡོད་མེད་ལ་ཐུག་ཡོད། ཡིད་ཆེས་ཡོད་ན་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུ་ཡོང་གི་རེད་ལ། གོ་བསྡུར་བྱེད་རྒྱུ་ཡོང་གི་རེད། རྩ་བ་དམ་ཚིག་ལ་ཐུག་པ་རེད། དམ་ཚིག་དགོས་ཀྱི་རེད།

ང་རང་ཚོ་བོད་རིགས་ནང་ཁུལ་དམ་ཚིག་དང་མཐུན་སྒྲིལ་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་མ་ཟད། ཡུལ་འདིའི་མི་ཚོ་ལ་མཐུན་སྒྲིལ་བྱེད་རྒྱུ་ཡང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། མ་གཞི་ད་ལྟ་ཡག་པོ་ཡོད་པ་འདྲ། ད་དུང་ཡིན་ན་ཡང་ཚང་མས་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས། ང་རང་ཚོའི་དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་གནས་སྟངས་ཐོག་ནས་ཀྱང་ཡུལ་མི་ཚོ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད། ད་ལྟ་ང་ཚོ་ཐོག་མའི་འགོ་འཛུགས་ཙམ་ཡིན་རུང༌། རིམ་པས་ང་ཚོའི་དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཤུགས་ཆེ་རུ་ཕྱིན་མཚམས་གཡས་གཡོན་གྱི་རྒྱ་གར་ཡུལ་པ་ཚོ་དང༌། ང་ཚོ་ཕན་ཚུན་རོགས་རམ་གྱི་ཐོག་ནས་ང་ཚོའི་ནུས་པ་འདོན་དགོས་ཀྱི་རེད། ཡུལ་མི་ཚོ་དང་མཐུན་པོ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

གཞི་ནས་ང་ཚོ་བསམ་བློ་ཐོངས་དང༌། ཡུལ་མི་ཚོ་ཧ་ཅང་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་རེད། གཙོ་བོ་རྒྱ་གཞུང་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་རེད། ཡང་སྒོས་མའེ་སོར་མངའ་སྡེའི་གཞུང་ཧ་ལས་པའི་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་རེད། མངའ་སྡེ་འདིའི་ནང་ལ་ད་ལྟ་སླེབས་ཟིན་པའི་བོད་མི་ཕལ་ཆེར་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་བརྒལ་བ་ཡོད། ད་དུང་ཡང་ང་ཚོས་ཨུ་ཚུགས་བྱས་ནས་མའེ་སོར་ལ་བོད་མི་སྟོང་ཕྲག་ཁ་ཤས་ལེན་ཐུབ་ན་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་ཞུ་གི་ཡོད། རེ་བ་ཡང་ཡོད་རེད། རྒྱ་གར་གྱི་མངའ་སྡེ་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་མི་འདྲ་བའི་བོད་མིར་དམིགས་བསལ་གྱི་གཟིགས་རྟོག་གནང་ཡོད་སྟབས། དེའི་ཆ་ནས་ང་ཚོར་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་རེད།

རྒྱ་གར་ཡུལ་པ་འདི་རྣམས་ལ་འབྲེལ་བ་ཡག་པོ་དང༌། མཐུན་སྒྲིལ་ཡག་པོ་བྱེད་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཚང་མས་དམ་ཚིག་གཙང་མ་བྱས། ཡུལ་པ་ཚོར་ཆ་བཞག་ན་སྤྱིར་བཏང་ང་རང་ཚོ་མི་གཅིག་པ་རེད། བདེ་བ་ཆུང་ཆུང་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་འདོད་པ། སྡུག་བསྔལ་ཆུང་ཆུང་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་མི་འདོད་པ། ཕྲན་བུ་ཕྲན་བུ་མདོག་དབྱིབས་མི་འདྲ་བ་དང༌། ཟ་ལུགས། འཐུང་ལུགས་མི་འདྲ་ཙམ་ཞིག་མ་གཏོགས་ཚང་མ་བདེ་སྐྱིད་འདོད་མཉམ་རེད། གནས་ཚུལ་དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་ཀྱང་ཚང་མ་འཆམ་པོ་བྱེད་དགོས། མཐུན་པོ་བྱུང་ན་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་མིན་ཞུ་རྒྱུ་མེད། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༣ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༡༥ ཉིན་མེ་སོར་བེལ་ཀོབ་གཞིས་ཆགས་གསར་རྙིང་སེར་སྐྱ་མི་མང་ཡོངས་རྫོགས་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ གཞིས་ཆགས་ཀྱི་གྲུབ་འབྲས་དང་། འགོ་ཁྲིད་ཀྱི་དཀའ་ངལ།

ང་རང་ཚོའི་སྦེལ་ཀོབ་གཞིས་ཆགས་འདི་གཞིས་སྒར་ཆེ་ཤོས་ཤིག་རེད། བར་ལམ་ཡར་རྒྱས་ཆེན་པོ་ཕྱིན། ན་ནིང་ད་ལྟའི་བར་ལ་ཡང་འགྱུར་བ་ཐེབས་པ་དང་། གང་ས་ནས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་བཞིན་ཡོད། རྡོ་དོན་ཕྱི་ལ་ཁྲ་ཁྲ་ཟིང་ཟིང་གང་ཞིག་ཡོད་ཀྱང༌། ཁྱེད་རང་ཚོའི་ངོ་གདོང་རང་ནས་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་ཀྱི་འདུག ཐོག་མར་ཡོང་མཁན་གྱི་མི་ཚང་མར་རྒྱུས་མངའ་ཡོད། དེ་ཡང་སྔར་འདིར་སླེབས་མ་ཐག་གི་སྐབས་ལ་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་བྱུང་སྟེ། མི་ཚང་མའི་གདོང་གཤིས་ལོག་པ་དང་། ཚང་མར་ཡུལ་ལོག་གང་ལ་གང་འཚམ་ཐེབས་པ་སོགས་ཀྱིས་དངོས་གནས་དཀའ་ལས་ཁག་པོ་བྱུང་བ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་ཁྱེད་རང་ཚོས་དཀའ་ངལ་ཁྱད་བསད་བྱས་ཐོག ང་ཚོ་ཐུག་འཕྲད་སྐབས་སུ་གང་ཡང་བྱེད་ཀྱི་མ་རེད། དཀའ་ལས་རྒྱོབས་ཤིག རྗེས་སུ་གཅིག་ཡོང་གི་རེད་ཅེས་རེ་བ་འདོན་བཞིན་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀྱང་ཁ་ལ་ཉན་པོ་བྱས་ཏེ་ཧུར་ཐག་བྱས་པའི་ལག་རྗེས་ལ་ད་ཆ་གཞི་ནས་རྣམ་འགྱུར་རྦད་དེ་འགྱུར་བ་དང་། དེ་ཡང་ཕྱིའི་རྣམ་འགྱུར་ཙམ་མ་ཟད་མིའི་ངོ་གདོང་ཚུན་ཆད་བཟོ་ལྟ་ཐོན། ཚང་མའི་གྱོན་གོས་སོགས་གང་ཅིའི་གནས་སྟངས་ཡག་ཐག་ཆོད་ཆགས་འདུག དངོས་གནས་དགའ་པོ་བྱུང༌།

ཚང་མས་ལོ་མང་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པའི་ལག་རྗེས་རེད། གཞིས་སྒར་གྱི་མི་སྤྱི་དང༌། ལྷག་པར་འགོ་སྟོད་འབྱོར་མཁན་ཁྱེད་རང་ཚོས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་སྟེ་ཐོག་མའི་སྲོལ་བཏོད་པ་ཡིན་སྟབས་དམིགས་བསལ་གྱི་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། དེ་བཞིན་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་རྣམས་ཀྱང་ལོ་མང་སྦྲེལ་ཏེ་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ཡོད། ལས་ཀའི་འགོ་ཁྲིད་བྱེད་མཁན་དེ་རྣ་བ་འཇམ་པོ་མེད་ལ། མི་མང་པོ་ཞིག་གི་འདོད་པར་བསྟུན་དགོས་ཀྱི་ཡོད་སྟབས། གཅིག་གི་འདོད་པར་ཕྱིན་ནའང་གཅིག་ཤོས་ཀྱི་འདོད་པར་འགྲོ་གི་མ་རེད། ཡང་གཅིག་གི་འདོད་པར་ཕྱིན་རུང་གཅིག་ཤོས་ཀྱི་འདོད་པར་མ་ཕྱིན་པ་སོགས་ཀྱིས་ཡག་དང་ཉེས་ཞེས་ཟེར་ནས་དངོས་གནས་རྣ་བར་ན་ཟུག་སྐྱེ་བའི་སྐད་ཆ་རྟག་ཏུ་ཐོས་དགོས་པ་ལྟ་བུའི་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་རེད།

ཕྱོགས་གཅིག་ནས་མི་མང་པོའི་འགོ་ཁྲིད་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། གཉིས་ནས་ང་ཚོ་གཞན་ཡུལ་དུ་གྱར་ཏེ་བདེ་སྡུག་ལྟ་རྟོག་ཚང་མ་གཞན་ལ་རེ་ནས་བྱེད་དགོས་པ་ལས། སོ་སོས་ལམ་སེང་བྱས་ཆོག་མེད། འོན་ཀྱང་ཁྱི་ཁ་རྡོ་ལེན་སོ་སོའི་མིས་བྱེད་དགོས་ཀྱི་ཡོད་སྟབས་དཀའ་ངལ་སྣོན་མ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང་སྙུགས་བསྲིངས་ཤིང་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་དེ་ལོ་མང་གཞུང་དང་མི་མང་གི་ཞབས་འདེགས་ཧུར་ཐག་ཞུས་པ་རེད། དེ་བྱས་རྗེས་ཆེན་པོ་རེད། ཁྱེད་རང་འགོ་ཁྲིད་ཀྱིས་གཙོས་པའི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོ་ལའང་དམིགས་བསལ་གྱི་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད།

ཁ༽ དཔལ་འབྱོར་ཡར་རྒྱས་དང་། ཤེས་རིག་གི་འཚོ་བ།

མ་གཞི་སྔོན་མ་ནས་སྐད་ཆ་རིམ་པར་བྱུང་བ་ལྟར། བསྐྱར་ཟློས། ཡང་ཟློས། གསལ་སྐྱོར་བྱས་ནས་དགོས་པ་མི་འདུག་ཀྱང་། ཚང་མས་ད་དུང་ཡང་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་བའི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་དགོས། གཞིས་སྒར་འདི་གྲས་ང་རང་ཚོའི་དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་གཞི་རྩ་ལྟ་བུ་ཆགས་ཡོད་སྟབས། དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་བའི་ཐབས་ཤེས། དེ་ཡང་སོ་སོའི་ཁྱིམ་ཚང་ཙམ་དུ་མ་ཟད། བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་སྤྱིའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་བཟང་དུ་འགྲོ་བའི་དོན་དུ་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཐོག་ནས་ཤུགས་རྒྱག་ཐུབ་ཐབས་སྐོར་ལ་སྔ་ལོ་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་ལྟར། དེ་དག་བསམ་བློ་བཏང་ན་ཡག་པོ་རེད། ད་དུང་ཡིན་ན་ཡང་ཡར་རྒྱས་གཏོང་དགོས།

དེ་དང་ཆབས་ཅིག་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཤིག་གི་ནང་ལ་ཟ་རྒྱུ་འཐུང་རྒྱུ་གཅིག་པུས་མི་འགྲིགས་པར། ཤེས་རིག་གི་འཚོ་བ་ཡོད་དགོས། ཟ་རྒྱུ་འཐུང་རྒྱུའི་འཚོ་བ་ཡང་དགོས་ལ། བག་ཕེབས་པོའི་གནས་ཡིད་དུ་འོང་བའི་འཚོ་བ་ཡང་དགོས་ཀྱི་རེད། དེ་ལྟར་ཡིན་སྟབས་ཞར་དང་ཞོར་ལ་སོ་སོའི་ནང་ཁྱིམ་གྱི་སྒོ་འགྲམ་ལ་མེ་ཏོག་འདེབས་འཛུགས་བྱེད་དགོས། འགའ་ཤས་ཀྱིས་ཕྲན་བུ་བཙུགས་འདུག་པ་དེ་དག་ཡག་པོ་རེད། མེ་ཏོག་དང༌། ཤིང་སྣས་མཚོན་པའི་འདེབས་འཛུགས་བྱེད་དགོས། ཟ་རྒྱུ་འཐུང་རྒྱུ་གཅིག་པུའི་དོན་དུ་མིན་པའི་བལྟ་སྣང་ལ་བབས་ཆགས་ཤིང་། འདྲ་ཆགས་པོ། ལྡུམ་རའི་རྣམ་པ་ལྟ་བུ་ཆགས་ཐུབ་ན། དེ་ཡང་མིའི་འཚོ་བར་དགོས་མཁོ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། ཐོག་མར་ང་ཚོ་ཟ་རྒྱུ་འཐུང་རྒྱུ་གཅིག་པུའི་དངངས་སྐྲག་ཡོད་པའི་སྐབས་ལ་མེ་ཏོག་གི་སྐད་ཆ་བཤད་ན་དེས་གང་ཡོང༌། གྲོད་པ་རྒྱག་པར་ཕན་ཐོགས་མེད་བསམ་པ་བློ་ལ་དྲན་གྱི་ཡོད་ཀྱང་། ད་ཆ་མིའི་གནས་ཚད་དང་འཚོ་བ་དྲག་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྐབས་ལ་དེ་དག་ཀྱང་དགོས་མཁོ་ཡོད་པ་ཞིག་དང་། ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཆ་རྐྱེན་ཞིག་ཀྱང་རེད། དེ་བཞིན་མིའི་ཤེས་རིག་གི་འཚོ་བ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཤེས་རིག་གི་འཚོ་བའི་ནང་ལ་གཞོན་སྐྱེས་ཚོར་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་རྒྱུ་དེ་སྨོས་མེད་རེད། དེ་ལ་ཚང་མས་དོ་སྣང་བྱེད་མུས་ཡིན་ལ། ད་དུང་ཡང་དོ་སྣང་ཤུགས་ཆེ་བྱེད་དགོས། མ་འོངས་པར་འཚར་ལོངས་བྱེད་མཁན་བོད་ཕྲུག་དེ་དག་དུས་ཚོད་དང་མཐུན་པའི་ཤེས་ཡོན་ཆ་ཚང་བ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་ཡོད་སྟབས། ཕ་མ་སོ་སོ་དང༌། ཕྱོགས་ཚང་མ་ནས་དོ་སྣང་གཞེན་སྐུལ་དང་། གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།

ག༽ རྐང་བྲོ་གླུ་གཞས་དང་། ཡ་རབས་ཀྱི་འཚོ་བ།

དེ་མིན་ཤེས་ཡོན་གྱི་རིགས་གཅིག་ལ་ང་ཚོའི་བོད་གཞས་དང་། བོད་པའི་གླུ་གར་གྱི་རིགས་རྣམས་ཀྱང་དགའ་སྐྱིད་ལྷོད་བབས་ཡོད་སྐབས། ཡ་རབས་ཀྱི་ཚུལ་དང་མཐུན་པའི་བག་ཕེབས་པོའི་རྐང་བྲོ་གླུ་གཞས་ཀྱི་རིགས་རྣམས་མིའི་འཚོ་བའི་ནང་ལ་དགོས་མཁོ་ཡོད་སྟབས་རང་རང་སོ་སོའི་ཡུལ་གཞས་དང་། སྒོར་གཞས་སོགས་ཡོད་པ་དེ་རིགས་སྙིང་རྗེ་པོ་ཡོད་པས། དེ་རིགས་འཕེལ་རྒྱས་དང༌། དར་སོ་ཆེན་པོ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་རེད། དེ་མིན་མིའི་འཚོ་བའི་ནང་ལ་གཞས་དང་རྣམ་ཐར་གཏོང་མཁན་དང་། རྐང་བྲོ་གླུ་གཞས་ཀྱང་དགོས་མཁོ་ཡོད་པ་གང་ཞིག་ལ། མི་རིགས་དང་ཡུལ་ལུང་སོ་སོའི་རྐང་བྲོ་གླུ་གཞས་ཀྱི་རིགས་ཀྱང་ཉམས་དམས་སུ་སོང་། གཞན་གྱི་གླུ་གཞས་ཤིག་ལ་ལད་ཟློས་བྱས། གཞི་རྩ་གཞས་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་ཡང་འགྱུར་ངེས་ཡིན་ནའང་། མི་རིགས་རང་ཉིད་ཀྱི་རྐང་བྲོ་གླུ་གཞས་དེ་རང་བྱུང་ན་ལེགས། དེ་དག་ཀྱང་མིའི་འཚོ་བའི་ནང་དུ་དགོས་ཀྱི་རེད། སྔོན་མའི་སྐབས་ལ་ཡིན་ན་སྐད་ཆ་དེ་དག་རྗེས་མའི་སྐད་ཆ་རེད། ད་ཆ་དེ་དག་ལ་གཞི་ནས་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་པའི་དུས་སྐབས་ཡིན་པས་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས།

ཡང་ཆང་རག་ཚོད་མེད་ར་མ་བཟི་བར་འཐུང་བ་དང༌། ཤོ་སྦག་རྒྱན་ཆེན་པོ་བཙུགས་ཏེ་གང་བྱུང་བྱེད་པ་དེ་རིགས་མ་རབས་ཀྱི་བྱ་སྤྱོད་ཡིན་པས་དེ་དག་ལ་དགེ་མཚན་མེད། ཡ་རབས་དང་བག་ཕེབས་པོའི་ཐོག་ནས་སྣང་བ་སྐྱིད་པོ་འདྲ་མིན་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད། ཆོས་པ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་སྒོ་གསུམ་ཆོས་ལ་སྒྲིལ་མཁན་ཞིག་གི་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་མང་ཆེ་བ་དེ་འདྲའི་ཚེ་བློས་བཏང་གི་ཆོས་ཤིག་ཀྱང་མི་ཡོང༌། འོན་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་མི་ཆོས་ཡ་རབས་དང་མཐུན་པའི་འཚོ་བ་བཟང་པོའི་མི་ཚེ་སྐྱེལ་སྟངས་ཤིག་དགོས་ཀྱི་རེད། ང་ཚོ་བོད་པའི་ཁྱིམ་ཚང་གི་གྲོང་སྡེ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་སྟབས། ཚང་མ་དགོས་ཀྱི་རེད། དེ་འདྲའི་རིགས་ལ་དོ་སྣང་བྱས། གཞན་ཟེར་རྒྱུ་མི་འདུག ཚང་མ་ད་ལྟ་ནང་བཞིན་འཆམ་པོ་དང་མཐུན་པོ་བྱས། རྡོག་ལ་འགྲིལ་པོ་བྱུང་ན་བདེ་སྐྱིད་ཡོང་གི་རེད།

ང༽ འཚོ་བའི་དགོས་མཁོ་དང་། ཤེས་ཡོན་ཡར་རྒྱས།

སྤྱིར་བཏང་ཤེས་ཡོན་སྤེལ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཤེས་ཡོན་སྤེལ་ཞེས་པ་ཡི་གེ་འབྲི་རྒྱུ་ཁོ་ན་མིན་པར་སོ་སོའི་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་མང་དུ་འགྲོ་བ་དང༌། དེ་བཞིན་མཐོང་རྒྱ་དང་ཐོས་རྒྱ་ཇི་ཙམ་མང་དུ་ཕྱིན་པ་དེའི་ཚོད་ཀྱིས་རང་ཉིད་ལ་ཕན་གྱི་རེད། ཡི་གེ་འབྲི་ཤེས་པ་ནི་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་རྒན་པ་ཚོས་དོ་སྣང་བྱས་ན། སྤྱིར་བཏང་འཛམ་བུ་གླིང་གི་གནས་ཚུལ་སྐོར་དང༌། རྒྱ་དཀར་ནག་གི་གནས་ཚུལ་སོགས་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་སྟབས། གསར་ཤོག་སོགས་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། སོ་སོས་ཡི་གེ་འབྲི་མ་ཤེས་ཀྱང་བལྟ་ཀློག་ལྟ་བུ་བྱེད་ཐུབ་ན། དེ་དག་ཀྱང་མིའི་འཚོ་བའི་ནང་ལ་དགོས་མཁོ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད།

དེ་ལྟ་བུའི་ཐོག་ནས་སོ་སོའི་ཤེས་ཡོན་གཞི་རྒྱ་ཆེ་རུ་དང༌། ཡར་རྒྱས་འགྲོ་བའི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་དགོས། ཡང་བསམ་བློ་མང་དུ་ཕྱིན་པའི་ཚོད་ཀྱིས་སྡོད་མ་ཚུགས་མང་པོ་བྱས་ན་དགེ་མཚན་མེད་པས་སྡོད་ཚུགས་ཟིན་པོ་བྱེད་དགོས། བསམ་བློ་མང་པོ་འཁོར་ཐུབ་པ་ལ་སྡོད་ཚུགས་ཟིན་པོ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་རེད། འདི་གའི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་དང༌། འགོ་ཁྲིད་མཁན་ཚོས་ད་ལྟ་བར་དུ་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་རེད་ལ། ད་དུང་ཡང་ཧུར་ཐག་བྱེད་ཀྱི་རེད། དངོས་གནས་རྒྱུ་འབྲས་དཔང་འཕེར་གྱི་འགོ་འདོན་འཚོ་སྐྱོང་བྱེད་ཀྱི་རེད་ལ། དེར་བརྟེན་ངག་བཀོད་དང་ལེན་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། སྤྱིའི་སྒྲིག་ཁྲིམས་ཟེར་བ་འདི་བཙན་དབང་བཤད་པའི་སྒྲིག་ཁྲིམས་མིན། ཡ་རབས་ཀྱི་སྒྲིག་ཁྲིམས་ཤིག་ཡོད་ན་ལེགས། དེའི་སྐོར་སྔར་ནས་མང་པོ་བརྗོད་ཟིན་པ་ཡིན།

ཅ༽ བསྒྲུབ་བྱའི་རྩ་དོན་དང་། སྤྱི་བྱེའི་འགྱུར་འགྲོས།

ང་རང་ཚོ་བོད་སྤྱིའི་རྩ་དོན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་དེ་ད་དུང་ང་ཚོས་སེལ་ཐུབ་མེད། ངས་རོགས་རམ་ཚོགས་མི་ལྟ་བུ་འཕྲད་སྐབས་འདི་ལྟར་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། དཀའ་ངལ་ལྟ་བུ་གང་ཞིག་འདུག་གམ་ཞེས་འདྲི་སྐབས། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བའི་དཀའ་ངལ་སེལ་དགོས་མི་འདུག ཕལ་ཆེ་བ་འགྲིགས་བསྡད་ཡོད། འོན་ཀྱང་རྩ་བའི་བོད་སྤྱིའི་དོན་དག་གི་དཀའ་ངལ་དེ་སེལ་ཐུབ་པ་མ་བྱུང་བར་དུ་ང་ཚོར་དཀའ་ངལ་མུ་མཐུད་ཡོང་རྒྱུ་རེད། རྩ་བའི་དཀའ་ངལ་དེ་ང་ཚོས་གཞི་ནས་སེལ་རྒྱུར་བསྡད་ཡོད། ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད།

ང་ཚོའི་རྩ་བའི་བསྒྲུབ་བྱ་དེ་གཞི་ནས་བསྡད་ཡོད། འདིའི་དོན་ལ་ཚང་མས་སེམས་ཁུར་ཡོད་མུས་ལྟར། ད་དུང་ཡང་སེམས་ཁུར་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ང་ཚོ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་འདི་ལ་བདེན་མཐའ་གསལ་རྒྱུ་མེད་པ་མིན་པར་བདེན་མཐའ་གསལ་རྒྱུ་ཡོད་ངེས་ཅན་རེད། ལྷག་པར་དུ་ཡང་སྔ་ལོ་འདིར་འབྱོར་བ་ནས་ད་ལྟའི་བར་དུ་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་འགྱུར་བ་མང་དུ་ཕྱིན་པ་རེད། རྒྱ་གཞུང་འཛམ་གླིང་རྒྱལ་ཚོགས་ནང་ཚུད་པ་དང་། ཨ་མི་རི་ཀས་མཚོན་པའི་རྒྱལ་ཁབ་མང་པོ་ཞིག་དང་འབྲེལ་བ་ཆགས་པ་སོགས་ཀྱི་འགྱུར་ལྡོག་མང་པོ་ཕྱིན་པ་རེད། སྔོན་མ་ལོ་བཅུ་བཅོ་ལྔའི་གོང་ལ་ང་ཚོ་རྒྱ་གར་དུ་འབྱོར་སྐབས་བསམ་བློའི་ནང་དུ་མེད་པའི་འགྱུར་བ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཞིག་སྔ་ལོ་དང་ད་ལོའི་བར་ལ་ཐེབས་ནས། ད་ཆ་ང་ཚོ་ལྟ་ཅི་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྟེང་གི་རྒྱལ་ཁབ་ཆེན་པོ་དེ་རིགས་ཀྱང་ད་ཆ་གང་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ཏུ་འགྲོ་དགོས་མིན་ཚོད་མི་ཐིག་པར་སྡོད་དགོས་པའི་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་ཐེབས་པ་རེད།

འགྱུར་བ་དེ་དག་ཕྱིན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ང་ཚོ་བོད་པའི་དོན་དག་རིགས་འགའ་ཤས་ལ་སྐབས་རེ་ཕྲན་བུའི་བྱེད་མི་བདེ་བ་དང༌། ཁག་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་ཏན་ཏན་བྱུང་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང་བསམ་བློ་ཞིབ་ཏུ་བཏང་ན། དེ་སྔོན་ང་ཚོའི་བདེན་མཐའ་ནམ་ཞིག་ལ་གསལ་གྱི་རེད་བསམ་པ་ཙམ་ལས། ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་ལམ་སེང་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པའི་ཚོད་ཐིག་རྒྱུ་མེད། འོན་ཀྱང་སྔ་ལོ་དང་ད་ལོའི་བར་ལ་འགྱུར་བ་འདི་ལྟར་འགྲོ་སྐབས་ཕལ་ཆེར་ནམ་ཞིག་ན་ང་ཚོའི་བདེན་མཐའ་གསལ་གྱི་རེད་ཟེར་བ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་དངོས་གནས་ལོ་ངོ་གཉིས་གསུམ་ལྟ་བུའི་ནང་ལ་འགྱུར་བ་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་མི་ཡོང་ངམ་བསམ་པའི་དུས་ཚོད་ཅིག་ཏུ་སླེབས་པ་རེད།

འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་འགྲོ་གི་ཡོད་པའི་རིགས་འགའ་ཤས་ང་ཚོའི་འགལ་རྐྱེན་ལྟ་བུ་ཡོད་ཀྱང་། སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཚུར་བསྒྲིལ་ན་ང་ཚོར་མཐུན་པའི་རྐྱེན་ལས་འགལ་རྐྱེན་ཨེ་ཡིན་བསམ་པ་འདུག དེར་བརྟེན་ལོ་ངོ་གསུམ་བཞི་ལྔ་དྲུག་གི་བར་ལ་ཕལ་ཆེར་གཅིག་བྱས་ན་འགྱུར་བ་འདྲ་ཕྱིན་མི་ཡོང་ངམ། ད་ཆ་རེ་བའི་ནང་ལ་སླེབས་ཡོད་ལ། རེ་ཐག་ཉེ་རུ་ཕྱིན་པ་ལྟ་བུ་རེད། དེར་བརྟེན་ཚང་མས་ང་ཚོ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་ལ་ད་ལྟ་བར་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་རེད། ད་དུང་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་འབད་བརྩོན་བྱ་རྒྱུའི་བློ་རྒྱ་བསྐྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྒན་པ་དེ་དག་ལྟ་ཅི་སྨོས། གཞོན་སྐྱེས་སོ་སོའི་ལྟ་བའི་ཐོག་ནས་དམར་པོའི་ལྟ་བ་ཡོད་ལ། སྤྱོད་པའི་ཐོག་ནས་ཀྱང་དམར་པོའི་བྱ་སྤྱོད་ཡོད་མཁན་དེ་རིགས་ཀྱང་ཧ་ལས་པའི་སེམས་ཤུགས་འཁྱེར་ནས་གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་བོད་ལུང་པ་བོད་མིར་དབང་བ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ཟེར་བ་དེར་རྒན་བྱིས་ཚང་མ་སེམས་ཤུགས་གཅིག་གྱུར་ཆགས་ཏེ་བསྡད་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའི་ངང་ནས་ང་ཚོར་རེ་བ་རྒྱག་གི་ཡོད་སྟབས། ང་ཚོས་དོན་དེ་དག་མ་བརྗེད་སྙིང་ལ་བཅངས་ཏེ། སོ་སོར་སྐབས་སུ་བབས་པའི་ལས་འགན་གང་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་ཧུར་ཐག་བསྒྲུབས་ཏེ་རྩ་བའི་ང་ཚོ་བོད་སྤྱིའི་དོན་དག་དེ་བསྒྲུབ་དགོས་ཡོད་བསམ་པའི་སེམས་ཤུགས་མ་ཆགས་པ་དང༌། མ་བརླག་པ། མ་བརྗེད་པ་བྱེད་དགོས། སྐབས་དང་སྦྱར་བའི་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ཀྱི་འགྱུར་བ་གང་འདྲ་ཞིག་འགྲོ་གི་ཡོད་དམ། འགྱུར་བ་དེ་ལ་གཞིགས་པའི་ང་ཚོས་བསམ་བློའི་གྲ་སྒྲིག་གང་འདྲ་ཞིག་བྱེད་དགོས་ཀྱི་ཡོད་དམ། དེ་ལ་གཞིགས་པའི་ལག་ལེན་གང་འདྲ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་འགྲོ་དགོས་མིན་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ཀྱི་ཐད་ཀ་ཐད་ཀའི་གནས་ཚུལ་ལ་གཞིགས་པས་འགྲོ་རྒྱུ་རེད། ངོས་ནས་ད་ལྟ་བཤད་ཐུབ་ཐབས་མེད་ལ་ཤོད་རྒྱུ་གང་ཡང་མི་འདུག ཚང་མས་འདི་དག་བློ་ལ་ངེས་པ་བྱེད་དགོས། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༣ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༢༥ དགོང་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་བཞི་པའི་ཐོག ཨོ་རི་ས་ཕུན་ཚོགས་གླིང་གཞིས་སྒར་གྱི་སེར་སྐྱ་འགོ་མང་ཚང་འཛོམས་སར་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ སྔར་བྱས་ཀྱི་གྲུབ་འབྲས་དང་། དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཐོན་སྐྱེད།

དེ་རིང་འདི་གར་གཞིས་སྒར་ནང་གི་སེར་སྐྱ་མི་མང་དང༌། དེ་བཞིན་ལས་བྱེད་འགོ་འཛིན་དང་བཅས་ལ་ཞུ་རྒྱུར། འདི་གའི་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཡང་ཡང་གོ་ཐོས་ཡོང་གི་ཡོད་ནའང༌། བར་ལམ་ལོ་ཤས་རིང་དངོས་སུ་འབྱོར་མ་ཐུབ་པ་དང་། ད་ལམ་འདིར་འབྱོར་བའི་སྐབས་ལ་གང་ཅིའི་ཆ་ནས་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་འདུག དགུན་ཞིང་བཏབ་པ་ཚོར་དེ་རིང་ཞོགས་པ་དང༌། ཁ་ས་ལྟ་སྐོར་ལ་ཕྱིན་པར་དེ་རྣམས་སྔོ་ཐིང་ཐིང་འདུག དེ་རིང་ཡང་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་ནང་ལ་ཞིང་ཁ་སྐྱ་ཐེར་ཐེར་ཐལ་བ་ཕྱུར་ཕྱུར་མ་ཡིན་པར་ཕྱུག་མདོག་ཁ་པོ། གསོས་རིལ་རིལ་ཡོད་པས་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་དགོས་དོན་གཅིག་འགྲུབ་ཀྱི་ཡོད་སྟབས་དངོས་གནས་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཁྱེད་རང་ཚོ་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོས་ཧུར་ཐག་བྱས། འགོ་ཁྲིད་མཁན་ཚོ་དང༌། སློབ་སྟོན་བྱེད་མཁན་ཚོས་ཧུར་ཐག་བྱས། རྡོ་དོན་ཚང་མས་ཕྱར་བ་གྲུ་འདེགས་བྱས་པའི་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་ཡོང་གི་ཡོད་སྟབས་དངོས་གནས་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་གྱི་ཡོད།

ས་ཞིང་གི་ནང་ལ་ལོ་ནས་ལོ་སྦྲེལ་ནས་དཀའ་ལས་རྒྱག་རྒྱུ་དང༌། བསམ་བློ་ཡོད་ཚད་ས་ཞིང་གི་ཐོག་ཏུ་བཏང་ནས་དཀའ་ལས་རྒྱག་པའི་སྐབས་སུ་ཆར་ཆུ་དུས་སུ་མ་བབས་པ་དང༌། ཡང་ན་ཆར་པ་ཆེ་དྲགས་པ་ལྟ་བུའི་དཀའ་ངལ། དེ་བཞིན་མཐུན་རྐྱེན་འཛོམས་མིན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཡོང་སྐབས་སེམས་ལ་དཀའ་ངལ་ཡོང་ངེས་རེད། རྩ་བ་ང་རང་ཚོ་རང་གི་ལུང་པ་བྲལ་ཞིང་། གཞན་ཡུལ་དུ་གྱར་ནས་ཉམ་ཐག་པའི་ཐོག་ལ་དཀའ་ངལ་དེ་རིགས་འཕྲད་དེ་ལོ་དང་ལོ་ཟླ་སྦྲེལ་ནས་སྙུགས་སྲིང་རྒྱུ་དངོས་གནས་ཁག་པོ་རེད། ཡིན་ནའང་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ཚང་མས་རང་དོན་རང་གཅེས་བྱས་པ་དང་། གཉིས་ནས་ཚང་མས་ང་རང་ཚོ་སྤྱིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཐོག་ལ་བསྡད་ནས་ད་བར་ལོ་མང་རིང་ལ་དཀའ་ངལ་ཁྱད་དུ་བསད་ནས་ཧུར་ཐག་བྱས་པར་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང༌། ངས་ཚང་མར་དམིགས་བསལ་གྱི་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། ད་དུང་ཡང་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་དང་གཟབ་གཟབ་བྱས་ཏེ་གཙོ་ཆེ་ཤོས་དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཐོན་སྐྱེད་ཡག་པོ་ཡོང་ཐུབ་པའི་འབད་རྩོལ་བྱེད་དགོས། ངས་ཞིབ་ཕྲ་བརྗོད་དགོས་དོན་མི་འདུག གཞན་དག་གིས་གསུངས་པ་བཞིན་རེད།

ཁ༽ བསམ་བློ་ཕྱུག་པོ་དང་། ན་གཞོན་གྱི་སློབ་སྦྱོང་།

དེ་ནས་གཉིས་སུ་ང་ཚོར་བཟའ་རྒྱུ་འཐུང་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་མི་འགྲིགས་པར། བསམ་བློ་ཕྱུག་པོ་བཟོ་དགོས། དེ་ལ་རིམ་པ་གཉིས་འདུག རྒན་པ་ཚོ་བསམ་བློ་ཕྱུག་པོ་བཟོ་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་གཅིག་དང༌། གཞོན་པ་རྣམས་བསམ་བློ་ཕྱུག་པོ་བཟོ་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་གཅིག་རེད། གཞོན་པ་ཚོས་བསམ་བློ་ཕྱུག་པོ་བཟོ་བའི་ཐབས་ཤེས་ནི། སློབ་གྲྭ་ཁག་བཙུགས་པ་འདི་རྣམས་ཡིན། འདི་དག་མ་འོངས་པའི་མི་ཚེའི་མདུན་ལམ་བཟང་པོ་གཅིག་ཡོང་ཐབས་དྲག་ཤོས་དེ་རེད། རྒྱ་གར་ནང་ལ་ཐོག་མར་ང་ཚོའི་སློབ་གྲྭ་འཛུགས་པའི་སྐབས་ལ་སྐུ་ཞབས་ནེ་རུ་བཞུགས་ཡོད། བོད་ཕྲུག་ཚོར་དེང་དུས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ལ། བོད་པའི་དྲི་མ་དེ་ཡང་མ་བརླག་པ་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟར། དོན་སྙིང་བོད་པའི་ཤེས་ཡོན་དང༌། དེང་དུས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་ཆབས་ཅིག་ཡོང་ཐབས་སུ་བོད་པའི་སློབ་གྲྭ་ཟུར་དུ་བཙུགས་ན་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་བཀའ་མོལ་བྱུང༌། ཐ་མ་རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་དགོངས་བཞེས་གནང༌ཞིང་། རྩ་བའི་འགྲོ་སོང་རྣམས་ཀྱང་རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་འགན་ལེན་གནང་སྟེ། རྒྱ་གར་ནང་ལ་སློབ་གྲྭ་ཁག་རྣམས་བཙུགས་པ་རེད།

བོད་ཕྲུག་ཚོར་ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་བོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་མ་བརླག་པ་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པས། བོད་པའི་སློབ་གྲྭ་ལོགས་སུ་བཙུགས་ནས་བོད་པའི་སྐད་ཡིག་ཆ་ཚང་སློབ་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང༌། ཆོས་དགེ་སོགས་བཙུགས་པའི་དགོས་དོན་དེ་ལྟར་རེད། གཞིས་ཆགས་ཁག་གི་ནང་ལ་ལེགས་ཉེས་ལ་མ་ལྟོས་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཀྱང་ཚུགས་ཏེ་བར་ལམ་ཡར་རྒྱས་ཀྱང་ཕྱིན་ཡོད། ད་དུང་མ་འོངས་པའི་བོད་ཕྲུག་ཚོའི་ཤེས་ཡོན་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུའི་སྐོར་ལ་སློབ་གྲྭའི་དགེ་རྒན་ལས་བྱེད་ཚོས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས།

དེ་དང་ཆབས་ཅིག་ཕྲུ་གུ་སོ་སོའི་ཕ་མ་ཚོས་ཀྱང་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། ཕྲུ་གུའི་ཤེས་ཡོན་ཟེར་བ་འདི་ཧ་ཅང་གལ་གནད་ཆེན་པོ་རེད། དཔེར་ན། ཕ་མ་རང་ཉིད་འབྲོག་པའམ། ཡང་ན་སྤྱིར་བཏང་ཁྲལ་པ་གང་ཡང་མི་ཤེས་པ་སྟེ། ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་ཁ་རྒྱུན་ལ། ཡི་གེ་ཀ་བོང་བུའི་མགོ་ཙམ་ཡང་ཤེས་ཀྱི་མེད་ཅེས་པ་ལྟར། ཕ་མ་རང་ཉིད་ཡི་གེ་འབྲི་ཀློག་མི་ཤེས་མཁན་ཞིག་ཡིན་ནའང༌། རང་ཉིད་ཀྱི་ཕྲུ་གུ་དེ་དག་རང་ཉིད་ལྟར་མིན་པར། རང་ཉིད་ལས་ཤེས་ཡོན་ལེགས་པ་ཞིག་དང༌། རང་ཉིད་ལས་ནམ་འཕང་མང་བ་གཅོད་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་ཐབས་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས། ཕྲུ་གུར་ཤེས་ཡོན་འཇགས་པའི་དོན་ལ་ཕ་མ་རྣམས་ཀྱིས་དོ་སྣང་དང་འཁུར་ལེན་ཤུགས་ཆེ་བྱེད་དགོས་ལ། ཕྲུ་གུའི་སློབ་སྦྱོང་གི་ཞོར་ལ་ནང་ལས་ཕྲན་བུ་བསྐུལ་ན་ཕྲུ་གུར་ཕན་པ་དང་། ཉམས་མྱོང་བསགས་པ་སོགས་ལ་དགེ་མཚན་ཆེ་ཡང་། སློབ་སྦྱོང་ལ་འཐུས་ཤོར་འགྲོ་ཉེན་ཡོད་པ་སྟེ། སློབ་གྲྭར་འགྲོ་མཚམས་བཞག་ནས་ལས་ཀ་བསྐུལ་བ་ལྟ་བུ་བྱས་ནས་ཕྲུ་གུའི་ཕུགས་ཀྱི་མདུན་ལམ་ལ་གནོད་ཚབས་ཆེན་པོ་ཡོང་ངེས་ལ་བརྟེན། ཕ་མ་རྣམས་ནས་དེ་ལྟར་གཏན་ནས་བྱེད་མི་རུང༌།

ག༽ བསམ་བློ་ཕྱུག་པོ་དང་། རྒན་རབས་ཀྱི་སློབ་སྦྱོང་།

དེ་ནས་རྒན་པ་ཚོའི་ཤེས་ཡོན་སྐོར་ལ། དུས་རྒྱུན་དུ་སློབ་གྲྭར་ཕྱིན་ཏེ་འཛིན་གྲྭ་ཚུགས་པ་ལྟ་བུ་བྱེད་མི་དགོས་ཀྱང༌། རྒྱུན་དུ་རང་གིས་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་ཚགས་པར་སོགས་ཐབས་ཤེས་བྱས་ཏེ་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཀློག་པ་དང་། ཡི་གེ་མ་ཤེས་མཁན་རྣམས་ནས་ཀྱང་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་ཡི་གེ་ཤེས་པ་རྣམས་ལ་ཀློག་ཏུ་བཅུག་སྟེ་རང་ཉིད་ཀྱིས་དོ་སྣང་བྱས་ནས་ཉན། གཞན་དག་མེད་ན་ཆོས་ཚན་ལྟ་བུ་ཕྲན་བུ་རེ་ཀློག་པ་སོགས་བྱས་ཏེ་ཤེས་ཐབས་བྱས་ན་རང་བཞིན་གྱིས་བསམ་བློའི་གནས་ཚད་མཐོ་རུ་ཕྱིན་པ་དང་། ཤེས་རྒྱ་མཐོང་རྒྱ་མང་དུ་ཕྱིན་ཏེ་ཕན་ཚོད་ཅིག་ཕན་གྱི་རེད། ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུར་ཡང་ཕན་པ་མ་ཟད། འཇིག་རྟེན་གང་ཡིན་ཀྱང་ཡི་གེ་གཅིག་ཤེས། བསམ་བློ་ཕྲན་བུ་མང་དུ་ཕྱིན་ན། དེ་གའི་ཚོད་ཀྱིས་རླབས་ཆེ་རུ་ཕྱིན་ནས་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད།

གཞིས་སྒར་གཞན་དག་གི་ནང་ལ་ཤེས་ཡོན་ཚོགས་ཆུང་ཟེར་བ་ཡོད་པ་ལྟར། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀྱང་དེ་བཞིན་བྱེད་དགོས། སློབ་གྲྭ་འགྲིམས་པའི་ཤེས་ཡོན་མིན་ན་ཡང༌། རང་བཞིན་གྱིས་ཤེས་ཡོན་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་རྒྱུར་དོ་སྣང་བྱེད་པ་དེ་ནི་ང་རང་ཚོ་མིའི་ཚེའི་ནང་ལ་གལ་ཆེ་ཤོས་གཅིག་རེད། འདི་ལ་ཚང་མས་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས། དེ་སྔ་ཞིང་འབྲོག་དང་། སྤྲང་པོ་ལྟ་བུ་གང་ལའང་དོ་སྣང་མེད་ཅིང་། ཅི་ཡང་མི་ཤེས་མཁན་གཅིག་ཡིན་ན་ཡང༌། དེ་མུར་མ་བཞག་པར་འབད་རྩོལ་བྱེད་དགོས། དཔེར་ན། ས་པཎ་གྱིས་གསུངས་པ་ལྟར། རིག་པ་ནངས་པར་འཆི་ཡང་བསླབ། །ཚེ་འདིར་མཁས་པར་མ་གྱུར་ཀྱང༌། །སྐྱེ་བ་ཕྱི་མར་བཅོལ་བ་ཡི། །ནོར་ལ་རང་གིས་ལེན་པ་འདྲ། །ཞེས་གསུངས་པ་རེད། སང་ཉིན་ཤི་རྒྱུ་ཡིན་ཀྱང་དེ་རིང་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་དགོས་གསུངས་པ་དེ་བཞིན་བྱེད་དགོས། ཇི་ཙམ་གྱིས་སོ་སོ་ཤེས་རབ་ཆེ་རུ་འཕེལ་བའི་ཚོད་ཀྱིས་འཕྲལ་དང་ཕུགས་ལ་ཕན་གྱི་རེད། རྒྱུ་མཚན་དེ་ལྟར་ལ་བརྟེན་ཤེས་ཡོན་ལ་དོ་སྣང་ཆེ་ཙམ་བྱེད་དགོས། དཔལ་འབྱོར་སྐོར་དང༌། ཤེས་ཡོན་སྐོར་ལ་བརྗོད་རྒྱུ་དེ་ཙམ་ཡིན།

ང༽ སྒྲིག་འཛུགས་ལ་བརྩི་བཀུར་དང་། དམ་མཐུན་གཅིག་སྒྲིལ།

དེ་ནས་སྒྲིག་འཛུགས་སྐོར་ལ། འདི་སྐོར་ད་ལྟ་དབང་རྡོར་ལགས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལྟར་རེད། ད་དུང་འདི་དག་གལ་གནད་ཆེ་ཞིང་། ནང་ལ་དམ་ཚིག་མཐུན་པོ་ཡོད་ན་གང་ཞིག་ཡིན་ཡང་བཀྲ་ཤིས་པ་ཡོང་བ་དང་། གཉིས་ནས་ང་རང་ཚོ་རྩ་བའི་སྲིད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ནས་ཡིན་ན་ཡང་གལ་ཆེ་བས། ཚང་མས་དམ་ཚིག་མཐུན་པོ་བྱེད་དགོས། ཆོས་ལུགས་ཕན་ཚུན་བར་ལ་ཡང་། ང་རང་ཚོ་དམ་ཚིག་སེལ་ལྷད་བྱེད་དགོས་པའི་གཞི་རྩ་ནམ་ཡང་མེད་པས་ཚང་མས་དམ་ཚིག་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་བྱེད་དགོས། ད་ལྟ་ཡག་པོ་འདུག ད་དུང་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་གནས་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས།

དེ་བཞིན་ལོ་ན་རྒན་གཞོན་གྱི་བར་ལ་མཚོན་ན་ཡང་འཛམ་བུ་གླིང་གི་སྒང་ལ་ལོ་རྒན་པ་དང་གཞོན་པའི་བར་ལ་བསམ་བློ་མ་མཐུན་པ་དང་། ལྟ་ཚུལ་དང་མཐོང་ཚུལ་མ་མཐུན་པ་ཡོང་གི་ཡོད། ལྷག་དོན་ལས་བྱེད་པའི་ནང་ལ་དེ་ལྟར་ཡོང་སྲིད་པ་ཡིན། ད་ལྟ་དེ་ལྟ་བུའི་སྐྱོན་མེད་ངེས་ལ། ད་དུང་དེ་ལྟར་མི་ཡོང་བའི་ཐབས་ཤེས་དང༌། གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། ཚང་མས་གོ་བསྡུར་གསལ་པོ་དང་། གོ་བསྡུར་འཁྲོལ་པོ་བྱས་ཏེ་རང་ངང་སོ་སོའི་དགེ་སྐྱོན་གང་ཞིག་མཐོང་བ་དེ་དག་གསལ་པོའི་ཐོག་ནས་བཤད་རེས་བྱེད་དགོས། ང་ཚོ་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ཡིན་པ་ལས། སྒེར་གྱི་ན་རྒྱུ་ཚ་རྒྱུ་ཤོད་དགོས་དོན་མེད། སྤྱི་དོན་གྱི་ཐོག་ཏུ་བསམ་འཆར་མི་མཐུན་པ་དང༌། བསམ་ཚུལ་རིང་ཐུང་བྱུང་ན་ཐད་ཀར་འགྲེལ་བཤད་གསལ་པོའི་ཐོག་ནས་བྱས་ན་དེ་གས་འགྲིགས་འགྲོ་ངེས་ཡིན།

ཡང་སྐད་ཆ་གསལ་པོ་མ་བཤད་པར་སྦུག་སྦུག་དང་སྒམ་པོ་བྱས་པ་དང་། གང་འཚམ་སོང་རྗེས་ཕར་མཐོང་ཕྱོགས་གཅིག་ཆགས་པ་དང་། ཚུར་ཡང་མཐོང་ཕྱོགས་ཆགས་ཏེ་རིམ་པས་རྒན་གཞོན་བར་ལ་མཐོང་ཚུལ་མི་མཐུན་པ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་ཡོང་གི་མ་རེད། ལོ་ན་རྒན་གཞོན་བར་ལ་མཐུན་པོ་དང་། མཐོང་ཚུལ་ཡག་པོ་ཡོང་བ་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཡང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། གང་ལྟར་ཚང་མ་སྒྲིག་འཛུགས་ཡག་པོ་དང༌། དམ་ཚིག་མཐུན་པོ་བྱུང་ན་གང་ཅིའི་ཆ་ནས་དགེ་མཚན་ཡོད་པས་ནང་ཁུལ་ཆོས་ལུགས་ཁག་དང་། ལུང་ཚན་ཁག ལོ་རྒན་གཞོན་བར་བཅས་ཚང་མར་འབྲེལ་བ་བཟང་པོ་ཡོང་བར་དོ་སྣང་དང༌། ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།

ཅ༽ གཞིས་ཆགས་རྒྱ་སྐྱེད་དང་། ཡུལ་མིར་མཐུན་ལམ།

དེ་ནས་ང་ཚོ་སྡོད་ས་ས་གནས་འདི་འདྲ་ཞིག་གི་ནང་ལ་བསྡད་ཡོད། འདིའི་གཡས་གཡོན་ལ་རྒྱ་གར་ཡུལ་པ་འདི་རྣམས་གཞན་དང་མི་འདྲ་བའི་སྐྱོ་པོ། ཀློ་པའི་རིགས་ལྟ་བུ་ཡར་རྒྱས་གཏན་ནས་མ་ཕྱིན་པའི་ཧ་ཅང་སྐྱོ་པོ་ཆགས་ཡོད་པར་བརྟེན། གནས་ཚུལ་འདི་དག་ལའང་ང་ཚོས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག དཔེར་ན། འདིའི་གཡས་གཡོན་ནས་ས་ཆ་ཕྲན་བུ་ཐོབ་ཐུབ་ན་ཡག་པོ་མི་ཡོང་ངམ་སྙམ་པའི་བསམ་ཚུལ་བྱུང༌། ང་ཚོ་རྩ་བ་གཞིས་ཆགས་གཅིག་ཆགས་ཟིན་སྟབས། ད་དུང་བོད་མི་གཞིས་ཆགས་བྱེད་རྒྱུ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་དགུ་ཙམ་ལྷག་བསྡད་ཡོད་པས། བོད་མི་གཞིས་ཆགས་ཡོད་ས་དེ་ཚོའི་ཐོག་ལ་ད་དུང་ས་ཆ་ཕྲན་བུ་ཐོབ་ན་ཡག་པོ་ཡོང་གི་རེད་བསམས་ནས་མའེ་སོར་ཕྱོགས་ལ་ཡང་ཐབས་ཤེས་བྱེད་བཞིན་ཡོད།

དེ་བཞིན་ས་གནས་འདིའི་ཁུལ་ནས་ཀྱང་ས་ཆ་ཕྲན་བུ་ཐོབ་པའི་རེ་བ་ཡོད་དམ་མེད་བསམས་ནས་དེ་རིང་ཞོགས་པ་ས་གནས་ཀྱི་ལས་བྱེད་ཚོ་དང་སྐད་ཆ་བྱུང༌། ཁོ་ཚོ་ས་གནས་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོས་ད་ཆ་ཁག་པོ་རེད། འདི་ཁུལ་གྱི་ཡུལ་མི་རྣམས་ལ་ཡང་བལྟ་དགོས་པ་དང་། ཡུལ་པ་ཚོའི་གནས་སྟངས་འདི་འདྲ་ཞིག་སྒང་ལ་གནས་བསྡད་ཡོད། སྤྱིར་བཏང་ཡུལ་པ་ཚོས་རྒྱ་གར་ལས་བྱེད་པའི་ཐོག་ལ་ཡིད་ཆེས་མེད་པ་དང༌། སེམས་ལ་དོགས་པ་ལྟ་བུ་བྱེད་ཀྱི་འདུག ང་ཚོ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་གི་ཡོད་པ་དང༌། ཕུགས་ལ་དྲིན་འཇགས་པའི་ལས་ཀ་དང་ཐབས་ཤེས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་དག་ཁོང་ཚོས་མ་ཤེས་པར་མི་ཁ་ཤས་ཀྱིས་བརྡབ་གསིག་འགྲོ་གཞི་རེད་བསམ་པ་སོགས་ཀྱི་བལྟ་ཚུལ་མཐོང་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་ཕྲན་བུ་ཡོང་སྲིད་པ་དང་། དེ་ལྟར་བྱུང་བའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ལས་བྱེད་པས་འཆར་གཞི་བཀོད་པར་དོགས་པ་དང༌། མ་དགའ་བ་བྱེད་ཀྱི་འདུག

ད་ཕན་ཡུལ་མི་གཞིས་ཆགས་པ་ས་གནས་གཞན་དུ་སྤོ་རུ་བཅུག་པའང་བྱུང་ཡོད། འདི་འདྲའི་མུར་ས་ཆ་ཐབས་ཤེས་གླེང་སློང་བྱ་རྒྱུ་ད་ལྟའི་ཆར་ཤིན་ཏུ་ཁག་པོ་རེད་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་འདུག དེར་བརྟེན་བོད་པ་ཚོའི་ཐོག་ལའང་དེ་བཞིན་དུ་ལུང་པའི་ནང་ལ་མི་གསར་པ་སླེབས་པ་དང་། འདི་རྣམས་འཁྲུག་པོ་དང་གྲུང་པོ་བྱས། འདི་དག་གིས་ང་ཚོར་མགོ་སྐོར་གཏོང་བ་དང༌། ང་ཚོར་ཕུགས་ལ་བསམ་གནག་གང་ཞིག་བྱས་ཡོང་བསམ་པ་ལྟ་བུའི་མཐོང་ཚུལ་ཡོང་སྲིད་པས། ཡུལ་པ་ཚོར་འབྲེལ་བ་ལེགས་པོ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ནི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

རྒྱ་གར་བ་ཚོར་སྟབས་བཟོ་པོ་བྱ་དགོས་ལ། མི་སྣ་རེ་ཟུང་གི་བྱེད་ལས་ཀྱི་རྐྱེན་པས་ལས་ཀ་ལེགས་པ་དང༌། བཟང་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་དེ་མངོན་གསལ་དོད་པོ་དང༌། ཤུགས་ཆེན་པོ་དེ་ཙམ་མི་ཡོང་བ་དང༌། སྐད་ཆ་སྡུག་པ་ཞིག་བྱུང་ན་གནས་ཚུལ་དེ་ཆུང་ཆུང་ཡིན་ཡང་དེ་ཁྱབ་གདལ་ཕྱིན་ནས་མི་མང་པོས་དོ་སྣང་ཡོང་བ་དང་། ལམ་སེང་ཆེན་པོ་བཟོས་ནས་མི་ཚང་མའི་མིག་དགྲར་གཟན་པོ་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་འདུག གནས་ལུགས་དེ་འདྲར་བརྟེན་ཡུལ་པ་ཚོར་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། ཡུལ་པ་ཚོ་མཐོང་ཚུལ་ཡག་པོ་ཡོང་བ་དང༌། ཡུལ་པ་ཚོ་དགའ་པོ་ཡོང་བ། ང་རང་ཚོར་ཁ་བལྟ་དུས་གང་ཐུབ་ཀྱི་རོགས་རམ་བྱས་ན་འཕྲལ་སེལ་ཕར་ཕྱོགས་ཀྱང་མི་རང་ཡིན་པས་ཕར་ཕྱོགས་ལའང་ཕན། དེ་བརྒྱུད་ནས་ང་རང་ཚོ་འདིར་གཞིས་ཆགས་སུ་ཡོད་མུས་རྣམས་ལ་ཡང་ཕྱིན་ཆད་ཡུན་རིང་པོའི་ཆ་ནས་དཀའ་ངལ་མེད་པ་ཡོང་རྒྱུ་དང༌། རིམ་པས་རྒྱ་བསྐྱེད་ཕྲན་བུ་བྱ་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ལྟ་བུ་བྱུང་ནའང༌། དེའི་མཐུན་རྐྱེན་གཙོ་ཆེ་ཤོས་ཡུལ་པའི་བསམ་ཚུལ་ལ་བསྟུན་དགོས་ཡོད་པས་དེ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག འདི་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོ་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས་པ་དང་། ཡུལ་པ་དང་འབྲེལ་བ་བཟང་པོ་ཡོང་ཐབས་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས།

ཆ༽ ཆོས་བྱེད་ཚད་ལྡན་དང་། གནས་དུས་ཀྱི་འགྱུར་བ།

ཁ་སང་དེ་རིང་ལྷ་ཁང་དང༌། དགོན་པ་མང་པོ་ཞིག་ལ་ཕྱིན་པ་ཡིན། རྩ་བ་ང་རང་ཚོ་བོད་པ་རྣམས་ཆོས་དད་ཆེན་པོ་ཡིན་པས། ཚང་མས་དཀོན་མཆོག་མཆོད་པའི་ཡུལ་ཞེས་བརྗོད་དེ་དགེ་འདུན་གྱི་སྡེ་བཙུགས་པ་དང་། ལྷ་ཁང་གསར་བཞེངས་བྱ་རྒྱུར་ཚང་མས་དགའ་པོ་བྱས་པ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་དེ་དང་ཆབས་ཅིག་དེང་སང་གི་དུས་ཚོད་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་འགྲོ་གི་ཡོད་པས། དེ་སྔ་བོད་ལ་ཡོད་པ་དང་གཏན་ནས་མི་འདྲ་ཞིང་། ཕྱིན་ཆད་བོད་རིགས་གཞོན་ནུ་གཞི་ནས་འཚར་ལོངས་ཡོང་མཁན་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་དེ་ནི་དེ་སྔའི་བོད་མི་རྒན་རབས་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་དང་ཕྲན་བུ་མི་འདྲ་བ་ཆགས་མདོག་ཁ་པོ་རེད།

ང་ཚོས་སྐྱབས་གནས་བླ་མ་དཀོན་མཆོག་ཅེས་པའི་སྐོར་དཔེ་ཆའི་ནང་ལ་སྐྱབས་གནས་བླ་མ་དཀོན་མཆོག་གི་མཚན་ཉིད་བཤད་ཡོད་ལ། རྣམ་གཞག་ཀྱང་བཤད་ཡོད། དེ་དང་མཐུན་པ་གཅིག་བྱུང་ན་ཕྱི་ནང་གི་མི་སུས་བལྟས་ཀྱང་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་སྐབས་གནས་བླ་མ་དཀོན་མཆོག་ཆགས་པ་རེད། མཚན་ཉིད་ཚང་བ་ཞིག་བྱུང་ན་མིང་དང༌། ཐ་སྙད་གང་ཞིག་བཏགས་རུང་མ་བཏགས་རུང༌། རྡོ་དོན་ཡང་སྙིང༌མི་ཚད་ལྡན་ཞིག་དང་། མི་ཡ་རབས་ཅན། སྤྱི་ཚོགས་ནང་གི་མི་དྲག་ཤོས། འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཀྱི་དཔེ་བལྟ་ས་ལེགས་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་ཕྱི་ནང་སུས་བལྟས་ཀྱང་མཐོང་གི་རེད།

ཡང༌། ཕྱིའི་རྣམ་འགྱུར་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་རྟགས་ཆ་ལུགས་ཅན་སྐྱབས་གནས་བླ་མ་དཀོན་མཆོག་གི་གྲས་ཡིན་མདོག་མདོག དོན་དངོས་ཐོག་སྐྱབས་གནས་བླ་མ་དཀོན་མཆོག་གི་མཚན་ཉིད་མ་ཚང་ཞིང༌། ཚད་མ་ལོངས་པ་གཅིག་བྱས་ན། འབྲུག་པ་ཀུན་ལེགས་ཀྱིས། སྐྱ་མིན་སེར་མིན་མགོ་རིལ་རིལ་འདི་ཚོས་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མ་ཉོ་ཆ་བཟེད་ཀྱི་འདུག་ཅེས་གསུངས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད། བཟའ་ས་དང་འཐུང་ས་དགོས་པ་ལ། ལས་ཀ་བྱེད་མི་དགོས་པ་དེ་ལྟར་དེང་སྐབས་ཡོད་རྒྱུ་མ་རེད། འོན་ཀྱང་དེ་རིགས་བྱུང་ན་ཡག་པོ་མ་རེད་ཅེས་ཞུ་གི་ཡོད། བཟའ་རྒྱུ་དང༌། འཐུང་རྒྱུའི་ཐོག་ལ་དེ་སྔ་བོད་ལ་དབོན་སེར་གཟུགས་ཟེར་མཁན་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་བྱུང་ན་ཡག་པོ་མ་རེད།

འདི་གར་ཡོད་པའི་བླ་མ་དགེ་བཤེས་དང༌། སྤྲུལ་སྐུ། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཆོས་ལ་ཐུགས་སྣང་ཡག་པོ་གནང༌སྟེ། སྤུས་དག་པོ་གཅིག་གནང་དགོས། རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ཡིན་ན་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་རང་ལ་སྤུས་དག་པོ་བྱེད་ལུགས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ཤིག་ཡོད། སྔགས་པ་གོས་དཀར་གྱི་སྡེ་ཡིན་ན་དེ་ལུགས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ཤིག་ཡོད་པ་ལྟར། དངོས་གནས་དྲང་གནས་སྤུས་དག་པོ་ཞིག་ཡོང་བ་བྱེད་དགོས། སོ་སོའི་དགོན་པ་དང་ལྷ་ཁང་གང་ཞིག་ཡིན་རུང༌། དེ་དག་སོ་སོའི་འགོ་བྱེད་དང་། འགན་ཁུར་ལེན་མཁན་དག་གིས་སངས་རྒྱས་བསྟན་པའི་ཞབས་འདྲེན་དང༌། བསྟན་པའི་མཚན་ཤས་ལ་མི་འགྲོ་བར་དངོས་གནས་བསྟན་པའི་མཚན་ལ་དགུང་འདེགས་ཡོང་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས།

དེ་གའི་སེར་སྐྱ་མི་མང་བྱིངས་ཀྱི་སྐྱབས་གནས་དང༌། མཆོག་གནས་མིང་དོན་གཉིས་མཚུངས་ཡོང་ཐུབ་པའི་ཁུར་བླངས། ལྟ་རྟོག་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་རེད། འདིར་ཡོད་སྤྲུལ་སྐུ་བླ་མ་རྒན་པ་རྣམ་པ་ཚོ་ལ་ངས་འདི་ཞུ་གི་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོས་གཟབ་གཟབ་གནང་ཤོག དེ་བྱུང་ན་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ལྷ་ཁང་བཙུགས་པའི་དགོས་དོན་དང་། མཆོད་ཁང་བཟོས་པའི་དགོས་དོན་ཚང་བ་རེད། དེ་མིན་དངོས་གནས་དཀོར་གྱི་ཕུང་པོ་སྤུངས་ས་གཅིག་དང༌། གཞན་ལ་མགོ་སྐོར་གཏོང་ས་དང་། བསླུ་བྲིད་བྱེད་ས་ལྟ་བུ་བྱུང་ན། སོ་སོའི་དད་མོས་ཀྱི་དབང་གིས་བསོད་ནམས་ཕྲན་བུ་ཡོད་ན་ལས། དེ་མིན་ལེགས་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། དཔེར་ན། ཞབས་བརྟན་བསྒྲུབས་ཀྱང་ཚད་ལོངས་པ་མ་བྱུང་ན་གཞན་ལའང་ཕན་པ་མ་བྱུང༌བའི་ཁར། དཀོར་ཟ་མཁན་རང་ཉིད་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་། ཚེ་ཕྱི་མ་དཀོར་ལན་སོ་སོའི་ལུས་ཐོག་ནས་འཇལ་དགོས་བྱུང་ན་ཤིན་ཏུ་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་རེད།

ཇ༽ སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱི་དང་། ཨ་མཆོད་ཀྱི་སྐྱེ་བ།

སྔོན་མ་ཀོང་པོའི་ནང་ལ་ལོ་རྒྱུས་ཤིག་བྱུང་ཡོད། ལོ་རྒྱུས་དེ་ལོ་རྒྱུས་གསོས་པ་རེད། ལ་ཕར་ཕྱོགས་ལ་མི་ཚང་གཅིག་དང༌། ལ་ཚུར་ཕྱོགས་ལ་མི་ཚང་གཅིག་ཡོད་ཅིང་། མི་ཚང་དེ་གཉིས་ལ་མཆོད་གནས་རྒྱུག་མཁན་གྱི་ཨ་མཆོད་གཅིག་ཡོད། ཨ་མཆོད་དེས་ཕར་ཕྱོགས་ཀྱི་མི་ཚང་དེ་ནས་ཤ་དང༌། ཚུར་ཕྱོགས་དེ་ནས་ཞོ་དང༌། འོ་མ་བླངས་ནས་བཟས་ནས་བསྡད་པ་རེད། རྡོ་དོན་ཡང་སྙིང་ཞབས་བརྟན་སྒྲུབ་དགོས་ཁག་དང༌། ཤི་གསོན་གྱི་དགེ་སྒྲུབ་བྱེད་སྒོ་རྣམས་ཚད་དང་མཐུན་པ་གཅིག་མ་བྱུང་བའི་མུར་མཆོད་གནས་དེ་གྲོངས་ནས་སྔ་མ་ཞོ་དང༌། འོ་མ་ལེན་སའི་སྦྱིན་བདག་དེའི་ནང་དུ་མཛོ་མོ་གཅིག་ལ་སྐྱེ་བ་བླངས། མི་ཚང་དེ་ཡིས་དཀར་ཆུ་བེད་སྤྱོད་བྱས་ཏེ་ལོ་མང་པོའི་རིང་ལ་ཉར། ཐ་མ་མཛོ་མོ་དེས་ཉིན་ཞིག་རི་དེའི་སྒང་ལ་འགྲོ་སྐབས་རྦབ་འདྲིལ་ཤོར་ཏེ་སྔར་ཤ་ལེན་སའི་མི་ཚང་དེའི་སྒོ་འགྲམ་དུ་ཤི་བ་ཡིན་པ་རེད། དེ་ལྟར་མཛོ་མོ་དེ་མ་ཤི་བར་དུ་ཞོ་དང༌། འོ་མ་རྣམས་སྔར་ཞོ་དང་འོ་མ་སྤྱད་པའི་མི་ཚང་དེ་ལ་སྤྲད། ཐ་མ་རང་གི་གཟུགས་པོ་རྦལ་ལ་འདྲིལ་བའི་ཤ་དེ་མི་ཚང་གཅིག་པོ་དེ་ལ་སྤྲད་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད། དེ་ནི་སྐབས་དེར་མཁས་གྲུབ་ཚད་ལྡན་དེ་འདྲའི་མངོན་ཤེས་ཀྱིས་མཁྱེན་ཏེ་ངག་རྒྱུན་ལོ་རྒྱུས་ལ་འཇགས་པ་རེད། དེ་འདྲ་ཏན་ཏན་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད།

སྔ་མོ་རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞལ་བཞུགས་པའི་སྐབས་ལ་ཡང་དེ་འདྲའི་ལོ་རྒྱུས་མང་པོ་བྱུང་ཡོད། མངོན་ཤེས་ཡོད་མེད་དབང་གིས་ང་ཚོས་ཤེས་མིན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཙམ་ལས་དེ་ལྟར་བྱུང་བ་ཐག་ཆོད་པ་རེད། འཕགས་པ་ཀ་ཏ་ཡ་ན་བསོད་སྙོམས་ལ་ཕེབས་པའི་སྐབས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ལ། ཕ་ཤ་ཟ་ཞིང་མ་ལ་འཚོགས། །ལན་ཆགས་དགྲ་བོ་པང་དུ་འཁྱེར། །ཆུང་མས་ཁྱོ་ཡི་རུས་པ་འཆའ། །འཁོར་བའི་ཆོས་ལ་དགད་མོ་བྲོ། །གསུངས་པ་བཞིན་རེད། དེར་བརྟེན་དཀོར་ས་དགེ་ཁུངས་ཟེར་བ་འདི་ལ་གཟབ་གཟབ་མ་བྱས་ན་ཡག་པོ་མེད། གཞིས་སྒར་སོ་སོའི་ནང་གི་གཙུག་ལག་ཁང་དང༌། མཆོད་གནས་ཡོད་ས་འདི་རྣམས་སྤུས་དག་པོ་ཡོང་ཐབས་ལ་ཁྱེད་རང་དབུ་གནང་མཁན་ཚོས་གཟབ་གཟབ་གནང་སྟེ་བྱ་སྤུ་གནོན་ཡག་པོ་ཞིག་དང་། སྤུས་དག་པོ་བཟོ་ཐུབ་པའི་དགོངས་བཞེས་ངེས་པར་དུ་གནང་དགོས། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་དངོས་འབྲེལ་བསྟན་པའི་མཛེས་རྒྱན་ལ་ཕན་ཞིང་། ཁྱེད་རང་ཚོ་སྤྱི་བྱིངས་ལ་ཡང་ཕན་གྱི་རེད། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་མིས་ཧོབ་སྟེ་བལྟ་སྐབས་ཞབས་བརྟན་སྒྲུབ་པ་ཟེར་བ་འདི་དོན་མེད་ཆུད་ཟོས་གཏོང་མཁན་ལྟ་བུར་མཐོང་སྲིད་ཀྱང་ཚད་ལྡན་དང༌། གནད་སྨིན་བྱུང་ན་དངོས་གནས་སྨིན་པོ་ཡོད།

གཉིས་ནས་མིའི་བསམ་བློའི་ཁྱད་གཅིག་ཡོད། དཔེར་ན། ནད་ན་ཚ་བྱུང་ན་སྨན་ཡང་བཟས། དེ་དང་ཆབས་ཅིག་ཞབས་བརྟན་ཡང་བསྒྲུབས་ན་ནད་མ་དྲག་ཀྱང་འགྱོད་པ་མེད་སྙམ་པའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་ཁྱད་གཅིག་ཡོང་གི་རེད། ཡག་པོ་བྱུང་ན་གཉིས་ཀར་ཕན་ཐཔགས་ཡོད་ལ། ཡག་པོ་མ་བྱུང་ན་གོང་ཞུས་བཞིན་སྐྱོན་ཆ་ཆེན་པོ་ཡོད། འགན་ཆེན་པོ་ཡིན་པས་དེ་ལུགས་ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་གནང་དགོས།

ཉ༽ བསྙེན་སྒྲུབ་ལས་གསུམ་དང་། སྒོས་ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་ལེན།

དེ་ནས་ལྷ་ཁང༌། མཆོད་ཁང་ལྟ་བུ་དཀོན་གཉེར་གཅིག་ཙམ་ལས་མེད་ན་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་ཡིན་པ་ལས། དེ་མིན་སྒྲུབ་གྲྭ་བཞི་གྲྭ་དང་བརྒྱ་གྲྭ་ལྟ་བུ་ཚུགས་ཡོད་ན། ང་རང་ཚོའི་གཞིས་གྲོང་མི་རེ་ངོ་རེའི་ངོ་གདོང་གི་གནས་ཚུལ་འདི་གཅིག་པུར་མ་གཟིགས་པར། རྒྱ་གར་ནང་ཁུལ་དུ་ང་ཚོ་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་མཆོད་གནས་དགེ་འདུན་གྱི་སྡེ་ཡོད་པ་དེ་རྣམས་དང་ཕྱོགས་མཐུན་པའི་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་མེད་དམ་སྙམ། དེ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན། དཔེར་ན། མའེ་སོར་ལ་ཆ་བཞག་ན་དགེ་ལུགས་ནང་གཙོ་ཆེ་ཤོས་སེ་འབྲས་དགའ་གསུམ་གྱི་དགེ་འདུན་རྣམས་གཞིས་ཆགས་ནང་ལ་སླེབས་ཡོད། འདི་རྣམས་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བཤད་གྲྭ་རེད། བཤད་གྲྭ་འདི་དག་ནང་ནས་དེ་སྔ་རྒྱན་དྲུག་མཆོག་གཉིས་ལ་འགྲན་བཟོད་པའི་མཁས་པ་པཎྜི་ཏ་མང་དུ་བྱོན་མྱོང་ཡོད། དེ་ལྟའི་བཤད་གྲྭའི་རྒྱུན་མ་ཉམས་པར་མུ་མཐུད་ནས་འཛིན་ཐུབ་པའི་འབད་རྩོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

དེ་བཞིན་འདི་གར་ཆ་བཞག་ནའང་། སྔར་བདུད་འཇོམས་རིན་པོ་ཆེས་ཕུགས་རྒྱང་རིང་པོའི་དགོངས་པ་བཞེས་ཤིང་། ཐུགས་ཁུར་རྐང་བཞེས་གནང་ནས་རྙིང་མའི་སྔགས་འཆང་དྲག་གྲས་རྣམས་འདིར་རུབ་རུབ་བཟོས་ཏེ་དེ་རིང་འདིར་སྔགས་འཆང་མང་པོ་ཞིག་ཆགས་བསྡད་ཡོད། ཁ་སང་ངས་ཁྱེད་རང་འགོ་བྱེད་མཁན་ཚོར་སྒྲུབ་མཆོད་ལྟ་བུ་གང་ཞིག་ཡོད་མེད་དང་། ཕུར་སྒྲུབ་ལྟ་བུ་གང་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་མེད། བསྙེན་པ་གང་འདྲ་ཕྱིན་མིན་སྐད་ཆ་འདྲི་རྒྱུ་བྱུང༌། དེ་དག་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། སྔ་འགྱུར་རྙིང་མར་ཆ་བཞག་ན་རང་ལུགས་བཀའ་གཏེར་ཁག་གི་འཆད་ཉན་དང༌། སྒྲུབ་པ་ཉམས་ལེན། བསྙེན་སྒྲུབ་བྱེད་སྒོ་སོགས་གང་དང་གང་ཡོད་པ་དེ་དག་གཟབ་གཟབ་བྱས་ནས་གང་ཐུབ་ཀྱི་སྤུས་དག་པོ་ཞིག་ཡོང་བ་བྱེད་དགོས།

དེ་ནས་འདིར་དགེ་ལུགས་པ་ཚོ་བཞུགས་སའི་ལྷ་ཁང་གཅིག་དང༌། ཁྱེད་རང་ཚོ་གྲྭ་པ་ཁ་ཤས་ཡོད་ཅིང་། འདིར་སྐབས་རེ་བླ་མ་མཆོད་པ་བཏོན་པ་དང་། དུས་དུས་སུ་གཅིག་བྱས་ན་བདག་འཇུག་གཏོང་བ་ལྟ་བུ་ཡོང་ཤས་ཆེ། དེ་འདྲའི་མུར་བསྡད་པ་ལས། དཔེར་ན་ཀུན་རིག་གི་ཆོ་ག་ལྟ་བུ་ཞིག་འཛུགས་ཐུབ་ན་དེ་ཡག་པོ་མི་ཡོང་ངམ་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌། ཕྱིན་ཆད་གཞིས་སྒར་མི་རེ་ངོ་རེའི་གནས་ཚུལ་མ་ཡིན་པར། རྒྱ་གར་ནང་ལ་ཡོད་པའི་ང་རང་ཚོ་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དང་སྦྲེལ་ནས་བལྟ་དུས་གཞིས་སྒར་འདི་འདྲ་གཅིག་གི་ནང་ལ་དགོན་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད། དགོན་པ་དེའི་ནང་ལ་ལྷ་འདི་ལྟ་བུ་དང༌། ལྷ་དེ་དང་འབྲེལ་བའི་བསྙེན་སྒྲུབ་ལས་གསུམ་གྱི་ཆོ་ག་ཆ་ལག་ཆ་ཚང་སྤུས་དག་པོ་ཚད་ལྡན་ད་ལྟ་ཡོད་མུས་ཡིན། ཞེས་བརྗོད་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ཡག་པོ་རེད།

དཔེར་ན། འདིར་ཀུན་རིག་གི་ཆོ་ག་ཡག་པོ་གཅིག་བཙུགས། ཀུན་རིག་གི་བསྙེན་པ་གཞུང་ནས་བཤད་པ་བཞིན་སྤུས་དག་པོ་བཏང་སྟེ། ཀུན་རིག་གི་སྒྲུབ་མཆོད་སོགས་ཆོ་ག་ཕྱག་ལེན་ཚད་ལྡན་གྱི་རྒྱུན་ཞིག་ཚུགས་ན། གལ་ཏེ་ཉིན་ཞིག་ཀུན་རིག་གི་ཆོ་ག་གཏོང་དགོས་པ་ཞིག་བྱུང་ན། དེ་ས་གནས་འདི་འདྲ་ཞིག་ན་ཡོད། དེར་གཏོང་ཤོག་ཅེས་བཤད་ཆོག་ཡོང་ངེས་དང་། བདེ་གསང་སྐོར་ལྟ་བུ་ཡིན་ན་བླ་མ་རྒྱུད་པ་ཡོད་ཅེས་མཛུབ་མོ་བཙུགས་ཆོག་ཡོད། དེ་མིན་ཀུན་རིག་སྐོར་གླེང་སྒྲོས་བྱུང་ན་དེ་སྔ་བོད་ལ་ཡོད་ཀྱང༌། དེང་སང་མེད་ཅེས་ཀུན་རིག་ཐད་མཛུབ་མོ་འཛུགས་ས་གཏན་ནས་མེད་པ་ཆགས་ཀྱི་རེད།

དཔེར་ན། ད་ལྟ་འདི་གའི་དགོན་པའི་ནང་ལ་གཞན་དག་གི་ཆོ་ག་བཏང་ཆོག་གི་མ་རེད་ཟེར་བ་མིན་ཡང༌། དམིགས་བསལ་གྱི་མཛུབ་མོ་འཛུགས་ས་ཞིག་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་བཟོས་ན་ཕན་ཐོགས་མི་ཡོང་ངམ་བསམ་པ་བྱུང༌། ཀུན་རིག་ཅེས་པ་འདི་ནི་སྡིག་སྦྱོང་ལ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། སྤྱིར་བཏང་ཆོ་ག་དེ་ཙམ་གྱི་དར་སོ་ཆེན་པོ་རང་མེད་བསམ་པ་དྲན་སོང༌། རྡོ་དོན་ཡང་སྙིང་མཆོད་གནས་རང་རང་སོ་སོའི་བོད་ཀྱི་སྤྱི་པའི་སྤྱི་ཆོས་བྱེད་རྒྱུ་ཡོང་ངེས་ཐོག་ཏུ་སོ་སོའི་སྒོས་ཆོས་ང་ཚོས་འདི་འདོན་གྱི་ཡོད། འདིའི་ཐོག་ལ་བསྙེན་སྒྲུབ་ལས་གསུམ་གྱི་འགྲོ་སྟངས་ཆོ་ག་ཕྱག་ལེན་ཆ་ཚང་བ་གཅིག་ང་ཚོར་ཡོད། འགན་ཐེག་པ་གཅིག་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་སྙམ་དུ་མཐོང་བ་བརྒྱུད་པའི་ཕྱག་བཞེས་གང་ཡོད་སྤུས་དག་པོ་བྱེད་ཐུབ་ན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཚང་བ་གཅིག་བྱུང་བ་རེད། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་ཡག་པོ་མ་རེད་དམ། ངོས་རང་འདི་ལྟར་དྲན་གྱི་འདུག འདིར་ཁྱེད་རང་ཚོ་སྔགས་འཆང་གི་སྡེ་ཕྲན་བུ་དང༌། དེ་བཞིན་དགེ་འདུན་པ་ཕྲན་བུ་ཡོད་པ་ཚང་མས་གང་འདྲ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་པ་འདུག་དགོངས་པ་ཡག་པོ་བཞེས་ནས་གང་ལྟར་སྤུས་དག་པོ་བྱུང་ན། མི་མང་སྤྱི་བྱིངས་ཚང་མར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

ཏ༽ བོད་དོན་སེམས་བཅངས་དང་། གཞིས་བཞུགས་ཀྱི་དཀའ་སྡུག

ང་རང་ཚོ་སྤྱི་པའི་སྤྱི་དོན་དེ་ཚང་མས་མ་བརྗེད་པ་བྱས་ཏེ་སེམས་ལ་ཉར་དགོས་པ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ང་ཚོའི་ལུང་པར་རང་བཞིན་འབྱུང་བ་འཁྲུགས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་རང་གི་ལུང་པ་བྲལ་ཞིང་། གཞན་གྱི་ལུང་པར་གྱར་བ་མ་ཡིན་པར། ང་ཚོ་སྲིད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ནས་བོད་རྒྱ་མིས་འབུ་ཆེས་ཆུང་ཟོས་བྱས་ནས་རང་གི་ལུང་པ་དང་བྲལ། གཞན་ཡུལ་དུ་གྱར་བའི་གནས་ཚུལ་འདི་ཆགས་པ་རེད། དེ་ལྟར་ང་རང་ཚོའི་གཞན་ཡུལ་དུ་གྱར་ནས་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད་ཀྱང༌། བོད་ནང་བདེ་སྐྱིད་ཡོད་ན་ཁྱད་པར་གང་ཡང་མེད། དེ་ལྟར་མིན་པར་བོད་ནང་ད་ལྟ་ལྷགས་ནས་སྡོད་མཁན་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་དང༌། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་གཉིས་བསྡུར་ན། བོད་ནང་གི་སྡུག་བསྔལ་དང༌། ང་ཚོའི་འཕྲལ་སེལ་སྡུག་བསྔལ་གཉིས་བསྡུར་ས་མེད།

དེ་ཡང་ཁ་ནས་འུར་ཤོབ་བཤད་པ་ཙམ་མིན་པར། དངོས་ཡོད་རང་གི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ལ་བོད་ནང་དཀའ་ངལ་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་ངེས་ཅན་རེད། དེ་ནི་ལོ་གཅིག་གཉིས་མ་རེད། ཐོག་མའི་ཟང་ཟིང་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༥ ལོ་མཇུག་ལ་བྱུང་བ་ནས་བཟུང་བོད་རྒྱ་ཁྱབ་ཡོངས་ལ་གནས་ཚུལ་ཐབས་སྡུག་ཤོས་དེ་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོར་བྱུང་སྟེ་ད་ལྟ་སྤྱི་ལོ་ ༡༩༧༣ གྱི་མཚམས་ལ་སླེབས་ཡོད། ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྡུག་པོ་རེད། དངོས་གནས་དྲང་གནས་སེམས་སྐྱོ་པོ་རེད། དཔེར་ན། རང་གི་ལུང་པའི་ནང་ལ་བོད་པའི་མི་གྲངས་ས་ཡ་དྲུག་ཙམ་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་མི་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་སྐོར་ཅིག་རེད། རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་མང་ཆེ་བ་བོད་ཀྱི་ནང་དུ་ལྷག་བསྡད་ཡོད། བོད་ནང་དངོས་གནས་ལུང་པ་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་ཡོད་ལ། སློབ་གྲྭ་མང་དུ་ཕྱིན་ཡོད། སློབ་གྲྭ་མང་དུ་ཕྱིན་ཏེ་དགོས་དོན་གང་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཅེ་ན། སློབ་གྲྭ་ཞེས་བརྗོད་སྐབས་ཧ་ལམ་ངལ་རྩོལ་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་དང༌། ངལ་རྩོལ་རུ་ཁག་ལྟ་བུ་ཞིག་ལས་ཤེས་ཡོན་འདོད་པ་ཁེངས་པའི་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་རྒྱུ་ཞིག་ཡོད་ཚོད་མི་འདུག

ཉེ་ཆར་རང་ལྷ་ས་ནས་གནས་ཚུལ་འབྱོར་བར་གཞིར་བཞག་ན། སློབ་གྲྭ་མང་དུ་ཕྱིན་པའི་ནང་བོད་ཕྲུག་ཚོར་བོད་ཡིག་ཕྲན་བུ་དང༌། རྒྱ་ཡིག་འདྲ་བསླབས། སྤྱིར་བཏང་ཤེས་ཡོན་ཕྲན་བུ་ལས་གཞན་དུས་ཚོད་མང་བ་ནི་ངལ་རྩོལ་ཁོ་ན་རྒྱུགས་དགོས་ཀྱི་འདུག ང་ཚོ་འདི་ཁུལ་ལ་ད་ལྟ་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་ལྟར། ཕྲུ་གུ་རྣམས་སློབ་གྲྭར་གཏོང་དགོས། ངལ་རྩོལ་བསྐུལ་དྲགས་ན་ཤེས་ཡོན་ལ་འཐུས་ཤོར་འགྲོ་གི་རེད་ཅེས་བརྗོད་དགོས་ཀྱི་ཡོད། བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་ལྷག་ཡོད་པའི་བོད་ཡུལ་ནང་ཕྲུ་གུ་ཚོར་ཤེས་ཡོན་སློབ་མཁན་སློབ་ཕྲུག་གི་མིང་བཏགས་པ་ཙམ་ལས། དོན་དངོས་ཉིན་ཞག་གཅིག་གི་དུས་ཚོད་མང་ཆེ་བ་ངལ་རྩོལ་ཐོག་བསྐུལ་འདེད་བྱེད་ཀྱི་འདུག སློབ་གྲྭ་མང་དུ་ཕྱིན་པའི་ཁ་ཐབས་དང༌། གནས་སྟངས་དེ་ལྟར་ཆགས་ཡོད།

དེ་བཞིན་སྨན་ཁང་མང་དུ་ཕྱིན་ཡོད་ལ། སྨན་བཅོས་འཕྲོད་བསྟེན་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་ཡོད། དེ་དག་དགེ་བེད་གང་འདྲ་བྱས་ནས་སྤྱོད་ཀྱི་ཡོད་ཅེ་ན། བེད་སྤྱོད་གཙོ་ཆེ་ཤོས་ནི་ས་གནས་དེ་དང༌། དེ་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་མི་རིགས་ཀྱིས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལས། རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཉམ་ཐག་བོད་པ་ཚོར་ཕན་ཐོགས་རྒྱ་ཆེན་པོ་མེད། དེས་མ་ཚད་བོད་རིགས་སྨན་ཁང་ལ་ཕྱིན་ན་བོད་མིའི་ལུས་ནས་ཟུངས་ཁྲག་འདོན་གྱི་འདུག་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་འདུག བཙོན་པ་ཁ་ཤས་ཀྱི་ལུས་ནས་ཟུངས་ཁྲག་བཏོན་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཤོད་རྒྱུ་ཡོད་མཁན་འདུག ཕྱི་ནས་གནས་ཚུལ་ཧོབ་སྟེ་བལྟས་ན་སྨན་ཁང་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པ་རེད། དེས་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་འཕྲོད་བསྟེན་ལ་དངོས་གནས་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་ཕན་ཐོགས་བྱུང་ཡོད་དམ་ཟེར་ན་དོན་དངོས་གོང་ཞུས་ལྟར་རེད།

ཐ༽ ཐོན་སྐྱེད་འགྲིམ་འགྲུལ་དང་། ན་གཞོན་གྱི་བཙོན་པ།

དེ་བཞིན་ཐོན་སྐྱེད་ཡག་ཏུ་ཕྱིན་པ་རེད། བོད་ནང་ལ་དངོས་གནས་སྔ་མོ་ས་ཆ་ཐ་གོག་ཏུ་ལུས་པ་དེ་རིགས་ལ་ཞིང་ཁ་འཁྲུ་འདུལ་བྱས་ཏེ་ཚལ་ཞིང་རིགས་མེད་སར་ཚལ་ཞིང་བཏབ་པ་དང་། འབྲུ་རིགས་མེད་སར་འབྲུ་རིགས་བཏབ་ནས་དངོས་གནས་ཐོན་སྐྱེད་ཡག་ཏུ་དང་ཐོན་འབབ་ཆེ་རུ་ཕྱིན་ཡོད། དེས་བོད་པ་ཚོར་ཕན་ཐོགས་བྱུང་ཨེ་ཡོད་ཅེ་ན། ན་ནིང་ལྷོ་ཁ་ཁུལ་ལ་ཐན་པ་བྱུང་སྐབས་རྩ་བའི་བཟའ་འབྲུ་གསོག་འཇོག་མེད་པའི་ཐོག འཕྲལ་སེལ་ཐན་པའི་དཀའ་ངལ་ཆགས་ཏེ། གྲོང་གསེབ་པའི་མི་མང་པོ་ལྟོ་ཆས་བཟའ་རྒྱུ་མེད་པར་གྲོད་པ་ལྟོགས་པས་སྔོ་རིགས་གང་བྱུང་བཟས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ལུས་དང༌། གདོང་སྐྲངས་པ་དང༌། བཟའ་རྒྱུ་འཐུང་རྒྱུ་མེད་པར་ལྟོ་སློང་བར་ཕྱིན་ན་ཡང་གཤེ་གཤེ་དང་འཐབ་འཛིང་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོང་ངམ་སྙམ་ནས་སྐྲག་སྣང་བྱེད་པ་དང༌། ཟས་བཅུད་ཀྱིས་ཕོངས་པའི་གྲོང་གསེབ་པ་ཁ་ཤས་འུ་ཐུག་ནས་ལྷ་ས་ཁུལ་དུ་ཕྲན་བུའི་བཟའ་རྒྱུ་དང༌། འཐུང་རྒྱུ་ཐབས་ཤེས་བྱེད་ས་ཨེ་ཡོད་བསམས་ནས་ཡོང་གི་འདུག ཁོང་ཚོ་མུག་ཤི་ཐེབས་གྲབས་བྱས་ནས་ཡོད་པ་རེད་ཅེས་ཉེ་ཆར་འབྱོར་བའི་མི་ཚོས་དེ་འདྲ་ཤོད་རྒྱུ་འདུག གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་རེད།

བཟའ་བཅའ་འབེལ་དུ་ཕྱིན། ཐོན་སྐྱེད་ཆེ་རུ་ཕྱིན་ཡོད་ཀྱང་བེད་སྤྱོད་རྒྱ་མིས་བྱས་པ་རེད། ས་གནས་དེ་དང་དེར་ཡོད་པའི་རྒྱ་མི་ཞི་དྲག་ལས་བྱེད་ཚོ་ས་གནས་དེ་ག་རང་ནས་རང་ཁ་རང་གསོ་ཐུབ་པའི་སྲིད་བྱུས་ཀྱི་ཐོག་ནས་གང་ལྟར་རྒྱ་མི་མང་དུ་ཕྱིན་སྟབས་རྒྱ་མིས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པའི་རྒྱུར་ཕྱིན་པ་རེད། བོད་པ་རང་ལ་སོ་སོའི་ཡུལ་ལ་བཏབ་པའི་ལོ་ཏོག་ཡུལ་མི་རང་གིས་བཟའ་རྒྱུ་མེད་པ་འདི་ནི་སེམས་སྐྱོ་པོ་རེད། དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་རྡོ་དོན་ཡང་སྙིང་དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཐོན་འབབ་ཆེ་རུ་ཕྱིན་ཀྱང་བོད་པ་མུག་ཤི་ཐེབས་དགོས་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཆགས་འདུག དེ་ལྟར་ང་ཚོའི་སྔར་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ནང་ལ་ཧ་ལམ་བྱུང་མྱོང་མེད།

དེ་བཞིན་བོད་ལ་འགྲིམ་འགྲུལ་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པས་ཕན་ཐོགས་བྱུང་མེད། དཔེར་ན། གཞན་དག་ལྟ་ཅི། ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་གཅིག་གི་ནང་ལ་དུམ་བུ་ཁག་བཞི་ཙམ་ཞིག་བགོས་ཡོད། དེ་སྔ་གྲྭ་ས་གྲྭ་ཚང་གི་ནང་ལ་ཁང་ཚན་དང་མི་ཚན་ཡོད་པ་ལྟར་བགོས་ནས། ལྷ་སའི་བྱང་བརྒྱུད་ལ་ཡོད་པ་རྣམས་ལྷ་སའི་ལྷོ་བརྒྱུད་ལ་འགྲོ་དགོས་ན་བཀའ་འཁྲོལ་མ་ཞུས་པར་བསྐྱོད་མི་ཆོག་ལ། ལྷ་སའི་བྱང་བརྒྱུད་ལ་གནས་སྡོད་བྱེད་མཁན་ཞིག་ལྷ་སའི་ཤར་བརྒྱུད་ལ་ཞག་མ་གཅིག་བསྡད་ན་ལམ་སེང་སང་ཉིན་བརྩད་གཅོད་བྱེད་བཞིན་ཡོད། གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་བསྡད་ཡོད།

ལྷ་ས་ནས་གྲོང་གསེབ་གཞན་ཞིག་ལ་ཕྱིན་པ་དང༌། གྲོང་གསེབ་གཞན་ཞིག་ནས་ལྷ་སར་ཡོང་ན་བརྩད་གཅོད་དང༌། དོ་དམ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། འགྲིམ་འགྲུལ་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པ་དེས་མི་རྣམས་འགྲོ་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་གཅིག་དགོས་ཀྱང་མི་རྣམས་དམ་བསྒྲགས་ཆེན་པོ་དེ་ལྟ་བུའི་འོག་ཏུ་གནས་སྡོད་བྱེད་དགོས་ན་འགྲིམ་འགྲུལ་གྱིས་ཕན་ཐོགས་གང་ཞིག་འདུག་གམ། གནས་ཚུལ་དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་དགོངས་པ་བཞེས་ན། དངོས་གནས་བོད་ནང་ལ་བསྡད་པའི་བོད་རིགས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་རྣམས་ཧ་ཀས་པའི་དཀའ་ངལ་དང༌། ཧ་ལས་པའི་དངངས་སྐྲག་ཐབས་སྡུག་པོ་ཞིག་གི་འོག་ལ་ད་བར་ལོ་མང་དེའི་རིང་ལ་གནས་བསྡད་ཡོད་ཀྱང༌། ཚང་མ་སེམས་ཤུགས་དཔེ་མི་སྲིད་པའི་ཆེན་པོ་དང༌། ལྷག་དོན་ལོ་གཞོན་པ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་སྔའི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའི་གནས་ཚུལ་ལ་སྐྱོན་ཆ་མང་པོ་ཡོད་ཀྱང༌། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་བཟའ་རྒྱུ་འཐུང་རྒྱུ་མ་ཕོངས་པ་ཡོད་པ་དང༌། སྤྱིར་བཏང་ལུང་པའི་ནང་ལ་རྒྱ་མིས་བཅོས་སྒྱུར་བཏང་རྗེས་ང་ཚོར་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་ཁེ་ཕན་མེད་ཁར། ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་བོད་པ་ཚོར་གྱོང་གུད་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་མཐོང་བར་བརྟེན། རྒྱ་མིར་མི་དགའ་བ་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། ང་རང་ཚོ་བོད་པ་རང་གི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་གླེང་བྱེད་རྒྱུའི་སེམས་ཤུགས་གཞོན་ནུ་ཚོའི་ནང་ལ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་རེད། རྒྱ་མིའི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་རྒྱུ་དང༌། རྒྱ་མིའི་ཁ་འོག་ལ་མི་འགྲོ་བ་བྱེད་མཁན་སྡུག་ཤོས། ཤུགས་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ཆགས་ཡོང་གི་འདུག

དེ་སྔ་ལྷ་ས་ཁུ་དང༌། བོད་ཀྱི་བཙོན་ཁང་ཁག་གི་ནང་ལ་བཙོན་པ་མང་ཆེ་བ་རྒན་པ་ཚོ་ཡིན་ཀྱང༌། དེང་སང་བཙོན་པ་རྒན་པ་རྫོགས་པ་མ་ཟད། བཙོན་པ་གསར་པ་གཞོན་སྐྱེས་ཚོ་སླེབས་ནས་དེང་སང་བཙོན་ཁང་ཁག་གི་ནང་ལ་བཙོན་པ་མང་ཆེ་བ་གཞོན་ནུ་ཡིན་ཚོད་འདུག གཞོན་ནུ་ཚོས་རྣམ་འགྱུར་གང་ཞིག་བསྟན་གྱི་ཡོད་ཅེ་ན། མི་རིགས་ཀྱི་ཤ་ཞེན་ལ་བརྟེན་ནས་རང་བཙན་རྩོད་གླེང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། རྩ་བའི་དོན་དག་ང་རང་ཚོའི་རང་བཙན་ཟེར་བ་དེ་ལུང་པ་གཅིག་ལ་བརྟེན་ནས་ལེན་དགོས་ལ། ལུང་པ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཟེར་བ་ཡང་ངེས་པར་དུ་ཡོད་དགོས། ང་རང་ཚོའི་རང་བཙན་ལེན་པ་ལ་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ངེས་པར་དུ་ཡོད་དགོས། ང་ཚོ་མི་རིགས་གཅིག་གིས་བསྒྲུབ་བྱའི་ལས་དོན་དེ་ང་རང་ཚོའི་མི་རིགས་རང་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲུབ་དགོས།

དེས་ན་རྩ་བའི་བསྒྲུབ་བྱ་རང་བཙན་དེ་དམིགས་ཡུལ་དུ་བཞག རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་དེ་དང་བསྟུན་ནས་ལས་རིགས་སོ་སོའི་ནང་དང༌། སྡེ་ཚན་སོ་སོའི་ནང་གི་ལས་དོན་རྣམས་འཐུས་ཤོར་དུ་མ་སོང་བར་ཚུལ་བཞིན་སྒྲུབ་དགོས། ད་ལྟ་བར་དུ་དེ་བཞིན་བྱས་ཡོད་ལ། ད་དུང་ཡང་བོད་རིགས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་གནས་སྟངས་གཞི་རྩ་དེ་སེམས་ལ་བཞག་ནས་ད་ལྟ་ད་ལྟའི་བསམ་བློ་མ་བཏང་བར་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཡོད། ཅེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༥ ཟླ་ ༤ ཚེས་ ༡༢ ཉིན་ཀུ་ལུ་མ་ན་ལིར་བོད་མིའི་འདུ་འཛོམས་སར་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ དྲང་བདེན་གྱི་བསྒྲུབ་བྱ་དང་། གཞིས་བཞུགས་ཀྱི་དཀའ་སྡུག

ཚང་མས་ཤེས་གསལ་ལྟར་ང་ཚོས་དཀའ་ལས་གང་གི་དོན་དུ་རྒྱག་གི་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། བོད་ཀྱི་དོན་ལ་དཀའ་ལས་རྒྱག་གི་ཡོད་ལ། ད་ཆ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཀུ་ལུ་ཁུལ་དུ་སླེབས་ཏེ་ལོ་མང་ཕྱིན་པ་དང་། ༡༩༥༩ ནས་ད་བར་ལོ་ ༡༦ ཙམ་འགྲོ་གི་ཡོད་སྟབས། འགའ་ཤས་ཀྱིས་བསམ་བློའི་ནང་ད་ཆ་ཕལ་ཆེར་རེ་བ་ཨེ་ཡོད་བསམ་པ་ཏན་ཏན་ཡོང་སྲིད་ཅིང་། དེའི་དབང་གིས་སེམས་ཤུགས་ཆག་པ་ལྟ་བུ་གཏན་ནས་བྱ་རྒྱུ་མེད། རྩ་བ་ང་ཚོས་དཀའ་ལས་རྒྱག་སའི་དོན་རྩ་དེའི་ངོ་བོ་དྲང་བདེན་དང༌། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་པས་དེ་ནི་དུས་ཚོད་རིམ་སོང་གིས་ཡལ་ནས་འགྲོ་མི་ཐུབ།

ལར་ནས་བྱ་བ་གང་ཡང་ལས་སླ་པོའི་ཐོག་ནས་འགྲུབ་རྒྱུ་ཡོད་ན་སེམས་ཤུགས་སྐྱེ་བ་དང༌། ལས་སླ་པོའི་ཐོག་ནས་འགྲུབ་ཀྱི་མེད་ན་སེམས་ཤུགས་ཆག་པའི་རིགས་བྱེད་མི་རུང༌། ང་རང་ཚོས་དཀའ་ལས་རྒྱག་དགོས་པའི་དོན་དག་འདི་སྤྱིར་བཏང་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་མཁན་བོད་ནང་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚོ་གྲ་འགྲིགས་པོ་དང་ཡག་པོ་ཡོད་བཞིན་དུ་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཉུང་ཤས་འདི་དག་གི་དོན་དུ་རང་བཙན་དགོས་ཞེས་བཤད་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མིན་པར། བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ས་ཡ་དྲུག་ཡོད་པའི་མི་རིགས་གཅིག་གི་ཁེ་ཕན་དོན་དུ་ང་ཚོས་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པ་ཞིག་རེད། དེ་སྔ་བོད་ལུང་པ་ཡར་རྒྱས་མེད་པར་རྗེས་ལུས་ཐེབས་པ་ཞིག་ཡིན་ནའང་མི་གྲངས་ཉུང་ཉུང་དང༌། ས་ཆ་རྒྱ་ཁྱོན་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་དབང་གིས་བོད་ནང་སྐབས་དེ་དུས་ཀྱི་ལྟོ་གོས་གནས་སྟངས་དེ་དང༌། དེང་སྐབས་ཐོན་བསྐྱེད་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པ་དང་། མཐུན་རྐྱེན་འཛོམས་སུ་ཕྱིན་པའི་འོག་གི་བོད་མི་ངོ་རེ་མི་རེའི་བདེ་སྡུག་གནས་སྟངས་བསྡུར་ན་དེང་སང་གནས་ཚད་ཤིན་ཏུ་སྐྱོ་རུ་ཕྱིན་པ་དང༌། ཐབས་སྡུག་ཏུ་ཕྱིན་པ་དེ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཆགས་ཡོད།

དེ་སྔ་ལུང་ཁུག་རེ་ཟུང་ནང་འགྲོ་ལམ་ཆད་འགག་སོགས་ཀྱིས་རྐྱེན་པས་མི་རེ་ཟུང་ལྟོགས་ཤི་ཐེབས་པ་ཡོང་སྲིད་པ་ཙམ་ལས། ང་རང་ཚོའི་ལུང་པའི་ནང་ཡུལ་ཚོ་ཡུལ་ཚོར་ལྟོ་ཆས་ཀྱིས་མ་འདང་བར་མུག་ཤིའི་དཀའ་ངལ་བྱུང་བ་ང་ཚོའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་ལ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་ནའང་། དེང་སྐབས་ཀྱི་དུས་ཚོད་ལ་གྲོང་པ་ཕན་ཚུན་ཐུག་འཕྲད་སྐབས་རང་བཞིན་འཚམས་འདྲི་བྱེད་རྒྱུའི་ཚབ་ལ་དེང་སང་གྲོད་ཁོག་རྒྱག་གི་འདུག་གམ། རང་བཙན་སྐོར་གོ་རྒྱུ་གང་ཞིག་འདུག་གམ་ཞེས་པའི་དུས་སུ་སླེབས་ཡོད། ཡར་རྒྱས་ཀྱི་མིང་དང༌། དྲིལ་བསྒྲགས་འདྲ་ཆགས་པོ་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་། དོན་ངོ་ཐོག་བོད་མི་མི་རེ་ངོ་རེའི་དངོས་འབྲེལ་འཚོ་བ་སྐྱེལ་སྟངས་ཤིན་ཏུ་ཁག་པོ་དང༌། ཐབས་སྡུག་པོའི་གནས་ཚུལ་ལུང་པ་གཅིག་ཙམ་མིན་པར་བོད་རྒྱ་ཁྱབ་རང་ལ་ཆགས་ཡོད།

དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་མི་ལ་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་མེད་པར་བོད་མིའི་ཉིན་རེ་ཉིན་རེའི་མི་ཚེ་སྐྱེལ་སྟངས་དཀའ་ངལ་བཟོད་ཐབས་མེད་པ་ཞིག་ཡོད་སྟབས། བོད་མི་གཞོན་ནུ་ཚོའི་ནང་ལ་ཆོས་དད་ཡོད་མེད་དང༌། བོད་རིགས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་སྤྱི་དང༌། ལྷག་པར་སོ་སོ་སྒེར་གྱི་ལྟ་བ་གང་ཞིག་ཡིན་རུང་། རྡོ་དོན་དངོས་ཡོད་གནས་སྟངས་དེ་ནད་མི་ཐེག་པའི་གནས་ཚུལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཏུ་མཐོང་གི་ཡོད། བར་ལམ་རྒྱ་ནག་ནང་སློབ་སྦྱོང་བྱས་པའི་ཕྲུ་གུ་བོད་དུ་ལོག་སྟེ་ལས་ཀའི་ནང་ཞུགས་པ་ཚོས་རྒྱ་ནག་ནས་སླེབས་མ་ཐག་པའི་བསམ་ཚུལ་དང༌། མཐོང་ཚུལ་གང་ཞིག་ཡོད་རུང་མེད་རུང༌། རིམ་པས་ས་གནས་ཀྱི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་མཐོང་སྐབས་རྩ་བ་ནས་ནད་མི་ཐེག་པའི་གནས་ཚུལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཏེ། དེང་སྐབས་བོད་ནང་ཡོད་པའི་མི་ཐོག་རྒན་པ་ཚོའི་སེམས་ཤུགས་ལས་གཞོན་པ་ཚོའི་སེམས་ཤུགས་ཆེ་བ། དཔེར་ན། གཞན་དག་ཕར་བཞག ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་གྱོན་ཆས་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་དོ་སྣང་བྱེད་པ་དང༌། སྐད་ཆ་ཤོད་སྐབས་ཀྱང༌། རང་སྐད་ཚོང་ཁང་ཟེར་བ་དང༌། སྤྱི་ཚོང་ཁང་ཟེར་བ་ལྟ་བུའི་བོད་སྐད་མ་བརྒྱབ་ན་གོ་བརྡ་མི་འཕྲོད་པ་ལྟ་བུའི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་ཏེ་གང་ལྟར་སོ་སོའི་སྐད་ཡིག་དང་། སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ལ་ཆུང་ས་དེ་ལྟ་བུའི་ཐོག་ནས་ཡིན་ནའང་གཅེས་འཛིན་སེམས་ཤུགས་བསྒྲིལ་ཏེ་བསྡད་འདུག

རྡོ་དོན་སྙིང་པོ་བོད་དབུས་གཙང་མདོ་སྟོད་སྨད་རྒྱ་ཁྱབ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ཏུ་བསྡད་དེ་ཁེ་ཕན་མེད་པ་དང༌། ང་ཚོར་གྱོང་གུན་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་སྟབས། དེ་གཞི་ལ་བཞག་སྟེ་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་དག་གི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དོན་དུ་ང་ཚོས་སྐད་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་ལས། ང་རང་ཚོ་མི་ཉུང་ཤས་ཤིག་བོད་ནང་བསྡད་མ་ཐུབ་པ་དང༌། ང་ཚོ་ཉུང་ཤས་ཤིག་བོད་ནང་ལ་ལོག་རྒྱུའི་དོན་ལ་སྐད་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད། བོད་མི་ཚོ་གྲོད་ཁོག་མ་འགྲངས་པར་ལྟོགས་རིད་ཤི་བའི་གནས་ཚུལ་འོག་ལ་སྡོད་དགོས་ཀྱི་ཡོད་སྟབས། ང་ཚོས་སྐད་རྒྱག་དོན་དེ་རེད།

ཁ༽ ས་ཡ་དྲུག་གི་ཐོབ་ཐང་དང་། འཐབ་རྩོད་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ།

ཡང་རྩ་བའི་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཤེས་དགོས་པ་ཞིག་ལ། ང་ཚོས་སྲིད་དོན་གྱི་འགྲོ་ལུགས་ཤིག་ཐོག་ནས་རྒྱ་མིར་ངོ་རྒོལ་བྱས་པ་ཡང་མིན་ལ། རྒྱ་མིས་ཆོས་མེད་པ་བཟོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཅིག་པུས་རྒྱ་མིར་འཐབ་རྩོད་བྱས་པ་ཡང་མིན། ང་ཚོ་ལྟ་བུ་འདྲ་མིན་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་རྒྱ་མིར་འཐབ་རྩོད་བྱས་པ་ཡང་མ་རེད། འོ་ན་ང་ཚོས་རྒྱ་མིར་གང་གི་དོན་དུ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཅེ་ན། ལམ་ལུགས་འདྲ་མིན་དང༌། ལྟ་བ་འདྲ་མིན་གང་ཞིག་ཡིན་ནའང༌། མི་ལ་དགོས་རྒྱུ་བདེ་སྐྱིད་རེད།

དགོས་པའི་བདེ་སྐྱིད་དེ་མེད་ན། མིང་གསར་བརྗེ་བཏགས་པས་མི་འགྲིགས་ལ། མིང་གསར་བརྗེས་གྲོད་ཁོག་རྒྱག་ཐབས་མེད་པ་མ་ཟད། མིང་ཡར་ཐོན་གྱིས་ཀྱང་གྲོད་ཁོག་རྒྱག་གི་མ་རེད། གསར་བརྗེ་དང་ཡར་ཐོན་བྱས་ཏེ་ཟ་རྒྱུ་འཐུང་རྒྱུ་འབེལ་པོ་ཞིག་དང༌། ལུང་པའི་ནང་ལ་སྔོན་མ་ལས་མཐུན་རྐྱེན་འཛོམས་པ་དང༌། བདེ་སྐྱིད་ཆེ་བ་ཞིག་ཡོད་ན་ཆོས་ཡོད་མེད་དང་། དམར་པོ་གང་ཞིག་ཡིན་ནའང་ཁྱད་པར་གང་ཡང་མི་འདུག འོན་ཀྱང་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་བོད་མི་ཚོ་གྲོད་ཁོག་མ་འགྲངས་པར་ལྟོགས་རིད་ཤི་བའི་གནས་ཚུལ་འོག་ལ་སྡོད་དགོས་ཀྱི་ཡོད་སྟབས། ང་ཚོས་སྐད་རྒྱག་དོན་དེ་རེད། ཕྱིན་ཆད་ང་རང་ཚོའི་ལུང་པ་སོ་སོས་བདག་དབང་བྱེད་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་ཅིག་བྱུང་ན། ལམ་ལུགས་གང་འདྲ་ཞིག་བྱེད་མིན་དང་། ལྟ་བ་གང་འདྲ་ཞིག་འཁྱེར་མིན་ང་རང་ཚོ་སོ་སོའི་ལག་པ་རེད། སོ་སོས་བསམ་བློ་བཏང༌། སོ་སོ་རང་ལ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་དང་རན་པ། ཁེ་ཕན་གང་ཆེ་བྱ་རྒྱུ་རེད། རྒྱ་མིས་ང་ཚོའི་ཚབ་བྱས་ཏེ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་བོད་དུ་བདེ་སྐྱིད་ཆེ་རུ་འགྲོ་བ་དང༌། བོད་ལ་དཀའ་ངལ་ཉུང་དུ་འགྲོ་བ། ཡར་ཐོན་ཆེ་བ་ཡོང་རྒྱུ་ཞིག་ཡོད་ན་ང་ཚོས་འདིར་སྐད་རྒྱག་དོན་མེད།

དེ་སྔའི་ལོ་རྒྱུས་ལ་བལྟས་ན་རྒྱ་མི་དར་དུས་བོད་ལ་དབང་ཤུགས་སླེབས་པ་དང༌། བོད་དར་བའི་སྐབས་ལ་བོད་པའི་དབང་ཤུགས་རྒྱ་ནག་ལ་སླེབས་པའི་དུས་ཚོད་ངེས་མེད་བྱུང་ཡོད་ཀྱང༌། རྩ་བ་བོད་རང་བཙན་རེད། དེ་སྔ་རང་བཙན་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་ང་ཚོར་རང་བཙན་དགོས་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡང་མ་རེད། ལེགས་ཉེས་གང་ཞིག་ཡིན་རུང་བོད་པ་རྣམས་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་གཅིག་གྱུར་ཡིན་སྟབས། མི་ལ་མི་སྤྱི་འགྲེ་སྤྱི་མཚུངས་ཀྱི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་འདྲ་མཚུངས་ཡོད་དགོས་ལ། ཡོང་ཐུབ་པ་དང༌། ཡོང་ཆོག་པ་བཅས་ཡིན་པ་ལ་བོད་མིར་མིའི་ཐོབ་ཐང་བྲལ་ཏེ། དངོས་གནས་རྒྱ་མི་ཞེས་བརྗོད་སྐབས་དཔོན་པོ་བྱས་ཏེ་སྡོད་ཆོག་པ་གཅིག་དང༌། མི་རིགས་གྲངས་ཉུང་གཞན་དག་དང༌། ལྷག་པར་བོད་པ་རྣམས་རྒྱ་མིས་ཐུབ་ཚོད་གཏོང་ས་དང༌། རྒྱ་མིས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པའི་དངོས་སྤྱད་ལྟ་བུར་སྡོད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཏན་ནས་མེད།

ང་ཚོས་རྒྱ་མིར་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པའི་རྩ་དོན་སྙིང་པོ་བོད་པ་མི་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་མི་ལ་དགོས་པའི་ཐོབ་ཐང་རྣམས་བྲལ་ཏེ། དཀའ་ངལ་འོག་ལ་གྱར་བའི་རྒྱུ་མཚན་དེའི་ཆ་ནས་ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་ཀྱི་མིན་ཞེས་སྐད་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་ལས། གཞན་དག་ལྟ་བ་དང་ལམ་ལུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་མིན་ལ། དེ་སྔའི་ལོ་རྒྱུས་ཁོ་ནའི་ཐོག་ནས་ཀྱང་མིན། དེ་མིན་དགའ་མིན་དགའ་མདོག་གིས་ཐོག་ནས་མ་རེད། རྒྱུ་མཚན་དེ་ལྟར་ཡིན་པས་ན། ང་རང་ཚོས་བོད་རང་བཙན་དོན་དུ་སྐད་བརྒྱབ་སྟེ་འབད་རྩོལ་བྱེད་རྒྱུའི་དོན་དག་འདི་དྲང་བདེན་ཆགས་ཡོད། དེ་ཡང་དངོས་གནས་ཆོས་དང་མཐུན་ཞིང་། ལས་རྒྱུ་འབྲས་དང་མཐུན་པ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན། གལ་ཏེ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་དེང་སྐབས་ཡག་པོ་ཡོད་ན་དེ་ག་རང་གིས་འགྲིགས་ཀྱི་འདུག

ག༽ དྲང་བདེན་གྱི་འཐབ་རྩོད་དང་། ལྷོད་མེད་ཀྱི་འབད་རྩོལ།

ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ དང་། ༡༩༦༠ ཐམ་པའི་ལོར་འཛམ་གླིང་རྒྱལ་ཚོགས་ནས་བོད་པའི་སྐོར་ཞུས་ཡོད་ཀྱང༌། ད་ཆ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་དེ་དུས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་རྣམས་འགྱུར་ཏེ་དེང་སྐབས་བོད་ནང་བདེ་སྐྱིད་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དང༌། བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཆེ་བ་ཚོས་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་བསྡད་དེ་ཡག་ཐག་ཆོད་འདུག ང་ཚོ་སྐྱིད་ཐག་ཆོད་འདུག་ཅེས་པའི་ཉི་མ་ཞིག་ཤར་ན། དེའི་ཉི་མོ་དེ་རང་ནས་ང་ཚོས་བོད་རང་བཙན་གྱི་དོན་ལ་སྐད་རྒྱག་རྒྱུའི་ལས་ཀ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བཞག་སྟེ་ད་ཆ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་རྒྱ་མིའི་འོག་ཏུ་ང་ཚོའི་བདེ་སྡུག་གནས་ཚུལ་འགྲིགས་ཐག་ཆོད་འདུག བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ཏུ་སྡོད་རྒྱུར་མ་འདོད་པ་མི་འདུག ཁོ་ཚོ་འགྲིགས་ཀྱི་འདུག དེས་ན་ང་ཚོ་རང་བཙན་དོན་ལ་འབད་རྩོལ་བྱེད་དགོས་མི་འདུག་ཅེས་བརྗོད་རྒྱུར་ཨང་གསར་བྱས་ཏེ་བསྡད་ཡོད་པ་ལས་གཞན་གང་ཡང་མེད། ང་ཚོས་ལྟ་བ་དེ་འདྲ་ཞིག་བཟུང་ཡོད་སྟབས། བསམ་བློ་གང་ནས་བཏང་ཡང་ང་རང་ཚོའི་རྩོད་གླེང་བྱ་རྒྱུ་འདི་འགྲོ་བ་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་ཁེ་ཕན་ལ་ཐུག་པ་དང༌། དྲང་པོ་དྲང་བཞག རྒྱབ་མདུན་ངོ་ལྐོག་བྱེད་མི་དགོས་པའི་ལས་ཀ་ཞིག་རེད།

ང་ཚོའི་རྩ་དོན་དྲང་བདེན་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་སྟབས། དུས་ཡུན་རིང་པོ་ཕྱིན་པ་དང༌། མགྱོགས་མྱུར་འགྲུབ་དང་མ་འགྲུབ་ཀྱི་རྐྱེན་པས་ཞི་ལྷོད་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། སེམས་ཤུགས་ཆག་རྒྱུ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད། དཔེར་ན། འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་ལས་ཀ་བྱས་རྗེས་ཆེན་པོ་འཇོག་མཁན་དང༌། རླབས་ཆེན་གྱི་སྲོལ་གཏོད་མཁན་གྲས་མར་ཁེ་སེ་ལ་མཚོན་ན། ཁོ་རང་གི་མི་ཐོག་དེ་གའི་ཐོག་ཏུ་འཛམ་གླིང་ཡོངས་རྫོགས་ལ་གསར་བརྗེ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པའི་ཡིད་ཆེས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ལས་ཀ་བརྩམས་པ་ཞིག་མིན། ཁོ་རང་གི་མི་ཐོག་དེར་འགྲུབ་རུང་མ་འགྲུབ་རུང༌། རྩ་བའི་གནད་དོན་ལ་རྒྱུ་མཚན་གྱི་ཐོག་ནས་དཔྱད་པ་བྱས། བསམ་བློ་བཏང༌། དམིགས་ཡུལ་དེ་ཡང་དག་པ་ཞིག་ཡིན་པར་སེམས་ཤུགས་བསྒྲིལ་ཏེ་ཐག་བཅད་ནས་འབད་བརྩོན་བྱས་པ་ཞིག་རེད།

དེ་བཞིན་གྷན་དྷིར་ཆ་བཞག་ན་རྒྱ་གར་རང་བཙན་ཁོ་རང་གི་མི་ཐོག་འདིར་ཡོང་རྒྱུའི་ཡིད་ཆེས་གདེང་འཁེལ་ཡོད་ནས་དཀའ་ལས་རྒྱག་རྒྱུ་དང༌། གལ་ཏེ་ཁོ་རང་གི་མི་ཐོག་དེར་རྒྱ་གར་རང་བཙན་ཡོང་གི་མེད་ན་ཁོང་གིས་དཀའ་ལས་མ་བརྒྱབ་པ་དེ་ལྟར་མིན། རྩ་བ་རྒྱ་གར་དབྱིན་ཇིའི་འོག་ལ་བསྡད་ན་རྒྱ་གར་ལ་གྱོང་ཡོད་པ་དང༌། དབྱིན་ཇིའི་འོག་ལ་བསྡད་པ་ལས་རྒྱ་གར་རང་བཙན་བྱས་ན་རྒྱ་གར་ལ་ཁེ་ཕན་ཆེ་བ་ཡོད་པ། རང་བཙན་གྱི་དོན་དུ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་རྒྱུ་དེ་དྲང་བདེན་ཞིག་ཡིན་པར་ངོས་འཛིན་པའི་ཐོག་ནས། ཁོ་རང་གི་མི་ཚེ་དེར་གྲུབ་འབྲས་ཡོང་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་སེམས་ཐག་བཅད། དེ་ལག་ལེན་བསྟར་བ་ཞིག་རེད།

རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་སྟབས། ལོ་ཤས་ཤིག་གི་ནང་ལ་འགྲུབ་ཀྱི་ཡོད་ན་ལས་ཀ་བྱ་རྒྱུ་ཞིག་དང༌། ལོ་བཅུ་དང་བཅོ་ལྔའི་ནང་ལ་འགྲུབ་རྒྱུ་མེད་ན་ལས་ཀ་བྱས་མ་བྱས་མེད་ཅེས་བརྗོད་རྒྱུ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་བསྡད་མེད། དེར་བརྟེན་ལོ་བཅོ་ལྔ་བཅུ་དྲུག་ཕྱིན་པ་ཙམ་ལ་སེམས་ཤུགས་ཆག་ན་ནམ་ཡང་མི་འགྲིགས། སེམས་ལ་ཞུམ་པ་སྐྱེས་ཏེ་ཞུམ་ནས་བསྡད་ན་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡིན་ཀྱང་འགྲུབ་མི་ཐུབ། ཞུམ་པ་སྤངས་ཏེ་འབད་རྩོལ་བྱས་ན་ད་ལྟ་དེ་འདྲ་འགྲུབ་ཨེ་ཡོང་བསམ་པ་ཞིག་ཡིན་ཡང༌། ག་ལེར་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད།

ང་ཚོ་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་འདི་ས་ཆའི་གནས་སྟངས་ནས་ལུང་པ་མང་པོ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་དང༌། དེང་སང་འཛམ་གླིང་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྲིད་བྱུས་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པར་གནས་ཚུལ་ཡིན་སྟབས། བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ད་ལྟ་ནང་བཞིན་རྩ་བ་ཉིད་ནས་སྡོད་ཐབས་མེད། ཏན་ཏན་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་རེད། གཙོ་ཆེ་ཤོས་དོན་གྱི་བདག་པོ་ང་ཚོ་བོད་པ་ཡིན་པས་ན་བོད་དོན་སྒྲུབ་རྒྱུར་ཞུམ་པ་མེད་པར་སྙིང་སྟོབས་སྐྱེས། སེམས་ཐག་གཅོད་དགོས་པ་ལས། ང་རང་ཚོ་དོན་གྱི་བདག་པོའི་བསམ་བློའི་ནང་ཞུམ་པ་སྐྱེས་ན་ནང་གི་དགྲའི་དང་མ་ཆགས་པ་རེད། དེས་ན་ཞུམ་པ་གཏན་ནས་སྐྱེ་མི་རུང༌། སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ཞུམ་པ་སྐྱེས་པའི་དབང་གིས་ལྷོད་ཡངས་རིགས་རྩ་བ་ཉིད་ནས་བྱེད་མི་རུང༌།

ང༽ འབྱུང་འགྱུར་གྱི་ལམ་ལུགས་དང་། དོན་གྱི་བདག་པོའི་ཐག་གཅོད།

དེ་ནས་དོན་ཚན་གཉིས་པ་ནི། མ་འོངས་པར་བོད་ལ་འགྱུར་བ་བྱུང་བའི་མཚམས་ལ། ང་ཚོའི་བོད་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་ཅེ་ན། ད་ལྟ་བརྗོད་པ་བཞིན་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་དང་འབྲེལ་ཡོད་ཡིན་སྟབས་སྐབས་དེའི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་འོག་ནས་ང་རང་ཚོར་ཁེ་ཕན་གང་ཆེ་བ་དང༌། ང་ཚོར་གང་རན་པའི་ལྟ་བ་དང༌། སྲིད་དོན་གྱི་ལམ་ལུགས་ཤིག་གི་ཐོག་ནས་འགྲོ་རྒྱུ་ལས་དེ་སྔའི་ལམ་དང་ལུགས་སྲོལ་དེད་དེ་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུ་བསྡད་མེད་ལ། བཤད་ནས་དགོས་པ་ཡང་མེད། མ་འོངས་པའི་བོད་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་དེ་སྐབས་དེའི་གནས་ཚུལ་དང་བསྟུན་ཏེ་བཟོས་པ་རེད། དེའི་ནང་ལ་ཡང་བོད་ཀྱི་སྲིད་དོན་གྱི་འགྲོ་སྟངས་མང་པོ་ཞིག་བསྒྱུར་བཅོས་བཏང་ཡོད། དེ་རྗེས་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་སྐབས་ཁ་ཤས་ཀྱི་གསུང་བཤད་ནང་ལ་མ་འོངས་པར་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་གནས་སྟངས་དེ་ད་ལྟ་ནང་བཞིན་གནས་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་ཅེས་བཤད་ཡོད།

དེ་བཞིན་མ་འོངས་པའི་བོད་དེ་དམར་པོའི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱང་ཆགས་སྲིད་ཀྱི་རེད་ཅེས་བཤད་ཡོད། གནས་ཚུལ་དེ་དག་མ་འོངས་པའི་བོད་ཀྱི་རྩ་ཁྲིམས་ཁྱབ་བསྒྲགས་བྱས་ཏེ་ལོ་ཁ་ཤས་ཕྱིན་པའི་རྗེས་ཀྱི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་དང་བསྟུན་ཏེ་ངོ་བོ་ཕྲན་བུ་འགྱུར་གྱི་ཡོད། ད་ཆ་མ་འོངས་པར་བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་ལམ་ལུགས་གང་འདྲ་ཞིག་དང་། ལྟ་བའི་ལམ་ལུགས་གང་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ཏུ་འགྲོ་གི་རེད་ཅེ་ན། བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གིས་ཐག་བཅད་པ་དེའི་ཐོག་ལ་འགྲོ་དགོས་ཀྱི་རེད། ང་རང་ཚོའི་ལུང་པའི་གནས་སྟངས་དང་། ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་གནས་སྟངས། སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་གནས་སྟངས། བར་ལམ་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་སྤྱི་དང༌། ལྷག་པར་གཞོན་ནུ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་སློབ་གསོ་ཐེབས་སྟངས་སོགས་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་བལྟས་ན། མ་འོངས་པར་བོད་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཐོག་ལ་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་ལམ་ལུགས་ཡིན་པ་དང་། རྩ་བའི་སྒྲིག་འཛུགས་དང༌། སྲིད་དོན་གྱི་ལྟ་ཚུལ་ཐོག་ནས་ཕལ་ཆེར་དམར་པོའི་ལྟ་བའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཡོད་པ་ཞིག་ལ་འགྲོ་རྒྱུའི་ཐག་ཉེ་པོ་ཆགས་ཡོད། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་བུའི་ཐོག་ཏུ་ཕྱིན་ན་ཁྱེད་རང་ཚོ་འདྲོགས་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད། ང་སྒེར་གྱི་ངོས་ནས་ཆ་བཞག་ན་དམར་པོའི་ལྟ་བར་དགའ་ཞེན་ཡོད།

དེ་ཡང་དེང་སྐབས་འཛམ་བུ་གླིང་གི་སྲིད་དོན་གྱི་འགྱུར་བའི་དབང་ལས་ངའི་བསམ་བློར་འགྱུར་བ་ཐེབས་ཏེ་དམར་པོར་ཉེ་རུ་བཏང་བ་དེ་ལྟར་མིན། དེ་སྔ་སྤྱི་ལོ་ ༡༩༥༤ ལོ་མཇུག་དང་། སྤྱི་ལོ་ ༡༩༥༥ འགོ་སྟོད་ལ་རྒྱ་གར་དུ་སླེབས་སྐབས་སྲིད་དོན་གྱི་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་པ་དང་། ཕན་ཚུན་སྐད་ཆ་བཤད་དེ་དོ་སྣང་བྱེད་སྐབས་དམར་པོའི་རྩ་བའི་ལྟ་བར་དངོས་གནས་དྲང་གནས་དགེ་མཚན་ཡོད་པ་དང༌། ལེགས་ཆ་ཏན་ཏན་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག དམར་པོའི་ལྟ་བར་ཕྲན་བུ་ཉམས་ཞིབ་བྱས་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་དམར་པོའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ནང་ནས་ལེགས་ཆ་ལེན་རྒྱུ་འདུག་བསམ་པའི་བསམ་བློ་དེ་ལྟར་འཁོར་བྱུང༌། དེས་ན་མ་འོངས་པར་ལྟ་བ་དང༌། སྲིད་དོན་གྱི་ལམ་ཕྱོགས་གང་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་འགྲོ་མིན་ནི། བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་རན་པ་དང༌། ང་ཚོར་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་ཁེ་ཕན་ཆེ་བའི་ངོས་འཛིན་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་བྱས་ན་ཡང༌། དེ་ལ་ང་ཚོས་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པའི་རྒྱབ་སྐྱོར་དང༌། ཡིད་ཆེས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འགྲོ་རྒྱུ་ལས། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཉུང་ཤས་ཀྱིས་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གིས་བསམ་བློར་ལམ་སྟོན་དང༌། འགོ་ཁྲིད་བྱེད་རྒྱུ་ལྟ་བུ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད།

ང་རང་ལ་ཆ་བཞག་ན། ང་རང་ཚོར་རང་བཙན་གྱི་ཉི་མ་མ་ཤར་བར་དུ་ངའི་ལས་འགན་བསྒྲུབ་རྒྱུ་ཡིན། དེ་ཡང་ང་ལ་མིང་ཞིག་ཡོད་པས་རྐྱེན་གྱིས་ལས་ཀ་བྱེད་དུས་ཕྲན་བུ་ཕན་གནོད་ཡོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེའི་ཆ་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། རང་བཙན་ཐོབ་སྟེ་གཞིས་བྱེས་མཉམ་འཛོམས་བྱུང་བའི་ཉི་མོ་དེ་ནས་ངའི་ལས་འགན་རྫོགས་པ་རེད། ང་ཚོས་ད་ལྟ་ལས་ཀ་བྱེད་སྟངས་ནི། བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་བསམ་བློའི་ཐོག་ནས་བོད་ལུང་པའི་ཚབ་བྱས་ཏེ་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་གང་ཐུབ་ཀྱི་སྐད་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་ལས། བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་བསམ་བློའི་ནང་གང་ཞིག་ཡོད་མེད་ལ་མ་ལྟོས་པར་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་བསམ་ཚུལ་འདི་ཡིན་ཞེས་ཐག་ཆོད་བྱས་པ་མེད་ལ། བྱེད་ཐུབ་ཐབས་ཀྱང་མེད། དེར་བརྟེན་གཞིས་བྱེས་མཉམ་འཛོམས་ཀྱི་ཉི་མ་ཤར་བ་ནས་ངའི་ལས་འགན་རྫོགས་པ་རེད། དེའི་ཉི་མོ་དེ་ནས་དོན་གྱི་བདག་པོ་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་དག་གིས་ཐག་གཅོད་བྱེད་ཀྱི་རེད། མ་འོངས་པར་བོད་རྒྱ་མིའི་འོག་ཏུ་སྡོད་མིན་དང་། བོད་གང་འདྲ་ཞིག་བྱེད་མིན་ནི་བོད་རིགས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་མང་ཚོགས་ཀྱིས་འདོད་པ་དང་བསྟུན་ཏེ་ཐག་གཅོད་བྱེད་རྒྱུ་རེད།

ཅ༽ སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་གལ་གནད་དང་། གོང་བུའི་ནུས་པ།

དེ་ནས་དོན་ཚན་གཅིག་ལ། ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་དམིགས་ཡུལ་ངེས་ཅན་ཞིག་བཟུང་སྟེ་ད་བར་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ཡོད། གཞིས་ཆགས་བྱེད་རྒྱུའི་ལས་ཀ་དང་། སློབ་སྦྱོང་གི་ལས་ཀ་སོགས་རྩ་བ་བོད་རང་བཙན་གྱི་དམིགས་ཡུལ་དེ་དང་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ནས་ང་ཚོས་འཆར་གཞི་བཏིང༌། ལག་ལེན་བསྟར་ཏེ། ལྷོ་ཕྱོགས་གཞིས་ཆགས་ཁག་གི་གནས་སྟངས་དང་། དེ་བཞིན་མ་སུ་རི་གཏན་འཇགས་སློབ་གྲྭས་མཚོན་པས་གྲུབ་འབྲས་གང་ལ་གང་འཚམ་ཐོབ་ཡོད། ཁ་ཤས་སོ་ནམ་གྱི་ལས་ཀ་དང༌། ཁ་ཤས་བཟོ་ལས་ཀྱི་ལས་ཀ ཁ་ཤས་སློབ་སྦྱོང་གི་ལས་ཀ་བཅས་སྣ་ཚོགས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་རྩ་བའི་བོད་མི་རིགས་ཞེས་ཟུར་དུ་ཡོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་དེ་མ་བརླག་པའི་ཐོག་ནས་ང་ཚོས་འབད་རྩོལ་བྱས་ཡོད།

གཙོ་ཆེ་ཤོས་སྲིད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ལ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་འགོ་འཁྲིད་པའི་བོད་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་འདི་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད། བོད་ཀྱི་ཕྱི་ལ་བཙན་བྱོལ་བ་ཁྲི་བརྒྱད་དགུ་ཞིག་དང༌། རྒྱ་གར་ལུང་པའི་ནང་ལ་ཁྲི་ ༥-༦ ཙམ་ཞིག་ཡོད། མང་ཉུང་གི་ཐོག་ནས་བལྟས་ན་བོད་པ་བཙན་བྱོལ་བ་དང༌། ཤར་ཀྲར་ཀི་སི་ཏན་གཉིས་བྱས་ན་ཁོང་ཚོ་མང་བ་ཡོད། ཤར་ཀྲར་ཀི་སི་ཏན་གྱི་བཙན་བྱོལ་བ་ཧ་ལམ་འབུམ་གཉིས་སྐོར་ཡོད། སྤྱིར་བཏང་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཐོག་ནས་ཆ་བཞག་ཀྱང་དེང་དུས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་མི་ཐོག་རྒན་པའི་ནང་ཁོང་ཚོར་མང་བ་ཡོད།

འོན་ཀྱང༌། རྒྱ་མིར་ན་ཟུག་དེ་བོད་པ་བཙན་བྱོལ་བའི་ཐོག་ནས་ཤུགས་ཆེ་བ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཕྲན་བུ་ཞིག་ཐོན་ན་ཡང༌། རྒྱ་མིར་ལམ་སེང་མི་བདེ་བ་དང༌། ལམ་སེང་གནོང་ངོས་ལེན་བྱས་ནས་ལན་རྒྱག་པ་དང་གཅིག ཕྱི་ལོགས་ལ་བོད་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་རྡོག་རྡོག་ཅིག་མེད་ན། རྒྱ་མིས་དེ་ལྟར་བྱེད་དགོས་དོན་མེད། དེར་བརྟེན་བོད་མི་རིགས་གོང་བུ་གཅིག་སྒྲིལ་བྱེད་པ་དང༌། སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་བསྟེན་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་དང་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད། སྒྲིག་འཛུགས་ནང་གི་ལས་བྱེད་པའི་ཐོག་ནས་འགྲིགས་མ་འགྲིགས་དང་། ནོར་འཁྲུལ་ཡོད་པ་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། མི་བྱེ་བྲག་པ་གཅིག་གི་ནོར་འཁྲུལ་ཡོད་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ་སྒྲིག་འཛུགས་སྤྱི་པའི་ཐོག་ལ་འཕྱ་དམོད་བྱེད་པ་དང༌། སྒྲིག་འཛུགས་སྤྱི་ལ་སྐྱོན་འདོགས་བྱས་ན་དགེ་མཚན་གང་ཡང་མེད།

དེས་བརྒྱུད་ནས་ང་རང་ཚོ་བོད་སྤྱི་ལ་གནོད་པ་ལས་ཕན་ཐོགས་གང་ཡང་མེད། བོད་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེར་དག་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མིན། ངོས་ནས་སྒྲིག་འཛུགས་གལ་ཆེན་པོ་རེད་ཟེར་གྱི་ཡོད་པ་ལས། སྒྲིག་འཛུགས་གལ་ཆེན་པོ་རེད་ཟེར་བའི་སྐད་ཆ་དེའི་ཤུགས་ཀྱིས་སྒྲིག་འཛུགས་དེའི་ལས་ཀ་ངོས་ནས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་སྟབས། སྒྲིག་འཛུགས་ལ་བརྩི་བཀུར་བྱས་ན་ང་ལ་བརྩི་བཀུར་བྱེད་དུ་རེ་བ་ལྟ་བུ་གཏན་ནས་མིན། ད་ལྟའི་ཆར་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བའི་ཁྲོད་དུ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་མིང་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལས། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་ང་མིན་པའི་མི་གཞན་ཞིག་གིས་སྒྲིག་འཛུགས་དེའི་ནང་ལ་ལས་ཀ་བྱེད་རྒྱུ་འོས་པ་ཞིག་འདུག་ན་ངོས་ནས་དགའ་པོའི་ངང་ནས་ལས་འཁུར་ལམ་སེང་བཞག་རྒྱུ་ལས། ངོས་ནས་ཁྱི་ཁ་རུས་བཟུང་བྱེད་དོན་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད།

དེས་ན་ངོས་ཀྱིས་མཚོན་པས་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་དེའི་ནང་གི་ལས་བྱེད་མི་རེ་ངོ་རེའི་ཐོག་ནས་མ་འགྲིགས་པ་དང་སྐྱོན་ཡོང་གི་རེད། སྐྱོན་སངས་ཐུབ་ན་སྐྱོན་སངས་བྱ་རྒྱུ་དང་། སྐྱོན་སངས་བྱེད་མི་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡིན་ན་དགོངས་པ་ཞུས་ཏེ་འགྲོ་རྒྱུ་ལས། དེས་སྒྲིག་འཛུགས་དེའི་ནང་ལ་མ་ཤི་བར་སྡོད་དགོས་དོན་མེད། སྒྲིག་འཛུགས་ལ་བརྩི་བཀུར་བྱེད་རྒྱུ་དེ་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ཅིག་རེད། མི་སྒེར་གྱི་ངོ་སྲུང་བྱས་ཏེ་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་བརྩི་བཀུར་བྱེད་དགོས་ཞེས་བརྗོད་པ་མིན། མིས་མ་འགྲིགས་པ་ཡོད་ན་དེར་མཛུབ་མོ་བཙུགས་ཏེ་ཐད་ཀར་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་ཆོག་པ་ཞིག་དང༌། གཏོང་དགོས་པ་ཞིག་ཀྱང་རེད། དེ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་པ་དང༌། སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ནུས་པ་ཉམས་དམས་བྱུང་ན་མི་འགྲིགས། ང་ཚོ་འདིར་འཕྲལ་སེལ་གྱི་ལས་དོན་ཙམ་མིན་པར། ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་གཅིག་གི་དོན་ལ་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་སྟབས། དེར་གོང་བུའི་ནུས་པ་ཧ་ཅང་དགོས་གལ་ཆེན་པོ་རེད། སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་དང་གོང་བུའི་ནུས་པ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ད་ལྟ་ཕན་ང་ཚོའི་ལས་དོན་ཐོག་ལ་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད་སྟབས། ཚང་མས་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་བརྩི་བཀུར་དང༌། དེ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར། དེ་ལ་དགའ་ཞེན་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཁ་བྲལ་ན་ཧ་ལས་པའི་གྱོང་ཆེན་པོ་དང༌། ཉམས་གུད་ཆེན་པོ་རེད།

ཆ༽ ཆོལ་གསུམ་གཅིག་སྒྲིལ་དང་། ཆོས་སྲིད་ཀྱི་གནས་ཚུལ།

དེ་ནས་དོན་ཚན་གཅིག་ཞུ་རྒྱུར། ནང་ཁུལ་འཆམ་ལ་མ་འཆམ་དང༌། སྐད་ཆ་འདྲ་མིན་ཕྲན་བུ་རེ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དེ་རིགས་ལ་ཚང་མས་གནས་ཚུལ་རྩད་ཞིབ་ཡག་པོ་བྱས། གནས་ཚུལ་མགོ་འཚོས་པའི་ཐོག་ནས་སོ་སོས་རང་ཚུགས་ཟིན་ཏེ་སྡོད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད་སྙམ། ང་རང་ཚོ་མཐུན་སྒྲིལ་ཁ་ནས་བཤད་པས་མི་འགྲིགས་པར་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཡིད་ཆེས་དང༌། བློས་འཁེལ་བ་ཞིག་དགོས་སྟབས། བོད་མི་ནང་ཁུལ་ཁོག་ཡངས་བཟོད་སྲན་གང་ཆེ་བྱེད་དགོས། སྐད་ཆ་ཕྲན་བུ་ཤོད་ལེགས་ཉེས་ལ་ན་རྒྱུ་ཚ་རྒྱུ་བྱས་ན་དེས་གཅིག་ཡིད་གཅིག་ལ་མ་ཆེས་པར་གྱུར་ཏེ་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་ཡོང་རྒྱུར་འགོག་རྐྱེན་བྱེད་པ་དང་། ང་རང་ཚོས་བཟོད་སྲན་དང་། ཁོག་ཡངས་བྱས་ན་ཆེ་བའི་ཐོག་ནས་ང་རང་ཚོས་ཚང་མ་དཔུང་པ་མཉམ་གཤིབ་བྱེད་ཐུབ་པ་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། བོད་མི་མཆོག་དམན་སུ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ཀྱང༌། རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་བོད་མི་རིགས་ལ་ཞེན་ཁོག་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱ་མིས་བོད་ལ་དབང་སྒྱུར་བྱེད་པ་འདིར་མི་འདོད་པ་གཅིག་གྱུར་ཡིན་ཕྱིན་ཆད་ལ། ང་ཚོ་ཚང་མ་ལག་གདངས་སྦྲེལ་མི་ཐུབ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡང་མེད། ང་ཚོ་མཐུན་སྒྲིལ་ཡག་པོ་ཡོང་བར་བཟོད་སྲན་དང༌། ཁོག་ཡངས་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག

གོང་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན། ཆོས་ལུགས་ཀྱི་འཐེན་འཁྱེར་བྱེད་པ་འདི་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན་ཆོས་སྤོང་གི་ལས་ཤིན་ཏུ་ཐབས་རྡུགས་རེད། ཁ་ཤས་ཀྱིས་བློ་ཆུང་ཕན་བཏགས་ལྟ་བུ་ཡོང་སྲིད་པས་དེ་ལྟར་ནམ་ཡང་བྱེད་མི་རུང༌བས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། དེ་བཞིན་དབུས་གཙང་དང༌། སྟོད་པ་ཟེར་བ། ཁམས་དང༌ཨ་མདོ་ཟེར་བ་སོགས་ལུང་ཚན་གྱི་ཕྱོགས་རིས་བྱས་ན་ཡག་པོ་མེད། དེ་དག་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོར་བརྩི་དགོས།

གཉིས་ནས་ཁམས་དང༌། ཨ་མདོ་གལ་འགངས་ཆེན་པོ་རེད། ཨ་མདོ་དང༌། ཁམས་ཁུལ་བོད་མི་མང་ཤོས་ཡོད་སའི་ཡུལ་ལུང་ཆགས་ཡོད། ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་མི་གྲངས་ས་ཡ་ ༦ སྟེ་འབུམ་དྲུག་ཅུ་ཙམ་ཡིན་པས། དབུས་གཙང་དང༌། སྟོད་ཁུལ་ལ་འབུམ་བཅུ་གཉིས་ལྷག་ཙམ་ལས་མེད། ཁམས་དང༌། ཨ་མདོའི་ཁུལ་ལ་འབུམ་བཞི་བཅུ་ཞེ་བརྒྱད་ཙམ་ཡོད་པས་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་སྟོབས་ཤུགས་ཡོད་ས་དེ་ཁམས་དང༌། ཨ་མདོ་ཁུལ་ནས་ཡོང་དགོས། གལ་ཏེ་ང་རང་ཚོའི་བོད་མི་རིགས་ཁ་བྲལ་ན་ཧ་ལས་པའི་གྱོང་ཆེན་པོ་དང༌། ཉམས་གུད་ཆེན་པོ་རེད། མར་ཆ་བཞག་ན་ཁམས་པ་ཨ་མདོ་ལའང་གྱོང་རག་རྒྱུ་དང༌། ཡར་དབུས་གཙང་དང་སྟོད། བོད་སྤྱི་ཁྱབ་ལའང་གྱོང་ཆེན་པོ་ཕོག་གི་རེད། ང་རང་ཚོ་གཅིག་སྒྲིལ་དང་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་བྱེད་རྒྱུར་སེམས་ཐག་ཉེ་པོ་བྱེད་དགོས།

དེ་སྔ་བོད་ནང་ལ་ནོར་འཁྲུལ་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད། ངོས་ནས་དཔེ་ཞིག་བཞག་ན། དུས་རྒྱུན་དུ་འགྲོགས་འདྲིས་ཉེ་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་བསམ་བློའི་ནང་ཉེ་པོ་ཡོང་བ་དང༌། ཕུགས་ལའང་ཉེ་པོ་ཡོང་བ་ཞིག་དང་། ནམ་རྒྱུན་འགྲོགས་འདྲིས་བྱེད་རྒྱུའི་བསམ་བློ་མེད་ན་བསམ་བློའི་ནང་ཆེད་མངགས་འགྱངས་པོ་བྱས་པ་མིན་ནའང༌། རང་བཞིན་གྱིས་འགྱངས་པོ་ཆགས་རྒྱུ་རེད། དཔེར་ན། ཨ་མདོ་དང༌ཁམས་ཁུལ་ལ་ཆ་བཞག་ན། སྲིད་དོན་དང་གནས་ཚུལ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་བོད་དབུས་ཁུལ་དང༌ལུས་པོའི་ཐོག་ནས་ཉེ་པོའི་འགྲོགས་འདྲིས་མེད་པའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་བསམ་བློའི་ནང་ལའང་བོད་གཞུང་དང༌། བོད་གཞུང་གི་དམག་མི་ཟེར་དུས་སེམས་ཐག་རིང་པོ་ཞིག་ཆགས་པ་དང་། གདན་སའི་ནང་དང་རྒྱུད་གྲྭ་སྟོད་སྨད་སོགས་ཀྱི་ནང་དུ་ཁམས་པ་དང༌། ཨ་མདོ་བ་སློབ་གཉེར་དུ་ཡོང༌བ་མ་ཟད། འགའ་ཤས་ཀྱིས་བླ་མ་ལས་སྣེ་བྱས་ནས་སྡོད་ཀྱི་ཡོད་པའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་རང་བཞིན་གྱི་བསམ་བློའི་ནང་ཐག་ཉེ་པོ་ཞིག་སླེབས་ཡོང་གི་ཡོད།

དེ་སྔའི་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་དེའི་ནང་ལ་ཁམས་རིགས་དང༌། ཨ་མདོ་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་ན་བསམ་བློའི་ནང་ཁྱད་པར་ཡོང་ངེས་ཡིན་ནའང་འདས་ཟིན་པ་རེད། རང་བཞིན་གྱིས་འབྲེལ་བ་ཉེ་པོ་བྱུང་ན་དེའི་ཚོད་ཀྱིས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཡིད་ཆེས་ཡོང་རྒྱུ་དང༌། ཉེ་པོའི་འབྲེལ་བ་མ་བྱུང་ན་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་བསམ་བློའི་ནང་ཐག་རིང་པོ་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་སྟབས། དེང་སང་མདོ་སྟོད་སྨད་དང༌། དབུས་གཙང་སྟོད་སོགས་ཚང་མ་མཉམ་འདྲེས་ཀྱིས་བསྡད་ཡོད་པ་འདི་ལ་དགེ་མཚན་ཞིག་བྱུང་འདུག་ན། ད་དུང་འདིའི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ། བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་མི་འབུམ་ ༦༠ ཐམ་པ་ཚང་མ་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་ཡོང་བའི་དམིགས་ཡུལ་འཛིན་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ཆོལ་ཁའི་འཐེན་འཁྱེར་མི་ཡོང་བ་དང༌། ཆོས་ལུགས་ཀྱི་འཐེན་འཁྱེར་མི་ཡོང་བ་དེ་ཚང་མས་གལ་ཆེན་པོར་བརྩི་དགོས། སྟོད་ཁུལ་དང༌། དབུས་གཙང་ཁུལ་གྱི་མི་ཚོས་ཁམས་པ་དང༌། ཨ་མདོར་ལྟ་སྟངས་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག དེ་ཡང་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། ཨ་མདོ་དང༌། ཁམས་པ། དེའི་ནང་ནས་བར་ལམ་རྒྱ་སྡེ་ཡིན་པའི་ཁམས་པ་ཚོ་དང༌། ཨ་མདོ་ཚོ་ནས་བོད་གཞུང་ལ་ལྟ་སྟངས་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་ས་རེད། དེ་བསམ་བློ་སྡུག་པ་དང༌། ཀུན་སློང་ངན་དྲགས་ཏེ་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ནའང་། བར་ལམ་རང་བཞིན་གནས་སྟངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད།

དཔེར་ན་ང་ཚོ་སྐྱེས་སའི་ཨ་མདོ་ལ་ཆ་བཞག་ན། སྔར་ཆོས་རྒྱལ་རྣམས་ཀྱི་སྐབས་སུ་བོད་རྒྱལ་པོའི་མངའ་འོག་ཡིན་པ་ལས། བར་ལམ་སྐབས་རེ་ནི་ཁྲིམས་འགོ་རང་བཙན་ལྟ་བུར་བསྡད་པ་དང་། སྐབས་རེ་རྒྱ་མིའི་དབང་ཤུགས་འོག་ལ་བསྡད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་རང་བཞིན་གྱི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་བླ་མ་ཡིན་བསམ་པ་ལས། གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་ཡོད་བསམ་པ་ཞིག་མེད། དེ་མཚུངས་བར་ལམ་རྒྱ་སྡེའི་ཁོངས་ཀྱི་མི་ཚོ་ཡང་དེ་བཞིན་རེད། བར་ལམ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་དང་སྲིད་དོན་གནས་སྟངས་ཀྱིས་རྐྱེན་པས་བསམ་བློའི་ནང་ལ་བག་ཆགས་ཤིག་བཞག་ཡོད་པའི་དབང་གིས་དེང་སྐབས་སུ་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་ཡོང་གི་ཡོད།

དེང་སྐབས་ང་རང་ཚོའི་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་འདི་སྔར་དང་མི་འདྲ་བར་འགྱུར་བ་ཐེབས་ཏེ་མི་མང་གི་སྤྱི་འཐུས་ཡོད་པ་དང༌། སྤྱི་འཐུས་ནང་ལ་ཆོལ་ཁ་ཚང་མའི་མི་སླེབས་ཡོད། དེ་མཚུངས་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ནང་ལ་ཡང་མི་སྒེར་སོ་སོའི་ངོས་ནས་འཇོན་ཐང་ཡོད་པ་དང༌། བཏང་འགྲོ་བཞག་སྡོད་འཕེར་བ་ཡོད་ན་འགན་འཁུར་གང་ཡང་བླང་ཆོག་པ་ཡིན། དེང་སང་ཨ་མདོའི་ནང་རྩ་བའི་མི་འབོར་ཤིན་ཏུ་ཉུང་ཉུང་ཡིན་པ་ལས་དགོས་དབང་དང༌། དེ་སྔའི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ཐོག་ནས་དབྱེ་འབྱེད་བྱས་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད། རྡོ་དོན་སྙིང་པོ་ང་རང་ཚོ་བོད་རིགས་འབུམ་དྲུག་ཅུ་ཐམ་པ་དེ་རྣམས་རིལ་རིལ་རྡོག་རྡོག་གོང་བུ་གཅིག་སྒྲིལ་དུ་སྡོད་རྒྱུའི་བསམ་བློ་དེ་རྩ་དོན་དུ་ཐུག་པ་དང༌། སྲོག་རྩ་ལྟ་བུར་ཐུག་ཡོད། དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ཇ༽ བལ་འབྲུག་གི་གནས་ཚུལ་དང་། བར་སྐབས་ཀྱི་དཀའ་ངལ།

དེ་ནས་དཀྲོག་གཏམ་དཀྲུག་ཤིང་དབང་གིས་སྔ་ལོའི་ནང་དུ་འབྲུག་ནང་གི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་བྱུང་བ་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་མཆོག་དམན་སུ་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་འབྲུག་རྒྱལ་འབངས་ལ་གནོད་འཚེའི་བསམ་སྦྱོར་ཇི་ལྟར་བྱས་ཏེ་ཡོང་གི་རེད་དམ། ཡོང་ཐབས་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད། སྐབས་དེར་འབྲུག་གཞུང་གི་ཕྱག་ལས་གནང་མཁན་རྣམས་ཀྱི་རང་ཉིད་ཀྱི་དོགས་པ་རྣམ་རྟོག་བཟས། སོ་སོའི་རྣམ་རྟོག་ལ་སོ་སོས་ཡིད་ཆེས་ཆེན་པོ་བྱས། སོ་སོའི་གནས་ཚུལ་ལ་སོ་སོ་ཡིད་ཆེས་ཆེ་དྲགས་པས་རྐྱེན་གྱིས་ང་ཚོས་ཡིན་ལུགས་མིན་ལུགས་རྒྱུ་རྐྱེན་ཇི་ལྟར་ཞུ་བར་ཕྱིན་ཀྱང་དེ་ལ་ཡིད་ཆེས་སྐྱེ་མ་ཐུབ་པའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་བར་ལམ་གནས་ཚུལ་དེ་ལྟར་ཆགས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་མཆོག་དམན་སུ་འདྲ་ཞིག་གིས་ལན་འཛོལ་བྱུང་བ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད། དེ་དག་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད།

གང་ལྟར་གང་ཞིག་ཡིན་རུང་ང་རང་ཚོའི་ལྟ་སྟངས་ནི་འབྲུག་རྒྱལ་ཁབ་དེ་དེ་སྔ་ནས་བོད་ཀྱི་ཁྱིམ་མཚེས་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན་ལ་མ་འོངས་པར་ཡང་ང་ཚོ་མཉམ་གཤིབས་བྱེད་དགོས་ཀྱི་རེད། ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་སུ་ཡང་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་སྟོང་ཕྲག་བཞི་ཙམ་འབྲུག་ནང་ལ་ཁ་ཤས་འཚོ་བ་རང་འཚོ་དང༌། ཁ་ཤས་གཞིས་ཆགས་བྱས་ཏེ་བསྡད་ཡོད། འབྲུག་རྒྱལ་པོ་ཞིང་བཤེགས་དེས་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་གནང་བར་ང་ཚོས་བཀའ་དྲིན་རྗེས་དྲན་བྱེད་བཞིན་པ་ལས། འབྲུག་རྒྱལ་ཁབ་ལ་ང་ཚོའི་སེམས་ལ་ན་ཚ་གཏོང་དགོས་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད། བར་ལམ་གྱི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་འཕྲལ་སེལ་གློ་བུར་རྐྱེན་ངན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཙམ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས་དེ་བྱུང་བའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་འབྲུག་རྒྱལ་འབངས་ལ་འཁོན་འཛིན་དང༌། སེམས་མ་དགའ་བ་བྱས་ན་མི་འགྲིགས་ལ། དེ་ལྟར་བྱེད་རྒྱུ་མེད། བར་ལམ་རྐྱེན་ཆགས་དབང་གིས་གནས་ཚུལ་བྱུང་བ་དེ་དག་རིམ་པས་ནམ་མཁའ་གཡའ་དག་དང་། ས་གཞི་རྡུལ་དག་ཅིག་ཆགས་པ་ཡོང་གི་རེད། ཆགས་རྒྱུའི་དོན་དུ་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས་པ་ལས། དེའི་འགལ་རྐྱེན་ལ་འགྲོ་བའི་གང་བྱུང་ཤོད་པ་དང༌། རྣམ་འགྱུར་སྟོན་པའི་རིགས་བྱེད་མི་རུང༌། དེ་ནི་ང་ཚོའི་སྲིད་བྱུས་སམ། བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་ཡིན། འབྲུག་གཞུང་རང་ལ་མེས་འཚིག་མེར་གཏུག་གི་གནས་ཚུལ་མཐའ་གསལ་རིམ་པར་ཞུས་ཏེ། ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པའི་ང་ལ་ཡིད་ཆེས་གཙང་མ་ཡོད། གང་ཡང་བྱེད་ཀྱི་མ་རེད།

བལ་ཡུལ་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ནི་དེ་ལས་གཞི་ལྕི་བ་ཞིག་རེད། དེ་ནི་རྒྱ་མིའི་ཤུགས་རྐྱེན་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་ལས། བལ་ཡུལ་གཞུང་རང་ནས་བོད་པར་ཤ་ཚ་བརླགས་པ་དང༌། བོད་པར་གཟིགས་ཕྱོགས་ལོག་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད། གློའི་སྒྲིག་འཛུགས་འཐོར་བའི་རྗེས་ལ་ཡང་བལ་ཡུལ་ནང་གཞིས་ཆགས་བྱེད་རྒྱུས་མཚོན་པས་བལ་ཡུལ་གཞུང་གི་དགོངས་བཞེས་ཆེན་པོ་གནང་དང་གནང་མུས་ཤིག་རེད། བལ་ཡུལ་གཞུང་ང་ཚོར་ཤ་ཚ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་བཞིན་དུ་བལ་ཡུལ་གྱི་དགོངས་པ་དང་འགལ་བ་བྱེད་ཀྱིན་བསྡད་ན་དགོས་པ་མེད་སྟབས། ང་ཚོས་ཀྱང་བལ་ཡུལ་གཞུང་གི་དགོངས་པ་དང་མཐུན་པའི་ལས་ཀ་བྱེད་མུས་རེད། བར་ལམ་བལ་ཡུལ་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ཡོང་རྐྱེན་དེ་ལྟར་རེད། རྡོ་དོན་བལ་ཡུལ་དང༌། འབྲུག་གི་གནས་ཚུལ་གཉིས་ཀ་ཕལ་ཆེར་རིང་མིན་ཐག་ཆོད་ཡག་པོ་ཡོང་གི་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་བློ་གཡེང་བྱེད་མཁན་ཡོད་ཀྱི་མ་རེད། གཡེང་བ་བྱེད་མི་དགོས།

ཉ༽ ཁ་ཐོར་གྱི་གནས་སྟངས་དང་། མཐའ་མའི་གཞིས་ཆགས།

དེ་ནས་ས་གནས་འདི་གའི་འབྲེལ་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཞིག་ལ། བར་ལམ་ཀུ་ལུ་ཁུལ་ལ་ལོ་མང་རིང་ལམ་བཟོ་བ་ཁྱོན་ཆེ་འདི་མུར་བསྡད་པ་རེད། ང་ཡང་ལམ་བཟོ་བ་ཚོར་ལྟ་སྐོར་ལ་ཐེངས་ཁ་ཤས་སླེབས་ཡོད། དངོས་གནས་དྲང་གནས་གུར་གྱི་ནང་ལ་སྡོད་སྟངས་དང༌། ལམ་འཕྲང་དོག་པོ་སོགས་སུ་སྲོག་གི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པ་བཅས་ཧ་ལས་པའི་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་བྱུང་སོང་ཡང༌། ཚང་མས་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་བརྩི་བཀུར་དང༌། ཡུལ་མི་དང་མཐུན་སྒྲིལ་བྱས། ཚུལ་མཐུན་འགྲོ་བཟོ་སྡོད་མཁས་ཡག་པོ་བྱས་ཏེ་བསྡད་པ་ལ་ངས་དངོས་གནས་བཀའ་དྲིན་ཆེ་ཞེས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

བར་ལམ་གང་འཚམ་གཞིས་ཆགས་ཆེ་ཁག་ལ་ཐོན་ཟིན་ཡང༌། ད་དུང་གང་ལ་གང་འཚམ་གཞིས་ཆགས་ལ་འགྲོ་རྒྱུ་རེད། ད་ཆ་སོ་སོའི་འཚོ་བ་རང་འཚོ་མུ་མཐུད་དེ་སྡོད་ཐུབ་པའི་གདེང་འཁེལ་ཡོད་ན་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། དེ་མིན་འཕྲལ་སེལ་ཚོང་ཆུང་བརྒྱབ་པ་སོགས་ཀྱིས་རང་མགོ་ཐོན་ཙམ་ཡོད་ཀྱང༌། མཇུག་ཏུ་ཇི་འདྲ་བྱས་ཡོང་སྙམ་པའི་ཐེ་ཚོམ་ཡོད་ན་ད་རེས་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་ཐོ་འགོད་བྱེད་རྒྱུ་འདི་དུས་ཚོད་མཐའ་མ་ཡིན་སྟབས། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཐོ་འགོད་འཚེམས་མེད་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག རང་དོན་རང་གཅེས་ཀྱི་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།

དཔེར་ན། ཁ་ས་མ་ནི་ཀ་རན་ལ་ནང་ཆེན་པའི་མི་ཚང་གཅིག་ལུང་ཁུག་ནང་ཁ་འཐོར་ཏེ་བསྡད་འདུག སེམས་སྐྱོ་པོ་དང་། ཐབས་རྡུགས་པོ་མཐོང་བྱུང༌། ཁོ་རང་ཚོ་དང་སྐད་ཆ་ཡང་བྱུང༌། དངོས་གནས་ཉམ་ཐག་པོ་འདུག རྩ་བའི་སྒྲིག་འཛུགས་དང་ཁ་བྲལ་ཏེ་ཡ་ལ་གྱར་འདུག འཕྲལ་སེལ་ཕྲུ་གུའི་སློབ་སྦྱོང་དང་འཕྲོད་བསྟེན་སོགས་ལ་གྱོང་རག་གི་ཡོད་པས་མ་ཚད་གློ་བུར་ནད་ན་ཚ་དང༌། གོད་ཆགས་གཞན་དག་གློ་བུར་དུ་བྱུང་ན་དེར་རོགས་རམ་དང་འགོ་འདོན་འཚོ་སྐྱོང་བྱེད་མཁན་སུ་གཅིག་ཀྱང་མེད་པའི་ཐབས་རྡུགས་པོ་ཆགས་ཏེ་བསྡད་འདུག སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་གི་ནང་ལ་ཡོད་ན་ཐབས་རྡུགས་གང་འདྲ་བྱུང་ཡང་སྒྲིག་འཛུགས་དེས་ལྟ་སྐྱོང་དང༌། རོགས་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡོང་ངེས་རེད། ལུག་གཅིག་ལུག་ཁྱུའི་ནང་ནས་བུད་པ་ལྟ་བུ་ཆགས་དུས་ཐབས་རྡུགས་པོ་རེད།

དེར་བརྟེན་ཁ་སང་ལམ་སྤྱིར་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་བཞིན། ལམ་སྤྱིའི་ཐོག་ནས་ཡིན་ཀྱང་ལྟ་རྟོག་བྱེད་དགོས། སོ་སོའི་འཕྲལ་སེལ་ལྟོ་གོས་འཚོ་ཐབས་ཀྱི་རྐྱེན་པས་སོ་སོ་ལུང་ཁུག་ལ་ཁ་གྱར་ཏེ་མ་བསྡད་རང་བསྡད་ཅིག་ཡིན་ན་ཡང༌། རྩ་བའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོ་དང་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་བྱས་ཏེ་ཕ་གིར་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་གང་ཞིག་ཡོད་མེད་ཤེས་པ་ཞིག་དང༌། ཡང་དགོས་གལ་བྱུང་བའི་མཚམས་ལ་གང་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་པ་འདུག ཐད་ཀ་ཐ་ཀར་ལྟ་རྟོག་བྱེད་ཐུབ་པ་གཅིག དེ་བཞིན་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་ཐོ་འགོད་བྱེད་པའི་སྐབས་ལའང་བར་སེང་དུ་ལུས་ཏེ་རྗེས་སུ་ཤེས་མ་བྱུང་ཟེར་བ་དེ་ལྟར་མིན་པར་ཐོ་འགོད་བྱེད་སྐབས་ཐད་ཀ་ཐད་ཀར་ཕན་ཚུན་ལན་བརྡ་འཕྲོད་ངེས་བྱེད་དགོས། ང་རང་ཚོ་རྩ་བའི་བསམ་བློའི་ནང་ནས་སྒྲོམ་མ་ཞིག་པར་སྡོད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཐོག་ཁ་གྱར་ཏེ་བསྡད་ན་ལྟོ་གོས་ཐོག་ལ་ཕྲན་བུ་ཁེ་སླེབས་ཆེ་བ་ཡོང་གི་ཡོད་ན། ཁྱད་པར་གང་ཡང་མི་འདུག

རྩ་བ་ང་ཚོའི་བོད་ནང་རྒྱ་མིས་གང་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་དམ། བོད་མི་ཁ་ཤས་ནི་བཙོན་པའི་མིང་བཏགས་ནས་གསོད་ཀྱི་ཡོད་ལ། ཁ་ཤས་ནི་མུ་གེས་ཤི་རུ་བཅུག ལ་ལ་ནི་བཙན་དབང་གིས་བསད་དེ་དོན་སྙིང་བོད་པ་ཤི་བ་དང༌། རྟ་བོང་ཤི་བ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་འོག་ལ་སྡོད་བཞིན་དུ་ང་ཚོས་ཚུར་ཙམ་འདིར་ཐབས་ཤེས་བྱེད་ཐུབ་ཚོད་ཅིག་དང༌། ཐབས་ཤེས་བྱེད་པར་གཞན་དག་གི་དགག་བྱ་མེད་པ་ཞིག་ལྷོད་ཡངས་ཤོར་བ་དང་། འབྲེལ་བ་གསང་པོ་མ་བྱུང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་མི་ཚང་གཅིག་གཉིས་ཁ་ཡར་ཏེ་རྗེས་སུ་གར་སོང་མེད་པ་ཆགས་ན་ཤིན་ཏུ་ཐབས་རྡུགས་པོ་དང་སེམས་སྐྱོ་པོ་རེད། དེ་འདྲར་མ་སོང་བ་ཞིག་ལམ་སྤྱི་དང་ལས་བྱེད་པ། ཁྱེད་རང་ཚོ་མི་སྒེར་སོ་སོ་བཅས་ཚང་མས་བོད་པ་ཁ་འཐོར་བ་དེ་དག་ལ་འབྲེལ་བ་དང་ལྟ་རྟོག་ཕན་རོགས་ཕྲན་བུ་གང་ཞིག་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་ཀྱང་བྱེད་ཐུབ་ན་ཡག་པོ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

ང་ཚོ་འབྱོར་དུས་སྔ་ཕྱིའི་ཁྱད་ཙམ་ལས། ཚང་མ་ཤ་ཁྲག་གཅིག་པའི་བོད་མི་གཅིག་གྱུར་ཡིན་སྟབས། ད་དུང་ཡང༌དེང་སང་བོད་པ་ཉམ་ཐག་པའི་དུས་ཚོད་ལ་རོགས་རམ་གང་ཐུབ་སྐྱབས་འཇུག་ཞུ་གི་ཡོད་པ། ནམ་རྒྱུན་ཡོངས་གྲགས་རྒྱ་གར་ཁམས་པ་ཚོའི་ནང་ནས་སེམས་འཁུར་བླངས། བོད་མིར་ཁ་ཕན་ཚིག་ཕན་ཞིག་ལས་མེད་ཀྱང་བྱས། བོད་པའི་ལར་རྒྱ་མ་འདོར་བ་བྱེད་མཁན་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་གྱི་ཡོད། ང་ཚོ་འབྱོར་སྔ་ཕྱིའི་ཁྱད་ཙམ་ལས་ཚང་མ་ཤ་རུས་གཅིག་པའི་བོད་མི་གཅིག་གྱུར་ཡིན་སྟབས། ད་དུང་ཡང་དེང་སང་བོད་པ་ཉམ་ཐག་པའི་དུས་སུ་རོགས་རམ་གང་ཐུབ་བྱེད་རོགས་ཞེས་སྐྱབས་འཇུག་ཞུ་གི་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་བསམ་བློ་གཏོང་རོགས། ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ཀྱང་བདེ་བ་འདོད་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པ་མཉམ་པ་རེད། གཅིག་ཕན་གཅིག་གྲོགས་ཡག་པོ་བྱས་ན་ཚང་མར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད། ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་རོགས་གྱིས། ཞེས་བཀའ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༥ ཟླ་ ༥ ཚེས་ ༢༧ ཉིན་རྡོར་གླིང་བོད་རིགས་མི་མང་ཁེ་གཙང་དུ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ཐོག་མའི་ཆིབས་སྒྱུར་དང་། སྙིང་གི་དམ་བཅའ།

རང་རེ་བོད་མི་ཚོ་ཁེ་གཙང་གི་ཚོགས་འདུ་ཞིག་བྱུང་ན་བསམ་པ་ལྟར། ད་ལྟ་ས་གནས་དོན་གཅོད་ཀྱི་ཐོག་ནས་དགའ་བསུ་གནང་བ་དང༌། འདི་ཁུལ་གྱི་གནས་ལུགས་རོབ་ཙམ་བརྗོད་པ་བཞིན། ད་རེས་ངོས་རང་འདི་ག་རྡོར་གླིང་དུ་འབྱོར་སྐབས་ཁྱེད་རང་ཚང་མས་དངོས་འབྲེལ་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་ཀྱིས་དགའ་སྤྲོའི་རྣམ་འགྱུར་དང་སྦྲགས་དགའ་བསུ་ཞུས་པ་དེར་ངོས་རང་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་གི་ཡོད།

སྤྱིར་བཏང་ཀ་རྡོར་ཁུལ་གྱི་ས་ཆ་འདི་ང་ཚོ་བོད་དང་ཐག་ཉེ་པོ་ཡིན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་བོད་མི་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་དུ་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་ཐག་ཉེ་པོ་ཞིག་འཆར་ནས། བོད་མི་སྔོན་འབྱོར་ཡང་མང་པོ་ཞིག་འདི་ཁུལ་གཞིས་ཆགས་ནས་བསྡད་པ་སོགས་བོད་མི་ཁྱོན་འབོར་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་སྟབས། ངས་སྔོན་དུས་ཤིག་ནས་འདི་ཁུལ་ཡོང་ཐུབ་ན་བསམ་པའི་རེ་བ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་ད་བར་ཡོང་མ་ཐུབ་པ་རེད།

དེ་སྔ་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༦ གི་ལོ་མཇུག་དང༌། ༡༩༥༧ གྱི་ལོ་འགོར་ཀ་ལོན་སྦུག་ཏུ་ཉིན་ཤས་བསྡད་ནས་རྡོར་གླིང་དུ་ཁྱུག་ཙམ་སླེབས་བྱུང༌། སྐབས་དེར་སྨུག་པས་བསྒྲིབས་ནས་གང་ཡང་མི་འདུག དེ་ནས་ད་བར་སླེབས་ཐུབ་མེད། དེ་དུས་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་མིན་པར་རང་གི་ལུང་པ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། ད་རེས་ཐེངས་གཉིས་པ་ཡོང་སྐབས་ལུང་པ་མེད་པའི་ཡུལ་གྱར་བ་སྐྱབས་མེད་མགོན་མེད་ཅིག་ཆགས་ཏེ་ཡོང་བ་རེད། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ང་ཚོ་ལུང་པ་བྲལ་བའི་མགོན་མེད་སྐྱབས་མེད་རྟེན་གཞི་མེད་པའི་མི་ཐབས་རྡུགས་པོ་ཞིག་ཡིན་ནའང་འདས་པའི་ལོ་ངོ་བཅུ་དྲུག་དེའི་རིང་ལ་སོ་སོའི་མི་རིགས་སོ་སོས་འཚོ་ཐུབ་པའི་དམ་བཅའ་སྙིང་ལ་བཞག་སྟེ་ང་ཚོ་ཚང་མས་རང་རང་སོ་སོའི་ནུས་པ་གང་ཡོད་བཏོན་པའི་ཐོག་ནས་འབད་བརྩོན་བྱས་པའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་ང་ཚོ་རྒྱ་མཚོ་རྡོ་གཡུགས་ལྟ་བུ་དང༌། བྱེ་མ་ཆུ་སིམ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པར། ད་ལྟ་བོད་པ་ཟེར་བ་རྡོག་རྡོག་ཅིག་ཆགས་ནས་བསྡད་ཡོད།

ད་ཕན་ལོ་བཅུ་དྲུག་འདས་པའི་དུས་རིང་དེ་དཀའ་ངལ་དང་རྙོག་འཛིང་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ཡིན་ཡང༌། དེའི་རིང་ལ་ང་ཚོ་བྱེ་མ་ཆུ་སིམ་ལྟ་བུར་མ་སོང་བར་རྡོག་རྡོག་གོང་བུ་ཞིག་བྱས་ནས་སྡོད་ཐུབ་པའི་ཐོག་ལ་ད་དུང་མ་འོངས་པའི་འགྲོ་ལམ་ཐོག་ཉམས་མྱོང་གང་ལ་གང་འཚམ་ཞིག་བསགས་ཡོད་ལ། དེར་བརྟེན་ད་ཆ་རིམ་པས་ཡག་ཏུ་འགྲོ་རྒྱུ་དང༌། བརྟན་དུ་འགྲོ་རྒྱུའི་ཡིད་ཆེས་དང་རེ་བ་ཡོད། དེས་ན་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་དེའི་ཐོག་ཏུ་འབད་རྩོལ་དང༌། ཤུགས་བསྐྱེད་བྱེད་ངེས་ལ་ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་གནང་རོགས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ལུང་པ་བྲལ་བ་ནི་ཉམ་ཐག་པོ་དང་སེམས་ན་བའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་རེད། ཡིན་ནའང་ང་ཚོ་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་གང་ལ་གང་འཚམ་གྱི་རྩ་བ་ཞིག་ཚུགས་ཡོད་སྟབས་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་འདུག

ད་རེས་ངོས་འདིར་ཡོང་ཐུབ་པ་ནི་གཅིག་ནས་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོའི་ཐོག་ནས་འཁུར་བསྐྱེད། གཉིས་སུ་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་གྲ་སྒྲིག་གནང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བས་ན་ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། ང་ཚོ་དུས་དུས་ལ་མ་གཏོགས་ཡང་ཡང་ཐུག་འཕྲད་ཡོང་གི་མེད། ད་རེས་འཕྲད་ཐུབ་པའི་དུས་ཚོད་འདིའི་སྐབས་སུ་སྤྱི་བྱེའི་གནས་ལུགས་སྐད་ཆ་ཕྲན་བུ་བཤད་ན་ཡག་པོ་མིན་ནམ་བསམ་པ་བྱུང༌། མ་གཞི་དོན་གཅོད་ཀྱིས་བརྗོད་པ་བཞིན་དུས་དུས་ལ་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་པ་རྣམས་ཁྱད་ཆོས་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་ན་ཡང་ཡི་གེའི་ཐོག་ནས་ཁྱབ་བསྒྲགས་བྱས་པ་དང༌། མིའི་གདོང་དང་གདོང་ཐུག་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་པ་གཉིས་ཕྲན་བུ་འདྲ་གི་མ་རེད།

ཁ༽ བཙན་འཛུལ་གྱི་གནས་ཚུལ་དང་། བློ་སྟོབས་ཆེར་བསྐྱེད།

ད་ལྟ་བརྗོད་པ་བཞིན་ང་ཚོ་བོད་ལ་ ༡༩༥༩ ལོར་མགོ་རྟིང་སློག་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་བྱུང་བ་རེད། དེ་སྔ་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་ནང་གནས་ཚུལ་འགྱུར་ལྡོག་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་ཡོད་ཀྱང་ད་ལན་གྱི་དུས་ཚོད་འདིར་བྱུང་བ་ནང་བཞིན་གྱི་ཐབས་རྡུགས་པོ་དང༌། ཛ་དྲག་པོ་འདི་ལྟར་བྱུང་མ་མྱོང་བ་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད། ད་རེས་བོད་ལུང་པའི་ཆོས་དང༌། ཤེས་རིག སྲིད་དོན་གྱི་རང་དབང་སོགས་ཕར་བཞག རྩ་བའི་བོད་མི་རིགས་འདི་ཉིད་བསྡད་མིན་ཐེ་ཚོམ་དང་བློ་གཡེང་བྱེད་དགོས་པའི་དུས་ཤིག་ལ་སླེབས་པ་དེར་བོད་ཀྱི་ས་ཁུལ་རེ་ཟུང་ཙམ་གྱི་གནས་ཚུལ་མ་ཡིན་པར་ནུབ་ལ་དྭགས་ཀྱི་ས་མཚམས་ནས་ཤར་དར་རྩེ་མདོ་ཡན་ཆོད་ནག་པོ་ཡུག་གཅིག་བཏང་བའི་གནས་ཚུལ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཛ་དྲག་པོ་དང༌། དངངས་སྐྲག་བྱེད་དགོས་པའི་དུས་སྐབས་ཤིག་བྱུང་བ་རེད། དེ་བཞིན་ང་ཚོར་གཉའ་གནོན་དང་བཙན་དབང༌། བཙན་འཛུལ་བྱེད་མཁན་དེ་ཡང་ལས་སླ་པོ་ཞིག་མ་རེད། དེ་སྔ་བོད་ལ་རྒྱ་དམག་ཡོང་བ་དེ་དག་ནི་ས་ཁུལ་རེ་ཟུང་ནས་ཡོང་བ་ཞིག་ལས་རྒྱ་ནག་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་རྩ་བའི་ནུས་ཤུགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་ཐོག་ནས་བོད་ནང་བཙན་འཛུལ་བྱས་པ་མ་རེད། ད་རེས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དེ་རྒྱ་ནག་ནང་ ༡༩༤༩ ལོར་མི་མང་རྒྱལ་ཁབ་ཚུགས་པ་ནས་བཟུང་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་གྱི་ནུས་ཤུགས་གཞན་དང་མ་འདྲ་བ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་བུའི་སྟོབས་ཤུགས་དང་སྦྲེལ་བའི་ཐོག་ནས་བོད་ནང་བཙན་འཛུལ་དེ་སླེབས་པ་ཡིན་སྟབས། གནམ་གྱིས་ས་བརྡུང་བ་ལྟ་བའི་གནས་ཚུལ་བློ་ཡུལ་ལ་མ་ཤོང་བ་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱུང་བ་རེད།

གནས་ཚུལ་དེ་བྱུང་ནས་ད་ཕན་ལོ་བཅུ་དྲུག་ཕྱིན་པ་རེད། ལུང་པ་ཞིག་གི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཆ་ནས་བསམ་ན་ལོ་བཅོ་ལྔ་ཉི་ཤུ་ཟེར་བ་དེ་གང་ཡང་མ་རེད་ལ། མི་ཐོག་གཅིག་གཉིས་ཟེར་བ་དེ་ཡང་རིང་པོ་མ་རེད། འོན་ཀྱང་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་ནས་མི་ལོ་བཅུ་དྲུག་རིང་གཞན་ཡུལ་དུ་བསྡད། གསར་སྐྱེས་བུ་ཕྲུག་རྣམས་ཀྱང་ལོ་ན་གང་འཚམ་སླེབས་ནས་སློབ་གྲྭ་ཡང་ཐོན་ཡོང་དུས་གང་ལ་གང་འཚམ་གྱི་དུས་ཚོད་རིང་པོ་ཕྱིན་པ་རེད། དེའི་དབང་གིས་ལ་ལའི་སེམས་སུ་བོད་རང་བཙན་གྱི་དོན་དུ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཀྱང་ད་ནི་གང་འདྲ་ཡོང་ངམ་བསམ་པའི་བསམ་བློ་ཏན་ཏན་འཁོར་སྲིད།

དེང་གི་དུས་འདིར་དངོས་གནས་དོན་གྱི་བདག་པོ་རྒྱ་མི་མིན་པར་ང་ཚོའི་སེམས་ཤུགས་འདི་ཡིན་པས་སེམས་ཤུགས་ཆག་པ་དང༌། སྙིང་སྟོབས་བརླགས་ན་དོན་གྱི་བདག་པོ་བརླགས་པ་རེད། དེས་ན་ཞུམ་པ་སྐྱེས་ན་མི་འགྲིགས། ཆོས་ཤིག་ཡིན་རུང་ཆོས་སྒྲུབ་པའི་འགལ་རྐྱེན་མི་མཐུན་ཕྱོགས་སྡུག་ཤོས་དེ་ཞུམ་པའི་ལེ་ལོ་དང་། བྱ་བ་ངན་ཞེན་གྱི་ལེ་ལོ་གཉིས་ཡིན། དེ་བཞིན་ང་ཚོས་ཞུམ་ན། ཞུམ་པས་ཕོངས་པ་ལས་ཐར་བ་གཏན་ནས་མེད་པས་ཞུམ་པའི་བློ་གཏན་ནས་སྐྱེ་མི་རུང༌། ད་བར་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་ཧ་ཅང་ཆེན་པོའི་ཐོག་བསྡད་ཡོད་ལ། ད་དུང་ཡང་ང་ཚོས་སེམས་ཤུགས་ཀྱི་མེ་ལྕེ་རབ་ཏུ་འབར་ནས་སྡོད་དགོས་པ་ཡིན།

བོད་ཀྱི་གནད་དོན་འདི་ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཐོག་ཏུ་མི་རིགས་གཞན་ཞིག་གིས་བཙན་འཛུལ་བྱས་པའི་དཀའ་རྙོག་ཅིག་ཡིན་པ་ལས། ཝི་ཏི་ནམ་གྱི་གནས་ཚུལ་ལྟ་བུ་མིན། རྩ་བ་བོད་མི་རིགས་གཅིག་གི་གནད་དོན་ལ་ཐུག་ཡོད། ང་ཚོ་བོད་པ་ཟེར་བའི་མི་རིགས་འདིའི་གནས་ཚུལ་ལ་བསམ་བློ་ཡག་པོ་ཞིག་ཐོངས་དང༌། ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ནི་རླབས་ཆེན་གྱི་མི་རིགས་ཤིག་ཡིན་པ་ལས། ང་ཚོ་མི་རིགས་སྐྱོ་པོ་ཞིག་དང་། གང་ཡང་མི་ཐུབ་མཁན། ཅི་ཡང་མི་ནུས་མཁན། རྟག་ཏུ་གཞན་ལ་རེ་བཅོལ་བྱེད་དགོས་པ་ལྟ་བུའི་མི་རིགས་ཤིག་གཏན་ནས་མིན། ལོ་རྒྱུས་ཁག་ཏུ་བལྟས་ན་ལོ་རྒྱུས་ལོ་ངོ་གཅིག་གཉིས་དང༌། ལོ་བརྒྱ་ཉིས་བརྒྱའི་ལོ་རྒྱུས་ཙམ་མིན་པར། མི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་གི་རིང་ལ་ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཟེར་བ་འདི་འགྲོ་བ་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་ནང་དུ་གང་ལ་གང་འཚམ་གྱི་བྱས་རྗེས་བཞག་པའི་མི་རིགས་ཤིག་ཡིན་པ་ལས། ང་ཚོའི་མི་རིགས་ལས་སླ་པོ་ཞིག་མིན།

ང་ཚོའི་ལུང་པར་ཆ་བཞག་ན་ནུབ་ལ་དྭགས་ཀྱི་ས་མཚམས་ནས་བཟུང་ཤར་དར་རྩེ་མདོ་ཡན་གྱི་བར་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་མཛེས་སྡུག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡོད་མཁན། ས་མཐོ་བ་དང་དམའ་བ། སྙོམས་པ་སྣ་ཚོགས་དང༌། ཐོན་སྐྱེད་རིགས་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་མཁོ་རྒུ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་མཁན། མཛེས་ཤིང་བརྗིད་ཆགས་པ། སྐྱིད་པ། བག་ཕེབས་པ་ས་ཆུ་གང་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ལའང་རང་བཞིན་གྱི་ནད་ཉུང་ཞིང་། རང་བཞིན་འཁོད་ཕེབས་པོ་ཞིག་ཡོད་པའི་ལུང་པ་ཞིག་རེད། དེང་སང་རྡོ་རྗེ་གླིང་ན་གངས་ཅན་མཛོད་ལྔ་མཐོང་སའི་ས་གནས་སྙིང་རྗེ་པོ་ཡོད་པར་རྒྱ་ཐང་ཚ་བ་ཆེ་སའི་ས་ཁུལ་ནས་གུང་སེང་ཡོང་སའི་ས་ཁུལ་ཞིག་ཏུ་རྩིས་སྲོལ་ཡོད་པ་ལྟར། ང་རང་ཚོ་བོད་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཧ་ལམ་བོད་རྒྱལ་ཁབ་ཡོངས་རྫོགས་གུང་གསེང་འགྲོ་སའི་ས་ཁུལ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་འདུག བོད་ལ་བསམ་བློ་བཏང་ན་དངོས་གནས་ང་རང་ཚོའི་བོད་ལུང་པའི་སྣོད་ཀྱི་ཆགས་སྟངས་ཧ་ཅང་བཟང་པོ་ཞིག་རེད། སྣོད་ཀྱི་ནང་ལ་ཡོད་པའི་བཅུད་ཀྱི་སེམས་ཅན་བོད་མི་རིགས་རྣམས་ཀྱང་ད་ལྟ་བརྗོད་པ་བཞིན་རླབས་ཆེན་གྱི་མི་རིགས་ཤིག་ཆགས་ཡོད།

ག༽ ཐུན་མིན་གྱི་ཆོས་རིག་དང་། ཁྱད་འཕགས་ཀྱི་སྐད་ཡིག

བོད་ཀྱི་ཤར་ངོས་ལ་རྒྱ་མི་རིགས་ཟེར་བ་ཧ་ལས་པའི་གྱོང་པོ་དང༌། ཚགས་ཚུད་པོ་བྱེད་མཁན་གྱི་མི་རིགས་ཤིག་ཡོད་པ་དང༌། ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་ཞེས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་མཚོན་པའི་ཆོས་ལུགས་འདྲ་མིན་མང་པོ་ཞིག་གི་འབྱུང་ཁུངས་ཡིན་པའི་ལུང་པ་ཀླད་པ་ཡར་རྒྱས་ཚད་མཐོན་པོར་སོང་བའི་རྒྱ་གར་མི་རིགས་གནས་པའི་ལུང་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད།

ཡིན་ནའང་ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱིས་དེ་གཉིས་ཀྱི་དཀྱིལ་དུ་བསྡད་ནས་རྒྱ་མིའི་གོམས་གཤིས་དང༌། རྒྱ་གར་གྱི་གོམས་གཤིས་ཐོག་ནས་ལེགས་ཆ་གང་ཡོད་རྣམས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་རྒྱུའི་ཆེད་དུ་ཚུར་བླངས་པ་ལས་ང་ཚོ་རྒྱ་གར་འོག་ཏུ་ཕྱིན་མེད་ལ། རྒྱ་མིའི་འོག་ཏུ་ཡང་མ་ཕྱིན་པར་སོ་སོའི་མི་རིགས་དེ་སོ་སོས་རང་ཚུགས་བཟུང་ནས་བསྡད་པ་རེད། ང་ཚོར་ལེགས་ཉེས་འབྱེད་པའི་བློའི་རྣམ་དཔྱོད་ཡོད་པ་དང༌། རྣམ་དཔྱོད་དེ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཤེས་པ་ཞིག་ཡོད་པའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་ལོ་སྟོང་ཕྲག་བརྒལ་བའི་རིང་ལ་ང་ཚོས་ཆོས་རྒྱ་གར་ནས་བླངས། དེ་བཞིན་རྒྱ་ནག་དང་གཉེན་སྒྲིག་བྱས་ནས་རྒྱ་ནག་གི་ཤེས་རིག་མང་པོ་བླངས་ཡོད། འོན་ཀྱང་ང་ཚོའི་ཤེས་རིག་ཡོངས་རྫོགས་རྒྱ་མིའི་ཤེས་རིག་ལ་བསྒྱུར་མེད་ལ། དེ་བཞིན་རྒྱ་གར་གྱི་ཤེས་རིག་ལའང་མ་བསྒྱུར་བར་བོད་མི་རིགས་རང་གི་ཤེས་རིག་རྣམས་བོད་མི་རིགས་རང་ཉིད་ནས་འཛིན་སྐྱོང་བྱས་ནས་བསྡད་པ་རེད། དཔེར་ན་ང་ཚོས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པའི་བོད་སྐད་འདི་ཡང་རྒྱ་གར་གྱི་སྐད་མིན་ལ་རྒྱ་མིའི་སྐད་ཀྱང་མིན། དེ་བཞིན་སོག་པོ་དང༌། ཤར་ཀྲར་ཀི་སི་ཐན། ཡུ་གུར་སོགས་ཀྱི་སྐད་མིན་པར་བོད་པའི་སྐད་ཅེས་ཁེ་གཙང་ཞིག་རྒྱག་གི་ཡོད། ང་ཚོའི་སྐད་ཀྱི་ནང་ལ་པདྨ་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་སམ་སྐྲི་ཏའི་སྐད་རེ་ཟུང་དང༌། དེ་བཞིན་ལ་ཕུག་དང༌། ཆིན་ཚལ། པད་ཚལ་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་ཆུང་ཚག་རེ་ཟུང་རྒྱ་སྐད་འདྲེས་ཡོད་པ་ལས་རྩ་བའི་སྐད་རིགས་བོད་སྐད་ཁེ་གཙང་གི་ཐོག་ནས་རང་མགོ་ཐོན་ཡོད།

དེ་ཡང་སྤྱིར་བཏང་དོན་དག་ཆུང་ཆུང་གི་ཐོག་ལ་རང་མགོ་ཐོན་པ་ཙམ་ལ་ཧ་ལས་རྒྱུ་མེད་ཀྱང༌། ང་ཚོའི་བོད་སྐད་དེས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ལ་རང་མགོ་ཐོན་ཡོད། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཟེར་བ་འདི་ནི་ལས་སླ་པོ་ཞིག་གཏན་ནས་མིན་པར་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་གཏིང་རིང་པོ་དང༌། ཤིན་ཏུ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཞིག་རེད། སྤྱིར་བཏང་བྱས་ན་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་སྟོན་ཐུབ་མཁན་དེ་ལེགས་སྦྱར་སྐད་ཡིན་ཞིང་། འཛམ་གླིང་མི་རིགས་བློ་གྲོས་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ལེགས་སྦྱར་གྱི་སྐད་དེ་ཧ་ཅང་རྩ་ཆེན་ཞིག་ཆགས་ཡོད་པ་དང་། ལེགས་སྦྱར་གྱི་སྐད་དེས་གཞི་མ་བྱས། དེ་ལས་བུ་དང་ཚ་བོའི་བརྒྱུད་པ་ལྟ་བུའི་སྐད་ཡིག་འདྲ་མིན་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་ཡོད་པ་ལས། དེང་གི་དུས་འདིར་ལེགས་སྦྱར་གྱི་སྐད་དང་འདྲ་མཉམ་འགྲོ་ཐུབ་མཁན་དེ་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་གིས་ཕྱིན་འདུག

ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཕལ་མོ་ཆེ་ནི་ལེགས་སྦྱར་གྱི་སྐད་དང༌། པ་ལཱིའི་སྐད་ནང་ལ་ཡོད་ཅིང༌། མང་ཤོས་ནི་ལེགས་སྦྱར་གྱི་སྐད་མིན་ནམ་སྙམ། རྩ་བའི་ལེགས་སྦྱར་སྐད་ཀྱི་ཐོག་ནས་སྐད་ཡིག་གཞན་གྱི་ཐོག་ལ་བསྒྱུར་མཁན་དཔེར་ན་རྒྱ་མིས་ཀྱང་བསྒྱུར་ཡོད་ལ། དེ་མིན་མང་པོ་ཞིག་གིས་བསྒྱུར་ཡོད། གྲངས་འབོར་ཆེ་ཆུང་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་རྒྱ་མིས་བསྒྱུར་བ་དེ་ཕལ་ཆེར་འབོར་ཆེ་བ་མེད་དམ་སྙམ། དེང་སང་ནང་པའི་ཆོས་ལ་མཁས་པ་ཚོས་བརྗོད་པ་ལྟར་ན། རྒྱ་སྐད་ནང་ལ་བསྒྱུར་བའི་ནང་པའི་ཆོས་དང༌། བོད་སྐད་ལ་བསྒྱུར་བའི་ནང་པའི་ཆོས་གཉིས་བསྡུར་ན་བོད་སྐད་ཀྱི་ནང་ལ་བསྒྱུར་བ་དེ་གོ་དོན་གསལ་ལ་ཁུངས་ཀྱང་དག་པ་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་འདུག དེ་དག་བོད་པའི་ཞེན་ཁོག་བྱས་ནས་བཤད་པ་མིན་པར་བློ་གཟུ་བོར་གནས་པའི་ཐོག་ནས་བཤད་པ་རེད། དེར་བརྟེན་ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱིས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་བཞིན་པའི་སྐད་ཡིག་འདི་ཡང་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་ཕྱུག་པོ་ཡོད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ལ། སྐད་ཡིག་དེ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་མཁན་གྱི་ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་རྣམས་ཀྱང་དངོས་གནས་སོ་སོར་རང་ཚུགས་འཛིན་ཐུབ་མཁན་དང༌། སོ་སོ་རང་འགོ་ཐོན་ཐུབ་མཁན་གྱི་མི་རིགས་གྱོང་པོ་ཞིག་རེད།

བོད་མི་ཚོའི་གཟུགས་པོར་མཚོན་ནའང་སྤྱིར་བཏང་འཛམ་གླིང་གི་མི་གྲལ་སྒྲིག་སའི་ནང་ལ་ང་ཚོ་གང་ཅིའི་ཆ་ནས་གྲལ་མཇུག་ཏུ་རྩ་བ་ནས་ལུས་མེད། བོད་མི་རིགས་ལ་བློ་གྲོས་ཀྱི་ནུས་པ་ཞིག་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཐོན་བསྐྱེད་དང༌། ལས་རིགས་ཀྱི་ཐོག་ཏུ་སྣ་ཁ་དངོས་གནས་ཧ་ཅང་འཛོམས་པོ་ཡོད། གཙོ་ཆེ་ཤོས་ང་ཚོས་ཤེས་ཡོན་མང་པོ་ཞིག་བེད་སྤྱོད་བྱེད་སའི་སྐད་ཡིག་དེ་ཕྱུག་པོ་དང་ནུས་པ་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་མི་རིགས་གཞན་དག་དཔེར་ན་སོག་པོ་དང༌། ཨུ་རུ་སུའི་ས་ཁོངས་མང་པོ་ཞིག་ལ་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་བརྒྱུད་ནས་ནང་པའི་ཆོས་དང་། སྨན་སོགས་ཀྱི་སྐོར་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེར་བརྟེན་བོད་པ་རང་ཉིད་རང་འཚོ་ཟིན་ནས་རང་མགོ་ཐོན་པའི་ཐོག་ལ་ང་རང་ཚོའི་གཡས་གཡོན་ལ་ཡོད་མཁན་ལུང་པ་མང་པོ་ཞིག་ལ་ང་ཚོའི་ཤེས་རིག་ཁྱབ་འཕེལ་ཕྱིན་ཡོད། དེ་དག་ང་ཚོས་ཆེད་གཉེར་དང༌། བཙན་དབང་གིས་སྤེལ་བ་མིན་ནའང༌། ང་ཚོའི་ཤེས་རིག་དེ་ལ་དགོས་པ་ཞིག་དང༌། ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ། བེད་སྤྱོད་བྱེད་རིན་ཆོག་པ་ཞིག་ཡོད་སྟབས་གཞན་དག་གིས་ཀྱང་བེད་སྤྱོད་བྱས་པ་རེད།

ང༽ རླབས་ཆེན་གྱི་མི་རིགས་དང་། ལོ་མང་གི་འཐུས་ཤོར།

བོད་མི་རིགས་ལ་གཞི་རྩའི་བློ་གྲོས་དང༌། སྟོབས་ཤུགས། ཡར་རྒྱས་བཅས་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་དེའི་འོག་ལ་བོད་ཀྱི་སྲིད་དོན་སྟོབས་ཤུགས་ལ་མཚོན་ན། དེ་སྔ་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་དུས་སྐབས་ལ་དངོས་གནས་ཧ་ལས་དགོས་པ་ཞིག་བྱུང་འདུག ཚུར་རྒྱ་གར་གྱི་ས་ཆའི་སྒང་ལའང་བོད་པའི་སྟོབས་ཤུགས་སླེབས་ཡོད་ལ། ཤར་རྒྱ་ནག་གི་ས་ཐོག་ལ་ཡང་བོད་ཀྱི་སྟོབས་ཤུགས་ཆེན་པོ་སླེབས་ཡོད། དེ་བཞིན་ཀྲར་ཀི་སི་ཐན་གྱི་ཁུལ་ལ་ཡང་ནུས་ཤུགས་ཆེན་པོ་སླེབས་ཡོད། འོན་ཀྱང་ཐབས་རྡུགས་པ་ཞིག་ལ་ང་ཚོ་བོད་གཅིག་སྒྲིལ་གྱི་གོང་བུའི་ནུས་པ་དེ་ཉམས་ནས་བོད་སིལ་བུར་གྱུར་པའི་མཚམས་སྔར་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་རྩིག་རྨང་བཙུགས་ཡོད་པ་ཚོའི་ལས་མཇུག་ཡག་པོ་སྐྱེལ་མ་ཐུབ་པར་འཐུས་ཤོར་སོང་བ་དང་། སོ་སོའི་ས་ཁུལ་ཆུང་ཆུང་རེའི་སྒང་ལ་མགོ་འཁོར་ནས་བསྡད་པའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་ཆིག་སྒྲིལ་གྱི་སྟོབས་ཤུགས་ཉམས་དམས་ཕྱིན་པར་བརྟེན་ནས་འགན་འཁུར་ཆེན་པོ་ལེན་རྒྱུའི་བློ་སྤོབས་དང༌། སེམས་ཤུགས་ཀྱང་བརླགས། སྤྱི་ཡོངས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་ཡུལ་ལས་རིགས་མང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་རིམ་བཞིན་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་ནས་ད་ཆ་ཁ་ཐབས་འདི་འདྲ་ཞིག་ཆགས་པ་དང་། གྱོང་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཕོག་པ་རེད། དུས་རབས་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོའི་རིང་ལ་ཧ་ལས་པའི་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་འདུག དེ་ཡང་རྩ་བའི་བོད་མི་རིགས་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་མེད་པ་དང༌། ཐབས་ཤེས་མི་ཐུབ་མཁན་དུ་སོང་བས་ང་ཚོ་རྗེས་ལུས་ཐེབས་པ་མིན་ཡང༌། ང་རང་ཚོས་རང་དོན་རང་གཅེས་ཆིག་སྒྲིལ་ཚགས་ཚུད་བྱེད་མི་ཐུབ་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་པ་རེད།

གང་ལྟར་ཡང་དེང་སང་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པ་འདིའི་ནང་ལ་ང་ཚོ་བོད་པ་ཡིན་ཟེར་བ་འདི་སྤོབས་པ་དང་བཅས་བརྗོད་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས་བོད་པ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་དུས་སེམས་སྐྱོ་ལ། ཉམས་དམའ་དགོས་དོན་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད། ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མི་བོད་པར་མཐོང་ཆུང་བྱེད་མཁན་རེ་ཟུང་ཡོད་པ་དེ་དག་ཁོ་རང་ཚོའི་མི་གཤིས་ཡག་པོ་མེད་པ་དང༌། རྩ་དོན་གནས་ཚུལ་ཇི་བཞིན་མ་ཤེས་པའི་དབང་གིས་བྱས་པ་ལས། བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཇི་མ་ཇི་བཞིན་ཤེས་མཁན་བློ་གཟུ་བོར་གནས་པའི་མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་བོད་པར་མཐོང་ཆུང་བྱེད་ཀྱི་མི་འདུག མི་འགའ་ཤས་ཀྱིས་བོད་པར་མཐོང་ཆུང་བྱེད་དུས་ཁ་ཤས་སེམས་སྐྱོ་ནས་སོ་སོ་ཞུམ་པ་སྐྱེ་བ་ཡོང་སྲིད་ཀྱང་། དེ་འདྲ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་བྱེད་མི་རུང༌།

ངས་བལྟས་ན་བོད་ལུང་པ་ཟེར་བ་འདི་རླབས་ཆེན་གྱི་ལུང་པ་ཞིག་ཡིན་ལ། ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་རྣམས་ཀྱང་རླབས་ཆེན་གྱི་མི་རིགས་ཤིག་རེད། བསམ་བློ་གང་ཡང་གཏོང་ཐུབ་མཁན་དང༌། ལས་ཀ་གང་ཡང་བྱེད་ཐུབ་མཁན། སྐབས་དང་སྦྱར་ནས་འགྲོ་ཐུབ་མཁན་གྱི་མི་རིགས་ཤིག་རེད། རྒྱུ་མཚན་དེའི་ཆ་ནས་ང་ཚོ་བོད་པ་ཡིན་སྙམ་པའི་བསམ་བློ་དེ་ཞུམ་པ་སྐྱེ་གཞིའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ཞིག་མ་ཡིན་པར། སྤོབས་པ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ཞིག་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

ཅ༽ མི་རིགས་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་དང་། དེང་གི་ལས་འགན།

དེང་སྐབས་ང་ཚོས་ལས་འགན་གང་ཞིག་འཁྱེར་གྱི་ཡོད་ཅེ་ན། ང་ཚོའི་ལས་འགན་དེ་མི་ཁ་ཤས་ཀྱི་གྲོད་ཁོག་དོན་དུ་རྒྱུགས་པའི་ལས་འགན་ཞིག་མིན་ལ། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་འདི་རྣམས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ཤེས་ཙམ་ཞིག་གི་ལས་འགན་ཡང་མིན། ང་ཚོའི་ལས་འགན་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་དེ་སོ་སོའི་ལག་པར་ལེན་ཐུབ་པའི་ལས་འགན་དེ་ཡིན། དེ་གང་ཡིན་ཟེར་ན། བོད་རང་དབང་རང་བཙན་སྒྲུབ་རྒྱུ་དེ་རེད། དེ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ནམ་སྙམ་ན་བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ་ནང༌། ཡོངས་རྫོགས་བོད་ལྗོངས་རང་དབང་གཙང་མའི་དཔལ། །ཞེས་བཤད་པ་བཞིན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་བོད་ལྗོངས་དེ་ཤར་དར་རྩེ་མདོ་ནས་བཟུང་ཆོལ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བ་ཞིག་ལ་ཟེར་བ་དེ་ཡིན། དེ་ང་ཚོའི་ལས་འགན་རེད། འོ་ན་དེ་ལྟའི་རང་བཙན་དེ་ང་ཚོས་སྒྲུབ་འོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཞིག་ཡོད་དམ་ཟེར་ན་རྒྱུ་མཚན་མང་པོ་ཡོད། ང་ཚོས་འདོད་པ་ཆེན་པོ་བྱས་ནས་རང་བཙན་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་བཤད་པ་མིན་ལ། རྒྱ་མི་རིགས་ལ་མི་དགའ་ཞེ་འཛིན་བྱས་ནས་རྒྱ་འོག་ལ་སྡོད་ཀྱི་མིན་ཞེས་བཤད་པ་ཡང་མིན། སོ་སོས་མི་ཐུབ་མི་འཇོན་བཞིན་དུ་ཕོ་དཀྲོགས་བཤད་ནས་ང་ཚོས་རང་བཙན་དགོས་ཞེས་བཤད་པ་དེ་བས་ཀྱང་མིན། ང་ཚོར་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་དང༌། གཞི་རྩ་ཡོད་པ། ཐོབ་ཐང་ཡོད་པ་ཞིག་གི་སྒོ་ནས་རང་བཙན་དགོས་ཟེར་གྱི་ཡོད། འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ལ་གཞིགས་ན་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྟེང་ལུང་པ་སོ་སོའི་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་མ་འཁོད་གོང་ལ་གཅིག་གཅིག་གི་མངའ་ཁོངས་ཡིན་མིན་བརྗོད་ཐུབ་མེད། རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་སུ་འཁོད་པའི་དུས་ཚོད་ཆགས་པ་ནས་བཟུང་ང་ཚོ་བོད་ལུང་པ་དེ་ཕར་ཕྱོགས་རྒྱ་མི་དང༌། ཚུར་ཕྱོགས་རྒྱ་གར་གཉིས་ཀྱི་དཀྱིལ་དུ་ང་ཚོས་ཐོབ་ཐང་འདྲ་མཉམ་རང་དབང་རང་བཙན་བྱས་ནས་བསྡད་པ་ལས་ང་ཚོས་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་བསྡད་མེད།

ཆ༽ རྒྱ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་དང་། བོད་རང་བཙན།

དེ་སྔ་རྒྱ་ནག་གོང་མའི་རྒྱལ་ས་ཤིའི་རྔན་ལ་ཆགས་སྐབས་བོད་དམག་ཤིའི་རྔན་བར་དུ་སླེབས་ཡོད་ལ། ངོས་རང་རྒྱ་ནག་ལ་འགྲོ་སྐབས་དགོང་དྲོ་ཞིག་ཤིའི་རྔན་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ཕྱི་ངོས་ཤིག་ལ་ལྟ་སྐོར་དུ་འགྲོ་དུས་དེ་སྔ་བོད་པའི་དམག་དཔུང་ཡོང་སའི་རྒྱ་ནག་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་དེ་འདི་རེད་ཟེར་བ་ལྕགས་རི་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ཞིག་འདུག ངས་ལྕགས་རི་དེའི་སྒང་ལ་ཡུད་ཙམ་བསྡད་པ་ཡིན། ང་ཤིའི་རྔན་ལ་འགྲོ་དུས་དྲིན་དུ་བར་དུ་སྣུམ་འཁོར་དང༌། དྲིན་དུ་ནས་གནམ་གྲུའི་ནང་ཤི་རྔན་ལ་ཕྱིན་པ་ཡིན། སྔ་མོ་བོད་པའི་དམག་གིས་ལྕགས་རི་དེའི་མཚམས་ལ་སླེབས་པ་རེད་ཅེས་བརྗོད་སྐབས་བོད་དམག་ཚོར་གནམ་གྲུ་ནི་མེད། མེ་འཁོར་ནི་མེད། སྣུམ་འཁོར་ནི་མེད། གོམ་པ་སྤོས་ནས་ཡོང་བ་ཞིག་རེད།

སྐབས་དེར་ཤིའི་རྔན་དུ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ནག་གོང་མ་ཡང་ཕོ་བྲང་ནས་བྲོས་དགོས་པའི་འཇིགས་སྐྲག་དེ་ཙམ་བྱེད་དགོས་པ་དེ་རྐུན་མ་ཇག་པའི་ཚོ་ཁག་ལྟ་བུ་མིན་པར་མཐའ་ནས་དམག་མིའི་དཔུང་གང་ལ་གང་འཚམ་ཞིག་སླེབས་དགོས་པ་ལས་ཉུང་ཤས་ཤིག་གིས་ཡོང་ཐབས་མེད། དེ་ལ་ཡང་རྒྱབ་དཔུང་གཅིག་མཇུག་གཉིས་མཐུད་ཡོང་མཁན་ཞིག་མེད་ན་མི་འགྲིགས། སྔ་མོའི་དམག་འགའ་ཞིག་མི་སྟོང་ཕྲག་གཅིག་གཉིས་སམ། ཁྲི་གཅིག་གཉིས་ལྟ་བུ་ཡོད་ཚོད་ཀྱང་འབུམ་གཅིག་གཉིས་མེད་ན་དེ་ཙམ་འགུལ་བསྐྱོད་ཐེབས་མི་ཐུབ་པས། དེ་དུས་བོད་པའི་སྟོབས་ཤུགས་དངོས་གནས་ཡོད་པའི་རྟགས་བསྟན་འདུག

འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ནང་ང་ཚོས་དེ་འདྲ་ཞིག་བྱས་ནས་བསྡད་པ་རེད། བར་ལམ་བོད་སིལ་བུར་ཕྱིན། སོག་བརྒྱུད་གོང་མ་དང་ཕྱིས་སུ་མན་ཇུ་སོགས་ཀྱི་སྐབས་མཆོད་ཡོན་སྦྱིན་བདག་ལྟ་བུའི་འབྲེལ་བ་དང༌། ཆོས་དང་ཤེས་རིག་གི་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་ཆགས། བོད་པས་རྒྱ་མི་བེད་སྤྱོད་བྱས། རྒྱ་མིས་བོད་པ་ཡང་བེད་སྤྱོད་བྱས་ཏེ་དུས་ཡུན་གང་འཚམ་སོང༌། ང་ཚོ་བོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་ནི་མཆོད་ཡོན་སྦྱིན་བདག་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་བཟུང་ནས་འབྲེལ་བ་བྱས། སྐབས་དེའི་རྒྱ་མིའི་བསམ་བློའི་ནང་གང་ཞིག་ཡོད་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་ཡིག་ཆ་འཇོག་སྟངས་སོགས་ཀྱི་ནང་དཔོན་འབངས་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་ཏེ་དེང་སང་འཛམ་གླིང་གི་ལུང་པ་འགའ་ཞིག་གིས་མཐོང་ཚུལ་ལ་བོད་རྒྱ་མིའི་འོག་རེད་ཟེར་བའི་གནས་ཚུལ་ཡོང་རྐྱེན་དེ་བར་ལམ་ཞིག་ལ་ཆགས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། རྩ་བ་དངོས་གནས་ཤིག་མ་རེད། སྐབས་དེ་དུས་རྒྱ་མི་རིགས་ཁོ་རང་ཚོ་ཡང་སོག་པོ་དང༌། མན་ཇུའི་དབང་བསྒྱུར་འོག་གནས་ཡོད། དེ་འདྲའི་གནས་ལུགས་ལུང་པ་མང་པོ་ཞིག་ལ་བྱུང་ཡོད། གཅིག་ཉམས་རྒུད་ཕྱིན་པའི་སྐབས་ལ་གཅིག་གི་ནུས་ཤུགས་སླེབས་པ་དེ་ཧ་ཅང་བརྩི་འཇོག་ཚད་བཟུང་བྱེད་མི་ཐུབ། དེ་དང་དེའི་དུས་ཀྱི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་ཕན་ཚུན་གཉིས་ཀ་གཅིག་གིས་གཅིག་བེད་སྤྱོད་བྱས་ནས་བསྡད་པ་ཞིག་ཡིན་ལ། བེད་སྤྱོད་བྱེད་རེས་བྱས་ཏེ་ཁེ་ཕན་ཡང་ཕྱོགས་གཉིས་ཀར་བྱུང་ཡོད་ལས་ཆེ།

མཐའ་དོན་༸རྒྱལ་མཆོག་སྐུ་གོང་མའི་སྐབས་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༡༢ ལོ་བོད་ནང་གི་མན་ཇུའི་དབང་ཤུགས་གཙང་མ་བཟོས་ཏེ་དེ་ནས་གུང་བྲན་གྱི་ད་ལྟའི་རྒྱ་ནག་རྒྱལ་ཁབ་གསར་པའི་ནུས་པ་མ་སླེབས་བར་དུ་བོད་འདི་དོན་དངོས་པོའི་གནས་ཚོད་ལ་སུ་གང་ལ་བསྟུན་མ་དགོས་པའི་རང་དབང་རང་བཙན་བྱས་ནས་བསྡད་པ་རེད། དེར་བརྟེན་འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཆ་ནས་རྩིས་ན་ཡང་ང་ཚོ་བོད་རང་བཙན་དངོས་གནས་ཆགས་ནས་བསྡད་ཡོད།

ཇ༽ ཤེས་ཡོན་གྱི་གནས་སྟངས་དང་། བོད་ཕྲུག་བོར་བརླག

གལ་ཆེ་ཤོས་ནི་ད་ལྟའི་དུས་ཚོད་འདི་རེད། ང་རང་སྒེར་ལ་ཆ་མཚོན་ན་འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ལ་དེ་ཙམ་གལ་གནད་མཐོང་གི་མི་འདུག འདས་པ་ནི་འདས་པ་རང་རེད། ཁ་སང་ཕན་ཆད་ལ་ལྟོ་ཟས་ཞིམ་པོར་ལོངས་སྤྱད་ཡོད་ཀྱང༌། དེས་དེ་རིང་གྲོད་ཁོག་རྒྱགས་པར་ཕན་མི་ཐུབ། གལ་ཆེ་ཤོས་ད་ལྟ་ད་ལྟའི་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ཡིན། ད་ལྟའི་ཆར་ང་ཚོ་གང་འདྲ་ཞིག་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ང་ཚོ་བོད་རྒྱ་མིའི་འོག་ཏུ་ཚུད་པ་ནས་བཟུང་རྒྱ་མིའི་ཁ་ནས་ཐོབ་ཐང་འདྲ་མཉམ་སོགས་འདྲ་ཆགས་པོ་དང་། གོ་རིམ་ལྡན་པའི་སྐད་ཆ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ན་ཡང༌། རྡོ་དོན་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་ང་ཚོའི་བོད་མི་རྣམས་རྒྱ་མིས་བེད་སྤྱོད་གཏོང་རྒྱུའི་ལག་ཆ་ནང་བཞིན་ཆགས་ཡོད།

དཔེར་ན་སློབ་གྲྭ་བཙུགས་ཡོད་ཀྱང་། སློབ་གྲྭར་གང་ཞིག་སློབ་ཀྱི་ཡོད་ཅེ་ན། རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོའི་བསམ་བློ་དེ་བོད་མིའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་ཤུགས་བརྒྱབ་ནས་བླུག་གི་ཡོད་ལ། བོད་པའི་ཕྲུ་གུར་རྒྱ་མིའི་རྒྱལ་རབས་སློབ་པའི་སྐབས་སུ་བོད་པའི་ཕྲུ་གུ་འགའ་ཤས་ཀྱིས་ང་ཚོ་བོད་པ་ཡིན། བོད་པའི་རྒྱལ་རབས་བསླབ་རོགས། རྒྱ་མིའི་རྒྱལ་རབས་ད་ནི་འགྲིགས་སོང་ཞེས་ཤོད་མཁན་བྱུང་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའི་རྐྱེན་གྱིས་ཕྲུ་གུས་འཐབ་འཛིང་བཟེད་རྒྱུ་དང༌། ཕྲུ་གུ་ཁ་ཤས་བརླགས་འགྲོ་གི་ཡོད། དམའ་རིམ་གྱི་སློབ་གྲྭ་མང་པོ་དང༌། འབྲིང་རིམ་སློབ་གྲྭ་ཁ་ཤས་བཅས་བཙུགས་ཡོད་པ་དེ་དག་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བལྟས་ན་ཡག་པོ་ཡིན་ནའང་། དངོས་འབྲེལ་གནས་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ནས་བྱས་ན་རྒྱ་མི་རང་གིས་བེད་སྤྱོད་དང༌། རྒྱ་མི་རང་ཉིད་ཀྱི་དབང་ཤུགས་སྤེལ་རྒྱུའི་དོན་དུ་བཙུགས་པ་ཞིག་རྩ་བ་ནས་མ་རེད། ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་སའི་བསྟི་གནས་དེ་དག་ནི་ཕྲུ་གུ་ཆུང་ཆུང་རྣམས་ངལ་རྩོལ་བྱེད་སའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་ཏེ་ཆུ་ཚོད་རེ་ཟུང་སློབ་སྦྱོང་བྱས། དུས་ཚོད་མང་བ་ངལ་རྩོལ་གྱི་ལས་ཀ་བསྐུལ་འདེད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

ཉ༽ སྨན་བཅོས་འགྲིམ་འགྲུལ་དང་། བཟའ་བཅའི་ཐོན་འབབ།

དེ་བཞིན་སྨན་ཁང་བཙུགས་ཡོད་ལ་འཕྲོད་བསྟེན་ཡར་རྒྱས་བཏང་ཡོད། སྐོར་བསྐྱོད་སྨན་པའི་རུ་ཁག་དང༌། སྨན་ཁང་ཟེར་བ་དེ་དག་ཀྱང་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བལྟས་ན་དངོས་གནས་ཡག་པོ་རེད། བོད་སྨན་ཡང་བེད་སྤྱོད་བྱས། རྒྱ་མིའི་སྨན་དང་དེང་དུས་རིག་གསར་གྱི་སྨན་ཡང་བེད་སྤྱོད་བྱས། དངོས་གནས་འདྲ་ཆགས་པོ་དང་ཡིན་མདོག་ཁ་པོ་འདུག་ཀྱང༌། དོན་དག་ངོ་མའི་ཐོག་ལ་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་ཐོག་ལ་ཁེ་ཕན་ཇི་ཙམ་ཡོང་གི་ཡོད་ཅེ་ན་བོད་མིར་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་ཕན་ཐོགས་ཤིན་ཏུ་ཉུང་ལ། རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོ་དང༌། བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་རིགས་ལས་བྱེད་པ་མང་པོ་ཞིག་དང་། རྒྱ་མི་རིགས་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་དག་གི་ཐོག་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། བོད་ལུང་པའི་ནང་ལ་བཙུགས་པའི་སྨན་ཁང་དེ་དག་གིས་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ལ་ཕན་ཐོགས་དེ་ཙམ་ཡོང་གི་མེད་ཐག་ཆོད་རེད། བོད་མི་རྣམས་ལྟོ་བཅུད་ཀྱིས་མི་འདང་བའི་དཀའ་ངལ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད་བཞིན་དུ་ད་དུང་སྨན་ཁང་ནས་ཁྲག་བཏོན་ཏེ་སྨན་ཁང་ནང་ནས་མར་ཡོང་དུས་གཟུགས་པོ་སྐྱོ་རུ་འགྲོ་གི་འདུག་ཟེར་མཁན་འདུག སྨན་བཅོས་ཀྱི་གནས་སྟངས་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་བསྡད་འདུག

དེ་བཞིན་འགྲིམ་འགྲུལ་བདེ་རུ་ཕྱིན་ཡོད། དངོས་གནས་ཡག་ཏུ་ཕྱིན་ཡོད་ཀྱང༌། འགྲིམ་འགྲུལ་ཡག་ཏུ་ཕྱིན་པ་དེ་རྒྱ་མིའི་དམག་མིས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་བཞིན་པ་ལས། བོད་པ་རང་ལ་ཕན་གྱི་མི་འདུག འདི་ཁུལ་བཙན་བྱོལ་དུ་ཡོང་མཁན་རྟ་སྒ་རིལ་ནང་ཡོང་བ་ཡིན་ཟེར་མཁན་མང་པོ་འདུག བོད་མི་ཚོ་འཁོར་ལམ་བདེ་པོའི་ཐོག་ཕར་འགྲོ་ཚུར་འོང་གི་འགྲུལ་བཞུད་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། ས་མཚམས་བར་དུ་ཡོང་རྒྱུ་ལྟ་ཅི། ས་ཁུལ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་འགྲོ་དགོས་བྱུང་ནའང་རྒྱ་མིར་བཀའ་འཁྲོལ་ཞུ་དགོས་ཀྱི་ཡོད། དེ་ལྟར་དམ་བསྒྲགས་ཆེན་པོ་ཞིག་གི་འོག་ཏུ་སྡོད་དགོས་པ་ལས། བོད་མིས་འགྲིམ་འགྲུལ་གྱི་ཁེ་ཕན་སྤྱོད་རྒྱུ་ཉུང་ཉུང་རེད།

དེ་བཞིན་བཟའ་བཅའི་ཐོན་འབབ་ལ་མཚོན་ན། དེ་སྔ་ལས་ཧ་ལམ་ལྡབ་ཀྱིས་ཐོན་བསྐྱེད་ཆེ་རུ་ཕྱིན་པ་རེད། ཐོན་བསྐྱེད་ཆེ་རུ་ཕྱིན་པའི་དགོས་དོན་མི་ལ་ཟ་རྒྱུ་འབེལ་དུ་འགྲོ་དགོས་པ་མ་ཟད། བཟའ་བཅའི་རིན་གོང་ཆུང་དུ་འགྲོ་དགོས་ཀྱང་བོད་ནང་དེ་ལས་གོ་ལྡོག་སྟེ་བསྡད་ཡོད་པ་རེད། གང་ལྟར་ང་ཚོའི་ལུང་པའི་ནང་ལ་ཟ་རྒྱུ་དཀོན་ཐག་ཆོད་ཆགས་ཏེ་མི་མང་པོ་ཞིག་ལྟོ་ཆས་ཀྱི་མ་འདང་བའི་དཀའ་ངལ་དང༌། ཟ་རྒྱུས་ཕོངས་པའི་དཀའ་ངལ་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོའི་ངང་གནས་ཡོད་པ་དཔེར་ན། རྣམ་ཀུན་མི་ཕན་ཚུན་ཐུག་འཕྲད་སྐབས་སྐུ་གཟུགས་བདེ་པོ་ཡིན་ནམ་ཞེས་འཚམས་འདྲི་བྱེད་རྒྱུའི་ཚབ་ལ། དེང་སྐབས་གྲོད་ཁོག་རྒྱག་གི་འདུག་གམ། ལྟོ་ཆས་འདང་གི་འདུག་གམ་ཞེས་དབང་མེད་དྲི་བཤད་བྱེད་དགོས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་མཚམས་ལ་སླེབས་འདུག

བོད་ལུང་པའི་ནང་འབྲུ་རིགས་ཐོན་བསྐྱེད་མང་དུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་མེར་བསྲེགས་ནི་གཏོང་གི་མ་རེད། ཆུ་ལ་ནི་མི་གཡུགས། རུལ་དུ་ནི་མི་འཇུག བོད་མི་རྣམས་ལ་ནི་ཟ་རྒྱུ་མེད་ན་ཐོན་བསྐྱེད་དེ་དག་མི་རིགས་གཞན་དག་ཅིག་གིས་ཟ་གི་ཡོད་པའི་རྟགས་མཚན་གསལ་པོ་རེད། དེར་བརྟེན་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་མིང་བཏགས་པ་མང་པོ་ཞིག་མཐར་གཏུགས་ན་རྒྱ་མིའི་ཁེ་ཕན་གྱི་དོན་ལ་ཕྱིན་པ་ལས། ང་ཚོ་བོད་པར་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཤིན་ཏུ་ཉུང་།

ཏ༽ ཡར་རྒྱས་ཀྱི་མིང་སྙན་དང་། མུག་ཤིའི་དཀའ་སྡུག

ཡང་མི་ཁ་ཤས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་རྒྱ་ནག་ནང་སྲིད་གཞུང་གསར་པ་འདིའི་དབང་ཤུགས་སླེབས་པའི་རྗེས་ལ་རྒྱ་ནག་ནང་ཡར་རྒྱས་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཡོད་པས། བོད་ནང་དུ་ཡང་དེ་བཞིན་གྱི་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་ཡོད་ཤག་གིས་ཚོད་དཔག་བྱས་ནས་ཤོད་མཁན་ཡོང་གི་འདུག དེ་ཚོ་མགོ་མ་འཚོས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་རེད། རྒྱ་ནག་ནང་གསར་བརྗེ་བྱས་པའི་འོག་ལ་ལྟོ་ཆས་འཁོད་སྙོམས་སུ་ཕྱིན་པ་ལྟ་བུ། རྒྱ་ནག་ནང་ལ་གསར་བརྗེ་མ་བྱས་གོང་གི་དཀའ་ངལ་འགའ་ཤས་གསར་བརྗེ་བྱས་པའི་རྗེས་སུ་དྲག་ཏུ་ཕྱིན་པ་དེ་བོད་པའི་ཐོག་ལ་རིགས་འགྲེ་དཔེར་བཀབ་ཐུབ་ཐབས་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད། གང་ལགས་ཤེ་ན། གསར་བརྗེ་མ་བྱས་གོང་གི་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་དང༌། རྒྱ་ནག་གསར་བརྗེ་མ་བྱས་གོང་གི་གནས་ཚུལ་གཉིས་རྩ་བ་ནས་ཐ་དད་རེད། གསར་བརྗེ་མ་བྱས་གོང་རྒྱ་ནག་ནང་མུ་གེའི་དཀའ་ངལ་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་ཡོང་གི་ཡོད་ཀྱང་། བོད་ལུང་པའི་ནང་ལ་ཟ་རྒྱུས་ཕོངས་ནས་ལྟོགས་ཤི་ཐེབས་པ་རེད་ཟེར་བ་ང་ཚོའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ནང་ལ་བྱུང་མྱོང་མེད།

རྒྱུ་མཚན་དེའི་ཆ་ནས་དེ་དུས་ཀྱི་བོད་པའི་མི་མང་གི་འཚོ་བའི་གནས་སྟངས་དེ་དང༌། རྒྱ་ནག་མི་མང་གི་འཚོ་བའི་གནས་སྟངས་གཉིས་གནམ་ས་འཛོལ་བ་ལྟ་བུ་རེད། དེར་བརྟེན་རྒྱ་ནག་མི་མང་གི་འཚོ་བའི་གནས་སྟངས་སྔར་ཕན་སྐྱོ་པོ་ཡོད་པ་གསར་བརྗེ་བྱས་པའི་རྗེས་སུ་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པ་དེ་བཞིན་བོད་པའི་སྒང་ལ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་ཕྱིན་མེད་པའི་ཐོག་ལ་བོད་མིའི་སྔ་མོའི་འཚོ་བའི་གནས་སྟངས་འགྲིགས་ངེས་ཡོད་པ་དེ་ལས་ཀྱང་སྐྱོ་རུ་ཕྱིན་པའི་གནས་ཚུལ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད།

ཕྱི་མིས་བཤད་པའི་སྐད་ཆ་དེ་དག་ཁོ་རང་ཚོ་མགོ་སྦོས་ཏེ་བཤད་པའི་སྐད་ཆ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་རྩད་གཅོད་ལེགས་པར་བྱས་ན། ད་ལྟ་གོང་དུ་བཤད་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་རེད། མི་ལ་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་ཁེ་བཟང་ཞིག་དང་། ཕན་ཐོགས་ཤིག་མེད་ན་ཁྱེད་རང་ཚོར་ཐོབ་ཐང་གང་མིན་ཡོད་ཚུལ་དང༌། ཁྱེད་རང་ཚོར་དགེ་མཚན་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་ཅེས་པའི་སྐད་ཆ་སྟོང་པ་དེས་ནམ་རིང་སྒྲུང་གིས་འཁྱོལ་མི་ཐུབ།

དེ་སྔ་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ དང༌ ༡༩༦༠ ལོའི་ནང་ཟིང་འཁྲུག་བྱུང་རྗེས་མང་གཙོའི་བཅོས་བསྒྱུར་གཏོང་ཁུལ་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ་མི་ཁ་ཤས་འདོད་པ་ཁེངས་པ་དང་། འགའ་ཤས་རེ་བ་རྒྱག་མཁན་བྱུང་ཡོད་ཀྱང་། དེ་ནས་རིམ་བཞིན་ལོ་ནས་ལོ་སྦྲེལ་གྱིས་ལོ་བཅུ་དང་། ལོ་བཅོ་ལྔ་ཕྱིན་པའི་མཚམས་སུ་དེ་དག་ཚང་མའི་བསམ་བློའི་ནང་རྩ་བ་ནས་ངོ་ལོག་སྟེ་བསྡད་འདུག་པ་དེ་ནི་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་རེད།

དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་ཉིན་རེ་ཉིན་རེའི་གྲོད་ཁོག་མ་རྒྱགས་པ་ཞིག་དང༌། སོ་སོའི་དགའ་ཉེ་བློ་དཀར་དེ་དག་ཀྱང་གྲོད་ཁོག་མ་རྒྱགས་པར་ལོ་ནས་ལོ་སྦྲེལ་ཏེ་སྡོད་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་དག་མངོན་གསུམ་མིག་གིས་མཐོང་སྐབས། རྣ་བའི་ནང་ཁྱེད་རང་ཚོར་བཅིངས་འགྲོལ་ཐོབ་པ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་འདྲ་མཉམ་བྱུང་བ་རེད་ཅེས་ཇི་ཙམ་བཤད་ཀྱང་དེས་གྲོད་ཁོག་རྒྱགས་ཐབས་མེད་པ་དེ་ནི་མིའི་ཆོས་ཉིད་རེད།

དེར་བརྟེན་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚོས་རྒྱ་མིར་བློ་གཏད་ཡིད་ཆེས་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད་པ་ཆགས་འདུག དེང་སང་བོད་ནང་རྒྱ་མིས་བོད་པ་ཞེས་བརྗོད་སྐབས་དོགས་པ་བྱེད་ས་ཞིག་དང༌། མཐོང་ཆུང་བྱེད་ས། ཁྱད་གསོད་བྱེད་ས། ཐུབ་ཚོད་ཤོད་ས་གཅིག་ཆགས་ཡོད་པ་དང༌། བོད་པས་ཀྱང་རྒྱ་མི་མཐོང་དུས་བརྙས་བཅོས་ཤོད་མཁན་ཞིག་དང༌། ང་ཚོར་ཐུབ་ཚོད་གཏོང་མཁན་ཞིག་ཡིན་བསམས་ནས་ལམ་སེང་སེམས་ནང་མི་དགའ་བ་ཞིག་རང་བཞིན་གྱིས་ཆགས་ཡོད།

ཐ༽ བོད་རྒྱའི་འགལ་ཟླ་དང་། བདེ་སྡུག་གི་གནས་ཚུལ།

རྒྱ་ནག་དང་ང་ཚོ་དང་པོ་འགལ་རྐྱེན་ཡོང་ས་དེ་རྒྱ་མི་རིགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་མིན་ནའང་། རྒྱ་མིས་བར་ལམ་ལས་ཀ་བྱེད་སྟངས་འདི་རིགས་ཀྱི་དབང་ལས་མི་རིགས་དང་མི་རིགས་ཀྱི་དབར་ལ་འགལ་ཟླ་ཡོང་རྒྱུའི་གནས་ཚུལ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད། དཔེར་ན་སྤྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ སྔོན་ང་ཚོ་བོད་དུ་ཡོད་སྐབས་བོད་པ་གུང་བྲན་ཏང་མི་མང་པོ་ཡོད། དེ་དག་གི་ནང་ནས་མི་ཁ་ཤས་ང་ཚོ་ཕན་ཚུན་ངོ་ཤེས་ལ། དངོས་གནས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་བློས་བཀལ་ནས་གོ་བསྡུར་གསང་པོ་བྱེད་ཐུབ་པའི་གྲོགས་པོ་ཆགས་པ་མང་པོ་ཡོད།

དེ་ཚོའི་གྲས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་སྒེར་གྱི་ལྟ་བ་དེ་དམར་པོའི་ལྟ་བ་དང༌། གུང་བྲན་ཏང་མི་གཙང་མ་ཡིན་ནའང་། སོ་སོའི་བསམ་བློའི་ནང་བོད་ལུང་པ་ཡར་རྒྱས་སུ་འགྲོ་དགོས་ན་ད་ལྟའི་དུས་ཚོད་འདིར་རྒྱ་མི་རིགས་ཀྱི་རོགས་རམ་ཞིག་མ་བྱུང་ན་ཡོང་གི་མ་རེད་སྙམ་པའི་བསམ་ཚུལ་དང༌། ལྟ་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཞིག་འཁྱེར་ནས་རྒྱ་མིའི་ལས་ཁུངས་ནང་ལས་ཀ་བྱས་ཏེ་བསྡད་པ་རེད། མི་དེ་རིགས་ཀྱིས་བོད་ཀྱི་ས་གནས་མང་པོ་ཞིག་ལ་རྒྱ་མིས་ཁ་ནས་བཤད་པ་དང༌། ལག་ལེན་བསྟར་བ་གཉིས་རྩ་བ་ནས་མི་མཚུངས་པའི་གནས་ཚུལ་ཐབས་རྡུགས་མང་པོ་མཐོང༌ཐོས་བྱུང་བའི་དབང་གིས་ཁོང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་མ་བདེ་བ་ཆེན་པོ་བྱུང་སྟེ་གོང་རིམ་ལ་དགེ་སྐྱོན་ཟོལ་མེད་བཤད་པའི་ལག་རྗེས་སུ་སྤྱི་ལོ་ ༡༩༥༥ དང༌ ༡༩༥༦ ཙམ་ནས་བཟུང་མེ་དེ་རིགས་ཚང་མ་རིམ་པས་བརླགས་པ་དང༌། ལས་ཁུངས་ནས་བུད་པ་རེད། མི་དེ་དག་གུང་བྲན་ཏང་མི་དངོས་གནས་ཆོས་ཁས་མི་ལེན་མཁན། སོ་སོའི་ལྟ་བའི་ཐོག་ལ་དམར་པོ་དམར་རྐྱང་གི་མི་ཤ་སྟག་ཡིན་ནའང་། ཁོང་ཚོར་དེ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་སོང༌། དེ་ཚོ་ང་ཚོས་མིག་མཐོང་ལག་ཟིན་རེད།

སྤྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ རྗེས་ལ་བོད་ནང་སོ་སོའི་སྒེར་གྱི་ལྟ་བ་དེ་དམར་པོའི་ལྟ་བ་ཡིན་པ་དང༌། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ལྟ་སྟངས་དང༌། དཔལ་འབྱོར་གྱི་ལྟ་སྟངས་མར་ཁེ་སེའི་ལྟ་བ་འཛིན་མཁན་གྱི་བོད་རིགས་གཞོན་ནུ་མང་པོ་འཚར་ལོངས་བྱུང་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང་རྒྱ་མི་རིགས་ཀྱིས་བོད་པར་ལག་ལེན་བྱེད་སྟངས་དེ་ལ་སྙིང་ན་ནས་རྒྱ་མིའི་བསམ་སྤྱོད་ལ་མོས་མཐུན་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས་འདུག དེའི་རྐྱེན་གྱིས་སྤྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ དང༌ ༡༩༦༠ ཐམ་པ་དེ་ཚོའི་སྐབས་ལ་བཙོན་ཁང་ནང་གི་བཙོན་པ་མང་ཆེ་བ་ལོ་རྒན་པ་ཤ་སྟག་ཡིན་ནའང༌། དེང་སྐབས་བཙོན་ཁང་དེ་དག་ནང་བཙོན་པ་མང་ཆེ་བ་གཞོན་ནུ་ཤ་སྟག་ཡིན་འདུག

ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱིས་རྒྱ་མིར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པ་འདི་ང་ཚོས་གསར་བརྗེར་མི་དགའ་བ་བྱས་ཏེ་ངོ་རྒོལ་བྱས་པ་མིན་ལ། ཆོས་དད་ཀྱི་ཆ་ནས་རྒྱ་མིས་ང་ཚོའི་ཆོས་མེད་པ་བཟོ་གི་འདུག དེར་བརྟེན་ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་ཀྱི་མིན་ཞེས་བཤད་པ་གཏན་ནས་མིན། ཆོས་དད་ཀྱི་ཆ་ནས་ཡིན་ན། ཆོས་དད་ཡོད་པའི་སྤོ་བོ་རྨོའོ་རྣམས་རྫོགས་ཁར་ཐུག་ཡོད་པས། ཆོས་དད་དེ་ཙམ་མེད་མཁན་དང༌། གསར་བརྗེར་མི་དགའ་བ་བྱས་ནས་རྒྱ་མིར་ངོ་རྒོལ་བྱས་པ་ཞིག་ཡིན་ན་གསར་བརྗེའི་ལྟ་ཚུལ་ཡོད་མཁན་དམར་པོའི་ལྟ་བའི་སློབ་སྦྱོང་འོག་ནས་འཚར་ལོངས་བྱས་པའི་ཕྲུ་གུ་དེ་དག་གིས་རྒྱ་མིར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་དགོས་དོན་གཏན་ནས་མེད། འོན་ཀྱང་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་དག་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཞིག་རེད།

ད༽ བོད་འབངས་ཀྱི་མངོན་འདོད་དང་། བོད་རང་བཙན།

སྤྱི་ལོ་ ༡༩༥༢ དང་ ༡༩༥༣ ནས་བཟུང་རྒྱ་མིས་བོད་རྒྱ་ཁྱབ་ཡོངས་ནས་གཞོན་ནུ་མང་པོ་རྒྱ་ནག་ནང་འོར་འདྲེན་གྱིས་སློབ་སྦྱོང་སྤྲད་ཡོད། སྐབས་རེ་གྲལ་རིམ་དབྱེ་བ་ཕྱེ་སྟེ་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོའི་འདོད་པ་ཡོད་མཁན་ངལ་རྩོལ་མི་མང་གི་ཕྲུ་གུ་ཆེད་མངགས་འདེམས་བསྒྲུགས་བྱས་ནས་རྒྱ་ནག་ལ་འཁྲིད་དེ་ཞཱན་ཡང་ལ་སློབ་སྦྱོང་སྤྲད་པ་མང་པོ་བྱུང་ཡོད། དེ་ཚོར་སྤྱི་ལོ་ ༡༩༧༥ བར་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་བྱུང་ཡོད་ལ། ཉམས་མྱོང་གསོག་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཀྱང་བྱུང་ཡོད། དེང་སྐབས་ཀྱི་དུས་ཚོད་འདིར་རྒྱ་མིས་བློ་འཁེལ་ཐུབ་པའི་བོད་པའི་ཕྲུ་གུ་ཤེས་ཡོན་ཡོད་ལ། འཇོན་ཐང་ཡོད་པ། བོད་མིའི་འགོ་འཁྲིད་ཐུབ་མཁན། རྒྱ་མི་དང་མཉམ་དུ་ལས་ཀ་བྱེད་ཐུབ་མཁན་གཅིག་ཀྱང་བྱུང་མི་འདུག གཅིག་ཀྱང་བསྟན་རྒྱུ་མི་འདུག

ད་དུང་རྒྱ་མིས་ང་ཕོད་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱི་འདུག དེ་ནི་བོད་ལོག་སྤྱོད་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་གི་བཀའ་བློན་ཞིག་རེད། རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོས་བར་ལམ་འཛུགས་སྐྲུན་སུ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་ཡོད་ཅེ་ན། ཨ་ལྕག་པ་སངས་ཟེར་བ་དེ་རེད། དེ་ནི་ཤེས་ཡོན་དང༌། འཇོན་ཐང་གི་གཞི་རྩ་གང་ཡང་མེད་མཁན་རྩེད་ཆས་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་ཡོད་པའི་ནང་ནས་ལོ་བཅོ་ལྔ་ཉི་ཤུ་ཕྱིན་པའི་དུས་ཡུན་རིང་ལ་མང་པོ་མེད་ཀྱང་ཉུང་ཤས་ཤིག་བསྟན་རྒྱུ་ཡོང་དགོས་ཚོད་ཀྱང་མེད་པ་དེ་ནི་བོད་ནང་ཡོད་པའི་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་མེད་པར་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཡིད་ཆེས་ངེས་པ་རྙེད་ཐུབ་པ་ཞིག་རེད།

འདི་སྐོར་ང་ཚོས་དམིགས་བསལ་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་བརྟག་དཔྱད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། བྱེད་དོན་གང་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། ང་ཚོས་འདིར་མིའི་ལུང་པར་བསྡད་ནས་བོད་རང་བཙན་གྱི་དོན་ལ་འགན་འཁུར་བླངས་ཏེ་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། རང་བཙན་ཟེར་བ་དེ་བོད་མི་རིགས་ཤིག་གི་རང་བཙན་ཡིན་པ་ལས། ང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་རང་བཙན་མིན་ལ། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་བོད་མི་ཁྲི་བརྒྱད་དགུ་ཞིག་གི་རང་བཙན་གྱི་སྐད་ཆ་ཡང་གཏན་ནས་མིན། བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་ཚོར་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་བདེ་སྐྱིད་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་བསྡད་ན་བདེ་སྐྱིད་ཆེ་བ་ཞིག་ཡོད་ན་རང་བཙན་དགོས་དོན་མི་འདུག ངོས་རང་གི་བསམ་པར་དེ་ལྟར་དྲན་གྱི་འདུག དེ་སྔ་རང་བཙན་ཡིན་ནའང་ཁྱད་མེད། ད་ཆ་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་སྔ་མོ་ང་རང་ཚོ་རང་བཙན་ཡིན་པའི་སྐབས་ལ་མ་འགྲུབ་པའི་བདེ་སྐྱིད་ཅིག་ད་ཆ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་བསྡད་ནས་ང་ཚོར་འགྲུབ་ཀྱི་ཡོད་ན། ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་བསྡད་པ་དགའ་གི་རེད། མི་ལ་དགོས་རྒྱུ་བདེ་སྐྱིད་ཡིན་པས་བདེ་སྐྱིད་རྒྱ་མིས་སྤྲོད་ཀྱི་ཡོད་ན་འགྲིགས་པ་རེད།

ང་ཚོས་རང་བཙན་དགོས་ཟེར་བ་དེ་ཡང་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་རྩ་བ་ལ་རང་བཙན་དགོས་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་སྟབས། བྱེད་ཐབས་རང་བཙན་དང་རང་སྐྱོང་སོགས་མིང་གང་ཞིག་བཏགས་རུང་མ་བཏགས་རུང་རྡོ་དོན་བསྒྲུབ་བྱ་བདེ་སྐྱིད་ཡོད་ན་འགྲིགས་པ་རེད། གལ་ཏེ་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་བསམ་བློར་རྒྱ་མི་དང་བློ་ཐག་ཉེ་པོ་ཆགས་པ་དང་། རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་ཁེ་ཕན་ཡོད་དུས་སུ་སླེབས། ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་བསྡད་ན་འགྲིགས་ཀྱི་འདུག་བསམ་པའི་བསམ་བློ་ཞིག་ཡོད་ན། ང་ཚོས་འདིར་རང་བཙན་དགོས་ཞེས་སྐད་ཆ་བཤད་པ་དེར་རྒྱུ་མཚན་མེད་ལ། དེ་དྲང་བདེན་ཡང་མིན། བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ལ་མཚོན་ན་ལྔ་བཅུ་ང་དགུ་དང༌། དྲུག་ཅུ་རེ་གྲངས་ནང་གི་གནས་ཚུལ་དང་མི་འདྲ་བར་ད་ཆ་ལོ་མང་པོ་ཕྱིན་ཡོད།

ང་ཚོས་བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ངོ་མ་ཇི་ཡོད་གསལ་རྟོགས་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་བསམ་ཚུལ་ངོ་མ་དེ་ཤེས་པའི་ཐོག་ནས་ང་ཚོས་མིའི་ལུང་པར་སྐད་ཆ་ཤོད་སྟངས་དང༌། ལས་ཀ་བྱེད་སྟངས་དགོས་པ་ལས། བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་དང༌། མི་མང་གི་བསམ་ཚུལ་མ་ཤེས་པར་ང་ཚོས་ལས་ཀ་བྱེད་སྟངས་དང༌། སྐད་ཆ་ཤོད་སྟངས་ཤེས་ཀྱི་མ་རེད། རྒྱུ་མཚན་དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་ང་ཚོས་བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ལ་ཉམས་ཞིབ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ལ་བརྩིས་ཏེ་ཉམས་ཞིབ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཉམས་ཞིབ་བྱས་ཏེ་ཕྱོགས་མང་པོའི་གནས་ཚུལ་གོ་བསྡུར་ནས་བརྟག་དཔྱད་བྱས་པའི་སྙིང་པོར། དེང་སྐབས་བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་ད་ལྟ་གོང་དུ་བཤད་པའི་རྩ་དོན་དེ་རྣམས་རེད། གང་ལྟར་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་སྤྱི་དང༌། ལྷག་པར་གཞོན་ནུའི་ནང་ལ་ཡང་རྒྱ་མིར་དགའ་མཁན་རེ་ཟུང་སྲིད་མཐའ་ཙམ་ལས་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་དེང་སང་གི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཞིག་རེད།

དེ་ལྟར་ཡོང་རྐྱེན་ཡང་རྒྱུ་མེད་རང་བཞིན་གྱིས་བྱུང་བ་ཞིག་དང༌། ང་ཚོས་འདོད་པ་ཁེངས་མིན་གྱིས་བཤད་པ་ཞིག་མ་ཡིན་པར་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་བོད་མི་རྣམས་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་ནམ་ཡང་མེད་པ་དང༌། བསྡད་ནས་ཁེ་ཕན་གང་ཡང་མེད་པའི་ཐོག་ཉིན་རེ་ཉིན་རེ་བཞིན་དཀའ་སྡུག་གི་འཚོ་བ་ཞིག་མྱོང་གི་ཡོད་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་གནས་ཚུལ་དེ་ཆགས་པ་རེད། ད་ལྟའི་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་བོད་པ་ཚོས་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་ནམ་ཡང་མེད་པ་དང༌། རྒྱ་མིའི་འོག་ནས་དོན་ཏེ་སོ་སོའི་ལུང་པའི་ནང་སོ་སོས་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་རྒྱུའི་འདོད་པ་ཡོད་པ་རེད། འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ནང་དུ་གང་ཞིག་ཡིན་ནའང༌། ད་ལྟ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་བོད་ནང་ཡོད་པའི་བོད་མི་རྣམས་ཀྱིས་བོད་རང་བཙན་འདོད་ཀྱི་ཡོད་སྟབས། ང་ཚོས་རང་བཙན་རྩོད་ལེན་བྱེད་རྒྱུ་འདི་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཡང་དག་པ་དང༌། བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་དངོས་གནས་སྒྲུབ་འོས་པ་ཞིག་ཡིན་བསམ་གྱི་འདུག

ན༽ ས་མཚམས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་དང་། བོད་རང་བཙན།

ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་བཤད་ན། དཔེར་ན་རྒྱ་གར་དང་རྒྱ་ནག་གི་ཁེ་ཕན་ཐོག་ཕུགས་རྒྱང་རིང་པོའི་ཐོག་ནས་བསམ་བློ་བཏང་ན། སྟོབས་ཆེན་རྒྱལ་ཁབ་གཉིས་ས་མཚམས་སྦྲེལ་ནས་བསྡད་ན། དུས་དང་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་མི་བདེ་བ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དེ་སྤྱིར་བཏང་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ཤིག་རེད། རྒྱ་གར་ལ་ཆ་བཞག་ན། སྔ་མོ་བོད་ལུང་པའི་ནང་ཕྱི་རྒྱལ་གཞན་གྱི་དྲག་པོའི་དཔུང་སྟོབས་མེད་པའི་སྐབས་ལ་རྒྱ་གར་བྱང་རྒྱུད་ཀྱི་ས་མཚམས་ལེ་དབར་སྟོང་ཕྲག་ཡོད་པ་རྣམས་ཁ་ཁུ་སིམ་པོ་དང༌། འཇམ་ཐིང་ངེར་བསྡད་པ་རེད། ད་ཆ་ཧི་མ་ལ་ཡའི་བྱང་རྒྱུད་ཀྱི་ལུང་པའི་ནང་ལ་གནས་ཚུལ་འགྱུར་བ་ཕྱིན་པའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་རྒྱ་གར་ས་མཚམས་དེ་དག་ལ་དམག་མི་འབུམ་ཕྲག་བརྒལ་བ་བཞག་དགོས་པ་ཞིག་དང༌། དེ་དག་ལ་རྒྱ་གར་གྱི་ཐང་གི་ཞིང་པ་ཉམ་ཐག་དེ་ཚོས་དཀའ་ངལ་རྔུལ་ཐིགས་ཀྱིས་བསགས་པའི་དངུལ་མང་པོ་ཞིག་གཏོང་དགོས་པ་བྱུང་སྟེ། དངོས་དང་བརྒྱུད་པའི་ཐོག་ནས་རྒྱ་གར་གྱི་དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་ཡར་རྒྱས་འཛུགས་སྐྲུན་གྱི་ལས་དོན་མང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ཏུ་གནོད་རྐྱེན་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད།

མ་འོངས་པར་ཡང་ད་ལྟ་གནས་ཚུལ་དེ་དང་འདྲ་བར་རྒྱ་གར་ལ་བརྡབ་གསིག་དང་ཉེན་ཁ་དུས་རྟག་ཏུ་ཡོད་པ་ལས་མེད་པ་མིན། གལ་ཏེ་རྒྱ་གར་བྱང་རྒྱུད་ཀྱི་ས་མཚམས་དེ་དག་ལྷིང་འཇགས་ཞིག་ཡོད་ན། དཔེར་ན་རྒྱ་གར་དང་པ་ཀི་སི་ཐན་གཉིས་དབར་དམག་འཁྲུག་ཐེངས་གཉིས་ཙམ་རྒྱག་དོན་ཡང་ཕལ་ཆེར་མེད། གནས་ཚུལ་དེ་ལྟ་བུའི་ཆ་ནས་བྱས་ཀྱང་མ་འོངས་པར་བོད་ལུང་པར་དངོས་གནས་དྲང་བདེན་ཕྱོགས་རིས་མེད་པའི་རང་བཙན་གྱི་ལུང་པ་ཞིག་བྱུང་ཚེ། མར་རྒྱ་དམར་ལ་ཁེ་ཕན་ཡོང་རྒྱུ་དང༌། ཚུར་རྒྱ་གར་ལ་ཡང་ཁེ་ཕན་ཡོང་གི་རེད། དེ་ལྟ་བུའི་ཐོག་ཏུ་བསམ་བློ་བཏང་ནའང་དགེ་མཚན་ཡོད་ངེས་རེད། གང་ལྟར་འདས་དང་མ་འོངས་ད་ལྟ་དུས་གསུམ་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་བསམ་བློ་བཏང་ཡང་ང་ཚོར་རང་བཙན་ཐོབ་ཐང་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། རང་བཙན་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད།

འོ་ན་ང་ཚོར་དངོས་གནས་རང་བཙན་གྱི་ཐོབ་ཐང་འདུག རང་བཙན་དགོས་ཀྱི་འདུག རང་བཙན་ཐོབ་ཀྱི་རེད་དམ་ཞེ་ན། དེ་གལ་ཆེ་ཤོས་ཤིག་རེད། མི་འགའ་ཞིག་གིས་བོད་རྩ་མེད་ཕྱིན་ཟིན་པ་རེད། ད་ཆ་རེ་བ་མེད་ཅེས་ཤོད་མཁན་ཡོང་གི་འདུག སྐད་ཆ་དེ་གཟུ་བོར་གནས་པའི་མི་དང༌། ང་ཚོར་ཤ་ཚ་ཡོད་པའི་གྲོགས་པོའི་ནང་ནས་ཀྱང་ཤོད་མཁན་ཡོང་གི་འདུག ཡིན་ནའང་ང་ཚོས་བསམ་བློ་བཏང་ན་དེ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག གང་ཡིན་ཞེ་ན་བོད་ལུང་པའི་གནས་ཚུལ་འདི་དེ་སྔོན་ལོ་རྒྱུས་ནང་གི་གནས་ཚུལ་དང་ནམ་ཡང་མི་འདྲ། དེང་སང་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྟེང་ས་གནས་གཅིག་ལ་དཀའ་རྙོག་ཅིག་བྱུང་ན་དེས་ས་གནས་མང་པོ་ཞིག་ལ་གཡོ་འགུལ་ཐེབས་མཁན་ཞིག་ཆགས་ཡོད་སྟབས། བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འདི་ཡང་འཛམ་གླིང་སྤྱིའི་གནས་ཚུལ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་པས་ང་ཚོ་བོད་པ་གཅིག་པུའི་གནས་ཚུལ་མ་རེད།

བར་ལམ་ལོ་བཅུ་དྲུག་གི་རིང་ལ་འཛམ་གླིང་གི་འགྱུར་བ་ཡོང་སྟངས་ལ་བལྟས་ན་འགྱུར་བ་ཁ་ཤས་ཀྱི་ཆ་ནས་བོད་དོན་གནས་ཚུལ་སྡུག་ཏུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཡོད་ཀྱང༌། ཕྱོགས་གཞན་མང་པོ་ཞིག་ནས་བོད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཡག་ཏུ་ཕྱིན་ནས་བོད་རང་དབང་གི་དོན་དང་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཧ་ཅང་ཤུགས་ཆེ་རུ་ཕྱིན་པ་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་ཡོད། གཙོ་ཆེ་ཤོས་ནི་རྒྱ་གར་གཞུང་དང༌། རྒྱ་གར་གྱི་སྟོབས་ཤུགས་རེད། མ་གཞི་རྒྱ་གར་ལ་དཀའ་ངལ་མང་པོ་ཡོད་ཀྱང༌། སྔོན་མའི་རྩིས་བྱས་ན་ལོ་རེ་ནས་ལོ་རེ་རྒྱ་གར་སྟོབས་ཤུགས་ཆེ་རུ་དང༌། སྟོབས་ཤུགས་ཚགས་ཚུད་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད། དེ་དག་ང་ཚོའི་མཐུན་པའི་རྐྱེན་དྲག་ཤོས་ཤིག་རེད། ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

པ༽ འཐབ་རྩོད་ཀྱི་མཐུན་རྐྱེན་དང་། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འགྱུར་འགྲོས།

དེ་ནས་རྒྱ་གར་དང༌། རྒྱ་ནག་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་དེ་རེད། རྒྱ་གར་དང་རྒྱ་ནག་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བའི་གནས་ཚུལ་ལ་བལྟས་ཀྱང༌། ང་ཚོའི་མཐུན་པའི་རྐྱེན་མང་ཞིང༌འགལ་རྐྱེན་ཉུང་བ་དང་། དེ་བཞིན་རྒྱ་ནག་དང་ཨུ་རུ་སུའི་འབྲེལ་བ་དེ་ཡང་གལ་གནད་ཆེ་ཞིང་། དེ་ཡང་ང་ཚོར་མཐུན་པའི་རྐྱེན་མང་བ་དང་འགལ་རྐྱེན་ཉུང་བ་ཆགས་ཡོད། བར་ལམ་རྒྱ་ནག་གི་ཕྱི་འབྲེལ་སྲིད་བྱུས་ལ་བསྒྱུར་བཅོས་བཏང་སྟེ་ཕྱི་འབྲེལ་རྒྱ་ཆེར་ཕྱིན་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཧོབ་སྟེ་བལྟས་ན་ཡོད་ཀྱང༌། དཔེར་ན། ནེག་སོན་རྒྱ་ནག་ལ་ཕྱིན་སྐབས་ཀྱི་ཕྱི་འབྲེལ་དེའི་ཨ་གསར་ཡོལ་ཏེ་རྙིང་པ་ཆགས་པ་དང་། དེང་སང་མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་བསམ་བློ་གཉིས་པ་གཏོང་དགོས་པའི་དུས་སུ་སླེབས་འདུག དེ་ནས་རྒྱ་ནག་རང་གི་གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་འདུག སྤྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ནས་ད་བར་རྒྱ་ནག་ནང་ལ་ཁ་ཆག་སྣ་རལ་མུ་མཐུད་ནས་བྱུང་སྟེ། ཁོ་ཚོའི་སྒྲིག་འཛུགས་ནང་གི་མི་གལ་ཆེ་བ་དེ་དག་གཅིག་མཇུག་གཉིས་མཐུད་ཀྱིས་གྲ་མ་འགྲིགས་ཐོན་པ་རེད།

སྤྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོར་རྒྱལ་སྲུང་བློན་ཆེན་བང་ཏ་ཧོར་གྲ་མ་འགྲིགས་ཐོན་པ་དེ་ནས་བཟུང་གཅིག་མཇུག་གཉིས་མཐུད་ཀྱིས་མཐའ་མ་ལེའུ་ཧྲའོ་ཅིར་ནག་འཛུགས་བྱས། དེ་སྐབས་ལིན་པེའོ་ནི་མའོའི་སྙིང་ཉེ་ཤོས་ཀྱི་མཛའ་གྲོགས་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་ཞེས་བཤད་ཅིང་། ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་ཡིན་ཟེར་བའི་སྐད་ཆ་དེའི་དྲོད་མ་ཡལ་གོང་ནས་ལིན་པོའོ་དཔེ་མ་སྲིད་པའི་དགྲ་བོ་སྡུག་ཅག་རེད་ཅེས་བཤད་པ་རེད། རྩ་བའི་ལས་འགན་མཉམ་དུ་འཁུར་མཁན་ཏང་གི་འགོ་ཁྲིད་ནང་ཁུལ་དུ་ཡང་ཡིད་བརྟན་མེད་ཅིང༌། ཡིད་མ་ཆེས་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་ལྟ་བུ་ཡོང་གི་ཡོད། རྩ་བའི་སྒྲིག་འཛུགས་དམ་དྲག་ཧ་ལས་དགོས་པའི་བྱ་སྤུ་གནོན་གྱི་ཐབས་བྱུས་དང༌། སློབ་གསོ་གཏོང་སྟངས་ཟབ་དྲག བསོད་ནམས་དང༌། སྨོན་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་ཡང་ངེས་པར་ཡོང་རྒྱུ་བཅས་ཀྱིས་ལམ་སེང་མངོན་གསལ་དོད་པོས་ཕྱི་སྒྲོམ་ལྟ་བུ་དེ་ད་ལྟ་ཞིག་ཡོང་གི་མེད་པ་ལས་ནང་གི་གནས་སྟངས་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད། དཔེར་ན་ཁང་པར་ཆ་མཚོན་ན། ཕྱིའི་སྒྲོམ་གྱི་འགན་འཁྱེར་མཁན་ཀ་བ་ལྟ་བུའི་འགོ་ཁྲིད་དེ་དག་ལ་གཡོ་འགུལ་ཐེབས་སྐབས་ད་ལྟ་ལམ་སེང་ཁང་པ་མ་ཞིག་ཀྱང་སྐྱོན་ཤོར་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཐག་ཆོད་པ་ལྟ་བུ་རེད། འགོ་ཁྲིད་བྱས་ཅན་ཚོའི་ནང་ལ་ལྟ་བའི་རྙོག་དྲ་དེ་ནམ་ཡང་སང་གི་མི་འདུག

དེ་བཞིན་རྒྱ་ནག་ནང་བར་ལམ་དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་དཀའ་ངལ་བྱུང་ཡོད། སྤྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ཚུན་ལ་སྐབས་རེ་ཁོ་རང་ཚོའི་ལས་ཀ་བྱེད་སྟངས་ཀྱང་འཁྲུགས། སྐབས་རེ་རང་བཞིན་འབྱུང་བའི་གནོད་པ་མང་པོ་ཞིག་བྱུང༌ཡོད། དེང་སང་ཕྲན་བུའི་དྲག་ཏུ་འགྲོ་གི་ཡོད་ལུགས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་། གང་ལྟར་རྒྱ་ནག་ནང་དཔལ་འབྱོར་གྱི་དཀའ་ངལ་ད་ལྟ་མུ་མཐུད་ནས་ཡོད་མུས་རེད། དེ་བཞིན་རྒྱ་ནག་བྱང་རྒྱུད་ས་མཚམས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་དང༌། རྙོག་ཁྲ་དེ་དག་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོར་ཕྱིན་ཡོད།

སྔ་མོ་རྒྱ་ནག་གི་དགྲ་བོ་དྭངས་མ་དེ་ཨ་མི་རི་ཀ་དང༌། རྒྱ་ནག་གི་གྲོགས་པོ་ཨང་དང་པོ་དེ་ཨུ་རུ་སུར་རྩིས་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་ད་ཆ་རྦད་དེ་གབ་ཕྱི་ལོག་ནས་ཨ་མི་རི་ཀ་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་རྒྱ་ནག་གི་གྲོགས་པོ་ཆགས་ཐུབ་ཐབས་མེད། ཡིན་ན་ཡང་ཨ་མེ་རི་ཀ་རྒྱ་ནག་གི་གྲོགས་པོ་ལྟ་བུ་ཞིག་དང༌། ཨུ་རུ་སུ་རྒྱ་ནག་གི་དགྲ་ཡི་དྭང་མ་དེ་ཆགས་པས་མ་ཚད། ཉེན་ཁ་དང༌། དཀའ་ངལ་ཡོད་པའི་རྐྱེན་བྱས་ནས་ད་ཆ་ཝི་ཏི་ནམ་གྱི་ནང་དང༌། དེ་བཞིན་ཡུ་རོབ་ཀྱི་ནང་ལ་རྒྱ་ནག་གི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྟངས་དེ་གང་འདྲ་ཞིག་བསྟན་གྱི་འདུག དེ་དག་རྒྱ་ནག་གི་རྩ་བའི་ལྟ་བ་དང་རྒྱབ་འགལ་གྱི་སྲིད་བྱུས་ཤིག་རེད། དེ་ལྟར་མ་བྱས་ཐབས་མེད་ཡོང་རྐྱེན་ནི་རྒྱ་ནག་ལ་ཛ་དྲག་གི་ཉེན་ཁ་དང་དཀའ་ངལ་ཡོད་པའི་དབང་གིས་ཡོང་གི་ཡོད། གནས་ཚུལ་དེ་དག་ཀྱང་ང་ཚོའི་མཐུན་པའི་རྐྱེན་ཡིན་པ་ལས་འགལ་བའི་རྐྱེན་མ་རེད།

ཕ༽ ཕྱིའི་གོ་མཚོན་དང་། ནང་གི་སེམས་ཤུགས།

གཙོ་ཆེ་ཤོས་ནི་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་དེ་རེད། ཕྱིའི་མཚོན་ཆ་དང༌། ཕྱིའི་བཙན་དབང་གི་སྟོབས་ཤུགས་ནུས་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་ནའང་། ལོ་ནས་ལོར་བསྟུད་དེ་མིའི་སེམས་ཤུགས་དང༌། ཕྱིའི་གོ་མཚོན་གཉིས་བསྡུར་སྐབས་མིའི་སེམས་ཤུགས་དེ་གཉག་ཤེད་ཆེ་བ་འདུག དཔེར་ན་ཝི་ནི་ནམ་གྱི་མི་མང་དེ་དག་གོས་ལྷམ་སྐྱོ་པོ་གང་འདྲ་ཞིག་གྱོན་གྱི་འདུག་གམ། ལྟོ་ཆས་ཀྱང་འབྲས་དང་ཉ་ཤ་ཐེབས་ཆག་ཅིག་ལས་བཟའ་རྒྱུ་མེད་ཀྱང་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོའི་ཐོག་སྒྲིག་འཛུགས་ཡག་པོ་དང༌། བློ་ཐག་ཆོད་པོའི་ཐོག་ནས་ལས་འགུལ་བྱས་པར་བརྟེན། ད་ཕན་མི་ལོ་སུམ་ཅུའི་རིང་ལས་འགུལ་བྱས་པའི་ཐ་མ་དེང་སྐབས་གང་འདྲ་ཞིག་ཆགས་འདུག་གམ། མ་གཞི་རྒྱུ་རྐྱེན་མང་པོ་ཞིག་ཚང་དགོས་པ་ལས། གནས་ཚུལ་གཅིག་གི་ཐོག་ནས་ཡོངས་རྫོགས་དེ་འདྲ་རེད་ཅེས་ཤོད་མ་ཐུབ་ཀྱང་རྒྱུ་རྐྱེན་གཙོ་བོ་གཅིག་ནི་མིའི་སེམས་ཤུགས་དང༌། ཕྱིའི་གོ་མཚོན་གཉིས་བསྡུར་ཡོང་དུས་སེམས་ཐག་ཆོད་པའི་མིའི་སེམས་ཤུགས་དེ་ལ་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་ཀྱི་འདུག

གནས་ཚུལ་དེ་བཞིན་དུ་ང་རང་ཚོའི་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་དེ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ནམ་ཡང་ཉམས་པ་མེད་པ་ཞིག་ཡོད་པར་བརྟེན། བསམ་བློ་གང་ནས་བཏང་ཡང་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་པའི་མཇུག་ཏུ་ང་རང་ཚོའི་སེམས་ཤུགས་དེར་འབྲས་བུ་བཟང་པོ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་ཐོན་གྱི་རེད་བསམ་པའི་ཡིད་ཆེས་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའི་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་དང༌། རྣམ་འགྱུར་དེ་ཧ་ལས་པའི་བརྟན་པོ་ཞིག་དང༌། ཤུགས་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒྱ་མིས་བོད་པའི་ཐོག་ལ་ག་དུས་ཡིན་ནའང་ཧ་ཅང་ཟོན་ཆེན་པོ་ཞིག་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག་པ་སྟེ། དཔེར་ན། བྷང་ལ་རྡེ་ཤའི་གནས་ཚུལ་ཡོང་བའི་སྐབས་ལ་ཡང་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོས་དོགས་པ་སྔོན་བསུས་བྱས་ཏེ་བོད་དོན་གྱི་སྐོར་ལ་རྩོད་གླེང་བསླངས་ཏེ་ལམ་སེང་དེ་ལ་ཟོན་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་འདུག དེ་བཞིན་བོད་རྒྱལ་ཁབ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་རྒྱ་མིའི་དམག་དཔུང་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཞིག་བཞག་ཡོད།

བ༽ བོད་ནང་གི་རྒྱ་དམག་དང་། བོད་མིར་དོགས་ཟོན།

རྒྱ་གར་ནས་རྒྱ་མིའི་སྒང་ལ་དམག་རྒྱག་རྩིས་ནི་བསམ་བློའི་ནང་ལའང་མེད་པ་མ་ཟད། རྒྱ་མིས་རྒྱ་གར་ཐོག་ལའང་ཚུར་དམག་རྒྱག་གི་རེད་བསམ་པའི་བློ་ཡང་མེད་པའི་རྐྱེན་བྱས་ནས། སྤྱི་ལོ་ ༡༩༦༢ ལོའི་རྒྱ་མིས་རྒྱ་གར་ལ་ཚུར་དམག་རྒྱག་སྐབས་གྲ་སྒྲིག་མེད་པ་དང༌། ལས་ཀ་ཚགས་ཚུད་བྱེད་མ་ཐུབ་པས་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་པ་རེད། དེ་ནི་ཚུར་དམག་རྒྱག་གི་མ་རེད་བསམ་པའི་ལྷོད་ཡངས་བྱས་ནས་བསྡད་པ་དང༌། ཡིད་ཆེས་བྱས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐབས་དེའི་གནས་ཚུལ་དེ་བྱུང་བ་རེད། རྒྱ་གར་བས་རྒྱ་མིར་དམག་རྒྱག་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་རྩ་བ་ནས་མེད་པ་སྤྱི་ལོ་ ༡༩༦༢ ལོའི་གནས་ཚུལ་དེས་གསལ་པོ་ཤེས་ཀྱི་རེད། བལ་པོ་དང༌། འབྲུག་པས་ནི་རྒྱ་མིར་དམག་རྒྱག་དོགས་མེད་པས་བོད་ནང་རྒྱ་མིའི་དམག་མི་ཁྱོན་ཆེ་བཞག་དགོས་དོན་མེད་ན་ཡང༌། སྙིང་པོ་བོད་ནང་ཡོད་པའི་བོད་མི་ཚོས་རྒྱ་མིར་བློ་གཏད་ཡིད་ཆེས་བྱེད་ཀྱི་མེད་པ་དང༌། རྒྱ་མིས་བོད་མིར་ཞེད་སྣང་དོགས་ཟོན་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་བོད་ནང་རྒྱ་མིའི་དམག་མི་མང་པོ་འཇོག་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་རེད།

གོ་ཐོས་ལྟར་བྱས་ན། ༡༩༥༩ ལོའི་ཟིང་འཁྲུག་ལྷིང་འཇགས་གཏོང་རྒྱུའི་ཆེད་དུ་དེ་སྔ་ཀོ་རི་ཡའི་ནང་ཨ་མེ་རི་ཀ་དང་དམག་འཐབ་བྱས་པའི་ཉམས་མྱོང་ཅན་གྱི་དམག་མི་རྒན་གྲས་མང་པོ་བོད་དུ་འོར་འདྲེན་བྱས་པའི་སྐད་ཆ་འདུག དམག་མི་ན་གཞོན་གསར་པ་ཆས་མ་འགྲིགས་པར་རྒྱལ་ཁབ་ཆེན་པོ་དང་ལོ་མང་དམག་འཐབ་བྱས་པའི་ཉམས་མྱོང་ཡོད་མཁན་དེ་དག་འོར་དགོས་པ་དེ་བོད་མི་ཚོར་མཐོང་ཆུང་བརྙས་བཅོས་འགྲོ་ས་མེད་པར་ཞེད་སྣང་དང༌། ཁོང་ཟོན་བྱེད་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡོད་སྟབས་དེ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་བ་རེད།

ཕྱི་འབྲེལ་གནས་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཡང༌། བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་གང་དུ་ཐོན་རུང་དེ་ལ་རྒྱ་མིས་ལམ་སེང་གནོང་ངོས་ལེན་བྱས་ཏེ་སྐད་རྒྱག་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། རྒྱ་མིའི་རྩ་བའི་སྲིད་བྱུས་ལ་བོད་ནང་རྒྱ་མི་ཁྱོན་ཆེ་གཏོང་རྒྱུ་ཡིན་པ་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཐག་ཆོད་པ་ཞིག་རེད། གང་ཡིན་ཟེར་ན། སྔོན་མ་ང་ཚོ་རྒྱ་ནག་ལ་ཕྱིན་པའི་སྐབས་ལ་པེ་ཅིང་ནས་ཐོན་ཁར་ལིའུ་ཧྲོ་ཅི་ནས་བོད་ས་རྒྱ་ཆེན་པོ་རེད། རྒྱ་ནག་མི་མང་པོ་རེད། དེ་གཉིས་ཚོང་རྒྱག་དགོས་ཞེས་གསུང་གི་འདུག དེ་གཉིས་ཚོང་བརྒྱབ་ན་ང་ཚོའི་ས་ཆ་རྒྱ་ནག་ལ་འོར་འདྲེན་ཐུབ་ཐབས་མེད་པས་བོད་པའི་ས་ཆའི་ཐོག་ཏུ་རྒྱ་མི་ཚུར་འོར་འདྲེན་བྱ་རྒྱུ་ལས་དེ་མིན་ཚོང་རྒྱག་ཐབས་མེད། དེ་སྲིད་བྱུས་གསལ་ཐག་ཆོད་ཅིག་རེད། ད་ཆ་ ༡༩༧༥ ཙམ་ལ་སླེབས་ཀྱང་། བོད་དབུས་ཁུལ་ལ་རྒྱ་མི་གཞིས་ཆགས་པ་ཁྱོན་ཆེ་ད་ལྟ་ཡང་སླེབས་ཐུབ་མི་འདུག དེ་ལ་དོགས་ཟོན་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་དང༌། དེར་ཉེན་ཁ་ཞིག་ཡོད་པ་མཐོང་ནས་མ་བཏང་བ་ལས་རྒྱ་མི་ཡ་རབས་དྲགས་ནས་མ་བཏང་བ་མ་རེད།

དཔེར་ན་ཤིན་ཅང་ནང་ལ་མཚོན་ན། ཨུ་རུ་སུ་དང་ཤིང་ཅང་གི་ས་མཚམས་སུ་རྒྱ་ནག་ཧྲང་ཧད་ནས་ཡིན་པའི་རྒྱ་མི་མང་པོ་ཞིག་བཏང་འདུག དེ་དག་ལ་ས་ཆ་དང་གནམ་གཤིས་མ་འཕྲོད་པའི་དཀའ་ངལ་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཡོད་ཀྱང་དཀའ་ངལ་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ས་མེད། དེ་མཚུངས་རྒྱ་ནག་ལྷོ་རྒྱུད་ས་གནས་གཞན་དག་ནས་ཀྱང་མི་མང་པོ་ཞིག་བཏང་འདུག སོག་པོའི་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ན། དེ་སྔ་ནས་སོག་པོའི་མི་མང་དང་རྒྱ་མི་མང་ཉུང་བསྡུར་ན་རྒྱ་མི་མང་བ་ཆགས་ཡོད།

ང་ཚོ་བོད་ལ་ཨ་མདོ་དང༌། ཁམས་བརྒྱུད་དུ་དེ་སྔ་ནས་རྒྱ་མི་གང་འཚམ་སླེབས་ཡོད་པ་དཔེར་ན། ང་ཚོ་སྐྱེས་སའི་སྐུ་འབུམ་ཁུལ་ལྟ་བུར་ཆ་མཚོན་ན་རྒྱ་ཁ་ཆེ་ཧུ་ཧུ་མང་པོ་སླེབས་ནས་ཨ་མདོའི་རྣམ་པ་རིམ་པས་ཡལ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཆགས་པ་ལས། ད་ལྟ་དབུས་གཙང་ཁུལ་དུ་རྒྱ་མི་ཤུགས་ཆེན་པོ་གཞིས་ཆགས་སླེབས་ཐུབ་ཀྱི་མི་འདུག ཡག་དྲགས་ནས་རྒྱ་མི་མ་སླེབས་པ་མིན། ཕྱི་ནང་གང་ས་ནས་བོད་པར་འཛེམས་ཟོན་བྱེད་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒྱ་མིས་སྲིད་བྱུས་དེ་བཏིང་ཡོད།

མ༽ སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ཕན་ནུས་དང་། ཟླ་བྲལ་གྱི་སེམས་ཤུགས།

དེ་བཞིན་བར་ལམ་བལ་ཡུལ་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ཡང་བདེན་མི་བདེན་ཇི་ལྟར་ཡང༌། མའོ་ཙེ་ཏུང་རང་གི་ཐོག་ནས་བལ་ཡུལ་རྒྱལ་པོར་རྒྱུད་བསྐུལ་བྱས་པའི་སྐད་ཆ་ཐོས་རྒྱུ་འདུག གང་ལྟར་རྒྱ་མིས་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ལ་འགན་དང་གནད་ཅིག་བརྩིས་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལས། བོད་ནང་དངོས་འབྲེལ་གྱི་ལས་ཀ་ཚང་མ་ལྷ་ཞི་ལྷུ་འགྲིགས་ཡག་པོ་ཡོད་པ་དང༌། བོད་མི་རིགས་དང༌། རྒྱ་མི་རིགས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་གྲོགས་པོ་སྙིང་སྡུག་ཆགས་ནས་བསྡད་ཡོད་ན། བལ་ཡུལ་ས་མཚམས་ལ་བོད་མི་བརྒྱ་ཕྲག་ཁ་ཤས་ཡོད་པ་དེ་ལྟའི་གནད་འགག་བརྩི་དགོས་དོན་གང་ཞིག་ཡོད་དམ། བྷང་ལ་རྡེ་ཤའི་གནས་ཚུལ་བྱུང་སྐབས་རྒྱ་མིས་བག་ཟོན་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། དོགས་པ་སྔོན་བསུས་ཀྱིས་འདྲོག་འགོ་ལང་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཞིག་ཡོད་དམ།

དེ་ལྟར་བྱེད་དགོས་དོན་ནི་བོད་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་ཟླ་བྲལ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་མི་རིགས་ལ་རྒྱ་མིས་ཟོན་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་དང༌། དོགས་པ་བྱེད་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་དེ་ལྟར་བྱུང་བ་རེད། རྡོ་དོན་རྒྱ་མིས་བོད་འདི་འཁྱུར་མིད་བཏང་ནའང་གྲོད་པའི་ནང་ལ་འཇུ་མ་ཐུབ་པར་བསྡད་པ་ནི་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཐག་ཆོད་པ་རེད། དེར་བརྟེན་ཉིན་གཅིག་ཁོག་ནང་ནས་བསྐྱུག་རྒྱུར་ང་ཚོས་རེ་བ་རྒྱག་གི་ཡོད་ལ། དེ་འདྲའི་གོ་སྐབས་ཀྱང་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། ཁོག་ནང་མ་འཇུ་བའི་རྟགས་གསལ་པོ་བསྟན་གྱི་འདུག ང་ཚོ་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་ཡོད་པའི་བོད་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདིས་གནས་ཚུལ་དེའི་ཐོག་ལ་ཁྱད་པར་ཏན་ཏན་ཡོད། བོད་པ་བཙན་བྱོལ་བ་ཁྲི་བརྒྱ་ཙམ་ཡོད་པར་རྒྱ་མི་ཞེད་སྣང་མི་བྱེད་པ་ནི་ཐག་བཅད་ནས་བརྗོད་ཆོག་གི་རེད།

དཔེར་ན་ཤིང་ཅང་ལ་ཆ་མཚོན་ན། ཤིང་ཅང་བ་བཙན་བྱོལ་དུ་འབུམ་གཉིས་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པ་དང༌། ང་ཚོ་བོད་པ་ཁྲི་བརྒྱད་དགུ་ཞིག་ལ་རྒྱ་མི་ཞེད་དགོས་དོན་མེད་པ་ཞིག་རེད། ཡིན་ན་ཡང་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་རྣམས་བཙན་བྱོལ་བ་གཞན་དང་མི་འདྲ་བར་རྡོག་རྡོག་བྱས་ཏེ་བསྡད་ཡོད་པར་བརྟེན་གོང་བུའི་ནུས་ཤུགས་ཤིག་ཡོད་ལ། གོང་བུའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཀྱང་ཡོད་སྟབས། རྒྱ་མི་ན་ཚ་གཏོང་ཡུལ་རྒྱུ་མཚན་དེའི་ཐོག་ཏུ་ཡོང་གི་ཡོད།

དེ་བཞིན་ངོས་རང་ཕར་ཚུར་འགྲོ་བསྐྱོད་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་ཆ་མཚོན་ནའང༌། དེར་རྒྱ་མིས་དོགས་པ་ཞིག་རྩིས་ཀྱི་འདུག་ལ་དོ་སྣང་ཡང་བྱེད་ཀྱི་འདུག དེ་འདྲ་བྱེད་དགོས་དོན་ནི་ངོས་རང་ནུས་པ་ཆེ་དྲག་ནས་བྱས་པ་མ་ལགས་ཀྱང༌། ངོས་ནས་བོད་པ་མཉམ་རུབ་ཆགས་ཡོད་པའི་གོང་བུའི་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་ལས་དོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་སྟབས། གནས་ཚུལ་དེ་ལྟར་བྱུང་བ་ཞིག་རེད། དེ་མིན་ངོས་རང་མི་གཅིག་ཕར་ཚུར་འགྲོ་བསྐྱོད་བྱས་པར་རྒྱ་མིར་གནོད་རྒྱུ་ཅི་ཡོད། ང་ནི་བཙན་བྱོལ་བ་ཞིག་རེད། འོན་ཀྱང་ང་ཚོ་བོད་པའི་གོང་བུའི་རྟགས་མཚན་བསྟན་ཏེ་གོང་བུའི་ནུས་པ་དེ་མཐོང་བར་བརྟེན། གནས་ཚུལ་དེའི་ཆ་ནས་རྒྱ་མིས་བག་ཟོན་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད།

གང་ལྟར་ཕྱི་ནང་དུ་གནས་པའི་བོད་པའི་སེམས་ཤུགས་དང༌། སྒྲིག་འཛུགས་སོགས་ལས་དོན་བྱེད་སྟངས་ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་གི་གནས་ཚུལ་ལ་བརྟེན་ནས་གང་དུས་ཡིན་ནའང་རྒྱ་མིས་བོད་པའི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་དང༌། བག་ཟོན་བྱེད་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པར་བརྟེན། དེའི་ཐོག་ཏུ་བསམ་བློ་བཏང་ན་ཏན་ཏན་ང་ཚོས་བོད་རང་བཙན་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་ལས་དོན་དེ་དག་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། སྒྲུབ་རུང་བ་ཞིག་རེད་བསམ་པའི་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པའི་ཡིད་ཆེས་ཡོད།

ཙ༽ མ་འོངས་པའི་ལམ་ལུགས་དང་། གཞི་མེད་ཀྱི་བསྙོན་འཛུགས།

དེ་བཞིན་ནང་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཤེས་མཁན་དང༌། ནང་དོན་གནས་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ལ་འགན་འཁུར་ཡོད་མཁན་གྱི་མི་དེ་དག་གིས་ཀྱང་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་དོ་སྣང་དང༌། བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ལ་གཞིགས་པའི་བང་རིམ་བསྒྲིགས་ཏེ་འཆར་གཞི་བཀོད་མཁན་དེ་འདྲ་ཡང་འདུག གནས་ཚུལ་དེ་དག་ལ་བསམ་ཞིབ་བྱེད་སྐབས་ང་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་ད་ལྟ་འབད་རྩོལ་བྱེད་བཞིན་པའི་བོད་རང་བཙན་ཟེར་བ་དེ་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། ཏན་ཏན་རང་སྒྲུབ་ཐུབ་ངེས་ཤིག་རེད་བསམ་པའི་ཡིད་ཆེས་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཡོད། རང་བཙན་བསྒྲུབ་རུང་དང་མི་རུང་གི་གནས་ཚུལ་རྒྱུ་རྐྱེན་གཅིག་ལ་ང་ཚོས་རྒྱ་མི་ཕྱིར་འབུད་ཐུབ་ཙམ་ཞིག་གི་གནས་ཚུལ་རེད་དམ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་མིན་པར་ང་རང་ཚོར་ཡང་བསམ་བློ་ཡོད་མཁན། ང་རང་ཚོར་འཆར་གཞི་དང་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་རང་བཙན་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་བརྗོད་པ་ལས། རང་བཞིན་གྱིས་རྒྱ་མི་ཕྱིར་འབུད་ཐུབ་ཙམ་ཞིག་གིས་འགྲིགས་སོང་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་མེད། དཔེར་ན་སྔོན་དུ་ང་ཚོས་མ་འོངས་པའི་རྩ་ཁྲིམས་ཤིག་ཀྱང་བཟོས་ཡོད་ལ། རྩ་ཁྲིམས་དེའི་གཤམ་གྱི་དོན་ཚན་ནང་དུ་ཡང་བཀོད་ཡོད།

གང་ལྟར་ང་ཚོ་བོད་མི་གཞིས་བྱེས་མཉམ་འཛོམས་བྱུང་བའི་སྐབས་ལ་བོད་ནང་ཡོད་པའི་ང་ཚོའི་གཞོན་ནུ་མང་པོ་ཞིག་ཡར་ཐོན་ཡོང་གི་ཡོད་ལ། དེ་ཚོའི་ནང་དུ་ཡང་བློ་གྲོས་ཅན་མང་པོ་ཡོང་རྒྱུ་མ་ཟད། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བའི་ནང་ནས་ཀྱང་གཞོན་ནུ་དང༌། མི་བློ་གྲོས་ཅན་ཡོང་གི་རེད། དོན་དུ་ང་རང་ཚོར་ཇི་འདྲ་ཞིག་རན་པ་དང་། གང་འདྲ་ཞིག་འཚམས་མིན་གོ་བསྡུར་ལེགས་པར་བྱས་ནས་ང་ཚོའི་གཞུང་གི་ལམ་ལུགས་དང༌། དཔལ་འབྱོར་གྱི་ལམ་ལུགས། སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ལམ་ལུགས་སོགས་ཚང་མ་གྲོས་བསྡུར་བྱས་ནས་བཟོ་གི་ཡིན་ཟེར་བའི་བསམ་བློ་དེ་ཁ་ནས་རང་བཞིན་འདྲ་ཆགས་བརྗོད་པ་ཙམ་མིན་པར་དངོས་འབྲེལ་དོན་དམ་པའི་བསམ་བློ་དེ་རང་རེད།

ང་ཚོས་ད་ལྟ་བོད་ཀྱི་ལུགས་སྲོལ་རྙིང་པ་དེར་བསྐྱར་གསོ་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་ཞེས་རྩ་བ་ནས་བརྗོད་ཀྱི་མེད། དེང་སྐབས་བོད་ནང་རྒྱ་མིས་སྐད་ཆ་གཞན་དག་གང་ཡང་བརྗོད་རྒྱུ་མེད་སྟབས། ཏཱ་ལའི་ལོག་སྤྱོད་པས་རོ་ལངས་རྒྱག་རྒྱུའི་བསམ་བློ་གཏོང་གི་ཡོད་པ་དང་། ཏཱ་ལའི་ལོག་སྤྱོད་པས་རོ་ལངས་རྒྱག་རྒྱུའི་བསམ་བློ་གཏོང་བའི་དམིགས་ཡུལ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། སྔར་གྱི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པ་བཙན་དབང་གི་ལམ་ལུགས་དེ་བསྐྱར་གསོ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ལས་གཞན་གྱི་དམིགས་ཡུལ་མེད་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། རྒྱ་མིར་དེ་འདྲ་ཞིག་ལས་ཤོད་རྒྱུ་ཅི་ཡོད། ང་ཚོས་འདིར་དྲང་བདེན་གྱི་གཏམ་བརྗོད་བྱས་པ་དང༌། དྲང་བདེན་གྱི་འཐབ་རྩོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལ། དྲང་བདེན་གྱི་འཐབ་རྩོད་བྱས་པ་དང༌། དྲན་བདེན་གྱི་གཏམ་བརྗོད་བྱས་པ་འདི་དག་ལ་རྒྱ་མིས་ལན་འདེབས་བྱེད་ཤེས་ཐབས་མེད། དེར་བརྟེན་ང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་མེད་པ་ཞིག་དང༌། ང་ཚོས་བརྗོད་མ་མྱོང་བ་ཞིག་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། བསམ་གྱི་ཡོད་པ་རེད་ཅེས་ལན་རྒྱག་གི་ཡོད། དངོས་གནས་དྲང་བདེན་ཞིག་ཡིན་ན་ང་ཚོས་བརྗོད་པ་དེར་ཚུར་ལན་བརྒྱབ་ན་འགྲིགས། དེ་ལྟར་མེད་པར་ང་ཚོས་མ་བསམ་པ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་ལན་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་ནི་བྱབ་ཆུང་མ་རེད་དམ། ཁོང་ཚོར་དྲང་བདེན་གྱི་ཐོག་ནས་ལན་རྒྱག་རྒྱུ་མེད་སྟབས་སྐད་ཆ་འདི་ཤོད་ཀྱི་ཡོད།

ཚ༽ སྔར་ལུགས་བསྐྱར་གསོ་དང་། དེང་རབས་ཀྱི་གསར་བརྗེ།

ང་ཚོས་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་མ་འོངས་པའི་བོད་འདི་གསར་བརྗེ་ཡིན་པ་དང༌། ཡར་རྒྱས་ཡོད་པ། དེང་དུས་དང་མཐུན་པ། ང་ཚོའི་མི་རིགས་ལ་རན་པ། འཕྲལ་ཕུགས་གཉིས་སུ་ང་ཚོའི་མི་རིགས་ལ་ཁེ་ཕན་ཡོད་པ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་འགྲོ་རྒྱུར་དངོས་འབྲེལ་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཐག་ཆོད་པ་ལས་དེ་སྔའི་ལམ་ལུགས་ཀྱི་ཐོག་ལ་འགྲོ་རྒྱུ་ནི། དཔེར་ན། ངོས་རང་ལ་ཆ་བཞག་ཀྱང་ང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཡིན་ཞེས་ཕྱིན་ཆད་བོད་ནང་མུ་མཐུད་ནས་འགོ་ཁྲིད་བྱེད་བསམ་པ་ཞིག་དང༌། མུ་མཐུད་ནས་ལས་དོན་བྱེད་བསམ་པ་ཞིག་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད་ཐག་ཆོད་པ་ཡིན། དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་དགོས་མཁོ་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ན། དེ་ནི་དེའི་དུས་དེའི་ཚེའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། ངོས་རང་དེ་སྔ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་རེད། ངོས་ནས་ད་བར་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པ་ཡིན། བོད་དུ་སླེབས་པའི་སྐབས་ལ་ངས་མུ་མཐུད་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡིན། ང་ལ་ཐོབ་ཐང་དགོས་ཞེས་པ་ལྟ་བུའི་རྩོད་ལེན་བྱེད་བསམ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད། དཀོན་མཆོག་དཔང་བཙུགས་ཡིན།

བོད་མི་མང་ལ་ཕན་པ་ཞིག་དང༌། བོད་ལུང་པར་ཕན་པ་ཞིག་ཇི་འདྲ་བྱས་ན་རན་པ་དང༌། གང་འདྲ་བྱས་ན་ལེགས་པ་འདུག་བསམ་པའི་བསམ་བློ་དེ་ཞེ་ལ་བཅངས་ཡོད་པ་ལས་ངོས་རང་སྒེར་གྱི་རང་དོན་ཁོག་ཏུ་བཅུག་ནས་ང་རང་གི་ཐོབ་གོ་སར་རྩོད་ལེན་བྱེད་པ་དང༌། ངོས་ཀྱི་མིང་ལ་རྩོད་ལེན་བྱེད་པ་སོགས་བྱས་ན་བྱབ་ཆུང་རེད། ངོས་རང་བགྲང་བྱ་བཞི་བཅུ་བརྒལ་བའི་དགེ་སློང་ཞིག་རེད། ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ལ་ཕྲན་བུའི་དད་མོས་ཡོད་མཁན་ཞིག་རེད། ལྷག་དོན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ལ་བློ་སྦྱོང་གི་ཡོད་ལ། དེ་ལྟའི་མི་ཞིག་གིས་ཐོབ་གོ་ས་དང༌། མིང་སྐམ་པོ་ཞིག་ལ་རྩོད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡང་མི་འདུག

མ་འོངས་བོད་འདི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པ་དང་ལམ་ལུགས་རྙིང་པར་བསྐྱར་གསོ་བྱེད་ཀྱི་མེད་པར་དངོས་འབྲེལ་མི་ལ་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་ཞིག་གི་ཐོག་ཏུ་ཐུག་སྟབས་དེ་ལ་ཕན་པའི་དོན་དུ་དཀའ་ངལ་དང་ལེན་དང་། འཐབ་འཛིང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལས་དམར་པོར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་མེད་ལ། གསར་བརྗེར་ཡང་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་མེད། ངོས་རང་སྒེར་གྱི་ཐོག་ནས་བྱས་ན་དམར་པོའི་ལྟ་བར་དགའ་མོས་ཡོད། ངོས་རང་རྒྱ་ནག་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྐབས་ལ་གུང་བྲན་ཏང་ཡོན་ནང་དུ་འཛུལ་འདོད་བྱུང༌། དེ་ནི་ཆོས་ལ་ཡིད་ཆེས་མེད་པར་བརྟེན་ནས་གུང་བྲན་ཏང་ཡོན་ནང་དུ་འཛུལ་འདོད་བྱས་པ་མིན། དམར་པོའི་ལྟ་བའི་ནང་ལ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་དང་འདྲ་པོ་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་མཐོང་ནས་བྱུང་བ་རེད།

དཔེར་ན། དེང་སང་མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་ལྟ་བའི་ནང༌། མའོ་ཙེ་ཏུང་གིས་འགོ་འཁྲིད་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་དེའི་ཐོག་ནས་ལས་འགུལ་བྱེད་སྟངས་ཀྱི་ཐོག་ཏུ་ནོར་འཁྲུལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་ཀྱང་རྩ་བའི་མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་ལྟ་བའམ། བསམ་བློ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་རྒྱུ་དེའི་ནང་རང་གཅེས་འཛིན་ཉུང་དུ་གཏོང་རྒྱུ་དང༌། གཞན་གཅེས་འཛིན་མང་དུ་གཏོང་རྒྱུའི་བསམ་བློ་བཏང་གི་ཡོད་པ་དེ་དག་རླབས་ཆེན་རེད། མའོ་ཙེ་ཏུང་གིས་ཆོས་ཁས་ལེན་མི་བྱེད་པར་ཆོས་དུག་རེད་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་། ཁོ་རང་གི་ལྟ་བའི་ནང་རང་གཅེས་འཛིན་ཉུང་དུ་གཏོང་རྒྱུ་དང༌། གཞན་གཅེས་འཛིན་མང་དུ་གཏོང་རྒྱུའི་བསམ་བློ་དེ་ནི་རང་རེ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་སྤྱི་དང༌། ལྷག་པར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་ཉིང་ཁུ་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་གསུངས་ནས་མི་རྣམས་གླགས་ཁེལ་གྱི་མེད། མའོ་ཙེ་ཏུང་གིས་རང་གཅེས་འཛིན་ཉུང་དུ་གཏོང་རྒྱུ་དང༌། གཞན་གཅེས་འཛིན་མང་དུ་ཐོངས་ཟེར་བས་གླགས་དེ་ཙམ་ཁེལ་གྱི་མེད་ཀྱང་། ཤོད་རྒྱུ་དེ་རང་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་རླབས་ཆེན་རེད། དེ་རང་ཡིན་དུས་ངོས་རང་དམར་པོར་ངོ་རྒོལ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད་ལ། གསར་བརྗེར་ཡང་ངོ་རྒོལ་རྩ་བ་ནས་མེད། དེ་བཞིན་རྒྱ་མི་རིགས་ལའང་ངོ་རྒོལ་རྩ་བ་ནས་མེད།

འོ་ན་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ད་ལྟ་རྒྱ་ནག་གིས་བོད་པའི་ཐོག་དབང་བསྒྱུར་བའི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་དེའི་ཐོག་ལ་འགྲིགས་ཀྱི་མི་འདུག་ཅེས་ང་ཚོས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་རང་ཡིན། དེར་བརྟེན་ང་ཚོས་མ་འོངས་པར་རྒྱ་མི་བོད་ནས་མཐར་སྐྲོད་བཏང་བའི་རྗེས་སུ་ང་ཚོའི་བསམ་བློ་དང་འགྲོ་སྟངས་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ཞེས་མིག་ཁ་ཕྱེ་ནས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལས། མུན་ནག་སྦར་ཡུལ་ལྟ་བུ་ཞིག་མིན། བློ་གཟུ་བོར་གནས་པའི་མི་ཞིག་གིས་བརྟག་དཔྱད་བྱས་ན། ཁོང་ཚོས་བོད་རང་བཙན་རྩོད་ལེན་བྱེད་པ་དེ་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་གི་ཐོག་ཏུ་འགྲོ་གི་འདུག ད་ལྟ་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་ཡོད་པས་མ་ཚད། མ་འོངས་པར་ཡང་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་བསམ་བློ་དང༌། གྲ་སྒྲིག་འདི་འདྲ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་འདུག་ཅེས་མིས་མཐོང་གི་ཡོད་སྟབས་གནས་ཚུལ་དེའི་ཆ་ནས་ཀྱང་ང་ཚོས་རང་བཙན་སྒྲུབ་རུང་བ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། སྒྲུབ་མི་རུང་བ་ཞིག་མིན།

ཛ༽ རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་དང་། བོད་རང་བཙན།

ད་ཆ་བོད་རང་བཙན་སྒྲུབ་རུང་བ་དང༌། རང་བཙན་ཐོབ་འོས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་ན་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་པའི་ཉིན་ནས་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་པའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་ཉིན་རེ་ཉིན་རེ་བཙན་བྱོལ་བའི་དཀའ་ངལ་སེལ་བའི་ཆེད་དུ་ལས་ཀ་མང་པོ་བྱེད་དགོས་པ་དང་། སྐབས་དེར་མི་མང་པོ་ཞིག་གི་བསམ་བློའི་ནང་བཙན་བྱོལ་བའི་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དང་སྦྲེལ་ནས་བཙན་བྱོལ་བའི་དཀའ་ངལ་མགྱོགས་མྱུར་སེལ་ཐབས་ཁོ་ན་བྱས་ན་དགེ་མཚན་ཆེ་བ་ལས། སྲིད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད་ཅེས་བརྗོད་མཁན་མང་པོ་ཞིག་བྱུང༌། འོན་ཀྱང་དེ་དག་ལ་ཆ་འཇོག་མ་བྱས་པར་རྩ་བ་ང་ཚོ་སྲིད་དོན་གྱི་བཙན་བྱོལ་བ་ཞིག་ཡིན་སྟབས་དེ་གཞིར་བཞག་གིས་ང་ཚོས་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་འཆར་གཞི་བཏིང་བ་རེད།

དེ་བཞིན་སློབ་སྦྱོང་གི་གནས་ཚུལ་དེ་ཡང་གལ་ཆེ་ཤོས་ཆགས་ཡོད། སློབ་སྦྱོང་གི་སྐོར་ལ་རྒྱ་གར་གྱི་སྲིད་བློན་སྐུ་གཤེགས་པཎྜི་ཏ་ནེཧ་རུས་དམིགས་བསལ་གྱིས་ཐུགས་འཁུར་བཞེས་ནས་ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་སློབ་གྲྭ་ཟེར་བ་ཆེད་མངགས་ཟུར་བཙུགས་ཀྱིས་བོད་པའི་སྐད་ཡིག་ཐོག་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་རྒྱུ་བྱུང་བ་རེད། དེ་ཚོ་ཧོབ་སྟེ་བལྟས་ན་ང་ཚོ་སྨོས་ཅི། རྒྱ་གར་ཐོག་ཏུའང་དཀའ་ངལ་སྣོན་མ་ལྟ་བུའི་འཆར་གཞི་གསར་དུ་བཏིང་དགོས་བྱུང་བ་རེད།

ད་ཕན་ལོ་བཅུ་དྲུག་དེའི་རིང་བཙན་བྱོལ་བའི་དཀའ་ངལ་སེལ་ཆེད་གཞིས་ཆགས་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། སློབ་གྲྭ་ཟུར་དུ་བཙུགས་པ་དེ་དག་རང་བཙན་གྱི་དམིགས་ཡུལ་དེ་ཉིད་གཞིར་བཞག་གིས་དེ་དང་རྩ་དོན་ཕྱོགས་མ་འགལ་བའི་ཐོག་ནས་བོད་པའི་རྣམ་པ་མ་ཡལ་བར་གནས་སྡོད་ཐུབ་པ་དེ་ནི་གོང་ཞུས་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་རེད། དེར་བརྟེན་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བའི་འཕྲལ་གྱི་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐུབ་པ་དང༌། བོད་རང་བཙན་གྱི་རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་དང་མི་འགལ་བར་གང་ལེགས་བྱུང་ཡོད་བསམ་གྱི་ཡོད།

དེ་མིན་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་ལས་དོན་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་རྒྱུ། སྲིད་དོན་གྱི་ལས་དོན་བྱེད་རྒྱུ་སོགས་ཁྱོན་ཆེ་ཞིག་བྱས་ཡོད། དེ་དག་ཚང་མ་རྩ་བའི་སེམས་ཀྱི་དམ་བཅའམ། དམིགས་ཡུལ་ནི་དེ་རང་གཞི་ལ་བཞག་པ་རེད། ད་ཕན་ལོ་བཅུ་དྲུག་སོང་བའི་རིང་ཕྱིར་མིག་ཅིག་བལྟས་ན། རྒྱལ་ཁ་ཆེན་པོ་ཞིག་ལོན་པ་དང༌། དངོས་འབྲེལ་གྱི་གཞི་རྩ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཚུགས་ཡོད་བསམ་པའི་ངོས་རང་ཡང་སྤོབས་པ་སྐྱེད་ཀྱི་འདུག གང་ལགས་ཤེ་ན། བཙན་བྱོལ་བ་གཞན་དང་བསྡུར་བའི་སྐབས་ང་ཚོ་སྐྱོ་པོ་ཞིག་གཏན་ནས་མ་རེད་སྙམ།

ང་ཚོར་དཀའ་ངལ་མང་པོ་ཡོད་ལ། དེ་དང་ཕྱོགས་མཚུངས་པའི་འགལ་རྐྱེན་ཡང་མང་པོ་ཡོད། འོན་ཀྱང་དཀའ་ངལ་དང༌འགལ་རྐྱེན་དེ་དག་ལ་གཞིགས་པས་རྩ་བ་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཚུགས་ཐུབ་པ་ལེགས་པོ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ང་ཚོ་གཞན་ཡུལ་ཞིག་ཏུ་བཙན་བྱོལ་བ་བྱས་ནས་སྡོད་རིང་རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་རྩ་དོན་བོད་རང་བཙན་བསྒྲུབ་བྱ་དེ་གཞིར་བཞག་ཐོག དེ་དང་འབྲེལ་བའི་མཐུན་རྐྱེན་མ་བྱུང་ཡང་གནོད་སྐྱོན་མི་འགྲོ་བ་ཞིག་གི་སྟེང་ནས་ཆོས་དང༌། རིག་གཞུང༌། སྲིད་དོན་སོགས་ཀྱི་ལས་དོན་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ནའང་། དེ་དག་གཞི་ལ་བཞག་ནས་ད་བར་བསྐྱོད་པ་མ་ཟད། ད་དུང་ཡང་ཚང་མས་སེམས་སུ་བཅངས་ནས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་རེད།

ཝ༽ བསྒྲུབ་རྒྱུའི་རང་བཙན་དང་། གལ་ཆེའི་ཆ་རྐྱེན།

དེ་བཞིན་ངོས་ནས་གོང་ཞུས་བཞིན་ང་ཚོའི་གོང་བུའི་ནུས་པ་དེ་མ་བརླགས་པ་དང༌། མ་ཡལ་བར་གནས་སྡོད་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་གནད་ཆེན་པོ་རེད། ངོས་ནས་གོང་བུའི་ནུས་པ་དེ་མ་ཡལ་བར་རྡོག་རྡོག་བྱས་ནས་སྡོད་དགོས་ཞེས་ནན་ཆེར་བརྗོད་སྐབས་ཤུགས་བསྟན་ལ་ངའི་མིང་དང༌། ངའི་ཁེ་ཕན་གྱི་ཐོག་ཏུ་བརྗོད་པ་རྩ་བ་ནས་མིན། དེ་ལྟའི་དོགས་པ་བྱེད་མཁན་ནི་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་མ་རེད་ཀྱང་གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཡིན། དེར་བརྟེན་ང་ཚོའི་གོང་བུའི་ནུས་པ་དེ་ཧ་ཅང་རྩ་གནད་ཅན་ཞིག་རེད། དེ་དག་ཞིག་རལ་དུ་གྱུར་ན་གསར་དུ་བཟོ་རྒྱུ་ནི་ཧ་ཅང་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཡིན་སྟབས། ད་ཡོད་གོང་བུའི་ནུས་པའམ། སྒྲིག་འཛུགས་འདི་མ་ཉམས་པའི་ཐོག་ད་དུང་ནུས་ཤུགས་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་རྒྱུའི་དོན་དུ་ང་ཚོ་ཚང་མས་འབད་རྩོལ་ཤུགས་བསྐྱེད་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ང་ཚོ་སྤྱི་པའི་གཞུང་ཟེར་བ་འདི་མི་གཞན་གྱིས་ངོས་ལེན་དང་ཆ་འཇོག་ཡོད་མིན་གང་ལྟར་ཡང་། རང་མི་རིགས་ཀྱིས་རང་ཉིད་ཀྱི་གཞུང་ལ་ཡིད་ཆེས་དང་ཆ་འཇོག་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ད་ཕན་ཚང་མས་ཡིད་ཆེས་དང་བརྩི་འཇོག་བྱེད་མུས་རེད་ལ། ད་དུང་ཡང་དེར་ཤུགས་སྣོན་དང་ངོས་འཛིན་གསལ་པོ་བྱེད་དགོས་པ་ཡིན།

ད་ལྟ་ང་ཚོ་དྷ་རམ་ས་ལར་ཡོད་པའི་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་དེ་སྔ་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དང་རྩ་བ་ནས་ཐ་དད་རེད། ངོས་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་སྒེར་གྱི་གཞུང་མིན་པར་བོད་སྤྱི་པའི་གཞུང་ཞིག་རེད། ནམ་ཞིག་ངོས་ཀྱིས་བྱས་པའི་ལས་དོན་འདིར་འདོད་བབས་མེད་ཅིང༌། ངོས་རང་མིན་པའི་མི་ཞིག་གིས་ལས་དོན་བྱས་ན་བོད་མི་མང་ལ་རན་པ་ཞིག་དང༌། ལེགས་པ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་ན་དངོས་འབྲེལ་སྙིང་ཁུང་རུས་པའི་གཏིང་ནས་དགའ་སྤྲོའི་ངང་ལས་དོན་མཚམས་འཇོག་བྱ་རྒྱུ་ལས། བོད་གཞུང་ཟེར་བ་འདི་ངའི་ཡིན་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་བདག་ཏུ་འཛིན་རྒྱུ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད། དེ་ལྟར་བྱེད་ཤེས་ཐབས་མེད་ལ། བྱས་པས་འགྲིགས་ཐབས་ཀྱང་མེད།

དེ་བཞིན་གཤམ་འོག་ལས་དོན་བྱེད་མཁན་འགོ་བཀའ་བློན་དག་གིས་མཚོན་པའི་ལས་བྱེད་པ་དེ་དག་ཀྱང༌། ངོས་ནས་ཁྱོད་ཚོ་མི་མང་ཚོའི་མདུན་ལ་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཁས་ལེན་བྱས་ཆོག་པ་ཡོད། རྩ་བ་སྐྱོན་དང་ནོར་འཁྲུལ་ཕྲན་བུ་ནི་མི་ཚང་མའི་ཐོག་ཏུ་ཡོང་གི་རེད། རྩ་དོན་བོད་སྤྱི་པའི་ཐོག་ལྷག་བསམ་སྙིང་ལ་བཅངས་ནས་ལས་དོན་བཙོག་པ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་གཏན་ནས་མེད། མ་ཤེས་རྨོངས་པས་བསྒྲིབས་ཏེ་ལས་དོན་ཐོག་གནས་ཚུལ་ཡོང་གི་ཡོད་ན་དགོངས་དག་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། དེ་མིན་ཤེས་བཞིན་དུ་ཁྱད་གསོད་ཀྱིས་བོད་སྤྱི་པའི་ལས་དོན་མ་བསམ་པ་དང༌། བོད་མི་མང་གི་བདེ་དོན་མ་བསམ་པ་ཞིག་བྱས་པ་ནི་རྨི་ལམ་དུ་ཡང་མེད་པ་ངས་ཁྱེད་ཚོ་མི་མང་གི་མདུན་ཁས་ལེན་བྱས་ཆོག་པ་ཡིན། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀྱང་དེ་མཚུངས་རང་འཁྲིའི་འཁུར་བབས་དེ་དག་ལ་རང་ནུས་གང་ཡོད་བཏོན་ཏེ་བོད་སྤྱིའི་གོང་བུའི་ནུས་པ་དེ་ངེས་པར་ཚགས་ཚུད་ཡོང་བའི་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས། དེ་ནི་ང་ཚོ་བོད་རང་བཙན་སྒྲུབ་རྒྱུའི་ཆ་རྐྱེན་ཆེ་ཤོས་དེ་རེད།

དེ་གཞི་ལ་བཞག་ནས་རྩ་དོན་བོད་རང་བཙན་སྒྲུབ་རྒྱུ་དེ་ཡིན་པ་དང༌། དེ་སྒྲུབ་པ་ལ་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་དགོས་ཀྱི་ཡོད། སྒྲིག་འཛུགས་དེ་ནུས་ཤུགས་ཐོན་པ་ཡོང་བར་གོང་བུའི་ནུས་པ་དེ་དགོས་ཀྱི་རེད། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་དེ་གཞི་རྩར་བཞག་སྟེ་དེས་ལམ་སྟོན་བྱས་པའི་འོག་ལ་ཁུངས་སོ་སོའི་ལས་འགན་གང་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་དེ་དག་ངེས་པར་སྒྲུབ་དགོས། ལས་བྱེད་དེ་དག་གི་ནང་དུ་ཞི་བའི་ལས་དོན་དང༌། རྒྱས་པའི་ལས་དོན། དབང་གི་ལས་དོན། དྲག་པོའི་ལས་དོན་སོགས་ཡོད། དེས་ན་རང་རང་སོ་སོའི་སྐབས་སུ་གང་བབས་ཀྱི་ལས་འཁུར་དེ་དག་ངོ་ལྐོག་མེད་པར་དངོས་གནས་འགན་འཁུར་བླངས་ནས་དེའི་ཐོག་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་ན། དེ་ནི་ང་ཚོས་རང་བཙན་སྒྲུབ་རྒྱུའི་ཆ་རྐྱེན་ཆེ་ཤོས་ཤིག་རེད། རང་བཙན་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡིན་ཞེས་མི་རེ་ངོ་རེའི་སྒལ་པར་མེ་མདའ་རེ་འཁྱེར་ནས་འགྲོ་རྒྱུ་ཞིག་མིན། སོ་སོའི་ངོ་གདོང་ལ་འཁྲི་བའི་ལས་འགན་དཔེར་ན། ཆོས་བྱེད་དགེ་འདུན་པ་ཞིག་ཡིན་ནའང་རང་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་བབས་ལས་འགན་མིང་རྒྱབ་འཁུར་དེ་ཆོས་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། བསླབ་པ་སློབ་གཉེར་རམ། སོ་སོའི་འདོན་ཁ་འཁྲལ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་རྣམས་མཚན་ཤས་དང༌། བསྟན་པའི་ཞབས་འདྲེན། མིས་འཕྱ་དམོད་བྱེད་པའི་གཞི་རྐྱེན་དུ་མི་འགྲོ་བ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་རེད། དེ་ལྟའི་སྐབས་སུ་རང་རང་སོ་སོའི་ལྟོ་གོས་ནས་ཀྱང་ཕྲན་བུ་བློས་གཏོང་དགོས་ཀྱི་རེད། མདོར་ན། བསྟན་པ་སྤྱིའི་མཛེས་རྒྱན་དུ་ཕན་པ་ཞིག་བྱས་ན་དེ་ཡང་རང་བཙན་སྒྲུབ་པའི་ལས་དོན་ཞིག་རེད།

དེ་བཞིན་མི་མང་ཚོང་ཆུང་རྒྱག་མཁན་ཞིག་ཡིན་ནའང་། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཤས་དང༌། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ལར་རྒྱ་མ་བོར་བ་ཞིག་ངེས་པར་བྱེད་དགོས། དེ་ཡང་བོད་རང་བཙན་སྒྲུབ་པའི་ལས་དོན་ཞིག་རེད། དེར་བརྟེན་ང་ཚོས་བོད་རང་བཙན་གྱི་སེམས་ཤུགས་ངེས་པར་འཁྱེར་དགོས་པ་ཡིན། ཡིན་ནའང་ཉིན་རེའི་འཚོ་བ་སྐྱེལ་སྐབས་བོད་མི་རིགས་སྤྱིའི་མཚན་ཤས་སུ་མི་འགྲོ་བ་དང་། ལར་རྒྱ་ལའང་མི་གནོད་པ། བོད་པ་ཞེས་པའི་མིང་ཐོག་ལ་མི་གནོད་པའི་ལས་འགན་དེ་མི་གཉིས་སམ། ཉུང་ཤས་ཤིག་གིས་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་ལས་འགན་ལྟ་བུ་ཞིག་མིན་པར་བོད་མི་ཚང་མར་ཡོད་པའི་ལས་འགན་ཞིག་ཡིན་སྟབས། ཁྱེད་ཚོ་མི་རེ་ངོ་རེའི་སྒང་དུ་ལས་འགན་དེ་འཁྲི་ཡོད། དེ་དག་གཟབ་གཟབ་བྱས་ནས་ང་ཚོས་རང་བཙན་སྒྲུབ་དགོས་ལ། ད་ལྟ་ང་རང་ཚོས་བྱེད་ཐུབ་པ་དང༌། འགན་འཁུར་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་རང་རེད། ཆ་རྐྱེན་དེ་དག་ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་ངེས་རེད་ལ་ངེས་པར་བྱེད་རོགས་ཞེས་ངོས་ནས་ཞུ་གི་ཡོད། དེ་ནས་ཚང་མས་ངོས་འཛིན་གསལ་པོ་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ལ། ཡོངས་རྫོགས་བོད་ལྗོངས་རང་དབང་གཙང་མའི་དཔལ། །ཟེར་བ་འདི་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཞེས་པའི་རྩ་བ་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད། དེ་སྔ་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་སྐབས་ལ་སྟོབས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོང་བའི་རྩ་བ་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་སྟོབས་ཤུགས་ཡོད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་རེད།

ཞ༽ ཆོལ་གསུམ་གཅིག་སྒྲིལ་དང་། བོད་ཕྱི་ནང་།

བར་ལམ་བོད་སིལ་བུར་གྱུར་དུས། དཔེར་ན་དབུས་གཙང་ཁུལ་དུ་ཡང་སིལ་བུར་ཕྱིན་པ་མ་ཟད། དེ་བཞིན་ཁམས་དང༌། ཨ་མདོ་ཁུལ་ལའང་སིལ་བུར་ཕྱིན་ཏེ་ལུང་པ་རེ་རེའི་ནང་ཡུལ་དཔོན་རེ་བྱས་ཏེ་ཕན་ཚུན་གང་ལའང་མི་ཐེ་བ། ང་རང་གི་ལུང་པའི་ནང་ལ་ང་རང་གང་བྱས་ཡིན། ཟེར་བ་ལྟར་སོ་སོའི་སྒེར་བཙན་ལྟ་བུ་བྱས་ནས་བསྡད་པའི་དབང་གིས་སྤྱིའི་སྒྲིག་འཛུགས་དང༌། ནུས་པ་དེ་ཉམས་ཆག་ཏུ་ཕྱིན་པ་རེད། གལ་ཏེ་ང་ཚོ་ཆོལ་གསུམ་ཁ་བྲལ་དུ་འགྲོ་བའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས་ན་ང་ཚོ་བོད་མི་ཡོངས་རྫོགས་རྩ་བའི་གྲངས་འབོར་གོང་ཞུས་བཞིན་ས་ཡ་དྲུག་སྟེ་འབུམ་དྲུག་ཅུ་ཐམ་པ་རེད།

རྒྱ་མིས་དེང་སང་བོད་ལྗོངས་དུམ་བུ་གཉིས་སུ་དབྱེ་ནས་བོད་ཕྱི་མ་དང༌། ནང་མ་ཟེར་བ་གཉིས་ཀྱི་ཁོངས་ནས་ཤིའི་ཙང་ཟེར་བ་དེ་སྔ་བོད་གཞུང་གི་ཁོངས་གཏོགས་བོད་ཕྱི་མ་གཅིག་པུར་ཆ་མཚོན་ན་མི་གྲངས་འབུམ་ ༡༢ སམ། ཁྲི་བརྒྱ་དང་ཉི་ཤུ་ཙམ་ལས་མེད། གལ་ཏེ་ང་ཚོ་ཆོ་གསུམ་མཉམ་རུབ་ཡག་པོ་ཞིག་ཆགས་མ་ཐུབ་པའི་གནས་ཚུལ་བྱུང་ན། མི་གྲངས་འབུམ་བཞི་བཅུ་ཞེ་བརྒྱད་ཁ་བྲལ་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད། དེ་དག་ཁ་བྲལ་ན་རྒྱ་མིའི་འོག་ཏུ་འགྲོ་གི་ཡོད། ད་རེས་ཀྱི་དུས་སྐབས་འདིར་རྒྱ་མིའི་འོག་ནས་ལེན་ཐུབ་ན་ལས་དེ་མིན་ཡོང་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་ཁག་པོ་རེད། འབུམ་བཞི་བཅུ་ཞེ་བརྒྱད་རྒྱ་མིའི་ཚེ་གཡོག་ཏུ་བཏང་སྟེ། རང་དབང་གི་བདེ་སྐྱིད་མྱོང་མཁན་ནམ། ལོངས་སུ་སྤྱོད་མཁན་མི་གྲངས་འབུམ་བཅུ་གཉིས་རང་རེད། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་འབུམ་བཞི་བཅུ་ཞེ་བརྒྱད་དང༌། འབུམ་བཅུ་གཉིས་ཕྱོགས་གཉིས་ཀར་གནོད་སྐྱོན་ཆེན་པོ་རེད། དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཡོད་པར་བརྟེན་ང་ཚོས་ངོས་འཛིན་གསལ་པོ་བྱེད་དགོས།

དེར་བརྟེན་ང་ཚོས་བོད་པ་ནང་ཁུལ་ལ་ཁམས་པ་དང༌། དབུས་གཙང་ཟེར་བ་ལྟ་བུའི་ཁམས་བོད་གཉིས་སུ་ཕྱེ་ནས་མིང་འབོད་བྱེད་པ་དང༌། ལུང་ཚན་འཐེན་འཁྱེར་ཕྱོགས་རིས་བྱེད་པ་སོགས་བོད་གཞུང་གི་རྩ་བའི་སྲིད་བྱུས་ནང་གཏན་ནས་མེད། ཚང་མས་མཁྱེན་གསལ་རེད། ལོ་རེ་ལོ་རེ་ཆོས་ལུགས་དང༌། ལུང་ཚན་གྱི་དབྱེ་བ་ཕྱེ་མིན་གནས་ཚུལ་ཇེ་གསལ་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད་ཅིང༌། བསྐྱར་གསལ་བརྗོད་དགོས་དོན་མི་འདུག ཁྱེད་ཚོ་ས་ཁུལ་མི་རེ་ངོ་རེའི་སྐྱིད་སྡུག་སོགས་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་ཚོའི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་གཟབ་གཟབ་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ཟ༽ བོད་འབྲུག་གི་གནས་ཚུལ་དང་། དོགས་གནས་ཀྱི་དཀའ་ངལ།

ད་ཡང་ཞུ་རྒྱུ་གཅིག་ལ། རྫོགས་ལོ་སྔོན་མའི་ནང་གློ་བུར་དུ་འབྲུག་དང༌། བལ་ཡུལ་གཉིས་ཀྱི་ནང་གནས་ཚུལ་གསར་པ་ཞིག་བྱུང་བ་དེ་ནི་ང་ཚོའི་བློ་ཡུལ་དང༌། རྨི་ལམ་ལའང་མེད་པའི་བློ་ཕམ་གྱི་གནས་ཚུལ་ཞིག་བྱུང་བ་རེད། འོན་ཀྱང་དང་པོ་འབྲུག་གི་གནས་ཚུལ་དེ་སྐོར་ཆ་མཚོན་ན། འབྲུག་གཞུང་དང༌། རྒྱལ་པོའི་སྐུ་ཕྱྭ་ལ་བདོ་བ། འབྲུག་གི་རྫོང་ཁང་བསྲེགས་ཀྱི་རེད་ཟེར་བ་ལ་སོགས་པའི་ཐུགས་དོགས་ཀྱི་སྐད་ཆ་ཞིག་ལྷགས་པ་རེད། དེ་ནི་རང་རེ་བོད་མི་མཆོག་དམན་སུ་ཞིག་གིས་དེ་ལྟར་བྱེད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་པ་མ་ཟད། ཡོང་ཤེས་སྟངས་མེད་ལ། དོགས་གཞི་བྱེད་དགོས་པའི་གཞི་རྩ་ཡང་མེད་པ་ཞིག་རེད། དེ་ནི་ཡོད་པ་ཞིག་ངོས་ནས་བཀབ་པ་དང༌། རྫུན་བཤད་པ་དེ་འདྲ་མིན།

ཡང་རྒྱལ་ལོ་དོན་གྲུབ་དེའི་ཁོངས་སུ་གསལ་བ་དང༌། རྒྱལ་ལོ་དོན་གྲུབ་ངོས་ཀྱི་སྤུན་མཆེད་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་ངས་འདྲ་ཆགས་པོ་བཤད་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མིན། དཔེར་ན་རྒྱལ་ལོ་དོན་གྲུབ་ལ་ཆ་བཞག་ན། ངོས་རང་གི་སྤུན་མཆེད་ཚོའི་ནང་ནས་ལས་ཀ་མང་ཤོས་དང༌། ཤུགས་ཆེ་ཤོས་བྱེད་མཁན་ཞིག་རེད། སྐྱོན་དང་ནོར་འཁྲུལ་ཡོང་གི་རེད་ཀྱང་། རྩ་བ་ཁོ་རང་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་ལྷག་བསམ་སྙིང་ལ་བཅངས་ནས་གང་ཐུབ་ཀྱི་དཀའ་ལས་འབད་རྩོལ་རྒྱག་དང་རྒྱག་མུས་ཡིན་པ་ལས། ངས་ཁྱེད་རང་ཚོར་རང་བཞིན་འདྲ་ཆགས་ལྟ་བུ་ཞུས་པ་རྩ་བ་ནས་མིན།

དེར་བརྟེན་འབྲུག་ནང་གི་གནས་ཚུལ་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་ང་ཚོར་ལམ་འགྲོ་མེད་པ་ལྟ་བུའི་གློ་བུར་གྱི་རྐྱེན་ངན་དེ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་བ་རེད། ཡིན་ནའང་འདི་སྐོར་འབྲུག་གཞུང་ནས་ནམ་མཁའ་གཡའ་དག་དང༌། ས་གཞི་རྡུལ་དག་ཅིག་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པའི་ཡིད་ཆེས་གཙང་མ་ཡོད་ལ། ང་ཚོས་ད་དུང་ཡང་འབྲུག་གཞུང་ལ་བདེན་པ་བདེན་ཐོག་གི་གནས་ཚུལ་ཞུ་རྒྱུ་ལས། དེ་སྔ་གནས་ཚུལ་འདི་འདྲ་ཞིག་བྱུང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ཕྱིན་ཆད་འབྲུག་བོད་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བར་གནོད་སྐྱོན་འགྲོ་བ་དང༌། ཡང་ཕྱིན་ཆད་ང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་འབྲུག་པའི་ཐོག་ལ་འཁོན་འཛིན་བྱེད་པ་སོགས་བྱས་པས་ཕན་ཐོགས་མེད་ལ། བྱས་ཀྱང་བྱེད་རིན་ཆོག་པ་ཡང་མེད།

ངོས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་ལའང་དེ་ལྟར་འཁོན་འཛིན་དང༌། སེམས་འཛིན་རྩ་བ་ནས་མེད། ཁྱེད་རང་མི་མང་གི་ཐོག་ནས་ཀྱང་འབྲུག་པ་ཞིག་མཐོང་སྐབས་རྣམ་འགྱུར་ངན་པ་བསྟན་པ་དང༌། ཐུབ་ཚོད་དཔག་ཚོད་ཀྱི་འགྲོ་ཚོད་བྱེད་པའི་རིགས་རྩ་བ་ཉིད་ནས་བྱེད་རྒྱུ་མེད། དེ་ལྟར་བྱས་ནས་དགོས་པ་དང༌ཕན་ཐོགས་གང་ཡང་མེད། བྱབ་ཆུང་རོགས་རེད། འབྲུག་གི་གནས་ཚུལ་ལ་བརྟེན་ནས་ཀརྨ་པ་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། དིལ་མགོ་མཁྱེན་བརྩེ་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་གཉིས་ལའང་འགའ་ཤས་ཀྱིས་མཚན་དམས་དང་དོགས་པ་བྱེད་མཁན་ཡོད་འདུག་པ་དེ་དག་རྩ་བ་ཉིད་ནས་གཞི་རྩ་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་རེད། དིལ་མགོ་མཁྱེན་བརྩེ་རིན་པོ་ཆེ་ཕྲན་བུའི་སྐུ་གཟུགས་བདེ་མིན་གྱིས་མཇལ་མ་སོང༌། ཀརྨ་པ་རིན་པོ་ཆེ་ད་རེས་ལྷོད་ལྷོད་མཇལ་བྱུང༌། ཁོང་རྣམ་གཉིས་ནི་རྣམ་ཀུན་ནས་གནས་ཚུལ་གང་ཡིན་འབྲེལ་བ་གསལ་པོ་ཡོད་མཁན་ཞིག་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་དོན་དུ་ཐུགས་འཁུར་གནང་མཁན། སྒོས་སུ་རང་རང་སོ་སོའི་ཆོས་བརྒྱུད་ཐོག་ལ་ཐུགས་འཁུར་དང༌། དེ་བཞིན་བོད་སྤྱི་དོན་ལའང་སྙིང་ཁོང་རུས་པའི་གཏིང་ནས་རྡོ་དོན་སྙིང་པོ་བོད་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་མེད་པའི་སེམས་ཤུགས་སྙིང་ལ་བཅངས་མཁན་ཞིག་རེད།

དེ་བཞིན་ངོས་རང་སྒེར་གྱི་ཆ་ནས་ཀྱང་ཕན་ཚུན་ངོ་ཤེས་ལ། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་དོན་དམ་པའི་ཡིད་ཆེས་ཡོད་པའི་དམ་ཚིག་འོ་ཆུ་གཅིག་འདྲེས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཡིན་པ་ལས། འབྲུག་གི་དབུ་བླ་གནང་གི་ཡོད་པ་དང༌། མཆོད་ཡོན་སྦྱིན་བདག་གི་ཐུགས་འདྲིས་ཡོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་སྐམ་པོ་འདི་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ། ཁོང་ཚོས་གནང་བ་རེད་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་བཤད་ན་ཧ་ཅང་ཐབས་རྡུགས་རེད། དོ་བདག་སོ་སོར་ཐུགས་ཕམ་ཡོང་རྒྱུ་སྨོས་ཅི། མི་མང་པོའི་སེམས་ནང་མི་བདེ་བ་ཆགས་པ་དང༌། ལྷག་པར་ཞིང་དམ་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སྡིག་པ་བསགས་པ་ན་བསོད་ནམས་ཟད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་དེ་འདྲ་ནམ་ཡང་གནང་རྒྱུ་མེད། ཚང་མས་མཁྱེན་སོང་ངམ། འདི་ཡང་ངོས་ནས་ད་རེས་ཞུས་ན་བསམ་པ་བྱུང༌།

འ༽ བལ་ཡུལ་གྱི་དཀའ་རྙོག་དང་། བོད་རིགས་མཐུན་ལམ།

ད་ཡང་ཞུ་རྒྱུར། བལ་ཡུལ་ནང་གི་གནས་ཚུལ་འདི་དེ་ལས་གཞི་ལྕི་བའམ། རྙོག་ག་ཕྲན་བུའི་ཆེ་བ་ཞིག་རེད། ཡིན་ན་ཡང་རྩ་བ་བལ་ཡུལ་གཞུང་ལ་ཐུགས་ཁག་རྩ་བ་ནས་མེད་པ་དེ་ང་ཚོས་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། གཉིས་ནས་ང་ཚོས་བལ་ཡུལ་གཞུང་ལ་བཀའ་མོལ་ཞུས་ཏེ་འབྲེལ་བ་ཞུས་སྐབས་བལ་ཡུལ་གཞུང་གི་མི་སྣ་གནད་ཡོད་ཚང་མས་ང་ཚོ་བོད་པའི་ཐོག་ཤ་ཚའི་རྣམ་འགྱུར་བརླག་པ་ལྟ་བུ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མི་འདུག ད་ལྟ་འཕྲལ་འཕྲལ་ཐག་གཅོད་མ་ཐུབ་པའི་འགལ་རྐྱེན་བྱུང་བ་རེད། ནང་སྲིད་བཀའ་བློན་དབང་འདུད་རྡོ་རྗེ་བལ་ཡུལ་དུ་ཆེད་བཙུགས་བྱས་ཏེ་ད་ཕན་ཟླ་ཤས་སོང་བར་ཐབས་ཤེས་བདེ་སྡུག་ཞུ་མུས་ལ་བརྟེན། རིམ་བཞིན་ལེགས་ལམ་ཆགས་པ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པའི་རེ་བ་ཡོད་སྟབས་ཁྱེད་རང་རྣམས་གཡང་ང་བྱེད་པ་དང༌། སེམས་མ་སྐྱིད་པའི་རིགས་གཏན་ནས་མི་མཛད་རོགས་ཞེས་ཞུ་གི་ཡོད། དོན་མེད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འདི་དག་གཞི་ལ་བཞག་ནས་ཆོས་ལུགས་དང༌། ཆོལ་ཁའི་བར་སྐད་ཆ་སྣ་ཚོགས་ཤོད་པའི་རིགས་བྱས་ན་དགོས་པ་དང་དགེ་མཚན་གང་ཡང་མི་འདུག ཚང་མས་མ་ཤོད་རོགས།

ལར་ནས་ང་ཚོ་བོད་རིགས་ནང་ཁུལ་དགའ་མིན་དགའ་མདོག་གིས་ཕན་ཚུན་སྐད་ཆ་ཤོད་རེས་ཕྲན་བུ་རེ་ཡོང་གི་འདུག་ཀྱང༌། འདི་ཚོ་ཚང་མ་ང་ཚོའི་རྩ་བའི་སྲིད་དོན་གྱི་དམིགས་ཡུལ་མི་འདྲ་བ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་འགལ་ཟླ་ཕྱིན་པའམ། བྱུང་བ་དེ་འདྲ་གཏན་ནས་མ་རེད། ཡང་འཆར་གཞི་དང་ལྡན་པའི་ཐོག་ནས་འགལ་ཟླ་བྱུང་བ་ཡང་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད། རང་བཞིན་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་སྒེར་གྱི་དགའ་མིན་དགའ་མདོག་གི་གནས་ཚུལ་ཕྲན་བུ་རེ་བྱུང༌ཞིང་། དེ་གཞི་ལ་བཞག་ནས་ཕར་གཅིག་རེད། ཚུར་གཅིག་རེད་ཟེར་བ་སོགས་པ་བཤད་པ་ལྟ་བུའི་ཐོག་ནས་ཕན་ཚུན་སེམས་ལ་མི་བདེ་བ་ཞིག་ཆགས་སྐབས། འདི་ཕྱོགས་ངོས་ནས་ཀྱང་ཕར་ཕྱོགས་དེ་ནག་པོ་ནག་རྐྱང་ཞིག་བཟོས་པ་དང་། ཕར་ཕྱོགས་ཀྱི་དགེ་མཚན་གཅིག་ཀྱང་མ་མཐོང༌ཞིང་། ཚུར་ཕྱོགས་ནས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གྱིས་ཕར་ངོས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་སྣེ་གཅིག་མ་མཐོང་བ་སོགས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་སྐྱོན་ཁོ་ན་ལས། དགེ་མཚན་གྱི་ཆ་ཤས་ཙམ་མ་མཐོང་བའི་དབང་གིས་ཕན་ཚུན་སོ་སོའི་སྣང་ངོར་འགྲིགས་ཐབས་མེད་པ་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་མཐོང་བ་སོགས་ཀྱིས་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ནི་དོན་དག་གཏན་ནས་མེད་པ་ཤ་སྟག་རེད། རྩ་བ་མིའི་ཆོས་ཉིད་རེད་ཀྱང་བསམ་བློ་ཆེ་ས་དང༌། གུ་ཡངས་ས་ནས་གཏོང་དགོས།

དཔེར་ན་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བར་ཆ་བཞག་ན་མི་འབོར་ཁྲི་བརྒྱད་དགུ་ཞིག་ཡོད་ཅིང་། དེའི་ནང་ལ་དངོས་འབྲེལ་བོད་མི་རིགས་མི་བསམ་མཁན་དང༌། བོད་འདི་བོད་པའི་ལག་པར་དགོས་འདོད་མེད་མཁན། བོད་འདི་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་བསྡད་ན་འགྲིགས་མཁན་གྱི་མི་དེ་འདྲ་ཨེ་ཡོད་ཅེ་ན་རེ་ཟུང་ཡང་ཡོང་ཨེ་སྲིད། གཞན་མེད་པར་ཚང་མར་ཡིད་ཆེས་ཡོད་ལ་བོད་འདི་བོད་པ་རང་གི་ལག་པར་དགོས་འདོད་དང༌། རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་མེད་མཁན་ཤ་སྟག་རེད། དེར་བརྟེན་ཆེ་སའི་རྩ་དོན་འདིའི་ཐོག་ལ་ཚང་མ་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པའི་རྗེས་སུ་ཕྲན་བུའི་ལམ་ཕྱོགས་འགྲོ་སྟངས་མི་གཅིག་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དེ་ནི་གནས་ཚུལ་ཆུང་ཆུང་ཞིག་རེད།

དཔེར་ན་རྒྱ་མིའི་སྐད་ཆ་ལྟ་བུའི་འཐབ་ཕྱོགས་གཅིག་གྱུར་ཟེར་བ་དེ་ནི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེར་བརྟེན་ང་ཚོས་ཆེ་ས་ནས་དགོངས་པ་ཡག་པོ་ཞིག་བཞེས། ཆེ་ས་དེའི་ཐོག་ལ་ཚང་མས་བསམ་བློ་ཡག་པོ་བཏང༌། ང་ཚོ་ནང་ཁུལ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཕྲན་བུའི་མ་འགྲིགས་པ་ཡོང་སྐབས་ཚང་མས་བཟོད་སྲན་བྱས། ཕན་ཚུན་ཚང་མས་གནས་ཚུལ་རྒྱབ་བཤད་མ་བརྒྱབ་པར་མདུན་དུ་ཐད་ཀར་ཤོད་པའམ། དུས་དུས་ལ་སྒོར་སྒོར་བྱས་ནས་ཚོགས་པའི་སྐབས་ལ་སྣོན་མ་མ་བརྒྱབ་པར་ཁ་ཐུག་ཁ་ཐུག་ལ་ཉིན་འགྱངས་ཞག་ཕུད་མ་ཡིན་པར་གསེད་བཀྲོལ་ཡག་པོ་བྱས་ན་ང་ཚོ་ཚང་མ་ལྷིང་འཇགས་སུ་འགྲོ་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

ཡ༽ སྔ་འབྱོར་གསར་འབྱོར་དང་། ཐུགས་མཐུན་དམ་གཙང་།

དེ་བཞིན་རྡོ་རྗེ་གླིང་ས་ཁུལ་འདིར་ཆ་མཚོན་ན་གནས་ཚུལ་གསར་པའམ། འཕར་མ་ལྟ་བུ་ཞིག་ལ་བོད་རིགས་སྔོན་འབྱོར་བ་མང་པོ་ཞིག་ཡོད། ཁ་སང་ཁ་ཉིན་ཡང་ང་ཚོའི་མི་མང་པོ་ཞིག་ང་དང་ཐུག་བྱུང༌། ཁོ་ཚོ་སྐྱེས་ས་རྒྱ་གར་དུ་ཡིན་ནའང་ཕ་མ་བོད་པ་ཡིན་གསུང་མཁན་གྱི་སྤོ་ལགས་དང༌། རྨོ་ལགས་འགའ་ཤས་ཐུག་བྱུང༌། ཁོང་རྣམ་པས་དངོས་འབྲེལ་དེ་སྔའི་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཁུངས་ལུང་འབྲེལ་བ་དེ་འདྲ་གསུངས་ཏེ་ཧ་ཅང་རང་རེ་བོད་ཀྱི་ཐོག་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་གནང་གི་འདུག དངོས་འབྲེལ་སེམས་ཤུགས་ཡོང་གི་རེད། གང་ལགས་ཤེ་ན། ཤ་ཁྲག་རུས་པའི་འབྱུང་ཁུངས་སམ། བབས་རྒྱུན་བོད་ནས་ཡོང་བར་བརྟེན་བོད་རིགས་གཅིག་གྱུར་རེད། ནང་ཚན་བཙན་བྱོལ་བ་ཡིན་མིན་དང༌། དཔལ་འབྱོར་གྱི་དཀའ་ངལ་སེལ་ཕྱོགས་དང༌། སྤྱིར་བཏང་སྐྱོབ་གསོ་ལེན་ཕྱོགས་སོགས་ལ་ཁྱད་པར་ཡོང་བ་ལས་དེ་མིན་ང་ཚོ་གཅིག་གྱུར་རེད། ཕྲན་རང་གི་ངོས་ནས་ཀྱང་ལྟ་སྟངས་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པ་ལས་དེར་དབྱེ་བ་ཏིལ་འབྲུ་ཙམ་ཡང་མེད།

གནས་ཚུལ་དེར་བརྟེན་ཁྱེད་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་གསར་པ་དང༌། རྙིང་པ་ཟེར་བའི་བོད་མི་སྔོན་རྗེས་གཉིས་ཀྱི་དབར་ལ་ད་ལྟ་ཕན་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུ་གང་ཅིའི་ཐོག་སྐྱོན་མེད་ཡག་པོ་འདུག་པ་དེར་ངོས་ཀྱང་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང༌། ད་དུང་ཡང་ཕན་ཚུན་གཅིག་གི་གཅིག་ལ་དངོས་འབྲེལ་ཤ་རུས་གཅིག་གྱུར་དང་། ཁྱིམ་ཚང་གཅིག་གི་མི་ཡིན་པ་ལས་དེ་ལ་དབྱེ་བ་གཏན་ནས་མེད་ཅིང༌། དུས་ཚོད་འབྱོར་སྔ་རྟིང་གིས་རྐྱེན་པས་རྩ་བའི་གནས་སྟངས་ཀྱི་ཐོག་ཁྱད་པར་ཕྲན་བུ་ཡོད་པ་ལས། དེ་མིན་ཁྱད་དབྱེ་གཏན་ནས་མེད། དེར་བརྟེན་ཚང་མས་སྔར་བཞིན་ཕན་ཚུན་གཅིག་གི་གཅིག་ལ་དམ་ཚིག་གཙང་མ་སེལ་ལྷད་མེད་པ་ཡག་པོ་ཞིག་ངེས་པར་གནང་རོགས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

དེའི་ཐོག་ལ་ངས་གོང་དུ་ཞུས་པ་བཞིན་ས་ཁུལ་འདིའི་སྒང་ལ་ས་ཁུལ་གཞན་དང་མི་འདྲ་བའི་དགོན་ཁག་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་དང༌། དེ་ཡང་འགའ་ཤས་སྔོན་མ་ནས་ཡོད་ལ། འགའ་ཞིག་ཕྱིས་སུ་ཆགས་པ་དེ་འདྲ་མང་པོ་ཞིག་འདུག དེ་དག་ཚང་མས་ཐུགས་མཐུན་ཁྲིམས་གཙང་ཡག་པོ་ཞིག་གནང་མ་ཐུབ་ན། ཡང་རེ་ཟུང་གིས་བྱེད་སྤྱོད་ལེགས་མིན་བྱུང་བ་ལྟ་བུའི་ཐོག་ལ་བསམ་བློ་ཡང་ཡག་པོ་ཞིག་མ་བཏང་བར་ཕན་ཚུན་དབར་ཁ་འཐལ་ཚིག་འཐལ་ཤོར་བའི་རྐྱེན་གྱིས་ཐུགས་མི་མཐུན་པ་དེ་འདྲ་བྱུང་ན། དངོས་འབྲེལ་དགེ་འདུན་ཐུགས་མི་མཐུན་པ་བྱུང་བ་དེ་ལས་ཐབས་རྡུགས་པ་མེད་པ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་གསུངས་ཡོད། དགེ་འདུན་གྱི་དབྱེན་ཞེས་པ་སྟེ་ཧ་ལས་པའི་ཐབས་རྡུགས་པོ་རེད། ཇི་སྐད་དུ། དགེ་འདུན་མཐུན་པ་བདེ་བ་དེ། །མཐུན་པ་རྣམས་ཀྱང་དཀའ་ཐུབ་སྟེ། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ཐུགས་མཐུན་པོའི་སྒོ་ནས་རྒྱག་གཅིག་མཆོངས་གཅིག་ཡིན་པའི་ཐོག་ནས་བསྟན་པའི་དོན་དུ་དམག་རྒྱག་པ་ལྟ་བུ་དེ་འདྲ་མ་རེད། མཐུན་པ་རྣམས་ཀྱིས་དཀའ་ཐུབ་སྟེ། །ཞེས་གསུངས་པ་རེད། མཐུན་པོ་ཡོད་པའི་ཐོག་ནས་ཚངས་སྤྱོད་ཀྱི་བརྟུལ་ཞུགས་དང་མ་བྲལ་བའི་སྒོ་ནས་ཚང་མས་དགེ་འདུན་གྱི་མིང་ཐོགས་པ་ནང་བཞིན་བློ་ཐར་པར་ཕྱོགས་པ་ཞིག་དགོས་ཤིང་། དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱུང་ན་ཚང་མ་བསྟན་པའི་མཛེས་རྒྱན་དང༌། སྤྱིར་བཏང་མིའི་དབར་དང་བ་འདྲེན་པ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། ཚང་མས་དེའི་ཐོག་ལ་གཟབ་གཟབ་གནང་རོགས་ཞུ་རྒྱུ་དེ་ཙམ་ཡིན། ཚང་མར་བཀྲིས་བདེ་ལེགས་ཡོད། ཅེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༥ ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༢ ཉིན། ཀ་སྦུག་མི་མང་ཡོངས་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ཐབས་སྡུག་གི་གནས་ཚུལ་དང་། ལས་བྱེད་པའི་ཁ་ཐབས།

དེ་རིང་འདིར་ཀ་སྦུག་ཁུལ་གྱི་སེར་སྐྱ་མི་མང་རྒན་བྱིས་རྣམས་དང༌། སྒང་ཏོག་ནས་གང་འཚམ་འབྱོར་བ་བཅས་བོད་མི་མང་པོ་ཞིག་འཛོམས་པའི་སར་ཞུ་རྒྱུ་ལ། ད་རེས་ཀ་སྦུག་ཏུ་འབྱོར་དུས་ང་རང་ཚོ་བོད་མི་ནང་ཁུལ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་དོན་དམ་པའི་དད་པ་དང༌། དམ་ཚིག་སྙིང་ཉེ་པོའི་འབྲེལ་བ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་དང༌། དགའ་པོའི་རྣམ་འགྱུར་ཆེན་པོ་བསྟན་པར་ང་རང་ཡང་སེམས་འགུལ་ཐེབས་པའི་དགའ་པོ་བྱུང༌། དཔེར་ན་དེང་གི་དུས་འདིར་ང་རང་ཚོ་བོད་ཡུལ་དང༌། བོད་མི་རིགས་ཞེས་པ་དེ་མགོ་རྟིང་ལོག་པའི་དུས་སྐབས་ཤིག་ཆགས་ཡོད།

དེ་སྔ་ཕན་ཆད་ང་རང་ཚོ་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་ནང་སྡུག་པ་མང་པོ་བྱུང་ཡོད་ཀྱང༌། དེང་གི་དུས་སུ་བྱུང་བ་ལྟར་དངོས་གནས་བོད་རིགས་རྩ་བརླག་ཕྱིན་མི་ཡོང་ངམ་བསམ་པའི་དངངས་སྐྲག་དང༌། ཞེད་སྣང་བྱེད་དགོས་པའི་དུས་ཚོད་འདི་ལྟར་ད་ལན་མ་གཏོགས་བྱུང་མྱོང་མེད་པ་འདི་ལྟ་བུའི་དུས་སུ་སླེབས་ཤིང་། ང་རང་ཚོས་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་ལས་འགན་ཡང་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཞིག་དང༌། དཀའ་ལས་ཁག་པོ་ཞིག་ཆགས། ངོས་རང་ཐེ་བས་ལས་འགན་འཁྱེར་ཏེ་ལས་དོན་སྒྲུབ་མཁན་གྱི་མིའི་ཁ་ཐབས་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་། ཁ་ཐབས་གང་ཡང་མེད་ལ། ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་གྱི་ནུས་པ་མེད་པ། རྒྱུ་དངོས་པོའི་ཐོག་ནས་ནུས་པ་མེད་པ། ཡང་རང་གི་ལུང་པའི་ས་ཆ་ཕྲན་བུ་བྱས་ཏེ་དེ་འདྲའི་འཛིན་སྐྱོང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱང་མེད་པར་ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་གཞན་ཡུལ་དུ་གྱར་ཏེ་གནས་བསྡད་བྱས་ཡོད་སྟབས་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་རེད།

ཡིན་ན་ཡང་གཙོ་ཆེ་ཤོས་ང་རང་ཚོའི་མི་མང་ཚང་མ་རྡོག་ལ་འགྲིལ་པོ་དང་། ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོ་དང་ཁྱེད་རང་ཚོ་མི་མང་དབར་གྱི་འབྲེལ་བ་གཅིག་རྒྱབ་གཅིག་སྣོན་གང་ལེགས་ཡོད་སྟབས། དེ་རིང་ངོས་རང་འདི་གར་འབྱོར་སྐབས་ཁྱེད་རང་ཚོས་དངོས་གནས་དགའ་པོའི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་ཏེ་ཡོང་བར་རང་རང་གི་སེམས་ནང་དུའང་འགྲུབ་རུང་མ་འགྲུབ་རུང་ང་ཚོས་ད་ཕན་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་དང༌། མ་འོངས་པར་ཡང་བྱེད་རྒྱུའི་སེམས་ཤུགས་འཁྱེར་བ་དེར་རྒྱ་གར་གྱི་ས་ཁུལ་གང་སར་ཡོད་པའི་བོད་རིགས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གིས་དགའ་མོས་དང༌། ངོ་ཐོག་དོན་དམ་པའི་རྒྱབ་སྐྱོར་དང་རེ་བ་ཡིད་ཆེས་བྱེད་ཀྱི་འདུག་བསམ་སྟེ་དགའ་པོ་འདུག དེར་བརྟེན་དེ་རིང་འདིར་ངོས་རང་འབྱོར་སྐབས་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་འདྲ་ཆགས་ཆགས་དང༌། མཁས་པོ་སྙན་པོ་རྩ་བ་མིན་པར་དངོས་འབྲེལ་རང་གི་དགའ་པོའི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་ཏེ་དགའ་བསུ་བྱས་པ་དེ་གཟི་བརྗིད་སྐྱེ་གཞི་ལྟ་བུའི་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

ཁ༽ ཐུན་མིན་གྱི་ལྷ་གཞུང་དང་། རོལ་ཆ་བེད་སྤྱོད།

གོང་དུ་ཐར་པ་ཆོས་གླིང་དགོན་པའི་མདུན་དུ་ལྷ་མོ་དང༌། ཟློས་གར་འཁྲབ་པ་དང་། ཁ་སང་ཡང་ཟློས་གར་འཁྲབ་པ་སོགས་བྱས་པར་དགའ་པོ་བྱུང༌། ངོས་ནས་ལྷ་མོ་ཤེས་ཀྱི་མེད། ལྷ་མོར་དོ་སྣང་ཡང་དེ་ཙམ་མེད། ཡིན་ན་ཡང་ཆུང་ངུའི་དུས་ནས་རྣམ་ཐར་མང་པོ་གོ་མྱོང་བར་བརྟེན་རྣམ་ཐར་གཏོང་དུས་དེ་སྔ་ང་རང་ཆུང་ངུའི་སྐབས་ཀྱི་ནོར་བུ་གླིང་ཁའི་ཚོར་བ་དེ་དག་དྲན་ཡོང་མཁན་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་འདུག ལུང་པ་འདྲ་མིན་སོ་སོར་ཤེས་རིག་ཟློས་གར་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པ་ལྟར་བོད་པའི་ལྷ་མོ་དང༌། བཀྲ་ཤིས་ཞོལ་པ་ཟེར་བ་ར་ལྤགས་གྱོན་མཁན་འདི་དག་བོད་ཀྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཤེས་རིག་འཁྲབ་སྟོན་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ལྷ་མོ་འཁྲབ་མཁན་ཚོར་དམིགས་བསལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

གོང་དུ་རྔོན་པའི་དགེ་རྒན་དེ་མིད་པ་འགག་སྟེ་སྐད་ཡག་པོ་ཐོན་གྱི་མི་འདུག་ཀྱང་། རྔོན་པའི་ཁ་ཤོབ་དེ་དག་ཤོད་ཀྱི་འདུག སྤོ་ལགས་ཀྱི་མདུན་དེར་ཆུ་ཞིག་བཞག་དགོས་པ་རེད། བོད་པ་གཞོན་པ་རྣམས་དེ་སྔ་མང་པོ་མཐོང་མྱོང་མེད་སྟབས་དེ་ཙམ་གྱིས་དོ་སྣང་དང་ཚོར་བ་ཡོད་ཀྱི་མ་རེད། ཕྲུ་གུ་ཚོ་གང་འདྲ་འདུག་གམ། ལྷ་མོ་ལ་རྔ་སྦུག་མ་གཏོགས་རོལ་མོ་སྙན་པོ་མང་པོ་མེད་ཀྱང༌། རྔ་སྦུག་གི་སྒྲ་དང༌། རྣམ་ཐར་གོ་སྐབས་སེམས་ནང་སྔ་མོའི་སྣང་བ་འཁོར་ཡོང་མཁན་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་ཤེས་རིག་གི་གྲས་ལ་ལྷ་མོ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། བོད་པའི་སྡོད་སྒར་ཁག་མང་པོའི་ནང་དུ་ལྷ་མོའི་ཚོགས་པ་བཙུགས་ཏེ་ས་ཆ་མང་པོར་འཁྲབ་སྟོན་བྱེད་ཀྱི་འདུག འདི་ག་ཀ་སྦུག་ཏུའང་ལྷ་མོ་སྔོན་མ་ནས་ཡོད་མུས་ལྟར་དེ་རིང་འདི་གར་འཁྲབ་པ་རེད། ཁ་སང་རྡོར་གླིང་བཟོ་གྲྭའི་ནང་དུའང་ལྷ་མོ་མདོར་བསྡུས་ཤིག་འཁྲབ་སྟོན་བྱས་པར་དགའ་པོ་བྱུང༌།

ཡང་ཁྱེད་རང་ཚོ་དེ་དག་གི་ཐོག་ལ་དམིགས་བསལ་དཀའ་ངལ་ཡོད་ཚེ་ང་ཚོས་དཀའ་ངལ་ཡོད་བཞིན་དུ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་དགོས་ཞེས་བརྗོད་རྒྱུ་བསྡད་མེད། འོན་ཀྱང་ཚང་མས་དགའ་མོས་དང་དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། མང་ཚོགས་ཀྱི་ཡར་རྒྱས་གཏོང་ཐུབ་པའི་གོ་སྐབས་ལྟ་བུ་འདུག་ན་ཁྱེད་རང་ཚོས་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་ཐུབ་ན་ཡག་པོ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོར་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུའི་གཞི་རྩ་བརྟན་པོ་བྱུང་ན་དེ་ལ་དེ་བསྟུན་གྱི་ང་ཚོས་ཕྲ་ལ་ཕྲན་བུའི་རོགས་ཕན་བྱེད་རྒྱུ་སོགས་ཡོང་ཤས་ཆེ། དེ་མཚུངས་ཁ་སང་དར་མདོ་རིན་པོ་ཆེའི་སློབ་གྲྭའི་ཁོངས་ཀྱི་ཕྲུ་གུ་ཚོས་ཟློས་གར་ཡིན་མདོག་ཁ་པོ་འཁྲབ་ཀྱི་འདུག་པས་དགའ་པོ་བྱུང༌། དེ་བཞིན་ཁྱེད་རང་ཚོ་གཞོན་ནུ་ཁ་ཤས་ཀྱིས་ཀྱང་སེམས་ཤུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཟློས་གར་འཁྲབ་སྟོན་བྱས་པར་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

དེ་རིང་འདིར་ཟློས་གར་གྱི་གཞས་གཏོང་བའི་སྐབས་ཀྱི་རོལ་ཆ་དེའི་མིང་ལ་ཡང་ཅིང་ཟེར་གྱི་འདུག མིང་དེ་རྒྱ་སྐད་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་པར་སྨད་ཁམས་པ་བྲོ་འཁྲབ་མཁན་ནས་དབུས་གཙང་གི་ལྷ་མོ་འཁྲབ་མཁན་ཚུན་ཆད་ལ་རོལ་ཆ་རྔ་སྦུག་གཉིས་པོ་དེ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པ་ལྟར། རྔ་སྦུག་གཉིས་པོ་དེ་ང་རང་ཚོའི་རོལ་ཆ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་རེད། དེའི་ཐོག་ལ་ལྷ་མོ་དབྱངས་ཅན་མའི་ཕྱག་མཚན་དཔེ་ཆའི་ནང་པི་ཝང་དང༌། སྤྱིར་བཏང་སྒྲ་སྙན་ཟེར་བ་དེ་ཡང་ཡོད། རོལ་ཆ་དེ་རིགས་ལ་ཕྲན་བུ་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་ཀྱི་མེད་དམ་སྙམ་བྱུང༌།

ཡང་རོལ་ཆ་རྣམས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཡན་ལག་ལྟ་བུ་ཡིན་ན་རྒྱ་མིའི་རོལ་ཆ་གཅིག་པུར་སྔས་བཅོལ་མི་དགོས་པར་དེང་དུས་འཛམ་གླིང་སྤྱིའི་རོལ་མོ་ཇི་ཙམ་ཡོད་པ་དེ་དག་བེད་སྤྱོད་བྱས་ནའང་འགྲིགས། དེ་མིན་རོལ་ཆ་གཞན་དག་མེད་པར་རྒྱ་མིའི་རོལ་ཆ་གཅིག་པུ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱིན་བསྡད་ན་ཕྲན་བུ་མ་བདེ་བ་ལྟ་བུ་ཞིག་མི་འདུག་གམ། དེ་ལས་ང་རང་ཚོས་བཟོས་པའི་རྔ་སྦུག་ཆེ་ཆུང་སྣ་ཚོགས་དང༌། སྒྲ་སྙན་སོགས་བེད་སྤྱོད་བྱས་ན་ཡག་པོ་མེད་དམ་སྙམ། ངོས་ནས་ད་ལྟ་འདིར་རོལ་ཆ་མཐོང་བ་ཡིན་སྟབས་འཕྲོས་བཤད་ཙམ་རེད།

ག༽ གཞིས་བཞུགས་ཀྱི་དཀའ་སྡུག་དང་། རྒྱ་ལག་གི་ཚེ་སྲོག

དེ་ནས་དེ་རིང་འདིར་རྒྱ་ཆེ་བ་ཞུ་རྒྱུ་མི་འདུག ཁ་སང་རྡོ་རྗེ་གླིང་ལ་ཞོགས་པ་འཚོགས་ཏེ་བསིལ་པོ་དང་དུས་ཚོད་ལྷོད་ལྷོད་བྱས་ཏེ་གནས་ལུགས་གང་ལ་གང་འཚམ་ཤོད་རྒྱུ་བྱུང༌། དེ་དག་རིམ་པས་ཡིག་ཐོག་ལ་ཕབ་སྟེ་ཁྱེད་རང་ཚོས་མཐོང་གི་རེད། དེར་བརྟེན་དེ་རིང་ཞིབ་ཕྲ་ཞུ་གིན་བསྡད་ན་ཉིས་ཟློས་འགོར་གཞི་མི་ཡོང་ངམ་བསམ་པ་འདུག

སྙིང་དོན་མདོར་བསྡུས་བཤད་ན། གང་ལྟར་ང་རང་ཚོས་སོ་སོའི་ལུང་པར་ཁྲིམས་མེད་ལུང་མེད་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱས་ཏེ་མིའི་ལུང་པར་གྱར་བ་མིན་ལ། རང་བཞིན་འབྱུང་བའི་གནོད་འཚེའི་རྐྱེན་གྱིས་མིའི་ལུང་པར་གྱར་བ་ཡང་མིན། ང་ཚོ་སོ་སོའི་ལུང་པར་སྟོབས་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོ་མེད་ཀྱང་སོ་སོ་རང་ཁ་རང་གསོ་བྱས་ཐོག ཁ་ཁུ་སིམ་པོའི་ངང་སྡོད་མཁན་གྱི་མི་རིགས་གཅིག་གི་སྟེང་དུ་ཐོབ་ཐང་དང༌། ཆོག་ཤེས་མེད་མཁན་གྱི་རྒྱ་མིས་སྲིད་དོན་གྱི་བཙན་དབང་དང༌། གདུག་རྩུབ་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ང་རང་ཚོ་མང་པོ་ཞིག་རང་གི་ལུང་པ་བྲལ་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་འདི་ཆགས་པ་རེད།

ང་རང་ཚོ་གཞན་ཡུལ་དུ་གྱར་ནས་རང་ཉིད་ཀྱི་ལུང་པར་བསྡད་མ་ཐུབ་པ་ཆགས་ན་ཡང༌། རྩ་བ་བོད་ནང་དུ་བདེ་སྡུག་མི་ལ་རན་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡོད་པའམ། ང་རང་ཚོའི་ལུང་པའི་ནང་མི་ལ་རན་ཚོད་དཔག་ཚོད་ཀྱིས་མིའི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་རྒྱུའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡོད་ན། ལྟ་རྒྱུ་གཅིག་ཡོད་ཀྱང་དེ་ཡང་མེད་ཅིང་། རྒྱ་མིས་ཁ་ནས་མཁས་པོ་སྙན་པོ་ཤ་སྟག་བཤད་དེ་ལོ་བཅུ་དྲུག་བསྐྱལ་ནས་དོན་དག་ཡང་སྙིང༌། བོད་པ་ཞེས་བརྗོད་སྐབས་རྒྱ་མིས་མཐོང་ཆུང་བྱེད་ས་དང༌། ཐུབ་ཚོད་ཤོད་ས། གཡོག་ལས་བསྐུལ་ས། ལག་རྩེད་རྩེད་སའི་གཞི་ཞིག་ཆགས་ནས་བསྡད་ཡོད།

ང་ཚོ་བོད་པ་ཇི་ཙམ་ཐབས་སྐྱོ་ཡང་མིག་དང༌། རྣ་བ་སོགས་དབང་པོ་ཆ་ཚང་ཡོད་པའི་མི་འདྲ་མཚུངས་ཡིན་པ་ལས། ང་ཚོ་མི་མི་འདྲ་བ་གང་ཡང་མ་རེད། མི་འདྲ་འདྲའི་མི་རིགས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་དབང་སྒྱུར་དང༌། ཐུབ་ཚོད་ཤོད་པ་འདི་ནད་མི་ཐེག་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་མ་རེད་དམ། འཛམ་གླིང་འདིའི་ཐོག་ཏུ་མི་རིགས་གཅིག་གིས་མི་རིགས་གཅིག་ལ་ཐུབ་ཚོད་བྱེད་པ་དེར་མི་ཚང་མས་མ་དགའ་བ་བྱེད་ས་དང༌། དངོས་གནས་དྲང་བདེན་གྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན་མ་འོས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་རེད། དེས་ན་ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ལ་མ་འོས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཐོག་ཏུ་བབས་ཏེ། ང་ཚོ་དཀའ་ངལ་ནང་ལྷུང་བ་དང༌། ལྷག་པར་དུ་བོད་ནང་གནས་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་དག་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཉིན་འཁྱོལ་ན་མཚན་མ་འཁྱོལ་བ་དང་། མཚན་འཁྱོལ་ན་ཉིན་མི་འཁྱོལ་བའི་དཀའ་ངལ་འོག་གནས་ཡོད།

ང་རང་ཚོ་འདི་ཁུལ་ལྟོ་ཆས་ཞིམ་མ་ཞིམ་དང༌། གྱོན་ཆས་བདེ་མ་བདེ་ལྟ་བུའི་ཡག་ཉེས་ཀྱི་སྐད་ཆ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་། བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་བོད་མི་ཚོས་གྲོད་ཁོག་འགྲང་མ་འགྲང་གི་བསམ་བློ་མ་གཏོགས། ལྟོ་ཞིམ་མ་ཞིམ་གྱི་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུ་བསྡད་མི་འདུག དེས་མ་ཚད་སོ་སོའི་ཚེ་སྲོག་ཀྱང་རང་ལག་ཏུ་མི་དབང་བར་དངངས་སྐྲག་བྱས་ཏེ་སྡོད་དགོས་པའི་ཐོག མཚན་མོ་ཉལ་བའི་ཚེ་དོ་ནུབ་སྒོ་རྡུང་མཁན་སུ་ཞིག་སླེབས་ཡོང་སྙམ་པའི་ཐེ་ཚོམ་དང་། དངངས་སྐྲག་འོག་ལ་སྡོད་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཆགས་ཏེ་བསྡད་ཡོད། བོད་ནང་གནས་ཚུལ་ངོ་མ་གང་ཞིག་ཡོད་མེད་ཇི་ལྟར་ཡང་། ང་ཚོ་གུང་བྲན་ལ་མི་དགའ་བ་དང༌། ང་ཚོ་རྒྱ་མིར་མི་དགའ་བའི་རྐྱེན་བྱས་ཏེ་གནས་ཚུལ་གང་སྡུག་སྡུག་ཅིག་དང༌། གང་ངན་ངན་བཤད་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མིན། ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་བསྡད་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་ཕྱོགས་ཚང་མ་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་དེ་དང་སྦྲེལ་ཏེ་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། ང་ཚོའི་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་དང༌། ལས་ཀ་བྱེད་ཕྱོགས་གང་ཅི་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་གནས་ཚུལ་ངོ་མ་དེ་ཧ་གོ་དོན་རྟོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བྱེད་དགོས་པ་ལས། བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ཧ་མ་གོ་བར་ང་ཚོས་ལས་ཀ་བྱེད་ཐབས་མེད་པར་བརྟེན། ང་ཚོས་ཐབས་དང་རྣམ་པ་མང་པོའི་ཐོག་ནས་བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་འཚོལ་སྒྲུབ་བྱེད་རྒྱུ་འདི་ང་ཚོའི་ལས་འགན་གཙོ་བོ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་གྱི་ཡོད།

ང༽ བོད་མིའི་དཀའ་སྡུག་དང་། འཛམ་གླིང་གི་ཤེས་རྟོགས།

བོད་ནང་གི་ས་ཁུལ་ཡས་མས་གང་ས་ནས་འབྱོར་བའི་གནས་ཚུལ་རྣམས་ཕྱོགས་བསྡོམས་བྱས་ན། བོད་ནང་ལ་བསྡད་པའི་བོད་རིགས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་དག་སྡུག་བསྔལ་དང་དངངས་སྐྲག་གི་འོག་ལ་བསྡད་པ་ལས། རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་བསྡད་དེ་བོད་མི་མང་ལ་དེ་སྔ་མེད་པའི་ཁེ་ཕན་གསར་པ་ཞིག་དང༌། དེ་སྔའི་གྲལ་རིམ་ལ་སོགས་པའི་བཙན་གནོན་དེ་དག་སེལ་ཏེ་མི་མང་ལ་ཁེ་ཕན་གསར་པ་ཐོབ་པ་ཞིག་རྩ་བ་ཉིད་ནས་བྱུང་མི་འདུག དེ་སྔ་ཞིང་བྲན་ལམ་ལུགས་ཀྱི་དུས་སྐབས་སུ། དཔོན་ངན་གཅིག་གིས་ཞིང་བྲན་མི་མང་ལ་གཉའ་གནོན་བཤུ་གཞོག་གཏོང་བའི་བྱེད་ཐབས་བརྗེས་ཏེ་དཔོན་པོ་གསར་པ་ཞིག་སླེབས་ནས་མིང་སྙན་པོ་བཏགས་པ་ལྟ་བུ་ལས། རྡོ་དོན་མིང་སྙན་པོ་ཇི་འདྲ་བཏགས་མིན་ཇི་ལྟར་ཡང་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་བོད་རིགས་མི་མང་དང༌། བོད་ལུང་པར་གཉའ་གནོན་བཤུ་གཞོག་གཏོང་མཁན་གསར་པ་ཞིག་ཆགས་ནས་བསྡད་ཡོད། བོད་ལུང་པའི་ནང་གི་ཐོན་སྐྱེད་དང༌། རྩ་བའི་བོད་ལུང་པའི་གནས་སྟངས་དགེ་བེད་རྣམས་རྒྱ་མིས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པ་དང༌། རྒྱ་མིའི་ཁེ་ཕན་ལ་ཕྱིན་པ་ལས། ང་ཚོ་བོད་ལུང་པའི་མི་དེ་དག་ལ་མིའི་འདུ་ཤེས་བྱས་ཏེ་ཤ་ཚའི་ཐོག་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་མི་འདུག ལོ་ ༡༦ ཕྱིན་པའི་རིང་ལ་བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཞིག་གི་འོག་དང༌། གནས་ཚུལ་ཐབས་སྡུག་པོའི་འོག་ཏུ་བསྡད་ཐག་ཆོད་རེད། དེར་བརྟེན་ང་རང་ཚོ་གཞན་ཡུལ་དུ་སྡོད་མཁན་ཚོས་བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་གཞི་ལ་བཞག་སྟེ་ལས་ཀ་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་འདུག

དེང་སང་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་ནང་ལ་བོད་ཟེར་བ་དེ་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་མཁན་ཞིག་ཆགས་ཡོད། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རྣམས་མགོན་མེད་སྐྱབས་མེད། མདོར་ན་སོ་སོའི་རང་སྲོག་ཀྱང་རང་ཉིད་ཀྱི་ལག་པར་མི་དབང་བའི་གནས་ཚུལ་ཐབས་སྡུག་འདི་འདྲར་གྱར་ཏེ་བསྡད་པའི་དུས་ཚོད་དེ་འདྲ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་པས། ང་ཚོ་སྐྱིད་སྐྱིད་གཏོང་བའི་དུས་ཚོད་མིན། དགའ་སྤྲོའི་གླུ་གཞས་བཏང་སྟེ་སྡོད་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་དེ་བས་མིན། ང་རང་ཚོ་སྲིད་དོན་གནས་ཚུལ་གྱིས་རྐྱེན་པའི་གཞན་ཡུལ་དུ་གྱར་བ་ཞིག་རེད། རང་གི་ལུང་པར་དཀའ་ངལ་གྱི་འོག་ལ་ལྷུང་བའི་བོད་མི་དེ་དག་བོད་དབུས་གཙང་ཁུལ་ལ་ཆ་བཞག་ན་ལོ་བཅུ་དྲུག་དང་། ཁམས་དང༌། ཨ་མདོའི་ཁུལ་ལ་ཆ་བཞག་ན་མི་ལོ་ཉི་ཤུ་ལྷག་གནས་ཚུལ་ཐབས་སྡུག་དེ་འདྲའི་འོག་ལ་བསྡད་དེ་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོའི་ངང་ལ་གྱར་བསྡད་ཡོད།

དེང་སྐབས་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་ཝི་ཏི་ནམ་དང༌། ཤར་དཀྱིལ་གྱི་ནང་ལ་དེང་སྐབས་མི་གཅིག་ཤི་ན་ད་ལྟ་ད་ལྟ་གསར་འགྱུར་བརྒྱུད་འཛམ་བུ་གླིང་གི་གོ་ཐོས་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད། ང་རང་ཚོ་བོད་ལུང་པའི་ནང་ལ་མི་གཅིག་གཉིས་ཀྱིས་མ་ཚད་མི་བརྒྱ་ཕྲག་ཤི་གི་ཡོད་པ་དང༌། ཤི་སྟངས་ཀྱང་འགའ་ཤས་ལྟོགས་ཤི་ཐེབས་པ་དང༌། ཁ་ཤས་ངལ་རྩོལ་བསྐུལ་འདེད་ཀྱི་འོག་ལ་ཤི་བ། འགའ་ཤས་བསྡེབས་གསོད་བྱས་པ་སོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ལོ་ ༡༦ ནས་ ༢༠ ཙམ་ཕྱིན་པའི་རིང་ལ་ཉིན་རེ་བཞིན་དུ་ཡོང་གི་ཡོད་ཀྱང་། ཝི་ཏི་ནམ་དང༌། ཤར་དཀྱིལ་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ལྟ་བུར་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་ཀྱི་མི་འདུག ང་ཚོ་བོད་མི་བརྒྱ་ཕྲག་དང་སྟོང་ཕྲག་ཤི་གི་ཡོད་ཀྱང་། ཤི་སོང་ཟེར་མཁན་མི་འདུག བོད་ལུང་པའི་ནང་གི་སྡུག་བསྔལ་དེ་ལོ་གཅིག་གཉིས་མིན་པར་ལོ་ཉི་ཤུ་ཙམ་གྱི་རིང་ལ་མྱོང་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་ཐབས་སྡུག་པོ་བྱུང་ནའང་། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་ངོ་ཐོག་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཤེས་མཁན་ཤིན་ཏུ་ཉུང་ཉུང་རེད། རྒྱུ་མཚན་དེ་རྣམས་ལ་བསམ་བློ་ཐོངས་དང༌། ང་ཚོ་ནད་མི་ཐེག་པའི་གནས་ཚུལ་མི་འདུག་གམ།

ང་རང་ཚོས་སོ་སོའི་ལུང་པར་མ་འོས་མ་འཚམས་པའི་ལས་ཀ་གང་ཞིག་བྱས་ཡོད་དམ། ང་ཚོས་རྒྱ་མིར་ཁོང་ཁྲོ་གང་ཞིག་བསླངས་ཡོད་དམ། ང་ཚོས་གང་ཡང་སློང་རྒྱུ་མ་བྱུང༌ལ། ང་རང་ཚོས་སུ་གཅིག་ལའང་གནོད་པའི་བསམ་བློ་བཏང་བ་མེད་ཀྱང་གནས་ཚུལ་འདི་འདྲར་གྱར་བ་རེད། གོང་དུ་ཕྲུ་གུ་ཚོར་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་བཞིན་ད་ལྟ་ང་ཚོ་འགྱེལ་ཏེ་ཤི་མིན་རོ་མིན་ཞིག་གི་སྒང་ལ་བསྡད་ཡོད་པས། འགྱེལ་ས་དེ་ནས་ཡར་ལངས་རྒྱུའི་བསམ་བློ་ཞིག་ང་ཚོས་ངེས་པར་དུ་གཏོང་དགོས་ཤིང་། དེ་ལྟར་གཏོང་བ་ལ་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་ལ། འོས་བབ་ཀྱང་རེད། ཏན་ཏན་ལངས་ཐུབ་ཀྱི་རེད།

ཅ༽ རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་དང་། སྒྲུབ་འོས་ཀྱི་རང་བཙན།

འདས་པའི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ནང་ལ་མཚོན་ན། བོད་རང་དབང་རང་བཙན་ཡིན་པ་དང་། གཙོ་ཆེ་ཤོས་ད་ལྟའི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཡིན་པས། ད་ལྟའི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་བསྡད་པའི་ཁེ་གྱོང་དེ་དང༌། བོད་ལུང་པ་རང་དབང་རང་ལག་ཏུ་ཡོད་པའི་ཁེ་གྱོང་གཉིས་བསྡུར་ན། ང་རང་ཚོ་སོ་སོའི་ལུང་པ་སོ་སོས་འཛིན་སྐྱོང་བྱས་པ་དེ་ཏན་ཏན་ང་ཚོར་ཁེ་ཕན་ཆེ་ཞིང༌། ང་ཚོར་གྱོང་གུད་ཉུང་བ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་སྟབས། བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དང༌། ང་རང་ཚོ་གཞན་ཡུལ་དུ་ཡོད་མཁན་ཚང་མས་ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་ཀྱི་མིན་ཞེས་སེམས་ཐག་བཅད་པ་རེད།

རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་བོད་རང་བཙན་གྱི་ཐོག་ལ་ང་ཚོས་འབད་རྩོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་ནི་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་དང༌། དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་འོས་པ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་བསམ་བློ་ཐོངས་དང༌། ང་ཚོས་བོད་རང་བཙན་སྒྲུབ་པ་དེ་འོས་པ་རེད་དམ་མ་རེད། མི་རིགས་གཅིག་གིས་མི་རིགས་གཅིག་མནན་པའི་མི་རིགས་དེ་བདེ་པོ་སྐྱིད་པོ་གཅིག་ཡོད་ན་ཡག་པོ་ཡིན་ནའང་། དེ་ལྟར་ལྟ་ཅི། མི་ལ་མིའི་འདུ་ཤེས་ཙམ་ཡང་མེད་པར་དངོས་གནས་དྲང་གནས་དུད་འགྲོར་བསྐུལ་འདེད་བྱེད་པ་ལྟ་བུ་འདི་ལྟར་འོས་པོ་རེད་དམ་མ་རེད། དེར་བརྟེན་བོད་རང་བཙན་སྒྲུབ་དགོས་པ་དེ་ང་ཚོའི་རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་ཡིན་ལ། ང་ཚོའི་རྩ་བའི་ལས་འགན་ཡང་དེ་རེད།

ཆ༽ རྒྱ་དམར་ནག་གཉིས་དང་། གཅིག་གྱུར་གྱི་སྡིག་ལག

རྒྱ་མི་གུང་བྲན་ཏང་ལ་ཆ་བཞག་ན་བོད་རྒྱ་འོག་ཡིན་ཟེར་བའི་ཐོག་ནས་བོད་དྲག་ཤུགས་ཀྱིས་མནན་ཏེ་བསྡད་ཡོད་ལ། དེ་མཚུངས་ཐའེ་ཝན་གོ་མིང་ཏང་ལ་ཆ་བཞག་ན། ང་ཚོ་ཕན་ཚུན་འཁྲུག་པ་རྒྱག་རེས་བྱས་པའི་དགྲ་མིན་ནའང་། སྲིད་དོན་གྱི་ཐོག་ནས་བོད་རྒྱ་མིའི་འོག་ཏུ་ཡིན་པའི་སྲིད་བྱུས་ཟིན་པ་རེད། བར་ལམ་ཐའེ་ཝན་གྱི་གནས་ཚུལ་འཛམ་གླིང་རྒྱལ་སྤྱིའི་གནས་སྟངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འགྱུར་བ་ཕྱིན་སྟབས། ཐའེ་ཝན་གྱི་འགོ་ཁྲིད་དང༌། ལས་བྱེད་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་སྐབས་དང་བསྟུན་པའི་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མེད་དམ་བསམ་སྟེ་ཐབས་ཤེས་གནད་དཀྲོལ་བྱས་ཀྱང་། གོ་མིང་ཏང་གིས་བོད་དོན་ཐོག་ལ་ལྟ་སྟངས་དེ་བོད་རྒྱ་འོག་ཡིན་པའི་ལྟ་སྟངས་དེ་ལས་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་དང་བསྟུན་པའི་བསྒྱུར་བཅོས་གང་ཡང་མི་འདུག དེར་བརྟེན་ཕར་ངོས་ཙམ་དེར་རྒྱ་མི་གུང་བྲན་པེ་ཅིང་གཞུང་དང༌། ཚུར་ཙམ་འདིར་ཐེ་པེའི་གཞུང་གཉིས་ཀ་ནས་བོད་རང་བཙན་གྱི་ངོས་ལེན་མེད་པར་བོད་རྒྱ་མིའི་འོག་ཡིན་ཞེས་རྒྱ་མིའི་སྡིག་ལག་ང་ཚོའི་སྒང་ལ་ཕྱོགས་གཉིས་ཀས་བརྐྱངས་པ་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པ་དེ་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་གསལ་པོ་ཤེས་དགོས་པ་ཡིན།

པེ་ཅིང་གཞུང་གིས་བཙན་བཟོས་བྱས་པ་དང༌། ཐེ་པེའི་གཞུང་གིས་བོད་རྒྱ་མིའི་འོག་ཏུ་འདོད་པའི་ངན་ཤེད་དེ་ད་དུང་འགྱུར་བ་མེད་པར་བསྡད་པ་དེ་ལ་ང་རང་ཚོ་ཚིག་ཟ་བྱ་དོན་མེད་ཀྱང༌། ང་རང་ཚོའི་ཐོབ་ཐང་དེ་ང་རང་ཚོས་རྩོད་དགོས་པར་བརྟེན། རྒྱ་མི་གཉིས་ཀའི་ལྟ་སྟངས་དེ་ལ་ང་ཚོས་ངེས་པར་དུ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་དང༌། དེ་ཤེས་དགོས་པ་རེད།

ང་རང་ཚོ་བོད་མིའི་ནང་ནས་རེ་ཟུང་ཐའེ་ཝན་གྱི་ནང་ལ་འགྲོ་མཁན་ཡོད། སྤྱིར་བཏང་སོ་སོ་སྒེར་གྱི་ངོ་ཤེས་ཐོག་ནས་ཕྱིན་པ་ལ་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་མེད་ཀྱང་། བོད་པའི་མིང་འཁྱེར་བ་དང་གཅིག ཡང་བོད་མི་མང་གི་ཚབ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་ན་དེ་དག་ནོར་འཁྲུལ་ཆེན་པོ་རེད། བདེན་མིན་ཇི་ལྟར་ཡང་གསར་འགྱུར་ནང་དུ་དེ་ལྟར་ཐོན་ཡོང་གི་འདུག ང་རང་ཚོ་རྩ་བའི་དོན་དག་ལ་གཏུགས་ཏེ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ལས། མི་རེ་ཟུང་གི་ངོ་ཤེས་མ་ཤེས་ཀྱི་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ནས་མིང་འཁྱེར་ཐུབ་ཐབས་གཅིག་དང༌། ཐག་གཅོད་ཐུབ་ཐབས་ནམ་ཡང་མེད། དེ་འཕྲོས་བཤད་ཡིན།

ཇ༽ དཔའ་ངར་ཅན་གྱི་མི་རིགས་དང་། སྙིང་སྟོབས་ཅན་གྱི་བོད་མི།

ང་རང་ཚོའི་རྩ་བའི་དམ་བཅའ་ནི་བོད་རང་བཙན་གྱི་དོན་ལ་འབད་རྩོལ་བྱེད་དགོས་པ་དེ་ཡིན། དེ་སྒྲུབ་འོས་ཡིན་པ་ནི་ད་ལྟ་ཞུས་པ་ལྟར་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཆགས་ཡོད་ལ། སྒྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ལ་ཡང་རྒྱུ་མཚན་མང་པོ་ཡོད། གཙོ་ཆེ་ཤོས་གཅིག་ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཟེར་བ་དེ་ཤིན་ཏུ་གྱོང་པོ་རེད། འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་ལ་བལྟས་ནའང་བོད་པ་ཟེར་བ་དེ་མི་རིགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་མེད་མཁན་དང༌། ཡར་ཐོན་གྱི་ངོ་བོ་མེད་མཁན་གྱི་མི་རིགས་ཤིག་རྩ་བ་ཉིད་ནས་རེད་མི་འདུག འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་ལ་གྱོང་པོ་ཡིན་མིན་ཇི་ལྟར་ཡང་། དེང་སྐབས་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་བལྟས་ན་ཡང་ང་ཚོ་བོད་པ་ཟེར་བ་དེར་གོ་སྐབས་ཤིག་བྱུང་ན་གང་ཡང་ལེ་ཐོགས་མེད་པར་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་འདུག སློབ་སྦྱོང་ལ་མཚོན་ན་ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་ཕྲུ་གུར་གོ་སྐབས་ཤིག་ཐོབ་སྐབས་སློབ་སྦྱོང་ཡག་པོ་བྱེད་ཐུབ་པ་མ་ཟད། འཛིན་གྲྭ་བགྲོད་ལུགས་དང༌། ཡིག་ཚད་ཀྱི་ཨང་གྲངས་འདྲ་མཚུངས་ལེན་ཐུབ་ཀྱི་འདུག

དེ་མཚུངས་ཚོང་འཁོས་ཀྱི་ལས་ཀ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་ན་སྤྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོར་ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་སྤྲང་པོ་ཁྱུ་གཅིག་ཡིན་ནའང༌། ད་ཆ་གཞན་ཡུལ་དུ་བལ་གོས་ཀྱི་ཚོང་དང་། ས་ཞིང་གི་ཚོང་ལྟ་བུ་བརྒྱབ་སྟེ། ཧ་ལམ་རྒྱ་གར་ལུང་པའི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་ཁག་ཏུ་བོད་པ་སླེབས་མ་མྱོང་བའི་ས་ཆ་མེད་པ་ལྟ་བུ་གང་སར་ཕྱིན་པ་སོགས་གང་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་ཐབས་ཤེས་དང་། ལས་ཀ་བྱས་ཏེ་ལོ་རེ་མི་སྡོད་པར་སྐྱིད་སྡུག་གི་ཕྲ་ཚུགས་འགྲོ་གི་འདུག ཧ་ལས་པའི་མགོ་ཐོན་པོ་དང༌། གྲུང་པོ་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་འདུག དེས་ན་ང་ཚོའི་མི་རིགས་དེ་འ་འུབ་མ་འདུས་པར་སྦོ་ལུག་སྟེ་སྡོད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་དེ་ལྟར་བྱེད་ཐུབ་ཐབས་མེད།

དེ་བཞིན་ཡུ་རོབ་ནང་ལའང་བོད་པ་གཞིས་ཆགས་བྱེད་མཁན་ཡོད་ལ། སྐད་དང་ཡི་གེ་ཤེས་མ་ཤེས་པ་དེ་རིགས་གོ་སྐབས་བྱུང་མིན་ནི་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་ཡིན་པ་ལས། ལག་ཤེས་ཀྱི་ལས་ཀའི་རིགས་དང༌། ལྟོ་གོས་ཐབས་འཚོལ་གྱི་ལས་ཀ་ཐོབ་ཐང་འདྲ་མཚུངས་སླེབས་སྐབས་བོད་པས་འདྲ་མཚུངས་བྱེད་ཐུབ་པས་མ་ཚད། ད་དུང་བོད་མི་རྣམས་ཁ་རྫུན་ལག་རྐུ་དང༌། གཡོ་ཟོལ་ཉུང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་སུད་སིའི་བཟོ་གྲྭ་ཆེན་པོ་དེ་རིགས་ཀྱིས་ལས་ཀ་དང་པོ་བསྐུལ་ས་དེ་སོ་སོའི་མི་རིགས་བྱས་ན་འོས་པ་རེད། སོ་སོའི་མི་རིགས་རེད། རིམ་པ་གཉིས་པ་དེ་བོད་པར་སྤྲད་དེ་ཨ་ཀྲ་ལི་མི་དང༌། སེ་པེ་ནི་ཤི་མི་དེ་ཚོའི་སྒང་ལ་བོད་པ་སླེབས་ཀྱི་འདུག

སྤྱིར་བཏང་གི་ཤེས་ཡོན་ཐོག་ནས་བྱས་ན་ང་ཚོ་བོད་པ་མཇུག་ལ་ལུས་པ་ལས་དྲག་པ་ཡོང་གི་མ་རེད། འོན་ཀྱང་མིའི་ཁྱད་ཆོས་ཡ་རབས་དང༌། དྲང་པོ་ཟེར་བ་དེ་རིན་ཐང་བྲལ་བའི་རྩ་བ་ཆེན་པོ་ཡིན་སྟབས། གདོང་ལྤགས་ཀྱི་ཚོས་གཞི་གང་ཞིག་ཡིན་རུང་མིའི་མི་གཤིས་ཀ་ཡ་རབས་ཀྱི་ཆ་ནས་བོད་མིས་རྫུན་མི་ཤོད་པ་དང༌། དྲང་པོ་དྲང་བཞག་བྱས་པའི་དབང་གིས་བཟོ་གྲྭའི་སྦྱིན་བདག་ཚོས་བོད་པར་ལས་ཀ་སྤྲོད་འདོད་བྱེད་པ་དང༌། མཇུག་གི་འགྲོ་སོང་སྐོར་དང༌། ལས་ཀ་ཇི་བྱས་ལས་ཐོ་སྤྲད་པར་ཡང་ཡིད་ཆེས་བློས་འགེལ་བྱེད་ཀྱི་འདུག་པ་དེ་དག་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་རེད། དེར་བརྟེན་ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་མི་ལ་གོ་སྐབས་བྱུང་ན་གང་ཞིག་ཡིན་ནའང་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད།

དེ་བཞིན་ང་ཚོ་བོད་པའི་མིས་འཁྲུག་པ་རྒྱག་དགོས་བྱུང་ན་ཡང་འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་བོད་མི་རིགས་ངོ་མཚར་ཆེན་པོའི་རིགས་ཤིག་ཡིན་པ་དང༌། ཉེ་བའི་ཆར་ ༡༩༥༤ ནས་ ༡༩༥༥ དུས་སུ་མདོ་སྟོད་སྨད་ཀྱི་ས་གནས་མང་པོ་དང༌། སྤྱི་ལོ་ ༡༩༥༧ ནས་ ༡༩༥༨ སྐབས་ལ་སྙེ་མོ་དང་ལྷོ་ཁ་ཁུལ་སོགས་ལ་རྒྱ་མིར་འཐབ་འཁྲུག་ལན་མང་བྱས་ཡོད་པས། རྩ་བའི་བོད་མི་རིགས་རང་ཉིད་སྙིང་སྟོབས་དང༌། སེམས་ཤུགས་ཡོད་པའི་དཔའ་ངར་ཅན་གྱི་མི་རིགས་ཤིག་ཆགས་ཡོད།

དེང་གི་དུས་སུ་ཡང་ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་དེ་ལས་སླ་པོར་གླགས་རྙེད་མ་ཐུབ་པར་རྒྱ་མིས་བོད་ཀྱི་ནང་ལ་དམག་མི་འབུམ་ཕྲག་དང་འབུམ་ཕྲག་བཏང་སྟེ་བོད་དབུས་གཙང་རྒྱ་ཁྱབ་ཡོངས་རྫོགས་གདུག་རྩུབ་ཆེན་པོའི་འོག་མནན་ཏེ་ལོ་བཅུ་དྲུག་ཕྱིན་པ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་རྒྱ་མིས་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ལ་དུས་རྟག་ཏུ་དོགས་ཟོན་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་དང༌། དེ་ལ་ཡིད་གཟབ་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་ཡོད། དཔེར་ན་བྷང་ལ་རྡེ་ཤིའི་གནས་ཚུལ་ལྷགས་སྐབས་རྒྱ་མིས་རང་གནོང་སྔོན་བསུས་བྱས་ཏེ་བྷང་ལ་རྡེ་ཤི་དང༌། བོད་པའི་གནས་ཚུལ་མཉམ་བསྲེས་ཀྱིས་སྐད་ཅོར་རྒྱག་པ་སོགས་ཁོང་ཟོན་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག

ཉ༽ བོད་སར་བཙན་འཛུལ་དང་། བོད་མིར་ཁོང་ཟོན།

དེ་མཚུངས་བོད་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ན་ ༡༩༥༩ ལོར་ཟིང་འཁྲུག་ལྷིང་འཇགས་གཏོང་སྐབས་རྒྱ་མིའི་དམག་མི་བོད་ལ་ཡོང་བ་དེ་དག་དེ་སྔ་ཀོ་རི་ཡར་ཨ་རི་དང་དམག་རྒྱག་མྱོང་ཡོད་པའི་དམག་སྡེ་ཡོང་བ་རེད་ཟེར་གྱི་འདུག རྒྱ་ནག་གི་དམག་མི་གསར་པ་དེ་དག་གིས་མི་འགྲིགས་པར་དམག་འཁྲུག་རང་ལ་ཉམས་མྱོང་ཡོད་མཁན་གྱི་དམག་མི་ཆེད་མངགས་ལྷ་སར་འོར་འདྲེན་བྱས་པ་དེ་དག་བོད་པར་རྒྱ་མིས་ལས་སླ་པོར་ལག་རྩེད་རྩེད་ཐུབ་རྒྱུ་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་མཐོང་གི་ཡོད་པའི་རྟགས་རེད། དེ་མཚུངས་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གཞན་དག་གཅིག་ལ། བོད་ནང་རྒྱ་མི་འོར་རྒྱུར་སྔོན་མ་ནས་ཐག་ཆོད་པའི་སྲིད་བྱུས་ཡིན་པ་དེ་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་རེད། སྔོན་མ་ང་ཚོ་རྒྱ་ནག་ཏུ་བསྐྱོད་སྐབས་སུ་ལེའུ་ཧྲའོ་ཅིས་བོད་ས་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་། རྒྱ་ནག་མི་མང་པོ་ཡིན་པས་རྒྱ་མི་དང་བོད་པ་ཚོང་རྒྱག་དགོས་ཞེས་གསུངས་སོང༌། མི་དང་ས་ཆ་ཚོང་བརྒྱབ་ན། རྒྱ་མི་བོད་ལ་འོར་རྒྱུ་ལས་བོད་པའི་ས་ཆ་རྒྱ་ནག་ལ་སྤོ་ཐབས་མེད་པ་གཞི་གྲུབ་པ་ལྟར་རེད། ཁོ་རང་ཚོར་རྩ་བའི་བསམ་བློ་དེ་འདྲ་ཡོད་པ་དེ་གཞིར་བཞག་གིས་ལས་དོན་ལག་ལེན་བསྟར་རྩིས་ཡོད་པ་རེད།

ཡིན་ན་ཡང་བོད་པའི་ས་ཆའི་སྒང་ནས་རྒྱ་མིར་དགའ་བསུ་ཞུ་གི་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་གྱིས་རྐྱེན་པས་ད་ལྟ་ཕན་ལ་ཨ་མདོ་ཁུལ་དང༌། ཁམས་ཁུལ་ལུང་ཚན་ཁ་ཤས་ནང་ལ་རྒྱ་མི་གཞིས་ཆགས་པ་གང་འཚམ་ཡོད་ཚོད་འདུག་ཀྱང་། བོད་དབུས་གཙང་ཁུལ་དང༌། སྟོད་ཁུལ་སོགས་བོད་ཀྱི་ནུབ་ཕྱོགས་ལ་རྒྱ་མིའི་གཞིས་ཆགས་ད་ལྟ་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག ད་དུང་ལྷ་ས་ཁུལ་ནས་རྒྱ་མི་སྐྲ་བཞར་མཁན་དང༌། ཟ་ཁང་ཆུང་ཆུང་འཛིན་མཁན་རྒྱ་མི་སླེབས་པ་དེ་དག་མར་ཕྱིར་འབུད་བྱེད་ཀྱི་འདུག དེ་གང་ཞིག་བྱས་ཏེ་བྱུང་བ་རེད། རྩ་བ་རྒྱ་མི་བོད་ནང་ལ་གཏོང་འདོད་ཡོད་པ་ཐག་ཆོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་རེད།

འོན་ཀྱང་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་བོད་ནང་རྒྱ་མི་གཞིས་ཆགས་པ་མི་གཏོང་བ་དང༌། ཡོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་གཞིས་ཆགས་ནས་ལྷིང་སྡོད་མི་ཐུབ་པ་དེ་གང་ཞིག་བྱས་པ་རེད་དམ། ཤར་ཀྲར་ཀི་སི་ཐན་ནང་རྒྱ་ནག་ལྷོ་ཕྱོགས་ནས་ཡོང་བའི་རྒྱ་མི་ཧ་ཅང་མང་པོ་སླེབས་ཡོད། ནང་སོག་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་རྒྱ་མི་དང་སོག་པོ་གཉིས་བསྡུར་ན་རྒྱ་མི་མང་བ་དང༌། སོག་པོ་ཉུང་བ་ཆགས་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང་བོད་པའི་ནང་ལ་རྒྱ་མི་སྡོད་མི་ཐུབ་པ་དེ་རྒྱ་མི་བོད་པར་ཤ་ཚ་བ་ག་ལ་ཡིན། ས་ཆུ་མ་འཕྲོད་པའི་དཀའ་ངལ་ནི། ཤར་ཀྲར་ཀི་སི་ཐན་དང༌། ནང་སོག་ལ་ཡང་འདྲ་མཚུངས་ཡོད་ཀྱང༌། བཙན་པོ་དབང་ཡོད་ཀྱི་བཀའ་བཏང་དུས་དེ་འདྲའི་ཀ་ཀོར་ཤོད་ས་མེད་པས་བོད་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་གཞིས་ཆགས་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡིན་ནའང་། དེ་ལྟར་མི་བྱེད་པར་ཁོང་ཟོན་བྱེད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ནམ། བོད་ལུང་པ་རྒྱ་མིས་ཁྱུར་མིད་བཏང་བ་རེད། འོན་ཀྱང་ད་ལྟ་འཕོ་བའི་ནང་ལ་འཇུ་མ་ཐུབ་པར་སྐྱུག་དགོས་པའི་ཉེན་ཁ་ཞིག་མཐོང་གི་ཡོད་པའི་རྟགས་མཚན་མ་ཡིན་ནམ། གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་འདི་དག་རྒྱ་མིས་ཛ་དྲག་པོ་དང་དོ་གལ་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། དེ་གང་གི་ཐོག་ནས་ཡོང་གི་ཡོད་ཅེ་ན། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་གཙོ་ཆེ་ཤོས་ནི་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་ཚོའི་སེམས་ཤུགས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་འགྲན་ཟླ་བྲལ་བའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་རེད།

ཏ༽ བོད་ཕྲུག་བཙན་ཁྲིད་དང་། གསོ་སྐྱོང་གི་གྲུབ་འབྲས།

བོད་རིགས་རྒན་པ་ཚོ་རྫོགས་འགྲོ་གི་ཡོད་ཀྱང༌། བོད་རིགས་གཞོན་སྐྱེས་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་སོ་སོ་སྒེར་གྱི་ལྟ་བ་དམར་པོའི་ལྟ་བའམ། སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་ལྟ་བ་ཇི་འདྲ་ཡིན་རུང༌། ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཡིན་བམས་པའི་བསམ་པ་དང༌། བོད་པ་ཡིན་བསམ་པའི་སེམས་ཤུགས་དེ་བཙན་དབང་གང་འདྲ་ཞིག་བྱས་ཀྱང་གཡོ་འགུལ་དང་སྒྱུར་བཅོས་མ་ཐེབས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡོད་པ་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་འདུག ང་རང་ཚོས་བསམ་བློ་ཐོངས་དང༌། སྤྱི་ལོ་ ༡༩༥༠ ནས་ ༡༩༥༡ ནས་ ༡༩༥༢ ནས་བོད་ཕྲུག་གཞོན་ནུ་མང་པོ་ཞིག་རྒྱ་ནག་ཏུ་དབོར་བ་དང་། ལྷག་དོན་ ༡༩༥༤ ཙམ་ནས་བོད་ཕྲུག་གྲལ་རིམ་གྱི་དབྱེ་བ་ཕྱེ་ནས་ངལ་རྩོལ་གྲལ་རིམ་གྱི་ཕྲུ་གུ་ཆེད་མངགས་འདེམས་སྒྲུག་བརྒྱབ་སྟེ་རྒྱ་ནག་ཏུ་དབོར་ཞིང་། པེ་ཅིང་ལ་ཡོད་པའི་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཡག་པོ་དེས་ཕན་མ་ཐོགས་པར། ཞན་ཡང་ས་ཁུལ་ལ་སློབ་གྲྭ་གསར་པ་ཞིག་བཙུགས་ཏེ་བོད་ཕྲུག་ལ་སློབ་གསོ་སྤྲད། རེ་བ་ཆེན་པོ་བརྒྱབ་པ་རེད། འོན་ཀྱང་བོད་པའི་ཕྲུག་གུའི་ནང་ནས་རྒྱ་མིའི་སྐུ་ཡི་སྐུ་ཚབ་དང་། གསུང་གི་གསུང་ཚབ་བྱེད་ཐུབ་མཁན་བོད་པ་གཞོན་ནུ་སུ་གཅིག་སྟོན་རྒྱུ་བྱུང་མེད། དེང་སྐབས་སྐད་གྲགས་ཆེ་ཤོས་ཨ་ལྕག་པ་སངས་ཟེར་བ་དེ་རེད། དེ་ནི་ཡོན་ཏན་དང༌། བསམ་བློའི་ཐོག་ནས་གཞི་རྩ་ཡོད་མཁན་ཞིག་རེད་མི་འདུག སྤྲེལ་ལད་ཚ་ཞིང་རང་སྟོབས་ཀྱི་བསམ་བློ་མེད་པའི་བུད་མེད་ཐེབས་ཆག་ཅིག་ཡིན་ཚོད་འདུག ང་ཕོད་ནི་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོའི་ལྟ་སྟངས་ནས་བྱས་ན་བོད་ལོག་སྤྱོད་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་གི་བཀའ་བློན་ཞིག་རེད།

དེ་མིན་བོད་མིའི་གྲས་ནས་རྒྱ་མིར་བློ་དཀར་པོ་དང༌། རྒྱ་མིའི་སྐུ་ཚབ་བྱེད་ཐུབ་མཁན། རྒྱ་མིས་བློས་འགེལ་ཐུབ་པའི་བོད་མི་གཅིག་ཀྱང་ཐོན་མི་འདུག དེ་བཞིན་བར་ལམ་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་དང༌། ཤེས་རིག་གསར་བརྗེ་ཚར་བའི་མཇུག་ལ་གསར་བརྗེ་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་ཞེས་པ་བཙུགས་པའི་ནང་གི་ཨུ་ཡོན་ཚང་མ་རྒྱ་མི་ཤ་སྟག་རེད། དེ་བཞིན་བོད་དབུས་གཙང་ཁུལ་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་ས་ཁུལ་ཚོ་ཁག་གང་འཚམ་ཞིག་ལ་ཆ་བགོས་བྱས་ཡོད་པ་དེ་དག་ནང་གི་ལྷན་ཁང་སོ་སོའི་འགོ་འཛིན་དང༌། དེ་འོག་གནད་གལ་ཆེ་བའི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚང་མ་རྒྱ་མི་རེད། གལ་ཆུང་རྩག་རྩིག་གི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་བོད་མི་གང་འཚམ་འདུག་པ་ལས། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ནས་དོན་དམ་བློས་འཁེལ་བའི་བོད་མི་རྡོག་པོ་གཅིག་ཀྱང་མི་འདུག ད་ཆ་སྤྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ནས་ཆ་བཞག་ན་ལོ་ ༡༦ ཕྱིན་པ་རེད། ༡༩༥༢ ནས་ ༡༩༥༣ ནས་ཆ་བཞག་ན་དེ་བས་ཀྱང་ལོ་མང་ཕྱིན་པ་རེད། འོན་ཀྱང་ངོ་ཐོག་བོད་མི་ཚོས་ཧ་ལས་པའི་མཁྲེགས་པོ་གཅིག་དང༌། གྱོང་པོ་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད་ཐག་ཆོད་རེད་འདུག

ཐ༽ སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་དགེ་མཚན་དང་། གོང་བུའི་ནུས་ཤུགས།

གཉིས་ནས་ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་ཡོད་པའི་བོད་མི་ཚོ་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཆགས་ཡོད། ང་ཚོ་མི་གྲངས་ཁྲི་བརྒྱད་དགུ་ཞིག་ལ་རྒྱ་མི་ཞེད་སྣང་བྱེད་དགོས་དོན་མེད། དཔེར་ན་ཤར་ཀྲར་ཀི་སི་ཐན་གྱི་བཙན་བྱོལ་བ་འབུམ་གཉིས་ལྷག་ཙམ་འདུག འོན་ཀྱང་ང་ཚོར་གོང་བུའི་ནུས་པ་ཞིག་དང༌། སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ནུས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེས་རྐྱེན་པས་རྒྱ་མིར་མི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཀྱི་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང་མི་མང་ཚོས་དགའ་པོ་བྱེད་ཡུལ་ཞིག་དང༌། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཟེར་དུས་བོད་པ་སྤྱིའི་སྤྱི་མི་ལྟ་བུའི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་གྱི་ཡོད་སྟབས། གནས་ཚུལ་དེའི་ཆ་ནས་གཞན་དག་ལྟ་ཅི། ང་ལུང་པ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་འགྲོ་བ་དང༌། ས་ཁུལ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་འགྲོ་བ་ཙམ་ལ་ཡང་རྒྱ་མིས་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག དེ་ནི་ངའི་གཟི་བརྗིད་གང་ཡང་མིན་ནའང་། ང་ཚོ་བོད་པ་སྤྱིའི་གོང་བུའི་ནུས་པ་དེའི་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་ཀྱི་ཡོད། བོད་ཕྱི་ནང་གཉིས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱ་མི་ནམ་དུ་ཡང་དོགས་ཟོན་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་འདུག དེས་ན་གཙོ་ཆེ་ཤོས་བོད་མིའི་ལྷག་བསམ་དང༌། སྙིང་སྟོབས་དེའི་ཐོག་ནས་ང་རང་ཚོར་རྒྱལ་ཁ་ལོན་གྱི་རེད་བསམ་པའི་ཡིད་ཆེས་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཡོད།

དེ་བཞིན་ང་ཚོ་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་འདི་ལུང་པ་གཅིག་ཁོ་ནའི་གནས་ཚུལ་ཆགས་ནས་ལུང་ཁུག་གཅིག་ནང་རང་བཞིན་སྣང་མེད་དུ་འཇོག་ཐུབ་ཐབས་མེད། དེང་སང་འཛམ་གླིང་ནང་རྒྱལ་སྤྱིའི་གནས་ཚུལ་འཕོ་འགྱུར་མང་པོ་འགྲོ་བཞིན་པ་རེད། གནས་ཚུལ་ཁ་ཤས་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ལ་འགལ་རྐྱེན་ལྟ་བུ་དང༌། གནས་ཚུལ་ལ་ལ་ང་ཚོ་བོད་པའི་མཐུན་རྐྱེན་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད། ཆ་སྙོམས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན་ང་ཚོ་བོད་པའི་དོན་དག་དེ་ཐབས་སྐྱོ་རུ་ནམ་ཡང་ཕྱིན་མེད། གནད་དོན་གལ་ཆེ་བ་གཅིག་ནི་རྒྱ་དཀར་ནག་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བར་ཐུག་ཡོད་ལ། ལྷག་པར་རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་ང་ཚོ་བོད་པའི་ཐོག་ལ་ཤ་ཚའི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྟངས་ནས་བཤད་ན་སྤྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོར་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་པ་ནས་བཟུང་སྟེ་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ང་ཚོ་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བའི་ཐོག་ལ་སྐུ་དྲིན་ཆེན་པོ་གནང་ཡོད། སྐབས་དེར་པཎྜི་ཏ་ནེཧ་རུ་བཞུགས་པའི་སྐབས་ལ་རེད། ནེཧ་རུས་དགོངས་བཞེས་གཏིང་ཟབ་གནང་སྟེ་སློབ་གྲྭ་ཁག་འདི་དག་དང༌། གཞིས་ཆགས་ཁག་འདི་ཙམ་བཙུགས་ཐུབ་པ་རེད། འདི་དག་རྒྱལ་ཁ་ཆེན་པོ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

དེ་ལྟར་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་ང་ཚོ་བོད་པར་ད་ལྟ་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་རོགས་རམ་བྱེད་ཐུབ་པའི་རིགས་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་གནང་ཡོད་ལ། ཁ་ཤས་ལག་ལེན་ལམ་འཕྲལ་བྱེད་མ་ཐུབ་པའི་རིགས་འཚབ་འཚུབ་སྟོང་བཤད་མི་བྱེད་པར་ལག་ལེན་ཐུབ་པའི་ཉི་མ་དེར་ཁ་ནས་གསལ་བསྒྲགས་བྱེད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་ལག་ལེན་དངོས་སུ་བཀལ་ཏེ་ཁ་ཚིག་ལག་པས་མནན་ཏེ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་ནི། བྷང་ལ་རྡེ་ཤིའི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ནས་ང་ཚོས་གསལ་པོ་མཐོང་ཡོད། དེར་བརྟེན་ད་ལྟའི་ཆར་སྲིད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་དེ་ཐ་དད་ཡིན་པ་ལས། རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་གཞི་རྩའི་ང་ཚོ་བོད་པའི་ཐོག་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་དང༌། ཤ་ཚ་རྣམ་དག་གནང་དང་གནང་བཞིན་པ་རེད།

གཉིས་ནས་རྒྱ་ནག་དང༌། ཨུ་རུ་སུའི་དབར་གྱི་འབྲེལ་བ་དང་། རྒྱ་ནག་དང༌ཨ་རི་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བ། རྒྱ་ནག་དང༌ཡུ་རོབ་དབར་གྱི་འབྲེལ་བ། ཨ་རི་དང༌རུ་སུའི་དབར་གྱི་འབྲེལ་བ་བཅས་དེ་དག་མང་པོ་ཞིག་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་བརྟེན་ཏེ་བསྡད་ཡོད། དེ་དག་གི་གནས་ཚུལ་ཕྱོགས་བསྡོམས་ཤིག་བྱས་ཀྱང༌། ང་ཚོ་བོད་པར་མཐུན་རྐྱེན་ཞན་དུ་གཏན་ནས་ཕྱིན་མེད། གཙོ་ཆེ་ཤོས་ནི་ང་རང་ཚོ་བོད་མིའི་སྙིང་སྟོབས་དང༌། སེམས་ཤུགས་ཡིན་ལ། བོད་མིའི་སྙིང་སྟོབས་དང༌། སེམས་ཤུགས་ད་ལྟ་ཞུས་པ་བཞིན་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ད་ཆ་ང་ཚོ་ལོ་བཅུ་ཕྲག་ཕྱིན་པའི་རྗེས་ལའང་བོད་པར་ཆེ་མཐོང་ཆུང་དུ་འགྲོ་བའི་ཚབ་ལ་ཆེ་མཐོང་ཆེ་རུ་ཕྱིན་ཡོད། རྩ་བ་ཐུག་ས་སོ་སོ་བོད་པའི་ལག་པར་ཐུག་ཡོད།

ད༽ མཐུན་ལམ་གོང་སྤེལ་དང་། གཅིག་གྱུར་ལ་ཤུགས་སྣོན།

ངས་རྒྱུན་དུ་བརྗོད་མུས་ལྟར་རང་ལ་རིན་ཐང་ཡོད་ན་གོང་ཐང་མིས་རྒྱག་གི་རེད། རང་ལ་རིན་ཐང་མེད་ན་མིས་མཐོང་ཆུང་བྱེད་ཀྱི་རེད། དེར་བརྟེན་གཙོ་ཆེ་ཤོས་ང་རང་ཚོའི་ལག་པར་ཐུག་ཡོད། བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་ནི་གོང་ཞུས་བཞིན་ཧ་ལས་པ་ཞིག་ཡོད་ལ། ང་རང་ཚོ་བོད་པ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་པ་རྣམས་ཀྱང་གང་ལེགས་ཡོད། ད་དུང་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་གྱི་ཐོག་ལ་ཤུགས་རྒྱག་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ང་རང་ཚོ་ནང་ཁུལ་འགྲིགས་མིན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཕྲན་བུ་ཡོང་ངེས་རེད་ལ། ལོ་བཅུ་དྲུག་རིང་ལ་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་ཡོད། དེ་དག་ཆུང་རྩག་རེད། བསམ་བློ་ཡག་པོ་ཐོངས་དང༌། ང་རང་ཚོ་ནང་ཁུལ་ལ་ཕྲན་བུ་སྐད་ཆ་འདྲ་མིན་ཡོང་གི་ཡོད་པ་འདི་དག་གི་རྩ་རྐྱེན་སྲིད་བྱུས་ཀྱི་རྩ་དོན་ལ་ཐུག་ནས་ཁ་ཤས་བོད་རང་བཙན་འདོད་མཁན་དང་། ཁ་ཤས་བོད་རང་བཙན་མི་འདོད་མཁན་དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་འགལ་ཟླ་བྱུང་ན། དེ་རྩ་བའི་དམིགས་ཡུལ་གྱི་ཐོག་ནས་ཐ་དད་ཆགས་པར་བརྟེན། དེའི་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། དེ་ལྟར་མིན་པར་ངོ་ཐོག་གི་གནས་ཚུལ་རྩད་གཅོད་བྱས་ན་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་ལེགས་ཉེས་དང༌། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་སྐད་ཆ་ཤོད་ལེགས་ཉེས་ཀྱི་ཐོག་ནས་དགའ་མིན་དགའ་མདོག་ཆགས་པ་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཕན་ཚུན་ལུང་ཚན་དང༌། ཤོག་འཐེན་བྱེད་རེས་བྱས་པ་དེ་རིགས་སྤྱི་དོན་གྱི་རྩ་བར་ཐུག་མེད། དེ་དག་སྐྱེ་དམན་མིག་སེར་ཚ་པོ་འགའ་ཞིག་གི་བྱེད་སྟངས་ལྟར་ཕྲན་བུ་ཙམ་མ་འགྲིག་པ་ལ་མིག་ཕྲ་པོ་དང་། ན་རྒྱུ་ཚ་རྒྱུའི་སྐད་ཆ་བཤད། ཁ་ལ་བདག་པོ་མ་བརྒྱབ་པར་གང་བྱུང་བཤད་པ། སྐད་ཆ་སྣོན་མ་བརྒྱབ་པ་སོགས་ཀྱི་དབང་གིས། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་མཐོང་ཕྱོགས་ཆགས་ཏེ་རྙོག་དྲ་ཡོང་མི་དགོས་པ་ཞིག་ལ་རྙོག་དྲ་ཡོང་གི་འདུག དེ་ལྟ་བུའི་དགའ་མིན་དགའ་མདོག་གི་གནས་ཚུལ་ཡོང་སྐབས་ཆེ་ས་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས། གཙོ་ཆེ་ཤོས་འགོ་ཁྲིད་མཁན་དང༌། ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོའི་ཐོག་ནས་སྤྱི་ཚུགས་ཟིན་པོ་བྱས་ཏེ་ལས་ཀ་བྱེད་ཡོད།

དེ་བཞིན་མི་མང་ཚོའི་ཐོག་ནས་ཡིན་ཀྱང་ད་ལྟ་བརྗོད་པ་བཞིན་གནས་ཚུལ་ཆེ་སར་ལྟ་དགོས་པ་ལས། ཆུང་རྩག་ལ་མགོ་འཁོར་རྒྱུ་མི་འདུག སྐད་ཆ་བདེན་མིན་གནས་ཚུལ་རྩད་གཅོད་མ་བྱས་པར་སྲང་ལམ་ཟེར་སྐད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཕྱིན་ན། རི་བོང་ཅལ་འདྲོག་གི་དཔེ་ལྟར་ཡོང་ངེས་རེད། དེ་འདྲ་བྱས་ན་དགོས་པ་མེད། གནས་ཚུལ་མགོ་འཚོས་པོ་དང༌། ཆེ་ས་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག ཆེ་ས་ནས་བསམ་བློ་བཏང་ན། ང་ཚོ་བོད་མི་ཁྲི་བརྒྱད་དགུ་ཞིག་གི་ནང་ལ་ངོ་ཐོག་རང་བོད་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་འདུག བོད་རང་བཙན་དགོས་པ་མི་འདུག ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་ཀྱི་ཡིན་ཟེར་མཁན་མི་གཅིག་ཀྱང་ཧ་ལམ་ཨེ་ཡོད། རྩ་བ་ནས་ཡོད་ཀྱི་མ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག བོད་པ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་འདོད་མེད་པའི་བསམ་བློ་ཞིག་ཡོད་ཕྱིན་ཆད་ལ། དམིགས་ཡུལ་དེའི་ཐོག་ནས་ང་ཚོ་གཅིག་གྱུར་ཡོང་མིན་ཐེ་ཚོམ་མེད། དེས་ན་ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་ཡོང་བར་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་དགོས། གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་ཡོང་བའི་འགལ་རྐྱེན་ཆོས་ལུགས་དང༌། ཆོལ་ཁའི་ཐོག་ནས་སྐད་ཆ་ཤོད་པ་དང༌། ཡང་མི་སྒེར་གྱི་དགའ་མིན་དགའ་མདོག་གི་ཐོག་ནས་ཤོད་པ་དེ་ཚོ་ཆུང་རྩག་རེད། མ་གཞི་དེང་སང་ཆོས་ལུགས་དང༌། ཆོལ་ཁའི་སྐད་ཆ་ཡང་ཕྲན་བུ་ཉུང་དུ་ཕྱིན་འདུག་པ་ཡག་པོ་རེད། ཚང་མས་བསམ་བློ་ཡག་པོ་གཏོང་དགོས།

ན༽ རྗེ་འབངས་གཅིག་སྒྲིལ་དང་། བོད་མིའི་ཆེ་མཐོང་།

དེང་སང་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་འདིའི་འགོ་ངོས་ནས་འཁྲིད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ནི་ད་ལྟ་གཏེ་པོའི་དཀྱིལ་གྱི་གཟུགས་བཟང་གི་དཔེ་ལྟར་སྤྱི་མོས་ཀྱི་མོས་པ་ཆེ་བ་དང༌། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་མིང་སྐམ་པོ་ཞིག་ཡོད་པའི་ཆ་ནས་ངོས་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལས། ང་འཇོན་དྲགས་པ་དང་། རྒོད་དྲགས་ཏེ་ལས་ཀ་བྱས་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད། སྒྲིག་འཛུགས་འདིའི་ཐོག་ནས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཆོས་ལུགས་དང༌། ཆོལ་ཁའི་དབྱེ་བ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད་པ་དང༌། ང་ཚོ་མི་ཉུང་ཤས་ཤིག་གིས་རང་དོན་ཁོག་ཏུ་བཅུག་སྟེ་སྤྱི་དོན་ཁ་ལ་འཁྱེར་བ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མིན། བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་དག་གི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དོན་ལ་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་ལས་ཀ་ངོ་ལྐོག་མེད་པ་ད་ཕན་ཡང་བྱས་པ་ཡིན་ལ། ད་དུང་ཡང་དེ་བཞིན་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན། ཁྱེད་རང་ཚོར་ངས་ཁུངས་སྐྱེལ་བྱས་ཏེ་ཤོད་དགོས་དོན་མི་འདུག ཡིན་ན་ཡང་གནས་ཚུལ་དེ་ལྟར་རེད།

ཁྱེད་རང་ཚང་མས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་བརྟག་དཔྱད་བཏང༌། བསམ་བློ་བཏང༌། རྩད་གཅོད་བྱས། མགོ་འཚོས་པོ་བྱས་ཏེ་དགེ་སྐྱོན་བལྟས་ན་གསལ་པོ་ཤེས་ཀྱི་རེད། རྩ་བ་ང་རང་ཚོ་བོད་རང་བཙན་གྱི་དོན་དག་འགྲུབ་དང་མ་འགྲུབ་ཟེར་བ་དེ་སོ་སོའི་ལག་པར་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་རེད། ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་བསྒྲིལ། སེམས་ཐག་བཅད། ཉོབ་སྣང་མི་བྱེད་པ། སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་བྱས་ཏེ་མུ་མཐུད་ནས་འབད་རྩོལ་ཞིག་བྱས་ན་མི་འགྲུབ་བསམ་པ་ཞིག་ཀྱང་ཏན་ཏན་འགྲུབ་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་རེད། སེམས་ཤུགས་ཆག་པ་དང་། སྒྱིད་ལུག་སྟེ་བསྡད་ན་འགྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡིན་ནའང་མ་འགྲུབ་ཡོང་གི་རེད། དེར་བརྟེན་དེང་གི་དུས་སུ་ང་ཚོ་སེམས་ཤུགས་ཆག་རྒྱུ་མི་འདུག སྔར་བཞིན་སེམས་ཤུགས་ཆེ་སྐྱེད་བྱེད་རོགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

༡༩༥༩ ལོ་ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་སླེབས་མ་སླེབས་སྐབས་སུ་ཀ་རྡོར་ཁུལ་ལ་བོད་པ་མང་པོ་སྔོན་ནས་ཡོད་མུས་རེད། ༡༩༥༩ ལོའི་གནས་ཚུལ་མ་བྱུང་གོང་ལ་བོད་པ་ཚོར་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་ལྟ་སྟངས་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ་དང་། ༡༩༥༩ ལོའི་རྗེས་ལ་ལྟ་སྟངས་གང་འདྲ་འདུག་གམ། དེ་ནས་ད་ལྟ་ ༡༩༧༥ ལ་མ་སླེབས་བར་དུ་གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་འདུག་གམ། ང་རང་ཚོ་བོད་པར་སྤྱིར་བཏང་གི་ལྟ་སྟངས་དེ་སྐྱོ་རུ་ཕྱིན་མེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོ་བགྲེས་པ་ཚོས་ཤེས་གསལ་རེད། སྐྱོ་རུ་འགྲོ་གི་འདུག་གམ་མི་འདུག ངོས་ནས་བལྟས་ན་སྐྱོ་རུ་ཕྱིན་མེད་པ་ལྟ་བུ་མཐོང་གི་འདུག དེ་ནི་ང་ཚོའི་གཟི་བརྗིད་རེད།

ང་ཚོ་ལོ་ ༡༦ ཕྱིན་པའི་རིང་ལ་ང་རང་ཚོ་རང་མགོ་མ་ཐོན་པར་ཁ་ཐབས་སྐྱོ་རུ་ཕྱིན་ན་མིས་མཐོང་དང༌ཆ་འཇོག་ག་ལ་བྱེད། ང་ཚོར་དངུལ་མེད་ལ། ང་ཚོར་དབང་ཆ་ནི་མེད། ང་ཚོར་ལུང་པ་ནི་མེད། སྤྲང་པོ་ཡུལ་གྱར་བ་ཞིག་ལ་སུས་ཆ་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་རེད་དམ། སུས་ལྟ་རྟོགས་བྱེད་ཀྱི་རེད་དམ། སུས་ཡིད་ཆེས་བྱེད་ཀྱི་རེད་དམ། ཡིན་ན་ཡང་ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་འདི་སྤྲེལ་ཚ་རུས་རྒྱུད་གཅིག་གྱུར་རླབས་ཆེན་ཕ་མེས་ཀྱི་བུ་བརྒྱུད་ཡིན་པས། ང་ཚོ་རང་གི་ལུང་པ་བྲལ་ཏེ་གཞན་ཡུལ་དུ་སྤྲང་པོ་ཁྱུ་གཅིག་ཏུ་གྱར་ན་ཡང༌། ལས་རྒྱུ་འབྲས་དང༌། དྲང་བདེན་གྱི་སེམས་ཤུགས་སྙིང་ལ་བཅངས། གོང་བུ་ཆིག་སྒྲིལ་གྱི་ལམ་ཕྱོགས་འདི་འདྲ་ཞིག་ལ་ཕྱིན་པའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་ད་ཆ་ལོ་བཅུ་དྲུག་ཕྱིན་པའི་རྗེས་ལ་ང་ཚོ་བོད་པར་མཐོང་དང་ཆ་འཇོག་ཆེ་རུ་ཕྱིན་པ་ལས་ཆུང་དུ་འགྲོ་གི་མི་འདུག དེ་ང་ཚོའི་གཟི་བརྗིད་རེད།

པ༽ རླབས་ཆེན་གྱི་སེམས་ཤུགས་དང་། གཟི་བརྗིད་ཀྱི་རྒྱལ་ཁ།

ལྔ་བཅུ་ང་དགུའི་ལོར་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་པའི་སྐབས་ང་ཚོ་ཚང་མ་ཁ་འཐོར་དགུ་འཐོར་ཕྱིན་པ་དང་། སོ་སོ་རང་མགོ་གང་ཐོན་ཕྱིན་ཏེ་གོང་བུའི་ནུས་པ་མེད་པ་ཆགས་ཏེ་བསྡད་ཡོད་ན། ད་ཆ་དེ་དུས་ཀྱི་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་འདི་ཚོའི་གྲས་རེད་ཅེས་རྒྱ་མ་བོད་འགའ་ཤས་ལ་མཛུབ་མོ་འཛུགས་རྒྱུ་ལས་མེད་པ་ཞིག་ཆགས་སྲིད་པ་ཡིན། དེ་ལྟར་ཆགས་ན་ད་གཟོད་བོད་པ་མི་གཅིག་འཁོར་ལོས་བརྫིས་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ཀྱང་ལྟ་མཁན་མེད་པ་དང་། བོད་པ་ཞིག་ལ་ཐུབ་ཚོད་དང༌། བཙན་དབང་བཤད་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ནའང་ལྟ་མཁན་དང་། སྐད་རྒྱག་ས་ཡོང་གི་མ་རེད་ལ། ཉན་མཁན་ཡང་ཡོང་གི་མ་རེད།

འདི་ལྟར་མིན་པར་ད་ལྟ་ལོ་ ༡༦ ཕྱིན་རྗེས་སུའང་ང་ཚོ་རྡོག་རྡོག་གི་རྣམ་པ་ཐོན་པ་འདི་ང་ཚོ་གོང་བུ་ཆིག་སྒྲིལ་དུ་བསྡད་པའི་འབྲས་བུ་རེད། བསམ་བློ་ཡག་པོ་ཞིག་ཐོངས་དང༌། འཕྲལ་སེལ་རྒྱ་གར་ནང་ཡོད་པའི་བཙན་བྱོལ་བ་ཁྲི་དྲུག་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པ་རྣམས་ལའང༌། ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཕན་གྱི་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པའི་ནང་བསྡད་ཡོད་པ་ལས་ང་ཚོ་བོད་ལུང་པར་བསྡད་མེད། ང་ཚོའི་གཞིས་ཆགས་ཁག་དེ་དག་རྒྱ་གར་ལུང་པའི་ནང་ལ་ཡོད།

དཔེར་ན། སྤྱིར་བཏང་འཛམ་གླིང་གི་ཁྲིམས་ཐོག་ནས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་དང༌། བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ངོས་ལེན་མེད། ང་ཚོར་མཚན་ཉིད་ཚང་བའི་གཞུང་དང༌། ངོས་ལེན་ཡོད་པའི་གཞུང་མེད་ན་ཡང༌། མཆོད་རྟེན་མགོ་མཇུག་ལོག་ཀྱང་བང་རིམ་སྐེད་པར་གནས། ཞེས་པའི་དཔེ་ལྟར་བོད་མི་འདུས་སྡོད་སྒྲིག་འཛུགས་རེ་རེའི་ནང་ལ་ཏཱ་ལའི་བླའི་སྐུ་ཚབ་རེ་དང༌། དེར་ང་ཚོ་བོད་པའི་ལས་ཁུངས་རེ་ཡོད། རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་བོད་གཞུང་ངོས་ལེན་མེད་ཀྱང༌། བོད་མིའི་ལས་དོན་བྱེད་སྐབས་ང་ཚོའི་ལས་བྱེད་ཚོར་ཆ་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དོན་སྙིང་ང་ཚོའི་གནས་སྟངས་ཡ་མཚན་ཞིག་གི་སྒང་ལ་བསྡད་ཡོད་པ་འདི་དག་རླབས་ཆེན་དང་། ང་ཚོའི་གཟི་བརྗིད་དང་ང་ཚོའི་རྒྱལ་ཁ་རེད། དེ་ལྟར་ཡོང་བའི་རྩ་བ་ད་ལྟ་ཞུས་པ་བཞིན་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་ལས། ང་མི་གཅིག་གི་ཐོག་ནས་རྣམ་དཔྱོད་བཏང་བ་གང་ཡང་མ་རེད། ད་དུང་ཡང་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་བྱེད་རོགས་ཞེས་སྙིང་པོ་ཟེར་རྒྱུ་དེ་ཡིན། ཚང་མ་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་བྱེད་དགོས། ལོ་ལྔ་དྲུག་བདུན་བརྒྱད་དང་། བཅུ་གྲངས་ནང་ཏན་ཏན་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་རེད། ཕར་ཕྱོགས་དེར་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོར་ལྟོས་དང༌། ༡༩༥༩ ལོ་རྒྱལ་སྲུང་བློན་ཆེན་བིང་དྷའི་ཧོ་གྲ་མ་འགྲིགས་བྱུང་བ་དེ་ནས་བཟུང་རྒྱ་ནག་གི་འགོ་ཁྲིད་ནང་ལ་ཁ་ཆག་སྣ་རལ་རྒྱུན་མ་ཆད་པ་བྱུང་ཡོད། རྒྱ་མིའི་ནང་གི་སྒྲིམ་གཞི་རྒྱུའི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་མུ་མཐུད་དེ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་ང་ཚོའི་མཐུན་རྐྱེན་རེད། རྡོ་དོན་ཡང་སྙིང་ཕྱི་ནང་གི་རྐྱེན་མང་པོ་ཞིག་ལ་བལྟས་ན། ང་ཚོ་བོད་པའི་དོན་དག་དེ་ལོ་རེ་ལོ་ལས་ལོ་རེ་རེ་བ་ཆེ་རུ་འགྲོ་གི་འདུག དེར་བརྟེན་ཚང་མས་ད་ཕན་སེམས་ཤུགས་ཆེ་ཐག་ཆོད་འཁྱེར་བ་རེད། ད་དུང་ཡིན་ཀྱང་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས་ཞེས་ངས་ཁྱེད་རང་ཚོར་གཞེན་སྐུལ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

ཕ༽ འབྱོར་སྔ་ཕྱི་དང་། ཤ་རུས་གཅིག་གྱུར།

དེ་ནས་ཀ་རྡོར་ཁུལ་ལ་བོད་མི་སྔོན་འབྱོར་མང་པོ་ཡོད་པ་རྣམས་རང་ཉིད་ཀྱི་ལྟོ་གོས་ཀྱི་ཕྲ་ཚུགས་ཏེ་ཡོད་པར་དགའ་པོ་འདུག ཁ་སང་ཁ་ཉིན་རྡོ་རྗེ་གླིང་དང༌། འདི་ཁུལ་ཡང་མང་པོ་ཐུག་བྱུང༌། ཁ་ཤས་ནི་ཕ་མེས་བོད་ནས་ཡིན་པ་དང་། ལ་ལ་ནི་སྐྱེས་ས་བོད་ནས་ཡིན་པ་ལ་བར་ལམ་རྒྱ་གར་དུ་སླེབས་ཏེ་ལོ་མང་ཕྱིན་པ། ལྟོ་གོས་སྲ་ཐག་ཐག་བྱས་པ་མང་པོ་ཐུག་བྱུང༌བས་ང་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཁོ་ཚོར་ཡང་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང༌། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རྣམས་གཞན་ཡུལ་དུ་གྱར་ཏེ་སྤྲང་པོ་ཁྱུ་གཅིག་འགྲོ་སྟངས་སྡོད་སྟངས་མ་ཤེས་པར་སྡོད་དགོས་པའི་དཀའ་ངལ་འདི་འདྲའི་སྐབས་སུ་ཁྱེད་རང་ཚོ་སོ་སོའི་གྲོད་ཁོག་སོ་སོས་འཚོ་སྟེ་སྲ་ཐག་ཐག་གི་བསྡད་པའི་མི་ཚང་གཅིག་ཡིན་ཀྱང་ང་ཚོ་ཁུར་ཡང་དུ་ཕྱིན་པ་ལྟ་བུར་ཕན་པོ་འདུག སེམས་ནང་དངོས་གནས་དྲང་གནས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་སྐྱེས་ཡོང་གི་འདུག སེམས་ནང་སྤོབས་པ་སྐྱེས་ཀྱི་འདུག ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང་ལ་དེ་རང་ཡིན།

རྩ་བ་ང་ཚོ་ཤ་རུས་གཅིག་གྱུར་གྱི་མི་ཞིག་ཡིན་སྟབས། ང་རང་ཚོ་ཤ་རུས་གཅིག་གྱུར་གྱི་ལར་ཞེན་དེ་མ་དོར་བ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ཐུག་སྐབས་སྤྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ཚུན་ཆད་ཀྱི་བཙན་བྱོལ་བ་ཡིན་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་སྔོན་འབྱོར་ཚོས་ཀྱང་སེམས་ཤུགས་དང༌། དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པར་དགའ་པོ་བྱུང༌། ང་ཚོ་འཕྲལ་སེལ་ལྟོ་གོས་ཀྱི་གནས་སྟངས་ཕྲན་བུ་མི་འདྲ་བ་ཡོད་ཀྱང་། རྩ་བའི་ཤ་རུས་གཅིག་གྱུར་གྱི་མི་ཞིག་ཡིན་པར་སོང་ཚང་མའི་སྙིང་སྟོབས་དང༌། སེམས་ཤུགས་ཆིག་སྒྲིལ་མུ་མཐུད་དེ་བྱེད་རོགས་ཞེས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

གཞན་དག་རྒྱ་ཆེ་བ་ཞུ་རྒྱུ་མི་འདུག གཙོ་ཆེ་ཤོས་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་ཧུར་ཐག་བྱེད་རྒྱུ་གཅིག་དང༌། དེ་ནས་ང་རང་ཚོ་ནང་ཁུལ་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་ཡོང་བ་གཅིག་དང༌། གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་ཡོང་བའི་ཆ་རྐྱེན་ལ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ཆུང་རྩག་ཐོག་ནས་དགའ་མིན་དགའ་མདོག་དང༌། ཤོག་ཤོག་བསྒྲིལ་རིགས་མ་བྱེད་རོགས་གྱིས། དེ་བྱབ་ཆུང་བ་རེད། དེ་ལྟར་གཏན་ནས་བྱེད་རྒྱུ་མི་འདུག ཆེ་སའི་ཐོག་ལ་བསམ་བློ་བཏང་ན་ང་ཚོ་མ་འགྲིགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡང་མེད། གཉིས་ལ་སྐད་ཆ་བདེན་མི་བདེན་རིགས་ལ་རི་བོང་ཅལ་འདྲོག་མ་བྱེད་རོགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན། དེ་མིན་གཞན་དག་རྒྱ་ཆེ་བ་ཞུ་རྒྱུ་མི་འདུག

བ༽ ངོས་འཛིན་གསལ་རྟོགས་དང་། བོད་རང་བཙན།

དེ་ནས་ང་ཚོས་ངོས་འཛིན་གསལ་པོ་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ལ། ང་ཚོས་བོད་རང་བཙན་ལ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པ་འདི་ང་ཚོས་དམར་པོའི་ལྟ་བར་ངོ་རྒོལ་བྱས་ཏེ་བོད་རང་བཙན་དགོས་ཞེས་བརྗོད་པ་མིན་ལ། ང་ཚོས་གསར་བརྗེར་ངོ་རྒོལ་བྱས་ཏེ་རང་བཙན་དགོས་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡང་མིན། ད་ལྟའི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་བོད་རྒྱ་མིའི་འོག་ཏུ་བསྡད་དེ་ང་ཚོར་ཁེ་ཕན་མེད་སྟབས་ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་ཀྱི་མིན་ཟེར་གྱི་ཡོད་པ་རེད། འདི་གསལ་པོར་ཤེས་དགོས་པ་གཅིག་རེད།

དེ་ནས་སོ་སོའི་རང་ཡུལ་དེ་སོ་སོའི་ལག་པར་སླེབས་པའི་མཇུག་ཏུ་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་སྟངས་གང་འདྲ་བྱེད་མིན་ང་རང་ཚོའི་ལག་པར་ཡོད། དེའི་ནང་ཚན་ནས་བོད་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་དག་གིས་ཐག་གཅོད་བྱེད་ཀྱི་རེད། གཙོ་ཆེ་བ་གཞིས་ལ་ཡོད་པའི་མི་མང་དེ་དག་དང༌། ང་རང་ཚོ་ཕན་ཚུན་གོ་བསྡུར། སྐད་ཆ་བཤད། གྲོས་བསྡུར་བྱས་པའི་ཐོག་ནས་ང་རང་ཚོ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་རན་པ། ང་རང་ཚོར་ཕུགས་ལ་དྲིན་ཆེ་བ། འཕྲལ་དུ་ཡིན་ཀྱང་ཚགས་ཚུད་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོང་བ་ལ། དམར་པོའི་རྒྱལ་ཁབ་ཆགས་དགོས་ཀྱི་ཨེ་འདུག སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཆགས་དགོས་ཀྱི་ཨེ་འདུག གང་འདྲ་ཞིག་ཆགས་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཀྱང་ང་རང་ཚོས་བསམ་བློ་བཏང༌། ང་རང་ཚོར་རན་པ་ཞིག་ང་རང་ཚོས་ཐག་གཅོད་བྱེད་རྒྱུ་ལས། ང་རང་ཚོས་དམར་པོར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་མེད་ལ། ང་ཚོས་ལམ་ལུགས་ཤིག་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱས་པ་ཡང་མིན། ང་ཚོས་ཆོས་གཅིག་པུའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་ཐོག་ནས་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡོད་ཀྱི་མིན་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡང་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མིན།

ང་ཚོ་མི་རིགས་གཅིག་གི་ཁེ་གྱོང་གི་དོན་དང༌། མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་ཁེ་གྱོང་དོན་ལ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། ང་ཚོའི་ལངས་ཕྱོགས་དང༌། ང་ཚོའི་ལྟ་བ་འཁྱེར་སྟངས་འདི་ཚང་མས་གསལ་པོ་ཤེས་དགོས་ཀྱི་འདུག ཡང་ཁ་ཤས་ཀྱིས་བོད་པ་ཆོས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལ། རྒྱ་མིས་ཆོས་མེད་པ་བཟོས་སྟབས་བོད་པས་རྒྱ་མིར་མ་དགའ་བ་བྱས་པ་རེད་ཅེས་ཟེར་གྱི་འདུག་པ་དེ་བྱབ་ཆུང་བ་ཡིན་པས་དེ་ལྟར་མིན། ཡང་ཁ་ཤས་ཀྱིས་བོད་པར་ཆོས་དད་ཡོད་པས་དམར་པོར་དགའ་གི་མེད། རྒྱ་མི་དམར་པོ་ཡིན་པར་སོང་རྒྱ་མིར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཟེར་བ་དེ་ཡང་མིན། གལ་ཏེ་ང་ཚོ་གོ་མིང་ཏང་གི་འོག་ལ་སྡོད་རྒྱུར་དགའ་མོས་ཡོད་ལ། གུང་བྲན་གྱི་འོག་ལ་སྡོད་རྒྱུར་ང་ཚོ་མ་དགའ་བ་ཡོད་ན། གོང་གི་གནས་ཚུལ་དེ་བཞིན་ཡིན་ངེས་ཀྱང་དེ་ཡང་མ་རེད། ད་ལྟ་ངོས་ནས་ཞུས་པ་བཞིན། རྒྱ་མི་གུང་བྲན་དང་། རྒྱ་མི་གོ་མིང་ཏང་གང་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་། གང་ལྟར་བོད་རྒྱ་འོག་རེད་ཅེས་པའི་ལྟ་བ་འཛིན་མཁན་ཞིག་དང༌། ཧམ་པ་ཤོད་མཁན་གྱི་མི་དེར་ང་ཚོ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། གནས་ཚུལ་འདི་ཚང་མས་གསལ་པོ་ཤེས་དགོས་པ་རེད།

མ༽ བལ་འབྲུག་གི་གནས་ཚུལ་དང་། སྔ་ཕྱིའི་ཡིན་ལུགས།

འདས་པའི་ལོའི་ནང༌། བོད་རང་བཙན་གྱི་དོན་དག་ནས་རྩིས་ན་དོན་དག་ཆུང་ཆུང་ཡིན་ན་ཡང་། བལ་ཡུལ་ནང་འཕྲལ་སེལ་ཁ་ཚ་བའི་གནས་ཚུལ་གཅིག་བྱུང་བ་རེད། དེ་བཞིན་འབྲུག་ནང་ལ་གནས་ཚུལ་གཅིག་བྱུང་བ་རེད། དུས་སྐབས་དེར་མི་ཚང་མའི་སེམས་ནང་ཕྲན་བུ་མ་བདེ་ཡོང་རྒྱུའི་གནས་ཚུལ་བྱུང་སོང༌། འབྲུག་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ལ་ཆ་མཚོན་ན། འབྲུག་རྒྱལ་པོ་ཞིང་གཤེགས་ཀྱིས་དབུ་འཁྲིད་པའི་འབྲུག་གཞུང་གི་ཐོག་ནས་དངོས་འབྲེལ་བོད་པར་ཤ་ཚ་བྱམས་གཟིགས་རྣམ་དག་གནང་སྟེ་བོད་མི་སྟོང་ཕྲག་བཞི་ཙམ་ཞིག་འབྲུག་ནང་བསྡད་ཡོད་པ་རེད། རྡོ་རྗེ་གདན་ལ་དུས་འཁོར་དབང་ཆེན་སྐབས་ལ་འབྲུག་ནས་བོད་པ་མང་པོ་སླེབས་པ་ཚོར་སྐད་ཆ་འདྲི་རྒྱུ་བྱུང༌། ཚང་མས་འབྲུག་ནང་བདེ་སྐྱིད་ཡག་པོ་ཡོད་ཅེས་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག རྒྱལ་པོ་ཞིང་གཤེགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་ཡིན་ལ། ད་ལྟའི་རྒྱལ་སྲས་ཀྱང་ཚུགས་ཆེན་པོ་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་ཚང་མས་བསྟོད་ར་གཏོང་མཁན་ཤ་སྟག་ལས་སྐད་རྒྱག་མཁན་སུ་གཅིག་མ་བྱུང༌། ཚང་མས་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག

དེ་འདྲའི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་འོག་ལ་བོད་མི་མཆོག་དམན་སུ་འདྲ་ཞིག་གིས་འབྲུག་རྒྱལ་པོའི་སྐུ་སྲོག་ལ་བདོ་བ་དང༌། འབྲུག་རྒྱལ་ཁབ་ལ་གནོད་པ་གཅིག་ང་ཚོ་བོད་མི་སུས་བྱེད་ཀྱི་རེད་དམ། བོད་མི་དྲག་ཞན་མཆོག་དམན་སུ་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་འབྲུག་རྒྱལ་འབངས་ལ་གནོད་འཚེའི་བསམ་པ་དང་སྦྱོར་བ་བསྟེན་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད། དེ་ནི་མེད་ཐག་ཆོད་ཡིན། གལ་ཏེ་བོད་མིའི་ཁྲོད་ནས་དེ་ལྟའི་བསམ་སྦྱོར་ངན་གཤོམས་བྱེད་མཁན་དངོས་གནས་ཡོད་ན་འབྲུག་གཞུང་གིས་བཀའ་དཔྱད་ནན་པོ་གང་འདྲ་ཞིག་གནང་རུང༌། ང་ཚོས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། རྒྱབ་སྐྱོར་ཞུ་རྒྱུ་ལས་གང་ཡང་བསྡད་མེད། འབྲུག་རྒྱལ་བློན་གྱི་ཐོག་ལ་ང་ཚོ་བསམ་འཆར་བྱས་ཏེ་བློ་ཕམ་སྟེ་སྡོད་དགོས་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད་པའི་སྐབས་སུ་གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཆགས་སོང༌། ང་ཚོར་ལམ་འགྲོ་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཆགས་པ་རེད།

ཡིན་ན་ཡང༌། འབྲུག་གཞུང་ལ་ང་རང་ཚོས་སྔ་ཕྱིའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ཡིན་ལུགས་མིན་ལུགས་སྐབས་དེ་ནས་བཟུང་ད་ལྟ་བར་མུ་མཐུད་དེ་ཞུས་པ་རེད། བདེན་པའི་གནས་ཚུལ་དེར་ང་ཚོ་གནོང་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། རྒྱབ་མདུན་ངོ་ལྐོག་བྱེད་དགོས་པའི་ལས་ཀ་ཏིལ་འབྲུ་ཙམ་མེད་སྟབས། ད་དུང་ཡིན་ནའང་ཞུ་ས་ཡོང་གི་རེད་སྙམ་པ་དང༌། རིམ་པས་གནས་ཚུལ་ཡག་པོ་ཆགས་ཀྱི་རེད་བསམ་པའི་ང་ལ་རེ་བ་ཡོད། གང་ལྟར་བར་ལམ་འབྲུག་གི་ནང་ལ་གནས་ཚུལ་བྱུང་བ་འདིས་རྐྱེན་པས་འབྲུག་པ་དང༌། བོད་པའི་དབར་མཐོང་ཕྱོགས་སྐྱེ་བ་ལྟ་བུ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་གཏན་ནས་མེད། ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་ཁྲོད་ནས་དེ་འདྲ་མ་བྱེད་རོགས་གྱིས། ཚང་མས་མ་དགའ་འཁོན་འཛིན་རིགས་མ་བྱེད་རོགས་ཞེས་ངོས་ནས་ཟེར་རྒྱུ་དེ་ཡིན།

ལྷག་དོན་ཀ་རྡོར་ཁུལ་འདི་འབྲུག་དང་ཕན་ཚུན་ས་མཚམས་འབྲེལ་བ་ཆགས་ཏེ་འགྲིམ་འགྲུལ་མང་པོ་ཡོང་གི་ཡོད་སྟབས་སེམས་ཀྱི་ནང་མ་བདེ་བའི་འཁོན་འཛིན་དང༌། བློ་བདེ་མ་བདེ་བྱས་ན་ཡག་པོ་མེད་ལ། དགོས་པ་ཡང་གཏན་ནས་མེད། ད་ལན་གྱི་གནས་ཚུལ་འདི་འཕྲལ་སེལ་གློ་བུར་གྱི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས་རྩ་བ་ང་ཚོ་བོད་འབྲུག་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་བཟང་པོ་དེ་ནམ་ཡང་འགྱུར་གྱི་མ་རེད་བསམ་པའི་ང་ལ་ཡིད་ཆེས་བརྟན་པོ་ཡོད།

དེ་ནས་བལ་ཡུལ་ནང་གི་གནས་ཚུལ་དེ་དེ་ལས་ཕྲན་བུ་གཞི་རྒྱ་ཆེ་བའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་རེད། བལ་ཡུལ་རྒྱལ་པོ་སྐུ་གཤེགས་དེ་དང༌། ད་ལྟའི་རྒྱལ་སྲས་གཉིས་ཀའི་ཐོག་ལ་རྒྱ་མིའི་ཤུགས་རྐྱེན་ཆེན་པོ་ཞིག་ཐེབས་པའི་དབང་གིས་སྐུ་ངལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆགས། གནས་ཚུལ་དེའི་འོག་ནས་བར་ལམ་འགྱུར་བ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཕྱིན་པ་ལས། རྩ་བ་བལ་ཡུལ་གཞུང་ནས་བོད་པར་ཤ་ཚ་བརླག་པ་དང༌། བོད་པ་སྤྱི་ཡོངས་ལ་བལ་ཡུལ་གཞུང་ནས་དགོངས་པ་འགལ་བ་ལྟ་བུ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད། དེར་བརྟེན་བལ་ཡུལ་ནང་གི་གནས་ཚུལ་དེ་ཡང་རིམ་པས་ཡག་པོ་ཞིག་ཆགས་ཐུབ་ཀྱི་རེད་བསམ་པའི་རེ་བ་རྒྱག་གི་ཡོད། ལམ་སང་ལམ་སང་ཐག་ཆོད་ཐུབ་ཀྱི་མི་འདུག་ཀྱང་། རིམ་པས་ཡག་པོ་ཆགས་ཀྱི་རེད་བསམ་པའི་རེ་བ་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མ་བློ་བདེ་པོ་བྱེད་རོགས་གྱིས།

ཙ༽ འབྲས་ལྗོངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དང་། བོད་རིགས་གཞིས་ཆགས།

དེ་བཞིན་འབྲས་ལྗོངས་ནས་བར་ལམ་འདིར་བོད་མི་གང་འཚམ་ཞིག་སླེབས་འདུག་པ་ཁྱེད་རང་ཚོ་བར་ལམ་ལམ་བཟོ་རྒྱུགས་པ་དང་། འགའ་ཞིག་གིས་ཇ་ཞིང་གི་ལས་ཀ་ལྟ་བུ་བྱེད་བཞིན་ཡོད་ཀྱང༌། དེ་ཙམ་གྱིས་ཕུགས་རེ་ཆེ་བ་ཞིག་མེད་པ་འདྲ་འདུག དེ་མིན་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་འཆར་གཞི་བརྟན་པོ་ཞིག་ཀྱང་གཏན་འཁེལ་མ་ཐུབ་པར་ད་ཕན་ལོ་མང་དཀའ་ངལ་ནང་སྡོད་དགོས་བྱུང་སོང་བ་དེར་ང་ཚོ་ཡང་བློ་གཡེང་ཆེན་པོ་འདུག རིམ་པས་རྒྱ་གར་གཞིས་ཆགས་ཁག་གི་ནང་ལ་ཁྱེད་རང་སོ་སོ་འགྲོ་འདོད་དང་། མོས་པ་ཡོད་ན་ཏན་ཏན་འགྲོ་ཐུབ་ཀྱི་རེད། བར་ལམ་ཁག་ཁ་ཤས་ཕྱིན་ཟིན་པ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ལོ་མང་ལམ་བཟོའི་དཀའ་ངལ་ངང་ལ་སྡོད་དགོས་བྱུང་བ་རེད། ད་དུང་ལམ་བཟོ་བྱས་ཏེ་སྡོད་མཁན་ཀུ་ལུ་ཁུལ་དུའང་སྟོང་ཕྲག་ཁ་ཤས་ཤིག་ཡོད། ལོ་མང་རིང་ལ་ལམ་བཟོར་དཀའ་ངལ་ཁག་པོ་བྱས་ཏེ་སྡོད་མཁན་ཚོར་ང་ཚོ་ཡིན་ནའང་གང་དྲག་བསམ་པ་དང༌། ཉི་མ་གཅིག་ཡིན་ནའང་སྔ་བ་གཅིག་གི་གཞིས་ཆགས་ཡག་པོ་གཅིག་བྱེད་ཐུབ་ན་བསམ་པའི་རེ་བ་དང༌། བསམ་བློ་དེ་འདྲ་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང་འཕྲལ་འཕྲལ་ལག་ལེན་འཁེལ་ཐུབ་པ་ཁག་པོ་འདུག དེས་ན་ད་ལྟ་བར་དུ་འགྱངས་པ་རེད། རྩ་བ་གཞིས་ཆགས་བྱས་པ་ཚོའི་གནས་སྟངས་དང༌། འཕྲལ་ཕུགས་རྒྱང་གསུམ་གྱི་དོན་ལ་ཕན་གནོད་གང་འདྲ་ཡོད་མེད་ཁྱེད་རང་ཚོས་གོ་ཐོས་ཡོང་གི་རེད། རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་གཞིས་ཆགས་ཁག་དེ་དག་བོད་པའི་ཤེས་རིག་གི་བསྟི་གནས་དང༌། མི་རིགས་ཀྱི་བསྟི་གནས། བོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་ཟིན་ཏེ་བོད་པའི་གྲོང་གསེབ་ལྟ་བུ་ཡག་པོ་ཆགས་ཡོད། རིམ་པས་གཞིས་ཆགས་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་འགྲོ་ཐུབ་ཀྱི་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་གཡེང་བ་མ་བྱེད་རོགས་གྱིས།

འཕྲལ་སེལ་འབྲས་ལྗོངས་ལ་སྡོད་རིང་ལའང་ཚུལ་མཐུན་གཟབ་གཟབ་བྱས་ཏེ་སྡོད་དགོས། བར་ལམ་འབྲས་ལྗོངས་ནང་ལ་གནས་ཚུལ་འགྱུར་བ་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་ཡོད། འབྲས་ལྗོངས་ཆོས་རྒྱལ་ལ་ཆ་བཞག་ན་ང་ཚོ་ལོ་མང་རིང་གི་ངོ་ཤེས་རྙིང་པ་རེད། ཚུར་ཙམ་འདིར་དེང་སྐབས་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གྱིས་སྲིད་གཞུང་ཞིག་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད། ང་ཚོ་བོད་མི་རྣམས་ནི་རང་གི་ལུང་པ་བྲལ་ནས་མིའི་ལུང་པར་གྱར་བ་ཞིག་ཡིན་པས། ལུང་པ་གཞན་དག་གི་སྲིད་དོན་ལ་བྱུས་གཏོགས་བྱེད་རྒྱུའི་སྤོབས་པ་གང་ཡང་མེད། གོང་ཞུས་བཞིན་ང་ཚོས་འབྲུག་གི་ནང་སྲིད་ལ་འབྲེལ་ལྷད་བྱེད་དོན་མེད་ལ། འབྲས་ལྗོངས་ནང་ལའང་དེ་བཞིན་ཡིན། ང་རང་ཚོ་བོད་མིའི་སྲིད་བྱུས་ནི་ཡུལ་ཆུ་བཏུང་ནས་ཡུལ་ཁྲིམས་འཁུར་ཏེ་སྡོད་རྒྱུ་དེ་རེད། འབྲས་ལྗོངས་གཞུང་གསར་པའི་ཐོག་ནས་བོད་མི་འགའ་ཤས་ཀྱིས་གང་བྱུང་མང་བྱུང་བྱེད་ཀྱི་འདུག་ཅེས་ང་ཚོར་ནན་པོ་གསུང་གི་འདུག ང་ཚོ་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་ཏེ་མིའི་ལུང་པར་གྱར་ཏེ་སྡོད་མཁན་ཞིག་གིས་ལུང་པ་གཞན་དག་ཞིག་གི་ནང་སྲིད་ལ་ང་ཚོས་བྱུས་གཏོགས་བྱེད་རྒྱུའི་སྤོབས་པ་མེད། ལར་ནས་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་པའི་ཉི་མ་དང་པོ་དེ་ནས་ཡུལ་ཆུ་བཏུང་ན་ཡུལ་ཁྲིམས་འཁུར་ཞེས་ང་ཚོ་བོད་པའི་གཏམ་དཔེར་ཡོད་པ་ལྟར། ང་ཚོའི་རྩ་བའི་སྲིད་བྱུས་གཅིག་པུ་མི་ས་ཁུལ་གང་དུ་བསྡད་ཡོད་ཀྱང་ས་ཁུལ་དེའི་ཁྲིམས་ཁུར་ཤེས་པ་བྱེད་དགོས་པ་དེ་ཡིན།

རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་སོགས་ལུང་པ་མངའ་སྡེ་འདྲ་མིན་གང་དུ་ཡིན་ཡང་ལུང་པ་དེ་གའི་གནས་ཚུལ་དང་བསྟུན་ཏེ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་སྟབས། འབྲས་ལྗོངས་ཁུལ་ཡོད་བོད་མི་རྣམས་ནས་ཀྱང༌། ལུང་པ་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་མཁན་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་དེའི་ཁྲིམས་ལུགས་དང་བསྟུན་ཏེ་འགྲོ་རྒྱུ་རེད་ཅེས་སྐབས་དེར་གསལ་པོ་ཞུ་རྒྱུ་བྱུང༌། སྲིད་དོན་གྱི་འཕོ་འགྱུར་འགྲོ་སྐབས་དོན་མེད་ང་ཚོ་དཀའ་ངལ་ནང་ཚུད་གྲབས་བྱེད་ཀྱི་འདུག་པས། ཁྱེད་ཚོས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་རོགས་གྱིས། གནས་ཚུལ་དེ་ཡིན། གཞན་ཞུ་རྒྱུ་མི་འདུག ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༥ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༢༤ ཉིན། བྷན་རྡ་ར་ནོར་རྒྱས་གླིང་གཞིས་ཆགས་སུ་མི་མང་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ཐོག་མའི་འཆར་གཞི་དང་། མཐའ་མའི་འགྱུར་བ།

ད་རེས་ང་ཚོའི་གཞིས་ཆགས་གྲ་འགྲིགས་རེས་ཡིན་སྟབས་མང་པོ་བཤད་དགོས་པ་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན། སྔར་ཡིན་ན་ཁྱེད་རང་ཚོ་མིའི་གདོང་ལ་བལྟས་ནས་བསམ་བློ་འཁོར་སྐབས་ཚ་བའི་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐབས་ཤིག་བྱུང་ན་བསམ་པ་དང༌། སྤྱིའི་ཆ་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་སྐབས་ས་ཆ་དྲག་པ་ཐོབ་རྒྱུ་ནི་ཤིན་ཏུ་དཀའ་བས། ས་ཆ་འདི་ཕྲན་བུ་བློས་མ་ཐོངས་པ་ཞིག་དང༌། ཐེ་ཚོམ། ཚོད་མ་ཐིག་པའི་ངང་ནས་བྷན་རྡ་ར་གཞིས་ཆགས་ཞེས་བརྗོད་སྐབས་སེམས་ནང་བློ་གཡེང་བྱས་ནས་སྡོད་དགོས་པ་ཞིག་ཡོད།

འོན་ཀྱང་ད་ཆ་ཁྱེད་རང་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོས་ཀྱང་གདེང་འཁེལ་པོའི་ཐོག་ནས་རིམ་པས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་རྒྱུའི་རྩ་བ་ཚུགས་ནས་ཡོད་ཟེར་བ་དང༌། མི་མང་རྣམས་ནས་ཀྱང་ད་ཆ་ཡག་ཐག་ཆོད་ཡོད། ན་ནིང་ལས་ད་ལོ་དྲག་པ་བྱུང་ཞེས་མི་ཚང་འགའ་ཤས་ཀྱི་ནང་ལ་འགྲོ་སྐབས་སྐད་ཆ་བྱུང༌། གཞིས་མིའི་ངོ་གདོང་གི་མདོག་ཀྱང་ཁུག་པ་སོགས་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག དེར་བརྟེན་ངོས་རང་ཡང་སེམས་ནང་བསིལ་སང་སང་ཆགས་ཏེ་ད་ཡིན་ན་བློས་འཁེལ་གྱི་འདུག གདེང་འཁེལ་གྱི་འདུག་བསམས་ནས་རྡོག་ཁྲེས་ཡང་དུ་ཕྱིན་པ་ལྟ་བུར་སེམས་སྐྱིད་པོ་བྱུང༌། འདྲ་ཆགས་ཆགས་མིན་པར་དངོས་གནས་སེམས་ཀྱི་གཏིང་ནས་དགའ་སྤྲོ་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

མིའི་འདོད་པར་མཐའ་མེད་པས། འགོ་སྟོད་ཁུལ་འདིར་ས་ཆ་ཨེ་ཀར་སྟོང་ཕྲག་གསུམ་བཞི་ཙམ་ཞིག་ང་ཚོར་ཐོབ་རྒྱུ་དང༌། བོད་མི་སྟོང་ཕྲག་གསུམ་བཞི་ཚུད་པའི་རེ་བ་བྱུང་བ་རེད། འོན་ཀྱང་སྐབས་དེར་ཚ་བའི་དཀའ་ངལ་སྡུག་སྐད་ཚ་ཐག་ཆོད་སྟབས། རྗེས་སུ་བོད་མི་གཞིས་ཆགས་ཁ་སྣོན་གཏོང་རྒྱུར་གཞིས་ཆགས་ལས་ཁུངས་ནས་བཀག་འགོག་བྱུང་ནས་བསྒྱུར་བཅོས་ཕྱིན་པ་རེད། ད་ཆ་ཚ་བའི་དཀའ་ངལ་གོམས། ཐོན་སྐྱེད་ཀྱང་གང་འཚམ་ཡོང་དུས་ས་ཆ་ཕངས་པོ་ཆགས་པ་རེད། འོན་ཀྱང་ད་ཆ་ཕངས་ཀྱང་བྱེད་ཐབས་མེད་པར་གྱུར་ཟིན་པ་རེད། གང་ལྟར་ད་ཆ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་ཁུལ་འདིར་བོད་མི་བརྒྱད་བརྒྱ་སྐོར་ཞིག་སྲ་ཐག་ཐག་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད། ད་ཆ་ལོ་རེ་ནས་ལོ་རེར་ལས་ཀའི་ཉམས་མྱོང་གསོག་གི་ཡོད་སྟབས་རིམ་པས་གནད་འགག་གང་ཡོད་ཤེས་ཤིང་། བྱེད་སྟངས་ཚོད་ཐིག་ནས་ཇེ་ལེགས་སུ་འགྲོ་ངེས་རེད། དེས་ན་ད་དུང་ལས་ཀ་འདིརིགས་ཐོག་ཏུ་ཚང་མས་ཧུར་བརྩོན་དང་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།

ད་ལྟའི་ཆར་སྨན་ཁང་གཅིག་དང༌། སློབ་གྲྭ་གཉིས་པོ་དེ་ད་ལྟ་ཚགས་ཚུད་པོ་བྱུང་མེད། ད་ཆ་རྩ་བའི་གཞིས་ཆགས་དངོས་གཞི་གཏན་འཇགས་སྲ་ཐག་ཐག་ཆགས་པར་བརྟེན་རོགས་རམ་བྱེད་མཁན་འདྲ་ཡོང་གི་རེད་ལ། རོགས་རམ་བྱེད་མཁན་ཡོང་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་གྲ་འགྲིགས་སུ་འགྲོ་གི་རེད། རྗེས་སུ་ཐེངས་གསུམ་པ་འདིར་ཡོང་སྐབས་ད་ལན་འདི་ལས་ཀྱང་ཡར་རྒྱས་མང་བ་དང༌། ཁྱེད་རང་ཚོའི་གདོང་གི་འཛུམ་བག་འདི་ལས་ལྷག་པ་བྱས་ནས་ང་ཚོ་ཐུག་འཕྲད་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན། ཚང་མས་གཟབ་གཟབ་བྱས། ཧུར་ཐག་གྱིས།

ཁ༽ འགོ་ཁྲིད་ཀྱི་ལམ་སྟོན་དང་། དམངས་ཀྱིས་ཤར་བསྐྱོད།

འདིར་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ལ་མཚོན་ན། མ་གཞི་གཞིས་སྒར་ཁད་འཆུད་ཅིག་གི་ནང་ལ་ལོ་སྦྲེལ་ནས་སྡོད་སྐབས་དཀའ་ངལ་ངེས་པར་ཡོང་ངེས་ཡིན། འོན་ཀྱང་དཀའ་ངལ་གང་ཆེ་ཞིག་ལ་ལས་ཀའི་བྱས་རྗེས་འདོན་ཐུབ་པ་བྱུང་ན། དེ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ངོམས་འོས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་སྟབས་དེ་ལ་ཞུམ་པ་མ་བྱས་པར། ད་ལྟ་ཕན་ལ་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་ལྟར་ད་དུང་ཡང་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། དེ་བཞིན་མི་མང་ཚོས་ཀྱང་འགོ་ཁྲིད་མཁན་གྱིས་ལམ་སྟོན་བྱས་པ་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཉན་འཇོག་ལེགས་པར་བྱས་ཐོག་སྤྱི་པའི་ལས་དོན་ཐོག་ཚང་མས་མཉམ་རུབ་ཀྱི་ནུས་པ་འདོན་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་གྲུབ་འབྲས་ཐོན་ཡོང་གི་རེད།

ཡང༌། ལས་བྱེད་པས་མ་དྲང་མ་འཐུས་པའི་སྐྱོན་དང་ནོར་འཁྲུལ་ཕྱོགས་རིས་བྱས་པ་དང་། དགོས་དབང་བྱས་པ་ལྟ་བུ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ནད་མི་ཐེག་པའི་གནས་ཚུལ་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་ཐོག་ནས་ཤོད་རྒྱུ་ཡོད་ན། དུས་དུས་ལ་གོང་རིམ་ལས་བྱེད་པ་དང༌། དེ་བཞིན་སྤྱི་འཐུས་གྲས་ཀྱང་ལྟ་སྐོར་ལ་ཡོང་གི་ཡོད་སྟབས། དེ་དག་ལ་བཤད་ན་ཡང་འགྲིགས། དཔེར་ན། ད་རེས་ཆ་བཞག་ན་ང་ཚོ་འདི་གར་སླེབས་པའི་སྐབས་འདིར་བཤད་ན་འགྲིགས་ལ། ངག་ཐོག་དང་ཡིག་ཐོག་གང་ནས་བཤད་ནའང་འགྲིགས། བཤད་ཆོག་གི་རེད། ང་ཚོས་འདིར་སྒྲིག་འཛུགས་བཟོས་ནས་ལས་ཀ་བྱས་དང་བྱེད་མུས་འདི་དག་དངོས་གནས་མི་མང་སྤྱིའི་དོན་དག་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་གི་ཡོད་པ་ལས། མི་ཉུང་ཤས་ཀྱི་རང་དོན་ཁོག་ཏུ་བཅུག་པའི་ལས་ཀའི་རིགས་དང༌། དགའ་ཉེ་ཕྱོགས་ལྷུང་ལྟ་བུའི་ལས་ཀ་ནམ་ཡང་བྱེད་ཀྱི་མེད། དངོས་གནས་རྒྱབ་མདུན་དང་། ངོ་ལྐོག་གང་དུ་ཡིན་ཀྱང་བསྟན་འཕེར་བ་ཞིག་དང༌། འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་འཕེར་བ་ཞིག་གི་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་སྟབས། སྦྱངས་བཤད་བཏང་ཆོག་གི་རེད། ད་ལྟ་ས་གནས་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོས་ཀྱང་གནད་དོན་འདི་གཞི་ལ་བཞག་པའི་ལས་ཀ་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་བྱེད་ཀྱི་རེད། གལ་ཏེ་ངེས་མེད་རེ་ཟུང་གིས་ཐོག་ནས་ནོར་འཁྲུལ་གྱི་ལས་ཀ་བྱས་ན། ཁྱེད་རང་ཚོས་སྐད་ཆ་ཤོད་པ་དང༌། རྒྱུ་མཚན་ཤོད་ས་ཡོད་པ་ལས། ཤོད་ས་མེད་པ་གཏན་ནས་མིན།

དེ་འདྲའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་ཕྱིན་ཆད་ལ་འགོ་ཁྲིད་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོས་ལམ་སྟོན། མཛུབ་སྟོན་བྱས་པ་དེའི་ཐོག་ལ་ཁྱོད་རང་ཚོས་ཤར་བསྐྱོད་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ལས་ཀ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ཀྱང༌། སྤྱིའི་ནུས་ཤུགས་སྟོན་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་དེ་གའི་ཚོད་ཀྱིས་ལག་རྗེས་ཐོན་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་རེད། དེར་བརྟེན་འདིར་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོས་ཧུར་ཐག་བྱས་ནས་འགོ་ཁྲིད་ཡོང་གི་རེད་ལ། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀྱང་དེའི་ཁ་ལ་ཉན་པོ་བྱས་ན་ཡག་པོ་ཡོང་གི་རེད།

དེ་ནས་གཞིས་སྒར་འདིའི་ནང་ལ་དེ་ཙམ་གྱི་མི་མང་པོ་མེད་ལ། ཡོད་པ་རྣམས་ཀྱང་ཁ་ཁུ་སིམ་པོ་བྱས་སྡོད་པ་ལས་བསམ་ཚུལ་འདྲ་མིན་གྱི་གནས་ཚུལ་མེད་པ་ནི་ཡག་པོ་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་རིགས་ནང་སྐབས་རེ་ཆོལ་ཁའི་འཐེར་འཁྱེར་དང༌། ཆོས་ལུགས་ཀྱི་འཐེན་འཁྱེར་ཕྲན་བུ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་ཁག་མེད། དེ་ཡོང་སྲིད་པ་ཞིག་རེད། ཡོང་སྲིད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ང་ཚོ་བོད་རིགས་ཀྱི་ནང་ལ་བྱུང་བ་ལས། ཡོང་མི་སྲིད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ང་ཚོར་བྱུང་བ་མིན། ཡིན་ནའང་དེ་རིགས་ང་ཚོར་མི་དགོས་པ་ཞིག་རང་རེད། དེ་འདྲའི་འཐེན་འཁྱེར་གྱི་སྐད་ཆ་བྱུང་ན་དེས་ཛ་དྲག་དང༌། ཐལ་ལུས་ཆེན་པོར་འགྲོ་གཞི་ལྟ་བུ་མེད་ཀྱང་། ནང་ཁུལ་གཅིག་གི་གཅིག་ལ་བློ་མི་བདེ་བ་དང༌། སེམས་མ་སྐྱིད་པ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་རེད། དེ་ཚོའི་གྲས་མི་དགོས་པ་རང་རེད།

ག༽ བལ་འབྲུག་གི་གནས་ཚུལ་དང་། རྒྱ་གཞུང་གི་ཤུགས་རྐྱེན།

ང་ཚོ་སྔོན་མ་ཐུག་ནས་ད་ལྟའི་བར་ལ་འབྲུག་གི་ནང་རྙོག་དྲ་ཞིག་དང༌། བལ་ཡུལ་ནང་ལ་རྙོག་ཁྲ་ཞིག་བྱུང་བ་རེད། དེ་ཚོའི་སྐོར་ཚང་མས་ལམ་ཙམ་ཧ་གོ་དོན་གསལ་རེད། འབྲུག་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ལ་མཚོན་ན། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་མཆོག་དམན་སུ་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་འབྲུག་གཞུང་འབངས་ལ་གནོད་འཚེའི་བསམ་སྦྱོར་ངན་གཤོམ་བྱེད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡང་མེད་ལ། ང་ཚོས་དེ་ལྟར་རྩ་བ་ཉིད་ནས་བྱས་ཡོད་པ་མ་རེད། འོན་ཀྱང་དོན་དག་མེད་པར་འབྲུག་གཞུང་ནས་ཐུགས་དོགས་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆགས་པ་དང་། ཐུགས་དོགས་ཆེན་པོ་ཆགས་པ་དེ་ལ་ཡིད་ཆེས་ཆེན་པོ་ཞིག་གནང༌། ཕར་རྒྱུ་རྐྱེན་སེལ་དཀྲོལ་ཇི་ཙམ་ཞུས་ཀྱང་གསན་དགོངས་མེད་པར་ཐུགས་ཡིད་མ་ཆེས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས་ནས། གནས་ཚུལ་ཐབས་སྡུག་པོ་འདི་བྱུང་བ་རེད།

ད་ཆ་འབྲུག་གཞུང་ནས་གསུངས་དོན་ལ། འབྲུག་ནང་ཡོད་པའི་བོད་མི་ཚོ་འབྲུག་མི་བྱེད་དགོས་ཞེས་དང༌། འབྲུག་ནང་བོད་མི་རྣམས་ད་ལྟའི་གཞིས་ཆགས་ཁག་ཏུ་མཉམ་རུབ་བསྡད་ན་འགྲིགས་མིན་ལ། འབྲུག་གི་གྲོང་གསེབ་ཁག་ནང་ཁ་བཀྲམས་ནས་སྡོད་དགོས་ཞེས་དང༌། ཕྱིན་ཆད་རྒྱ་གར་ནང་དང་འབྲེལ་བ་བྱས་ན་མི་འགྲིགས་ཞེས་སོགས་དེ་འདྲའི་བཀའ་མོལ་གནང་ནས་ད་ལྟ་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་ངང་ལ་བསྡད་ཡོད། འོན་ཀྱང་རིམ་པས་མཐའ་གསལ་མདོག་ཁ་པོ་རེད། གང་ཡང་བྱེད་ཀྱི་མ་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག

བལ་ཡུལ་ནང་གི་གནས་ཚུལ་དེ་ཕྲན་བུ་གཞི་རྒྱ་ཆེ་བ་ཞིག་རེད། དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་ད་ཕན་གནས་ཚུལ་རྙོག་དྲ་མང་པོ་ཞིག་བྱུང༌། ད་དུང་ཡང་ཐག་ཆོད་གཙང་མ་ཞིག་བྱུང་མེད། འོན་ཀྱང་རིམ་པས་འགྲིགས་འགྲོ་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག གང་ལྟར་ཕྱོགས་མང་པོ་ཞིག་ནས་བལྟས་ན། ད་ལྟ་འབྲུག་དང༌། བལ་ཡུལ་ནང་གི་གནས་ཚུལ་གཉིས་ཀ་རྒྱ་མིའི་ཐོག་ནས་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་གསལ་པོ་འདུག གནས་ཚུལ་འདི་རྣམས་འབྲུག་གཞུང་དང༌། བལ་ཡུལ་མི་མང་ཐབས་སྡུག་དྲགས་ནས་ང་ཚོར་གནས་ཚུལ་འདི་འདྲ་བྱུང་བ་ཞིག་མ་རེད། རྩ་བ་རྒྱ་མིའི་ཐོག་ནས་གཡོ་བྱུས་གཏིང་རིང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་ཡོང་བ་ཡིན་སྟབས། འདི་ལ་བློ་གཡེང་དང༌། སེམས་ཕམ་བྱེད་དགོས་དོན་མེད་པ་ཞིག་རེད།

ང༽ རྒྱ་དཀར་ནག་དང་། བོད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ།

བར་ལམ་བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན། སྔ་ལོ་ང་ཚོ་ཐུག་སྐབས་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་ལྟར་རེད། བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ཧ་ལས་པའི་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་དང་། ཧ་ལས་པ་ཞིག་ད་ལྟའང་མུ་མཐུད་ནས་ཡོད་དང་ཡོད་མུས་རེད། ཁོང་ཚོས་མི་རིགས་ཀྱི་ལ་ཞེན་མ་དོར་བའི་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒྱ་མིའི་ཐོག་ནས་བོད་དོན་ཟེར་བའི་གླེང་ཟུར་ཕྲ་མོ་ཙམ་ལངས་ནའང་དེ་རྡོག་རོལ་གཏོང་མ་ཐུབ་བར་ལམ་སེང་སྐྱག་གནོང་ངེས་ལེན་བྱས་ནས་སྐད་རྒྱག་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད།

བོད་མི་དམངས་ནས་རྒྱ་མིར་མི་དགའ་བའི་རྣམ་འགྱུར་ཤུགས་ཆེན་པོ་མེད་པ་དང༌། བོད་ནང་ལ་རྒྱ་མིས་རྐང་བརྐྱངས་ལག་བརྐྱངས་རང་འདོད་ལྟར་བྱས་ཆོག་པ། རྒྱ་མིས་གང་བཤད་དེ་ཉན་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ། བློས་གང་འཚམ་འཁེལ་ཐུབ་པ་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོད་ན། བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ལ་རྒྱ་མིས་འདི་འདྲའི་ཛ་དྲག་དང༌། ཞེ་བསུན་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་དོན་མེད། བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་དངོས་གནས་ཧ་ལས་པ་ཞིག་དང༌། འགྲན་ཟླ་བྲལ་བ་ཞིག་འདུག དེ་ཡང་བོད་མི་རྒན་གཞོན་ཐམས་ཅད་དང༌། ལྷག་པར་གཞོན་སྐྱེས་ཚོའི་ནང་ལ་སེམས་ཤུགས་ཆེ་ཐག་ཆོད་འདུག ཉིན་རེ་ཉིན་རེའི་ལྟོ་གོས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་དེ་བར་ལམ་ཞིག་ནས་ཕྲན་བུ་དྲག་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གནས་ཚུལ་གོ་རྒྱུ་འདུག

བོད་ཀྱི་ཕྱི་ལ་ང་ཚོའི་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་ཁྲི་བརྒྱད་དགུ་ཞིག་ཡོད་པའི་ནང་ནས། རྒྱ་གར་ནང་ཁྲི་བདུན་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པ་དང༌། བོད་མིའི་ཚོ་ཁག་ཆེ་ཤོས་ཡོད་ས་དེ་རྒྱ་གར་རེད། བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བའི་གཞུང་དང༌། སྤྱིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཡོད་ས་དེ་ཡང་རྒྱ་གར་རེད། དེ་བཞིན་ང་རང་ཚོའི་ཁྱིམ་མཚེས་རྒྱལ་ཁབ་ནང་ནས་སྟོབས་ཤུགས་ཆེ་ཤོས་དེ་ཡང་རྒྱ་གར་རེད། ཨེ་ཤ་ཡ་ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་ལུང་པའི་ནང་ནས་རྒྱ་མིར་དཔུང་པ་བརྡར་ན་བསམ་པའི་རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་རང་ཡོད་པ་དེ་རྒྱ་གར་རེད། གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་རྒྱ་གར་གལ་ཆེ་ཤོས་རེད། གལ་ཆེ་ཤོས་ཀྱི་ལུང་པ་རྒྱ་གར་ནས་ང་ཚོ་བོད་པའི་ཐོག་ལ་རྣམ་འགྱུར་གང་འདྲ་ཞིག་བསྟན་གྱི་ཡོད་དམ་ཟེར་ན། གནས་ཚུལ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། ང་ཚོ་བོད་མིའི་ཐོག་ལ་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་དོན་དམ་པའི་ཤ་ཚ་རྒྱབ་སྐྱོར་གྱི་རྣམ་འགྱུར་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་ཡོད།

ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ཨུ་རུ་སུའི་གནས་སྟངས་དེ་ཡང་བར་ལམ་འགྱུར་བ་ཕྱིན་ནས་བོད་པར་ཤ་ཚ་ཡོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་པ་དང༌། བོད་ཀྱི་ལྔ་བཅུ་ང་དགུའི་ཟིང་འཁྲུག་དེ་རྒྱ་མིའི་བཙན་དབང་མ་བཟོད་ནས་བོད་མི་མང་གིས་སྒེར་ལངས་བྱས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་རེད་ཅེས་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། རྒྱ་ནག་གི་གནས་ཚུལ་ལ་ཆ་བཞག་ན། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་དངོས་གནས་ལུང་པ་ཁོ་རང་ཆེ་ཐག་ཆོད་པ་ཡིན་སྟབས། སྟོབས་ཤུགས་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་དང༌། ཕྱོགས་འགའ་ཤས་ནས་བལྟ་སྐབས་རྒྱ་ཆེ་ཁུ་མ་འདུས་གཟི་བརྗིད་ཁོག་སྟོང་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད།

གང་ལྟར་གཙོ་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ཁོ་རང་ཚོ་ནང་ཁུལ་འགོ་ཁྲིད་མཁན་གྱི་མི་རྣམས་གཅིག་འོག་གཅིག་ལ་མ་འདུས་པའི་དཀའ་ངལ་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། ཀྲུའུ་ཨན་ལེན་ནི་འཆི་ལ་ཉེ་བ་དང༌། མའོ་ཙེ་ཏུང་ཡང་ཟླ་བ་ཁ་ཤས་ཀྱི་མི་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད། དེས་ན་མི་རྒན་པ་རྣམས་རྫོགས་པའི་རྗེས་ལ་གཞོན་སྐྱེས་ཀྱི་ནང་ནས་སྲ་ཐག་ཐག་ཅིག་ཡོང་ཐུབ་མིན་ཐེ་ཚོམ་རེད། དེས་ན་འགྱུར་བ་ལྟ་བུ་ཞིག་འགྲོ་གི་ཡོད་མེད་ཚོད་མ་ཐིག་པའི་གནས་ཚུལ་རེད། ང་རང་ཚོའི་བོད་དོན་ལ་ཡང་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུའི་རེ་བ་ཆེན་པོའི་ངང་ལ་བསྡད་ཡོད་པ་རེད། དེར་བརྟེན་ང་རང་ཚོ་བོད་རང་བཙན་གྱི་བདེན་པའི་ཉི་མ་དེ་ཤར་གྱི་རེད་བསམ་པའི་ཡིད་ཆེས་ཀྱི་སེམས་ཤུགས་དེ་མ་བརླག་པ་བྱེད་དགོས། དེའི་དོན་ལ་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༧ ཟླ་ ༢ ཚེས་ ༥ སྔ་དྲོར་ཝཱར་ཎའི་མཆོད་རྟེན་དྲུང་དུ་བྱང་ཆུབ་ལམ་སྒྲོན་གྱི་གསུང་ཆོས་ཀྱི་མཇུག་ཏུ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ཕན་ཚུན་རོགས་ཕན་དང་། དཀྲོག་གཏམ་ལ་གཟབ་ནན།

ད་ལྟ་འདི་ཡན་རྣམས་མི་ཡིན་པ་དང༌། ཆོས་པ་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་པ་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་ཚིག་འགའ་ཤས་ཤིག་བརྗོད་ན་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌། ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་ད་རེས་ས་ཆ་འདིར་ཐུག་སྟེ། རུབ་རུབ་ཅིག་བྱུང་བ་རེད། ངོས་རང་ཡང་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མ་དགའ་པོ་ཡོང་གི་རེད། གཙོ་ཆེ་ཤོས་ང་རང་ཚོ་དུས་རྒྱུན་གཏན་ནས་འཆམ་པོ་བྱེད་དགོས། འཆམ་པོ་བྱེད་རྒྱུ་ཟེར་བ་དེ་ཆོས་དང་མཐུན་པ་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་དོན་དག་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། ལུང་ཚན་གྱི་འཐེན་འཁྱེར་དང༌། ཆོས་ལུགས་ཀྱི་འཐེན་འཁྱེར་དེ་རིགས་མ་བྱེད་པར་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་རོགས་ཕན་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས།

ང་རང་ཚོ་རང་གི་ལུང་པ་དང་བྲལ་ཞིང་། གཞན་ཡུལ་དུ་གྱར་ཏེ་ངོ་ཤེས་པ་གནམ་དང་ས་མ་གཏོགས་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། དེའི་སྐབས་སུ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་རོགས་ཕན་ཡག་པོ་བྱེད་པ་དང་། མདོར་ན་མེ་འཁོར་དང༌སྣུམ་འཁོར་ནང་ལ་འགྲོ་སྐབས་ཚུན་ཆད་ལ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་རོགས་རམ་དང་། ཕན་སེམས་ཡག་པོ་བྱས་ན་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད། ང་རང་ཚོ་མཐུན་སྒྲིལ་དམ་ཚིག་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་ཟེར་བ་དེ་གལ་ཆེ་ཤོས་ཤིག་རེད། དེར་བརྟེན་ཚང་མས་མཐུན་པོ་བྱེད་དགོས་ལ། གང་བྱུང་ཟེར་སྐད་དཀྲོག་གཏམ་གྱི་རྗེས་སུ་མ་འབྲངས་བར་གནས་ཚུལ་འདྲ་མིན་ཤོད་མཁན་ད་བར་ང་ཚོ་ལོ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་རིང་ལ་མང་དུ་བྱུང་ཡོད། ད་དུང་ཡང་ཡོང་ངེས་རེད།

དེ་ལྟ་བུའི་དཀྲོག་གཏམ་ཡོང་སྐབས་གནས་ཚུལ་གང་ཡིན་རྩད་གཅོད་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས། ཁུངས་ཐུག་ས་གཅིག་ལ་རྩད་ཞིབ་བྱས་ནས་བདེན་པ་ཞིག་དང༌། ནད་མ་ཐེག་པ་ཞིག་འདུག་ན་རྒྱུ་མཚན་བཤད་ས་དང་། བདེ་སྡུག་བཤད་ས་ཡོད། རྩད་གཅོད་ཡག་པོ་མ་བྱས་པ་དང་། བདེན་པའི་དག་འབུད་བྱེད་སར་ཁུངས་ཡག་པོ་ཞིག་མ་བསྐྱལ་བ། སྐད་ཆ་ཕྱེད་བདེན་ཕྱེད་མི་བདེན་པའི་དཀྲོག་གཏམ་ཞིག་ཐོས་པ་བེད་སྤྱོད་བྱས་ནས་ཡས་འདྲ་འདུག མས་འདྲ་འདུག་ཟེར་ནས་བརྗོད་ན་ང་རང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ནང་ལ་བཟོད་མི་བདེ་ཞིང་། བག་མི་ཕེབས་པ། དམ་ཚིག་སེལ་ལྷད་ཡོང་མཁན། དམ་ཚིག་སེལ་ལྷད་བྱུང་བའི་རྐྱེན་བྱས་ནས་ང་ཚོ་རྡོག་མ་འགྲིལ་བ། གཅིག་གིས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པའི་སྐབས་ལ་གཅིག་གིས་ལྟད་མོ་བལྟས་ནས་བསྡད་པ་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་ཡོང་དུས་ཐབས་རྡུགས་ལ་བློ་ཕམ་པ། ང་རང་ཚོ་བོད་པ་མི་ཡུལ་རང་དབང་ལུང་པར་གྱར་ནས་བསྡད་པའི་མི་ཁྲི་བརྒྱད་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད།

དེང་སྐབས་འཕེལ་སྐྱེས་ཕྱིན་ཏེ་མི་འབུམ་ཐེར་གཅིག་ཙམ་ཞིག་ཕལ་ཆེར་ཡོད་པ་རེད། དེ་དག་ཇི་ཙམ་ཐབས་རྡུགས་ན་ཡང་རང་དབང་ལུང་པར་བསྡད་ཡོད། སོ་སོའི་དབུགས་གཏོང་ལེགས་ཉེས་དང༌། རྣམ་འགྱུར་བསྟན་ལེགས་ཉེས་ཀྱིས་སྲོག་ལ་ཉེན་ཁ་བྱེད་དགོས་པ་དེ་ང་ཚོར་གཏན་ནས་མེད་ཀྱང་། བོད་ལུང་པའི་ནང་ལ་ང་ཚོའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ས་ཡ་དྲུག་ཙམ་ཞིག་ཡོད་པ་ཁོང་ཚོ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་དབུགས་གཏོང་ལེགས་ཉེས་དང༌། རྣམ་འགྱུར་བསྟན་ལེགས་ཉེས་ལའང་ཉེན་ཁ་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་དུས་ད་ལྟ་ཡང་ཡོད་བཞིན་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས་འགྱུར་བ་ཕྱིན་མི་འདུག དེས་ན་ང་རང་ཚོ་སོ་སོ་ཁ་ཐུག་དེར་འགྲིགས་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་། ཕ་གིར་ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་རྩ་བའི་གནས་སྟངས་དེ་ལ་ཐབས་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་བསྡད་འདུག་གམ། དེ་དག་ང་ཚོས་མ་བརྗེད་པ་བྱེད་དགོས། སོ་སོ་འདིར་མིའི་ལུང་པར་ལྟོ་གོས་ཐབས་འཚོལ་འདྲ་བྱས་ནས་ཁུངས་འཁྱོལ་ཙམ་ཡོད་ཀྱང་དེས་འགྲིགས་ཀྱི་མེད། ང་རང་ཚོ་ཤ་རུས་གཅིག་གྱུར་གྱི་བོད་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་ཚོའི་ཁ་ཐབས་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་བསྡད་ཡོད་མེད་དྲན་པ་བྱེད་དགོས། ངས་རང་མགོ་གང་ཐོན་བྱས་ན་ལས་རྒྱུ་འབྲས་ལ་ལྟོས་ཀྱི་མ་རེད་བསམ་པ་དེ་མ་བརྗེད་པ་བྱེད་དགོས།

ཁ༽ བོད་མིའི་བདེ་སྐྱིད་དང་། རང་བཙན་འཐབ་རྩོད།

གལ་སྲིད་བོད་ནང་ལ་དངོས་གནས་གནས་ཚུལ་འགྱུར་བ་ཞིག་ཕྱིན་པ་དང་། བོད་ནང་ལ་བདེ་སྐྱིད་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང༌། རྒྱ་མིས་བོད་ལ་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་བྱམས་པོ་བྱས། དྲིལ་བསྒྲགས་བྱས་པ་ནང་བཞིན་དངོས་གནས་བོད་པར་མི་མཐོང་ཆ་འཇོག་བྱས། བོད་པ་ཡིན་ན་ཡང་རྒྱ་མིས་ང་ཚོར་དམིགས་བསལ་སྡང་པོ་གང་ཡང་བྱེད་ཀྱི་མི་འདུག ང་ཚོ་ལྟོ་གོས་ཀྱང་ཡག་ཐག་ཆོད་འདུག ད་ཕལ་ཆེར་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་པ་འདྲ་བསམ་པ་ཞིག་གི་བོད་མི་མང་མང་ཆེ་བ་དེ་དག་གིས་ང་ཚོ་སྐྱིད་ཐག་ཆོད་ཡོད་བསམ་པའི་བསམ་ཚུལ་ཞིག་བྱུང་ན། ང་ཚོ་རང་བཙན་ཐོག་ལ་སྐད་རྒྱག་གི་ཡང་མ་རེད་ལ། སྐད་བརྒྱབ་ནས་དགོས་པ་ཡང་མེད། ང་ཚོས་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་རྩ་བར་རྩོད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། རང་གིས་སྒྲུབ་མ་ཐུབ་པའི་བདེ་སྐྱིད་གཅིག་གཞན་གྱིས་སྤྲོད་མཁན་བྱུང་ན་དགོས་རྒྱུ་དེ་ཡིན་པས་ཁྱད་པར་གང་ཡང་མི་འདུག ང་རང་སྒེར་གྱི་ཆ་ནས་བསམ་བློ་བཏང་ན། རང་བཙན་ཞེས་བརྗོད་དུས་བདེ་སྐྱིད་ཅིག་གི་རྩ་བར་འབད་རྩོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལས། ང་ཚོས་རྩོད་པ་བཙུགས་ནས་ཤོད་ཀྱི་མེད།

རང་ཉིད་ལ་རང་བཙན་ཡོད་པ་ལས་ལྷག་ཙམ་ཞིག་གི་བདེ་སྐྱིད་ཡོད་ན། རང་བཙན་བཤད་དགོས་པ་གཏན་ནས་མི་འདུག ད་ཆ་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་ང་ཚོར་རང་བཙན་སྲིད་གཞུང་གི་རང་དབང་མེད་པའི་ཐོག་ལ་འཕྲལ་སེལ་ལྟོ་གོས་ཀྱི་ཐོག་ལ་ཡང་ལྟོ་ཕྱེད་འགྲང༌། གོས་ངན་པ་གྱོན་པ་མ་གཞི་ལས་ལྷན་པ་མང་བ་ཞིག་གྱོན་ནས་སྡོད་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་འདི་འདྲ་ཞིག་ཆགས་པའི་ཐབས་སྐྱོ་པོ་དང་། ལས་ཀ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་རྒྱ་རིགས་ལ་ལས་ཀ་ལེགས་པ་ཡོད་པ་དང་། ལས་ཀ་ལེགས་པ་དང༌། གནད་ཆེ་ས་ཞིག་ལ་རྒྱ་མི་རིགས་ཤ་སྟག་སླེབས་པ་མ་ཟད། སློབ་ཕྲུག་ཅིག་ཡིན་ནའང་རྒྱ་ཕྲུག་ཚོར་ལྟོ་གོས་ལེགས་ཤིང་། བོད་ཕྲུག་རྣམས་ལ་ལྟོ་ཆས་སྐྱོ་བ། སློབ་གྲྭ་ཐོན་རྗེས་བོད་ཕྲུག་ཚོར་ལས་ཀ་ཐོབ་དཀའ་བ་དང་། རྒྱ་ཕྲུག་ཚོར་ལས་ཀ་ཐོབ་སླ་བ། དེ་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་འོག་ལ་སྡོད་དགོས་སྟབས་བོད་ནང་མི་དེ་དག་ལྟོ་ཆས་ཟ་མཁན་ཞིག་དང༌། བསམ་བློ་གཏོང་ཤེས་མཁན་ཞིག་ཡིན་དུས་རྒྱ་མིས་ཁ་ནས་ཇི་ཙམ་མཁས་པོ་སྙན་པོ་བཤད་ན་ཡང་། ལག་ལེན་ངོ་མའི་ཐོག་ལ་ང་ཚོར་མི་རིགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཕྱེ་བ་མ་ཟད། ང་ཚོར་ཁྱད་གསོད་དང་མཐོང་ཆུང་བྱས་པར་བརྟེན། དེར་ནད་མི་ཐེག་པར་རང་རང་སོ་སོའི་སྒེར་གྱི་ལྟ་བ་ནང་པ་ཡིན་མིན་དང་། དམར་པོ་ཡིན་མིན་སོགས་མདོར་ན་རང་རང་སོ་སོའི་ལྟ་བ་གང་ཞིག་ཡིན་ཡང་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ཐོག་ལ་གཅིག་གྱུར་གྱི་དཀའ་ལས་རྒྱག་པ་དང་། འབད་རྩོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ། སྙིང་སྟོབས་ཞུམ་པ་མེད་པར་བསྡད་ཡོད་པ་རེད།

དེར་བརྟེན་ང་རང་ཚོ་གཞན་ཡུལ་དུ་སྡོད་མཁན་མི་འདི་དག་གིས་ཇི་སྲིད་བོད་ནང་གི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་དང་སྙིང་སྟོབས་འདི་མ་ཆག་པའི་རིང་ལ་ང་ཚོ་རང་དབང་ལུང་པར་ཡོད་པའི་མི་ཚོས་བརྗེད་ཐབས་གཏན་ནས་མེད། ང་ཚོས་འདི་བརྗེད་ན་ལས་རྒྱུ་འབྲས་ལ་མི་ལྟོས་ཤིང་། ཡ་རབས་གཞུང་བསྲང་གི་ཁྲིམས་ལའང་ལྟོས་ཐབས་མེད་པས། བོད་ནང་གི་རྒྱ་ཆེ་མི་མང་གི་སྙིང་སྟོབས་དེ་མ་བརྗེད་པར་བྱས་ཏེ། ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས་གྱིས།

ད་ཕན་ལོ་བཅོ་བརྒྱད་བཅུ་དགུ་ཞིག་གི་རིང་ལ་ང་ཚོ་གཞན་ཡུལ་དུ་གྱར་ཏེ། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བལྟས་ན་ང་ཚོ་འ་འུབ་མ་འདུས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་རེད། འོན་ཀྱང་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་འདྲ་འདྲའི་ནང་ནས་མི་འདྲ་ཙམ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་ལ། ད་ལྟ་བར་དུ་མཆོད་རྟེན་མགོ་མཇུག་ལོག་ཀྱང་བང་རིམ་སྐེད་པར་གནས། ཟེར་བ་བཞིན་ཡོད་པ་དང༌། ཕར་ཙམ་དེར་རྒྱ་མིར་ཆ་བཞག་ན་དུས་གཏན་དུ་བོད་ཅེས་བརྗོད་སྐབས་ཟོན་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་དང་། དྲན་ཤེས་བརྟེན་དགོས་པ་ཞིག་ད་དུང་ཡང་ཆགས་ཀྱི་ཡོད། དེ་ནི་ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་འདི་གྱོང་པོ་དང༌། རླབས་ཆེན་པོ། བསྲེག་གཏུབ་འཕེར་བ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས་བྱུང་བ་རེད། དེ་ནི་ང་ཚོ་མི་མང་བའི་ཆ་ནས་མིན་ལ། ང་ཚོའི་ལུང་པ་གཞི་རྒྱ་ཆེ་དྲགས་པ་གཅིག་པུས་ཀྱང་མིན། ང་ཚོ་མི་རིགས་འདི་ཧ་ཅང་གི་བསྲེག་གཏུབ་འཕེར་བ་གཅིག་གི་གྱོང་པོ་ཡོད་པས་ན། རྒྱ་མིས་བོད་ཟས་ཏེ་ཁ་ནས་ཁྱུར་མིད་བཏང་ཚར་ནའང་འཇུ་ཐུབ་མེད། འཇུ་མ་ཐུབ་པ་དེ་སྐྱུག་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་ཞིག་ང་ཚོས་བྱེད་དགོས་ལ། བྱེད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཀྱང་ང་ཚོར་ཡོད། དེར་བརྟེན་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས་ལ། སྙིང་ལ་རུས་པ་བཅུག་ནས་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་བྱེད་དགོས་རེད།

ག༽ བལ་འབྲུག་གི་གནས་ཚུལ་དང་། ཐུགས་དོགས་གཙང་སེལ།

བར་ལམ་བལ་ཡུལ་ནང་དང༌། འབྲུག་ནང་ལ་ང་ཚོར་མ་ཉེས་ཁ་གཡོག་གི་གནས་ཚུལ་ཁ་ཤས་བྱུང་བ་རེད། ཡོང་གི་མ་རེད་བསམ་པ་ཞིག་ནས་དེ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་བ་བློ་ཕམ་པོ་ཡིན་ནའང་། གནད་འགག་གང་ཡང་མེད། བལ་ཡུལ་ནང་གི་གནས་ཚུལ་དཀའ་ངལ་དེ་དག་རིམ་པས་སེལ་མདོག་ཁ་པོ་རེད། དེ་བཞིན་འབྲུག་གཞུང་འབངས་ཀྱི་ཐོག་ལ་གནོད་གཞིའི་བསམ་པ་དང་སྦྱོར་བ་ངན་པ་ཞིག་ང་ཚོས་བྱས་ཡོད་ན་སྡིག་བསགས་རང་འཁུར་རེད། བཤགས་པ་དང་སྡོམ་པ་གང་ཞིག་ཞུ་དགོས་ཡོད་ཀྱང་ཞུས་ཆོག་གི་རེད། རང་གིས་ནོར་འཁྲུལ་བྱས་པའི་རྗེས་སུ་དེར་ང་ཚོ་ངོ་ཚ་རྒྱུ་དང་སྤམ་ཤོར་དགོས་དོན་མེད། ཡིན་ན་ཡང་ང་རང་ཚོས་དེ་འདྲ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་བྱས་ཡོད་པ་མ་རེད།

བོད་ལུང་པའི་དོན་དག་ལ་བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་སྒྲུབ་རྒྱུ་སོགས་ནི་ང་རང་ཚོ་རང་དོན་ལ་ཐུག་པའི་ཆ་ནས་བྱུང་བ་ལས། ང་ཚོས་འབྲུག་གཞུང་འབངས་ལ་བསམ་སྦྱོར་ངན་པ་བསྟེན་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡང་མེད། ད་དུང་འབྲུག་གཞུང་འབངས་ནས་ང་ཚོར་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་ས་ཆ་རོགས་རམ་གནང༌བ་དང་། མཐུན་རྐྱེན་རོགས་རམ་གནང༌བ། གང་ཅིའི་ཐོག་ལ་གཟིགས་རྟོགས་ཆེན་པོ་གནང་བ་འདི་དག་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་ཡིན་བསམས་ནས་འབྲུག་ནང་ཡོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་གཙོས་བོད་པ་ཚང་མས་བཀའ་དྲིན་རྗེས་དྲན་གྱི་སེམས་ཤུགས་ཡོད་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་དུས་ཚོད་ལ་དཔེ་མ་སྲིད་པའི་ཁྱད་མཚར་འདི་ཆགས་པ་ལས། ང་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་དེ་ལྟའི་བསམ་སྦྱོར་ངན་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་བྱུང་བས་ན་ཐབས་རྡུགས་པོ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་ང་རང་ཚོའི་དཔེ་ལ་ཡོད་པ་ནང་བཞིན་ཉི་མ་སྤྲིན་པའི་འོག་ནས་དྭངས་པའི་དུས་ཤིག་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། ཐུགས་དོགས་གཙང་མ་སེལ་ནས་ང་རང་ཚོས་རྒྱུ་རྐྱེན་ཞུས་པར་ཐུགས་ཡིད་ཆེས་པ་ཞིག་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པའི་ངོས་ལ་རེ་བ་ཡོད་ལ། ཡིད་ཆེས་ཀྱང་ཡོད། འགྲིགས་འགྲོ་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ང་རང་ཚོ་ཞུམ་དགོས་དོན་མི་འདུག་གནས་ཚུལ་ཆུང་རྩག་རེད།

གཙོ་ཆེ་ཤོས་ང་རང་ཚོས་ཁ་གཏད་གཅོག་ས་དེ་རྒྱ་མི་ས་ཡ་བདུན་བརྒྱ་བརྒྱད་བརྒྱ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་དག་རེད། ང་ཚོ་མི་ས་ཡ་དྲུག་ལས་མེད་པས་ལས་སླ་པོ་མིན། འཛམ་བུ་གླིང་གི་མི་མང་པོ་ཞིག་གི་བསམ་ཚུལ་ལ་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འདི་ཧ་ལམ་རེ་བ་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། ཧོབ་སྟེ་བལྟས་ན་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད། འོན་ཀྱང་ང་རང་ཚོར་རྒྱུ་མཚན་མང་པོ་ཞིག་ཡོད། མིག་གིས་མཐོང་བའི་རྒྱུ་མཚན་མང་པོ་ཞིག་དང་། མིག་གིས་མ་མཐོང་བའི་བསོད་ནམས་ཟེར་བ་དེ་ཡང་གནད་འགག་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད། གོང་ཞུས་བཞིན་དེང་སྐབས་ང་རང་ཚོའི་བསོད་ནམས་དེ་གཞི་ནས་ཡར་སྐྱེད་ཡོང་གི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག དེས་ན་ད་དུང་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས་གྱིས།

དེ་རིང་ང་རང་ཚོ་འདིར་ཐུག་འཕྲད་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་ད་ལྟ་ངོས་ནས་བརྗོད་པ་འདི་དག་སེམས་ལ་ངེས་པ་བྱེད་དགོས། ཁྱེད་ཚོ་ས་གནས་སོ་སོར་ལོག་རྗེས་ང་ཚོ་ཐུག་སར་མ་སླེབས་པ་དག་ལ་སློབ་གསོ་ཡག་པོ་བརྒྱབ། ངོས་ནས་འདི་ལྟར་བརྗོད་ཀྱི་འདུག འཆམ་པོ་གྱིས་ཟེར་གྱི་འདུག སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་གྱིས་ཟེར་གྱི་འདུག་ཅེས་ངས་བརྗོད་པ་འདི་དག་ལན་ཕར་འཁྱོལ་བར་གྱིས། གང་ཡོང་ཞིག་ཚང་མས་གྱིས་ཤོག་ཨང་། བྱེད་ཀྱི་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་ཡོད། ཧུར་ཐག་གྱིས་ཤོག ཅེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༧ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༣༡ ཉིན། མོན་གྷོ་འདོད་རྒུ་གླིང་གཞིས་སྒར་དུ་སེར་སྐྱ་མི་མང་ཚོར་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ སྟོན་ཐོག་ལ་ལོ་ཉེས་དང་། ལག་ཤེས་ཀྱི་འཚོ་ཐབས།

ད་རེས་སྡོད་གར་འདིར་འབྱོར་ཏེ་ཁྱེད་རང་ཚོ་དགའ་པོ་ཡོང་གི་རེད་ལ། ངོས་རང་ཡང་དགའ་པོ་བྱུང༌། བར་ལམ་ལོ་བསྟུད་ནས་ལོ་ཉེས་བྱུང་སྟེ་དཀའ་ངལ་བྱུང་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང་ཚང་མས་སེམས་འདིར་བབས་པའི་ཐོག་ནས་ས་ཆ་འདི་གའི་སྒང་ལ་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་སྟེ། སྲ་ཐག་ཐག་ཡོང་བ་ཞིག་བྱེད་དགོས་བསམ་པའི་སེམས་ཐག་བཅད་ནས་བསྡད་པ་ཡག་པོ་བྱུང༌། སེམས་ཐག་བཅད་ནས་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུའི་སེམས་ཤུགས་བསྒྲིལ་སྐབས་རིམ་པས་ཡར་རྒྱས་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

དེ་ནས་ད་ལྟ་གཞིས་འགོའི་ཐོག་ནས་བརྗོད་པ་ལྟར་ས་ཆས་མ་འདང་བའི་དཀའ་ངལ་ཡོད་སྟབས་ལྟོ་གོས་སྲ་ཐག་ཐག་ཡོང་བའི་དོན་དག་ལ་ལག་ཤེས་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཐབས་ཤེས་གཞན་དག་བྱེད་དགོས། རྒྱ་ཆེའི་ཐབས་ཤེས་གཞན་དག་ང་ཚོས་བྱེད་ཐུབ་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད། ང་ཚོས་ཐུབ་པ་དང་འགྲུབ་ཚོད་ལག་ཤེས་ཆུང་རྩག་རིགས་གང་འཚམ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཐུབ་ན་ས་ཞིང་ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་ཞོར་ལ་ལག་ཤེས་ཐོག་ནས་ནུས་པ་བཏོན་ཐུབ་རྒྱུ་ཡིན་སྟབས་ཡག་པོ་རེད།

ཁ༽ སློབ་གྲྭ་ཡར་རྒྱས་དང་། ཤེས་ཚད་གོང་འཕེལ།

དེ་ནས་འདིར་གར་ཡོད་པའི་སློབ་གྲྭར་ད་ལྟ་མཐུན་རྐྱེན་འཛོམས་པོ་མེད་པར་སྐྱོ་པོ་ཡིན་ནའང་མེད་པ་ཞིག་ལ་བལྟོས་ཏེ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་ཡག་པོ་རེད། ད་ལྟ་སློབ་གྲྭའི་གཞི་རྩ་ལྟ་བུ་ཚུགས་ཡོད་པ་དེ་ད་དུང་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་བ་ཞིག་དང༌། སློབ་གྲྭའི་མིང་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་མི་འགྲིགས་པར་སློབ་སྦྱོང་ཡག་པོ་ཡོང་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོད་དགོས། དབུས་ཤེས་རིག་ཚོགས་པའི་ལྟ་རྟོག་ཁྱབ་ཁོངས་སུ་ཡོད་པའི་སློབ་གྲྭ་ཚང་མར་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་སྟངས་གང་ཅིར་སྤུས་དག་ཏུ་གཏོང་བའི་དོན་ལ་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་ལ་ད་རེས་ལྡི་ལིར་བཀའ་མོལ་ཞུ་རྒྱུ་བྱུང༌། ང་རང་ཚོའི་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཀྱང་ཐབས་ཤེས་གང་ཞིག་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ་དག་ཚད་ཚད་བསྡུར་བསྡུར་སྒོ་གང་ས་ནས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ག་ལེར་ག་ལེར་ཡར་རྒྱས་ཏན་ཏན་འགྲོ་ཐུབ་ཀྱི་རེད། ཕྱི་ནས་རོགས་རམ་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། འཆར་གཞི་བཀོད་དེ་དོ་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་དེ་དག་གང་ཐུབ་ང་ཚོས་བྱེད་ཀྱི་རེད་ལ། རྒྱ་གར་གཞུང་གི་ཐོག་ནས་ཀྱང་ཏན་ཏན་དགོངས་བཞེས་གནང་གི་རེད།

གལ་ཆེ་ཤོས་ང་ཚོར་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཡག་པོ་ཡོད་པ་ལས། སྤྱིར་བཏང་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཐོག་ལ་ང་ཚོ་བོད་པ་ཧ་ལས་པའི་སྐྱོ་པོ་རེད། ངོ་ཚ་དགོས་པ་ལྟ་བུ་འདུག སོ་སོའི་ཡི་གེ་ཡང་མི་ཤེས་ན། གནས་ལུགས་གཞན་དག་ག་ནས་ཤེས། སོ་སོ་སྡོད་སའི་གྲོང་གསེབ་ནང་གི་ཁྱིམ་ཚང་ཁ་ཤས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འདྲ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་ལས་ཆེ། དེ་ནས་ཕར་ཉིན་མཚན་ཁ་ཤས་སྦྲེལ་ནས་ཕྱིན་པའི་སར་གང་དང་གང་ཞིག་ཡོད་མེད། འཛམ་གླིང་གི་རྒྱ་མཚོའི་མཐའ་ལ་གང་ཞིག་ཡོད་མེད་ཕར་བཞག སོ་སོ་ཡོད་སའི་གྲོང་གསེབ་གཡས་གཡོན་ལ་གང་དང་གང་ཡོད་མེད་ཀྱང་མ་ཤེས་པ་བྱས་ཏེ་སྡོད་ཀྱི་ཡོད། ཧ་ལས་པའི་ཤེས་ཚད་སྐྱོ་པོ་དང་། བསམ་བློ་སྦུག་སྲུབ་དོག་པོ། བསམ་བློ་རྒྱ་ཆུང་ཆུང་རེད།

ང་རང་ཚོའི་དུས་ཚོད་ལ་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཏེ་ད་ལྟ་རྒྱ་གར་ལུང་པའི་ནང་ལ་སྡོད་སྐབས་ང་ཚོ་མི་གྲལ་དུ་ཚུད་པར་བྱས་ནས་ལྟོ་གོས་འཚོལ་དགོས་པ་ལས། རྒྱ་གར་ལུང་པའི་ནང་ལ་གླེན་པ་གང་ཡང་མི་ཤེས་མཁན་ཞིག་བྱས་ཏེ་སྡོད་དགོས་བྱུང་ན་ལྟོ་ཚེ་འཕྱིས་ཐབས་མེད། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་སྤྱིར་བཏང་གི་ཆ་ནས་བསམ་བློ་བཏང་ནའང་ཞབས་འདྲེན་དང༌། ངོ་ཚ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་ལས་གཟི་བརྗིད་གང་ཡང་མ་རེད། ད་ལྟ་འཕྲལ་སེལ་སོ་སོ་མིའི་ལུང་པར་བསྡད་པའི་རིང་ལ་མི་གྲལ་དུ་ཚུད་པ་གཅིག་དང༌། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་སྤྱིའི་མཚན་མཐོང་ལར་རྒྱའི་ཆ་ནས་ཀྱང་ཚད་ལོངས་པ་ཞིག་དགོས་པར་བརྟེན་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་དགོས་ཀྱི་ཡོད།

ག༽ ཤེས་ཡོན་གྱི་དགོས་མཁོ་དང་། གཞིས་བཞུགས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན།

དེ་བཞིན་མ་འོངས་པ་ལ་ང་རང་ཚོ་བོད་རང་དབང་བྱུང་སྟེ་བོད་ལུང་པར་ལོག་པའི་སྐབས་སུ་ཡང་ང་ཚོའི་མིའི་ལུང་པར་བསྡད་པའི་རིང་ལ་ཆོས་དང་ཤེས་རིག་གང་ཅིའི་ཆ་ནས་ང་ཚོ་ཡར་རྒྱས་སམ། མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་གྱི་རྒྱུན་འཛིན་གང་ཐུབ་བྱས་པའི་གྲུབ་འབྲས་སྟོན་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། སྤྱིར་བཏང་འཛམ་བུ་གླིང་གི་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཆ་ནས་ཀྱང་ང་ཚོ་མི་གྲལ་ལ་ཚུད་ཙམ་ཞིག་མ་བྱུང་ན་སྐྱོ་པོ་རེད། བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་སློབ་གྲྭ་དེ་དག་ནས་ཚད་ལོངས་པོ་ཞིག་དང༌། སྤུས་དག་པོ་དེ་ཙམ་མེད། འོན་ཀྱང༌བོད་ཡིག་གིས་མཚོན་པའི་སློབ་སྦྱོང་གང་ལ་གང་འཚམ་སྤྲོད་ཀྱི་འདུག མ་གཞི་རྒྱ་མིས་རྒྱ་ཡིག་དང་རྒྱ་མིའི་ལྟ་སྤྱོད་ཐོག་ལ་ཤུགས་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་ལས། བོད་རང་གི་རྒྱལ་རབས་དང༌། བོད་རང་གི་ཁུངས་འབྲེལ་དངོས་རྗེན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་དེ་རིགས་སློབ་ཀྱི་མེད་ལ། བསླབ་ཆོག་གི་ཡང་མེད། དེར་བརྟེན་མ་གཞི་ཕྱོགས་གཅིག་ལྟ་བུ་ཡིན་ནའང་། གཞི་རྩ་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་གི་ཡོད།

ལྷག་དོན་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་མི་མང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་རྒྱུས་མཚོན་པའི་ཧ་ཅང་བསུན་པོ་བཟོ་གི་ཡོད་སྟབས། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་བསམ་བློའི་ཐོག་ལ་ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་པའི་བོད་པ་ཚོ་ལས་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་བོད་པ་ཚོ་བསམ་བློ་ཏན་ཏན་གྲུང་བ་དང༌། སེམས་ཤུགས་ཀྱང་ཆེ་བ། གང་འཚམ་གྱོང་པོ་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག འདི་ཕྱོགས་འབྱོར་བའི་བཙན་བྱོལ་བ་ཁ་ཤས་ཐུག་དུས་ཀྱང་དེ་འདྲ་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་འདུག ང་རང་ཚོའི་ཕྲུ་གུའི་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཐོག་ལ་ངེས་པར་དུ་ཕ་མ་ཚོའི་ཐོག་ནས་དོ་ཁུར་ཡག་པོ་ལེན་དགོས། ཕྲུ་གུར་ཤེས་ཡོན་ཡག་པོ་འཇགས་པའི་དོན་དག་ལ་དོ་ཁུར་དང༌། དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་རྒྱུ་འདི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག པ་ཕ་ཨ་མ་ཚོས་ཤེས་ཀྱི་འདུག་གམ། སྔོན་མ་ཡང་བརྗོད་པ་ཡིན། ང་ཚོའི་སྤྱི་འཐུས་དང༌། དྲིལ་བསྒྲགས་བྱེད་མཁན། བཀའ་བློན་ཚོ་བཅས་ཡོང་སྐབས་ཀྱང་རྟག་པར་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ལ། ས་གནས་གཞིས་འགོའི་ཐོག་ནས་ཡིན་ནའང་གཞེན་སྐུལ་རྟག་པར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ད་དུང་ཡང་གལ་ཆེ་ནན་ཏན་ཡིན་སྟབས་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཐོག་ལ་ཡིན་གཅིག་མིན་གཅིག་གི་དོ་སྣང་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས།

ང༽ གྲྭ་གཞོན་གྱི་མདུན་ལམ་དང་། ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་།

དེ་ནས་གྲྭ་པ་ཕྲུ་གུ་ཆུང་ཆུང་འདི་རྣམས་ལ་ད་ལྟ་གྲྭ་ཚང་ཁ་ཤས་ནས་འཛིན་གྲྭ་བཙུགས་ཏེ་འབད་བརྩོན་བྱེད་བཞིན་ཡོད་ལ། འདི་དག་ལ་བསམ་བློ་ངེས་པར་དུ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་འདུག ཕྲུ་གུ་ཆུང་ཆུང་གྲྭ་པ་བྱེད་མཁན་དེ་དག་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཐག་ཆོད་པའི་རང་རང་སོ་སོ་མི་ཚེ་ཧྲིལ་པོ་ཆོས་ཀྱི་སློབ་གཉེར་དང༌། སྒྲུབ་པ་ཉམས་ལེན་ལ་བསྒྲིལ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་དམ་ཟེར་ན་ཐེ་ཚོམ་གྱི་གནས་ཡིན། འགའ་ཞིག་ཆོས་མཐའ་འཁྱོངས་པ་དང་། ལ་ལ་ཆོས་མཐའ་འཁྱོངས་པ་ཁག་པོ་རེད། དེ་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་ཆགས་ངེས་ལ་བརྟེན། སློབ་སྦྱོང་བྱེད་པའི་དུས་ཡུན་དེ་དག་གྲྭ་ས་གྲྭ་ཚང་ཞིག་གི་ནང་ལ་བསྡད་ཅིང་། མཐར་གྲྭ་པ་ཁུངས་མ་འཁྱོལ་བར་མར་ལོག་ཡོང་སྐབས་གང་ཡང་མི་ཤེས་པ་བོང་བུ་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱེད་དགོས་བྱུང་ན། དོ་བདག་རང་ཉིད་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་ལའང་མ་སྐྱིད་པ་དང་། མཚན་ཤས་ཞབས་འདྲེན་ཞུ་མཁན་ལྟ་བུ་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད་སྙམ། དེར་བརྟེན་དཔེ་ཆ་བསླབ་པ་དང་ཆབས་ཅིག་སྤྱིར་བཏང་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཐོག་ལའང་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས།

མ་གཞི་ཆོས་དོན་ལས་ཁུངས་དང་སྐད་ཆ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་ལྟར། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀྱང་འདིར་དངོས་སུ་འགོ་བཙུགས་ནས་ལག་ལེན་བསྟར་གྱི་ཡོད། ང་རང་ཚོ་དེ་སྔ་ཕན་ཆད་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་དང་ཆ་རྒྱུས་མེད་པའི་ལས་ཀ་གསར་པ་ཞིག་བྱེད་སྐབས་རན་དང་མ་རན་སོགས་ལ་ཚད་ཚད་བསྡུར་བསྡུར་མང་པོ་ཞིག་བྱེད་དགོས། སྐབས་རེ་ཕམ་ཉེས་ཡོང་ངེས་ཡིན། འོན་ཀྱང་ཕམ་ཉེས་འགྲོ་བཞིན་དུ་ད་དུང་ཚད་ཚད་བསྡུར་བསྡུར་བྱེད་བཞིན་བྱས་ན་གང་འཚམ་ནས་དངོས་གནས་འདོད་པ་ཁེངས་ཤིང་། སྤུས་དག་པོ་ཞིག་ཏན་ཏན་ཆགས་ཐུབ་ཀྱི་རེད། གཞན་གྱི་ཡུལ་ལུང་ཡར་རྒྱས་ཞེས་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཚད་ཚད་བསྡུར་བསྡུར་སྒོ་གང་ས་ནས་བྱས་ཤིང་། བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་བཞིན་དུ་མི་ཐོག་གཅིག་གིས་ཁུངས་མ་འཁྱོལ་བ་དེ། མི་ཐོག་རྗེས་མ་རྣམས་ཀྱིས་མཇུག་བསྐྱངས་ཏེ་གཞི་ནས་ཚགས་ཚུད་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། ཐོག་མར་འཆར་གཞི་བཀོད་མ་ཐག་ནས་གྲ་འགྲིགས་པོ་ཞིག་དང༌། བྱས་ཆོག་ཆོག་གཅིག་སུ་གཅིག་ལ་ཡང་ཡོད་ཀྱི་མ་རེད་སྙམ།

ང་རང་ཚོས་ཀྱང་དེ་སྔ་ཕན་ཆད་ལ་མ་བྱུང་བའི་ལམ་སྲོལ་གསར་པ་ཞིག་གསར་གཏོད་བྱེད་སྐབས་ཚད་ཚད་བསྡུར་བསྡུར་སྒོ་གང་ས་ནས་ངེས་པར་དུ་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་རེད། ཕམ་ཉེས་ལན་གཅིག་བྱུང་བ་དང་གཡུགས་མ་བཞག་པར་ལན་དགུ་ཆད་མཐུད་ཅེས་པའི་དཔེ་ལྟར་བྱས་ཏེ་ངེས་པར་དུ་ཤུགས་བརྒྱབ་ན་ཡག་པོ་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པ་དྲན་བྱུང༌།

ཅ༽ རང་རིགས་ཀྱི་དགེ་རྒན་དང་། བཟོ་ལས་ཡར་རྒྱས།

དེ་ནས་ད་ལྟ་སློབ་གྲྭའི་འཛིན་གྲྭའི་ནང་ལ་ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་ཕྲུ་གུ་སློབ་སྦྱོང་ཐོན་ཏེ་དེང་སྐབས་དགེ་རྒན་བྱེད་མཁན་ཁ་ཤས་འདུག་པ་དེ་ལ་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང༌། ས་ཆ་གཞན་དག་ལ་ཡང་བོད་རིགས་ཕྲུ་གུ་མ་སུ་རི་སློབ་གྲྭས་མཚོན་པའི་སློབ་གྲྭ་ཁག་ནས་ཐོན་ཞིང་། དགེ་རྒན་འོས་སྦྱོང་བྱས་ནས་སློབ་གྲྭ་ཁག་ལ་དགེ་རྒན་གྱི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དེ་དག་ཡག་པོ་རེད། སློབ་ཚན་གྱི་དོན་དག་གང་ཞིག་ཡིན་ནའང་སོ་སོའི་སྐད་ཀྱི་ཐོག་ནས་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་ནས་གོ་བརྡ་སྤྲད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་སྟབས། དེ་ལ་དགེ་མཚན་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་ལ། དགེ་རྒན་དང་དགེ་ཕྲུག་གི་དབར་ལ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་སེམས་ཐག་ཉེ་པོ་དང༌། བརྩེ་བ་སླེབས་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་དེས་བཤད་པའི་བསླབ་བྱ་དེ་ཡང་སེམས་ལ་འཇགས་པོ་ཡོང་ངེས་རེད། བོད་རིགས་དགེ་རྒན་ད་ལྟ་ཁ་ཤས་ཡོད་པ་རྣམས་འདིར་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་མཐུན་རྐྱེན་འཛོམས་མ་འཛོམས་ཀྱི་དཀའ་ངལ་ཏན་ཏན་ཡོང་ངེས་ཡིན། འོན་ཀྱང་ཡིན་གཅིག་མིན་གཅིག་སེམས་ཤུགས་ཡག་པོ་ཞིག་འཁྱེར་ནས་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས། དེ་ལ་དགའ་པོ་བྱུང༌།

དེ་ནས་འཕྲུལ་འཁོར་བཅོས་སྒྲིག་ཁང་གི་ནང་ལ་ཡང་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚང་མ་བོད་པ་ཤ་སྟག་ཡིན་པ་གསལ་པོ་རེད། ཁ་སང་ངའི་མཐོང་སྣང་ཡག་པོ་བྱུང༌། ད་དུང་དངུལ་དང༌། ལས་བྱེད་པའི་བསྐོར་བ་འཁོར་ཚོད་གཅིག་ཡོང་གི་འདུག་ན་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུ་གང་དང་གང་ཞིག་འདུག་གམ། དེ་དག་ལ་ངེས་པར་དུ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་འདུག དེ་བཞིན་བཟོ་ལས་ཀྱི་གཞི་རྩ་ཕྲན་བུ་ཚུགས་ནས་ཡོད་པ་འདི་དག་ཀྱང་ཡར་རྒྱས་ཇི་ལྟར་བྱས་ཏེ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་འདུག་གམ། གཅིག་འགྲུབ་ཚར་བ་ན་དེ་ནས་འཆར་ཅན་འདི་ལྟར་ཡིན་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་བྱས། ཐེབས་ཆགས་ཤིག་འགྲུབ་པ་དེ་ལ་ཆོག་ཤེས་བྱས་ཏེ་གཡུགས་བཞག་གི་འདུག དེ་འདྲར་མ་བཞག་པར་ད་དུང་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུ་དང༌། ད་དུང་ཚགས་སུ་ཚུད་པ་ཡོང་ཐབས་གང་དང་གང་ཞིག་བྱེད་རྒྱུ་འདུག་གམ། གཞི་རྩ་ཚུགས་ཟིན་པ་དེ་དག་ད་དུང་བབས་ལྷིང་བརྟན་པོའི་ཐོག་ནས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་ཐུབ་པའི་བསམ་བློ་ཡིན་གཅིག་མིན་གཅིག་གཏོང་དགོས་ཀྱི་འདུག

ཆ༽ སྨན་བཅོས་ལྟ་སྐྱོང་དང་། ཟས་གོས་འཕྲོད་བསྟེན།

དེ་ནས་སྨན་ཁང་ད་ལྟ་ཡག་ཐག་ཆོད་འདུག ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་བོད་རིགས་གང་ལ་གང་འཚམ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད། ད་ལྟ་བར་དུ་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་རེད། ད་དུང་ཡང་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས། གལ་ཆེན་པོ་རེད། ནད་པ་སྨན་ཁང་ནང་ལ་ཡོང་སྐབས་སྐྱིད་པོ་གཏོང་བར་ཡོང་བ་ཞིག་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མིན། སྨན་ཁང་ནང་ལ་ཡོང་བའི་ཉིན་མོ་དེ་འ་ཆད་འུ་ཐུག་གིས་སྨན་ཁང་ལ་ཡོང་གི་ཡོད། སོ་སོའི་ཤག་གི་ནང་ལ་བྱེད་ཐབས་མེད་པ་གཅིག་དང༌། རོགས་པ་ཚོར་བརྩེ་བ་ཡོད་ཀྱང་བྱེད་ཐབས་མེད་པ། དཔག་ཚོད་ཅིག་གི་སྐྱབས་མེད་མགོན་མེད་ལྟ་བུ་ཆགས་སྐབས་སྨན་ཁང་ལ་སྐྱབས་སུ་རེ་ནས་ཕན་ཐོགས་ཤིག་ཨེ་ཡོང་བསམས་ནས་ཡོང་གི་ཡོད་ལ། སྨན་ཁང་ལ་ཡོང་མཁན་རྣམས་འུ་ཐུག་ནས་ཡོང་མཁན་ཤ་སྟག་ཡིན་སྟབས། ཨེམ་རྗེ་དང༌། དེ་བཞིན་སྨན་རོགས་བྱེད་མཁན་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་སེམས་བཟང་པོ་འཁྱེར་དགོས།

མ་གཞི་ན་ཚས་གདུངས་པའི་མི་ལ་སྐྱུག་བྲོ་པོ་ཞིག་དང༌། ཐབས་རྡུགས་པོ་ཞིག་མ་གཏོགས་མེད། ཡིན་ན་ཡང་སྐྱུག་བྲོ་སྣང་མ་བྱས་པར་ལྟ་རྟོག་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། བྱམས་པོ་བྱེད་རྒྱུ། དེ་རིང་སང་ཉིན་ཤི་གྲབ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་ཁྱེད་རང་གང་ཡང་བྱེད་ཀྱི་མ་རེད་ཅེས་སེམས་གསོ་བཏང་ནས་སེམས་སྐྱིད་པོ་བཟོ་ཐབས་བྱས་ནའང་ཕན་གྱི་རེད། དེ་བཞིན་ང་རང་ཚོ་བོད་མི་ནང་ཁུལ་ངེས་མེད་ཀྱི་ཤི་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པ་ལྟ་བུའི་རིགས་ལ་སྨན་བཅོས་བྱེད་པ་དང་ཆབས་ཅིག ཆོས་ཀྱི་བསླབ་བྱ་རྒྱག་རྒྱུ་དང༌། མ་ཎི་བགྲང་དུ་བཅུག་པ་སོགས་བྱས་ན་ཕན་གྱི་རེད། ཆོས་དད་མེད་མཁན་གཅིག་ཡིན་ན་ནི་ཁོའི་རྣ་བར་མ་ཎི་བླུག་དགོས་དོན་མེད། ཡང་སྨན་ཁང་ནང་གྱོན་ཆས་མི་འདྲ་བ་ཞིག་གྱོན་ཟིན་རྗེས་མ་ཎི་བགྲང་མི་ཆོག་པ་ལྟ་བུ་བྱས་ན་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད། སྨན་ཁང་སྐོར་དེ་འདྲ་ཞིག་དྲན་བྱུང༌།

དེ་ནས་འཕྲོད་བསྟེན་གྱི་སྐོར་ལ། ན་ཚ་སྡུག་པ་ཞིག་མ་བྱུང་གི་བར་དུ་ལྷོད་ཡངས་བྱེད་པ་དང་། ན་ཚ་ཚབས་ཆེན་གྱིས་ཟིན་རྗེས་སྨན་ཁང་ལ་ཕྱིན་ནའང་ཕྱིས་དྲགས་པ་རེད། ན་ཚ་ཚབས་ཆེར་སོང་ཟིན་པའི་དབང་གིས་ལམ་སེང་སྨན་གྱིས་མ་ཕན་པར་སྡུག་སྐད་བརྒྱབ་ཀྱང་སྙིང་པོ་མེད། ནམ་རྒྱུན་ནས་གཟུགས་གཞི་ཕྲན་བུ་མ་བདེ་བ་བྱུང་ནའང་ལམ་སེང་སྨན་པའི་སར་ཕྱིན་ཏེ་བསུན་པོ་བཟོས་ལེགས་པ་ཡོད། ཉིན་མ་ཁ་ཤས་མགོ་ན་བ་དང་། ཉིན་ཤས་ཁམས་ཉོག་པ། གཟུགས་པོ་མ་གཞི་བདེ་པོ་ཡོད་ཀྱང་གྲོད་ཁོག་བཤལ་བ་ལྟ་བུ་གང་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་ལམ་སེང་སྨན་ཁང་ལ་ཕྱིན། མགོ་ན་ནས་ཉིན་མ་འདི་ལྟར་ཕྱིན་སོང༌། གྲོད་ཁོག་བཤལ་ནས་ཉིན་མ་འདི་འདྲ་ཕྱིན་སོང་ཞེས་ལམ་སེང་ཨེམ་རྗེར་གསལ་པོ་བརྗོད་དགོས། གྲོད་ཁོག་བཤལ་བ་དང༌། མགོ་ན་བ་ལྟ་བུ་བྱུང་སྐབས་འཚེར་སྣང་བྱས་ཏེ་སྨན་ཁང་ལ་མ་ཕྱིན་པར་སོ་སོའི་ནང་དུ་བསྡད། ན་ཚ་བབས་ལྕིར་སོང་ནས་གཡས་སྐྱོར་གཡོན་སྐྱོར་བྱས་ནས་མ་གཏོགས་མ་འཁྱོལ་བའི་མཚམས་སུ་གཞི་ནས་སྨན་ཁང་དུ་ཕྱིན་རུང་ཕལ་ཆེར་དུས་ཚོད་ཆུད་ཟོས་ཕྱིན་ཏེ་རེ་བ་རྫོགས་ཚར་བ་རེད། དེ་ལྟར་ང་ཚོ་བོད་པས་ཡང་ཡང་བྱེད་ཀྱི་འདུག དེ་ལྟར་བྱེད་རྒྱུ་མི་འདུག འཕྲོད་བསྟེན་ལ་ནམ་རྒྱུན་ནས་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས།

ལྟོ་ཆས་ལེགས་ཉེས་གང་ཞིག་ཡིན་རུང་མིན་རུང༌། ལྟོ་ཆས་གསོས་པ་གསོས་པར་ཟ་བ་ལས་ཧམ་སྤུ་བརྒྱབ་པ་ལྟ་བུ་དང་། རྙིང་པ་ཆགས་པ་ལྟ་བུ་དེ་རིགས་ཟ་མི་རུང༌། དེ་སྔ་བོད་ལ་ཡིན་ན་ས་མཐོ་པོ་དང༌། སྐམ་པོ། ས་གྲང་མོ་ཡིན་སྟབས་ལྟོ་ཆས་ཉིན་མ་ཁ་ཤས་བཞག་ཀྱང་འགྲིགས་ཀྱི་ཡོད། འདི་ཁུལ་དེ་ལྟར་མིན། མ་གཞི་འདི་དག་གི་སྐོར་སྔར་ཡང་ང་ཚོ་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་ལྟར། ད་དུང་ཡང་ངེས་པར་དུ་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།

སྐྲ་ལྕང་ལོའི་རིགས་བཞར་ན་འགྲིགས་ཀྱི་རེད། ཚ་བ་དང་རྔུལ་ནག་གི་རློན་པས་མགོ་ཕྱིང་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་ན་དགོས་པ་འདུག་གམ། རང་ཉིད་ལ་དྲི་མ་མ་ཁ་ནའང༌། ང་ཚོས་བལྟ་སྐབས་དྲི་མ་ཁ་མཁན་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག དེ་ཡང་མི་དགོས་པ་རེད། རྗེས་སུ་བོད་ལ་ལྕང་ལོ་རྒྱག་ཆོག་གི་རེད། འཕྲོད་བསྟེན་ཞེས་པ་འདི་དུས་རྒྱུན་གཏན་ནས་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག ངེས་པར་དུ་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། དེ་སྔ་བོད་ལ་ཡོད་པའི་སྐབས་ནང་བཞིན་བྱས་ནས་ལྷོད་ཡངས་དང༌། ཕྲན་བུ་ན་ཡང་མཁྲེགས་པོ་ཡིན་ཁུལ་བྱས་ཏེ་སྡུག་གྱོང་གཏོང་བ་གཏན་ནས་བྱེད་རྒྱུ་མི་འདུག

ཇ༽ གཞིས་ཆགས་འཛུགས་སྐྲུན་དང་། དགོན་སྡེའི་འཛིན་སྐྱོང་།

དེ་ནས་རྩ་བའི་གཞིས་ཆགས་སྤྱིའི་འཛུགས་སྐྲུན་གྱི་སྐོར་ལ། ང་རང་ཚོར་ས་ཆ་སྤྲོད་མཁན་གྱིས་ས་ཆ་སྤྲད། རོགས་རམ་བྱེད་མཁན་གྱིས་རོགས་རམ་བྱས་ཏེ་ད་ཆ་རོགས་རམ་བྱེད་མཁན་ཚོའི་ལས་མཇུག་བསྒྲིལ་ཟིན་པར་བརྟེན། ང་ཚོ་སྔོན་མ་འགོ་སྟོད་ཀྱི་སྐབས་ལྟར་བྱས་ནས་སློང་ས་གཅིག་ལ་སློང་ཆོག་ཆོག་དང༌། རོགས་རམ་ཞིག་ཨེ་རག་མི་རག་བྱེད་པའི་དུས་ཚོད་ཧ་ལམ་ཡོལ་འགྲོ་གི་ཡོད། སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཆ་ནས་བཤད་ན་སོ་སོར་ས་ཆ་ཞིག་དང༌། མཐུན་རྐྱེན་རོགས་རམ་གང་ལ་གང་འཚམ་ཞིག་ཐོབ་ཟིན་པ་དེ་དག་གཞི་ལ་བཞག་ནས་སོ་སོ་རང་གིས་འབད་རྩོལ་བྱས་ནས་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་པའི་དུས་སུ་སླེབས་པ་ལས། མི་གཞན་དག་གཅིག་ལ་སྐྱབས་འཇུག་ཞུས་ནས་རོགས་རམ་ཞིག་རག་ན་ལས་འགུལ་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང༌། དེ་མ་རག་ན་བྱེད་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱེད་པའི་དུས་ཚོད་མིན།

གནད་དོན་འདི་གཞིས་ཆགས་འདི་གཅིག་པུའི་སྐད་ཆ་མིན་པར་གཞིས་ཆགས་ཡོངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་གཅིག་གྱུར་རེད། ཁུལ་འདིར་ལྟ་སྐོར་ཡོང་མཁན་ཁ་ཤས་ཀྱིས་དགོན་པ་ཆེན་པོ་འདི་རིགས་མཐོང༌བ་དང་། བླ་བྲང་རྣམས་མཐོང་སྐབས་བོད་པ་ཚོ་ཕྱུག་པོ་འདུག་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་འདུག དགོན་པར་རྒྱུ་མཚན་ཕྲན་བུ་ཤོད་རྒྱུ་ཡོང་ངེས་ཀྱང་། ང་ལ་ཡང་རོགས་རམ་ཚོགས་པ་ཁ་ཤས་ཀྱིས་བཤད་བྱུང༌། ད་ཆ་བོད་པ་རྣམས་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་འདུག ལྷག་པར་མོན་གྷོར་དགོན་པ་ཆེན་པོ་མཆོར་པོ་དེ་འདྲ་བརྒྱབ་འདུག བླ་བྲང་རྣམས་ཀྱང་ཧ་ཅང་མཆོར་པོ་འདུག བོད་པ་ཕྱུག་པོ་འདུག ད་ཆ་ང་ཚོས་རོགས་རམ་བྱེད་དགོས་པ་མི་འདུག་ཅེས་བཤད་མཁན་བྱུང༌། དགོངས་དག་ཅེས་བརྗོད་རྒྱུ་ལས་དེ་ལ་ཤོད་རྒྱུ་གང་ཡང་མི་འདུག

གཞིས་ཆགས་འདིའི་ནང་ལ་གཞིས་ཆགས་གཞན་དག་དང་མི་འདྲ་བར་བཤད་གྲྭ་ཡོད་པའི་དགོན་པ་གཉིས་ཆགས་ཏེ་བསྡད་ཡོད། འདི་དག་དེ་སྔ་བོད་ནང་ལའང་སྐད་གྲགས་ཡོད་པའི་དགོན་པ་ཡིན་ལ། དེང་སང་རྒྱ་གར་ནང་ལའང་ཆེ་ཤོས་ཀྱི་གྲས་ཤིག་རེད། འགྱེད་ལེན་ཐུབ་ཙམ་ཞིག་མིན་པར་དངོས་གནས་བཤད་གྲྭ་སློབ་གཉེར་སྤུས་དག་པོ་ཡོད་པར་བརྟེན་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད། མི་མང་རྣམས་ནས་ཀྱང་ཚད་ལོངས་པའི་དགོན་པ་འདི་དག་ལ་དད་གུས་དག་སྣང་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། སོ་སོའི་སྐྱབས་འཇུག་ཞུ་རྒྱུ་ལྟ་བུ་ཡོད་ན་བླ་མ་སྐད་གྲགས་ཆེ་བ་ཞིག་གི་རྩར་འབུལ་ན་སྒེར་པ་ཞིག་ལ་བབས་པ་རེད། ང་དྲང་པོ་ཡིན། དེ་ལས་སྒོར་མོ་ལྔ་ལས་འབུལ་རྒྱུ་མེད་ཀྱང་དགོན་པ་ཞིག་ལ་ཕུལ་ན་དེ་ལེགས། དགོན་པ་དེའི་ནང་གྲྭ་པ་བརྒྱ་ཉིས་བརྒྱ་ཞིག་གི་དོན་དག་ལ་ཕན་འགྲོ་གི་རེད།

ངས་བླ་མར་སྡང་པོ་བྱས་ནས་བཤད་པ་མིན། ང་རང་ཡང་བླ་མ་ཡིན་པའི་སྐད་ཆ་རེད། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་གྲོད་ཁོག་རྒྱགས་པར་བརྟེན་བླ་མ་ཚོར་སྡང་པོ་བྱས་བྱུང་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག་གམ། བསམ་བློ་ཡག་པ་བྱས་ཏེ་ཐོངས་དང༌། རྒྱུད་ནས་བཤད་པའི་བླ་མའི་མཚན་ཉིད་ཚང་བ་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། འོན་ཀྱང་སྤྱིར་བཏང་བླ་མར་ཕུལ་བ་དེ་ཕྱག་མཛོད་དེས་བཟས། རྗེས་སུ་ཕྱག་མཛོད་དེ་གྲྭ་པ་ལོག་ཅིང་། བླ་བྲང་དང་བླ་བྲང་ཞེས་ཟེར་ནའང་ཁྱིམ་ཚང་གཅིག་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་འདུག དེ་ཞབས་འདྲེན་ཞུ་མཁན་མ་རེད་དམ། བླ་མའི་ལྕོག་རྩེའི་སྒང་ལ་བཞག་པའི་དངོས་པོ་དེས་ཕྱག་མཛོད་དེའི་ཁྱིམ་ཚང་གསོ་བྱེད་ཅིག་ཆགས་ན་ངོ་ཚ་བའི་གནས་མ་རེད་དམ། དྲང་པོ་ཡིན། དེ་ལས་དགོན་པ་ཞིག་ལ་ཕུལ་ན་ལེགས། མི་མང་ཚོ་ཡིན་ནའང་སོ་སོར་ཕྲན་བུ་འབུལ་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ་གང་བྱུང་མ་བྱུང་ལ་མ་གཏོར་བར་ད་ལྟ་འདིར་ཡོད་པའི་དགོན་པ་གྲྭ་ཚང་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཚད་ལོངས་པ་ཞིག་ཡིན་དུས་དེ་ལ་ཕུལ།

ཡང་དགོན་པའི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོ་ཡིན་ན་ཡང་དོན་དག་མེད་པར་ཟ་བེད་བརྡབ་གསིག་ལྟ་བུ་བཏང་ནས་རྙེད་པས་རྙེད་པ་འཚོལ་བ་ལྟ་བུའི་ཟ་རྔམ་རྩ་བ་ནས་བྱེད་རྒྱུ་མེད། ད་ལྟ་སྐྱོན་མེད་ཙམ་རེད་ལ། ད་དུང་ཡང་བོད་ཀྱི་མིག་ལྟོས་འཇགས་པ་ལྟ་བུ་དེ་ལྟར་ནམ་ཡང་བྱེད་རྒྱུ་མེད། དེ་སྔ་བོད་ཀྱི་དགོན་པ་གྲྭ་ཚང་གི་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་སྟངས་ལ་ཅི་མཛད་ལེགས་མཐོང་བྱེད་རྒྱུ་མེད། དེ་སྔ་བོད་ཀྱི་དགོན་པ་གྲྭ་ཚང་གི་ལས་ཀ་བྱེད་སྟངས་ཀྱི་ཐོག་ལ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའི་འགྲོ་སྟངས་སྡུག་ཆགས། གདུག་པ་ཅན་གྱི་བྱེད་སྟངས་མང་པོ་ཞིག་ཏན་ཏན་ཡོད་པ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག དགོན་པ་གྲྭ་ཚང་གི་བསླབ་པ་སློབ་གཉེར་རྒྱག་རྒྱུའི་ཐོག་ལ་དེ་སྔ་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་དང་གྲུབ་པ་དེ་དག་གིས་གོ་རིམ་བསྒྲིགས། འཆར་གཞི་བཀོད་པ་དེ་དག་དངོས་གནས་དྲང་གནས་བསྲེགས་བཅད་བརྡར་གསུམ་བྱས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། ཉམས་མྱོང་བསགས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད། ནོར་འཁྲུལ་སྤུ་རྩེ་ཙམ་ཕལ་ཆེར་མེད། དེ་དག་ལ་གཅེས་སྤྲས་དང་ཉམས་ལེན་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས། དེ་མིན་དགོན་པ་གྲྭ་ཚང་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་སྟངས་ཀྱི་ལས་ཀའི་ནང་ལ་བཤུ་གཞོག་གི་རིང་ལུགས་ཏན་ཏན་ཡོད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཕྱག་མཛོད་དང་། གཉེར་པ་སོགས་མིང་གང་ཞིག་ཀྱང་ངེས་པར་དུ་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས།

དེ་སྔ་བོད་ཀྱི་མིག་ལྟོས་ངན་པ་དེ་འཁྱེར་བ་དང་། དེར་དག་སྣང་སྦྱངས། དོ་སྣང་མ་བྱུང་བའི་ཐོག་ནས་དེང་སང་གི་དུས་ཚོད་གསར་པ་འདིའི་ནང་བུ་ལོན་དང་གཏའ་མར་བསྙད་ནས་མི་འདས་གྲོངས་ཕྱིན་པའི་ས་ཁང་ལ་ལག་པ་རྒྱག་པ་ལྟ་བུ་དེ་ལྟར་བྱུང་ན་ཞབས་འདྲེན་རེད། ད་ལྟ་འདི་ཁུལ་དེ་ལྟར་ཡོད་པ་གོ་ཐོས་མ་བྱུང་ཡང་། ཡང་ས་ཆ་ཁ་ཤས་ལ་དེ་འདྲ་ཡོང་གྲབས་བྱེད་ཀྱི་འདུག དེ་ལྟར་རྩ་བ་ཉིད་ནས་བྱེད་རྒྱུ་མེད། དགེ་འདུན་པ་རྣམས་ཀྱི་ངོས་ནས་དང་། གྲྭ་ས་གྲྭ་ཚང་གང་ཞིག་ཡིན་ནའང་རྩ་བ་ཆོས་ཀྱི་ཆ་ནས་ཀོ་ཐག་གློད་མེད་ཀྱང་། ཆོས་བྱེད་མཁན་ང་རང་ཚོ་ཁ་ཐབས་སྐྱོ་དྲགས་པ་དང་། བྱེད་སྟངས་དེ་དག་ཉོན་མོངས་པའི་གཞན་དབང་དུ་སོང་ནས་ཞབས་འདྲེན་ཞུ་གི་ཡོད། དེ་འདྲར་མ་སོང་བའི་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། ཡུལ་སྡེ་ཚོས་དགོན་པར་སྐྱབས་བཅོལ་བ་དང་། དད་པ་དག་སྣང་སྦྱངས། དགོན་པ་ཚོས་ཀྱང་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཆོས་དང་མཐུན་པའི་ཐོག་ནས་འཚོ་བ་བསྐྱལ་ནས་མི་མང་ལ་བྱམས་སྐྱོང་རོགས་ཕན་བྱེད་ཐུབ་པ་ལྟ་བུ་བྱུང་ན་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཡག་པོ་བྱུང་བ་རེད། དེ་ལྟ་བུའི་འབྲེལ་བ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་རོགས་བྱས་ན་ཡག་པོ་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག

ཉ༽ རྒྱ་གཞུང་གི་བྱེད་བབ་དང་། བོད་སྤྱིའི་གནས་སྟངས།

དེ་ནས་དེང་སང་བོད་སྤྱིའི་གནས་སྟངས་ནི། ད་ལྟ་ཚོད་མི་ཐིག་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད། གཞི་རྩ་ང་རང་ཚོ་ཚང་མར་སེམས་ཤུགས་གང་ལ་གང་འཚམ་ཞིག་ཡོད་ལ། བོད་ནང་ནས་ད་ལྟ་ཕན་ལ་གནས་ཚུལ་ཁག་འདྲ་མིན་ཐོས་པ་དེ་དག་ཚང་མ་གོ་བསྡུར་བའི་སྐབས་སུ་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་རྣམས་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཏན་ཏན་ཡོད་བཟོ་འདུག སོ་སོ་སྒེར་གྱི་ལྟ་བའི་ངོས་ནས་དམར་པོའི་ལྟ་བ་འཁྱེར་མཁན་ཏན་ཏན་མང་པོ་ཡོད། འོན་ཀྱང་རྩ་བ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཆ་ནས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་སེམས་ཤུགས་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱ་མིའི་གདུག་རྩུབ་ཀྱི་བྱེད་སྟངས་དེའི་ཐོག་ལ་མ་དགའ་བ་བྱེད་མཁན་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་དེ་འགྱུར་བ་མེད་པ་ཞིག་ཡོད་ཕྱིན་ཆད་ལ་བདེན་པའི་མཐའ་གསལ་རྒྱུར་ང་ཚོས་ཡིད་ཆེས་ཆོག་པ་ཞིག་རེད།

དེ་བཞིན་ང་རང་ཚོ་ཆོས་ཁས་ལེན་མཁན་ཡིན་དུས་མོ་ལུང་བརྟག་དཔྱད་བྱེད་རྒྱུའི་རིགས་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་འདྲའི་བརྟག་དཔྱད་སྐབས་སུ་ཡང་འགྱུར་བ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཚོད་ཐིག་རྒྱུ་འདུག རྩ་བ་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་དགོས། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་བཤད་ན་སྤྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོར་ལྷ་སར་ཟིང་འཁྲུག་ལངས་པ་ནས་བཟུང་རྒྱ་ནག་པེ་ཅིང་གཞུང་གི་མཐོ་རིམ་མི་སྣ་ཚོ་གཅིག་འོག་གཅིག་ལ་མ་འདུས་པའི་གནས་ཚུལ་ལོ་ནས་ལོ་བསྟུད་ད་ལྟ་བར་དུ་བྱུང་བ་རེད། ཧ་ལམ་ལོ་བཅུ་དགུ་ཉི་ཤུ་ཙམ་སོང་ན་ཡང་། ད་དུང་ཁོ་ཚོ་ལྷིང་ཡག་པོ་ཞིག་རྩ་བ་ནས་མ་འཇགས་པར་རྟག་པར་རྙོག་དྲའི་དཀྱིལ་ལ་བསྡད་ཡོད་པ་རེད། སྔ་ལོ་མའོ་ཙེ་ཏུང་གཤེགས་པ་ནས་ད་བར་ལོ་གཅིག་འཁོར་མེད་ཀྱང་། དེའི་རིང་ལའང་ཟང་ཟིང་ངང་ད་ལྟ་ལྷིང་འཇགས་མེད་པར་བསྡད་ཡོད་ལ། ཡང་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ལྷིང་མ་འཇགས་པའི་རྣམ་འགྱུར་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་ཅེ་ན། བར་ལམ་མི་གང་བྱུང་དེ་རིགས་ཀྱིས་དབང་ཆ་ཟིན་ནས་ཡོད་པ་དེ་དག་འགྱུར་བ་ཕྱིན་ཏེ་གཞི་ལྷིང་ཞིག་གི་སྒང་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡོད། གཞི་རྩ་འགན་ཁུར་མཁན་གྱི་མི་གཏན་འཁེལ་ལ་མ་འཁེལ་དང༌། གཅིག་འོག་གཅིག་ལ་མ་འདུས་པའི་རྣམ་པ་ཡོད་པ་གང་ཞིག་ལ། ད་ཆ་ལྷིང་འཇགས་པོའི་ཐོག་ལ་ཕྱིན་ཏེ་རྩ་བ་ནས་བརྟན་པོ་ཞིག་ཚུགས་མི་ཡོང་ངམ་བསམ་པ་ལྟ་བུ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད།

བོད་དོན་སྐོར་ལ་པེ་ཅིང་ནང་ཞི་འཇམ་གྱི་སྲིད་བྱུས་འཁྱེར་མཁན་གྱི་མི་དེ་དག་ཤུགས་ཆེ་བ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་དང་ཆབས་ཅིག་བོད་ནང་ལའང་ཉེ་ཆར་ཟླ་བ་ཁ་ཤས་ནང་ཚུད་ནས་རྒྱ་མིས་འཇམ་པོ་འདྲ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་བཟོ་འདུག ཡང་དེང་སང་ལྷ་སར་རྒྱ་མིས་འདི་འདྲ་ཡང་བཤད་འདུག བར་ལམ་བོད་ཁུལ་གདུབ་རྩུབ་དང༌། གང་བྱུང་མང་བྱུང་གཏོར་བཤིག་གཏོང་བ་ལྟ་བུ་དང་། ཤེས་རིག་གསར་བརྗེ་སོགས་ཀྱི་སྐབས་ཟང་ཟིང་བྱུང་བ་དེ་རིགས་བར་ལམ་ནག་ཆེན་མི་བཞིས་འགོ་འཁྲིད་པའི་ཤོག་ཁག་དེས་བྱས་པ་ལས། རྩ་བ་པེ་ཅིང་རང་གི་ཡང་དག་པའི་སྲིད་བྱུས་ལ་དེ་ལྟར་མེད་པར་ཆོས་དད་ལ་བརྩི་སྲུང་དང༌། གུས་ཞབས་བྱེད་རྒྱུ་ལས་གཏོར་བཤིག་གཏོང་རྒྱུའི་སྲིད་བྱུས་མེད་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་འདུག

ལྷ་ས་ཁུལ་ལ་ཕྲན་བུ་གུ་ཡངས་སུ་དང༌། ལྟོ་གོས་ཅུང་ཟད་འབེལ་དུ་ཕྱིན་ཡོད་ཚོད་འདུག གྲོང་གསེབ་ཁག་དང་བོད་ཡོངས་ལ་ད་ལྟ་དེ་ག་རང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་དག་གིས་ལོ་གཅིག་སོང་གཉིས་སོང་གིས་ལོ་བཅུ་བཅོ་ལྔ་ཉི་ཤུ་ཕྱིན་པའི་རྗེས་ལ་རྣམ་འགྱུར་གང་འདྲ་ཞིག་བསྟན་གྲབ་ཡོད་མེད་དེ་ཡང་ཚོད་མི་ཐིག་པ་རེད། དེང་སང་གི་དུས་ཚོད་གནམ་གཤིས་ལྟར་འགྱུར་བ་འགྲོ་བའི་མཚམས་ཤིག་ལ་སླེབས་ཡོད་སྟབས་ང་ཚོས་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལ། མི་མང་ཚོ་ཡིན་ནའང་གནས་ཚུལ་ཤེས་དགོས་པ་རེད། གང་ལྟར་དུས་ཚོད་གཉན་འཕྲང་དང༌། འགག་རྩ་ལྟ་བུ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་སླེབས་ཡོད་པས། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་ནང་ཁུལ་དུ་ཆོས་ལུགས་དང༌། ལུང་ཚན་གྱི་འཐེར་འཁྱེར་མེད་པར་ཚང་མས་འཆམ་པོ་དང་། རྡོག་ལ་བསྒྲིལ་པོ་བྱས་ནས་སྡོད་རྒྱུ་དེ་གལ་གནད་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་རེད།

ཏ༽ བོད་གཞུང་ལ་ཡིད་ཆེས་དང་། ཕྱག་བསྟར་མའི་བཀའ་ཡིག

གཉིས་ནས་ང་རང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བར་བོད་གཞུང་ཟེར་མཁན་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པར་བརྟེན་སྒྲིག་འཛུགས་དེར་ཡིད་ཆེས་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་ང་ཚོ་མི་ཁ་ཤས་ཤིག་འཇོན་དྲགས་པ་དང༌། རྒོད་དྲགས་ནས་གློ་བུར་དུ་གསར་དུ་ཆགས་པ་ཞིག་མིན། དེ་སྔ་བོད་ནང་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་དང༌། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་ཟེར་བའི་མིང་དེའི་ཐོག་ནས་རྒྱ་གར་ལ་རང་བཞིན་གྱི་བོད་གཞུང་གི་རྣམ་པ་ཞིག་དངོས་སུ་ཆགས་པ་རེད། རྒྱལ་ཁབ་སུ་གཅིག་གིས་ཁས་ལེན་མེད་ན་ཡང༌། དོན་གྱིས་བོད་པའི་གཞུང་ཞིག་ཡིན་པའི་ནུས་པ་ཚང་མཁན་ཞིག་ཆགས་ཡོད། ད་ལྟ་སྒྲིག་འཛུགས་ཡོད་པ་འདིས་ང་ཚོར་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་ཀྱང་ཡོངས་གྲགས་ཁྲིམས་ཐོག་ནས་ངོས་ལེན་བྱས་པའི་གཞུང་མིན་ནའང་བོད་པ་སྤྱིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ལ་ངོས་འཛིན་དང༌། ཆ་འཇོག་ཡོད་དང་ཡོད་མུས་རེད།

ད་དུང་ཡང་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་མཚོན་པའི་གཞན་དག་བོད་པར་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་ཚོས་ནང་ལྟར་དུ་སྒྲིག་འཛུགས་དང་གཞུང་གི་རྣམ་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་ཆ་འཇོག་ཡོད་པ་འདི་མ་བརླག་པ་བྱེད་རྒྱུ་གཅིག་དང༌། དེའི་ནུས་པ་ད་དུང་ཤུགས་ཆེ་རུ་མ་ཕྱིན་ཀྱང་སྡུག་ཏུ་མི་འགྲོ་བ་ཞིག་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་ལ་གང་ཞིག་བྱེད་དགོས་སམ་ཞེ་ན། མི་མང་གིས་མགོ་མ་འཚོས་ཀྱི་སྐད་ཆའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་བོད་གཞུང་ལ་སྙིང་པོ་མེད་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་བཤད་ན་ཡག་པོ་མ་རེད། ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་ལ་བོད་གཞུང་ངས་འགོ་འཁྲིད་ནས་བསྡད་ཡོད་ལ། ད་ལྟ་བོད་གཞུང་གི་བཀའ་བློན་མི་ཁ་ཤས་ཤིག་ཡོད་པ་དེ་དག་ངས་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་བློས་འཁེལ་ནས་བཞག་པ་ལས། ང་ལ་འདོད་པ་མེད་བཞིན་དུ་བཙུགས་པའི་མི་གཅིག་ཀྱང་མེད། བཀའ་བློན་ངོ་ཡོད་དེ་དག་ངས་རྡོག་སྒྲུག་བརྒྱབ་ནས་བཙུགས་པ་ཡིན། གལ་སྲིད་ད་ལྟའི་བཀའ་བློན་ཚོས་འགྲིགས་ཀྱི་མེད་ན་ངས་མ་འགྲིགས་པ་རེད།

ད་ལྟ་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཡོད་པ་འདིས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཁྱེད་རང་ཚོའི་འདོད་པ་མ་ཁེངས་པ་ཞིག་དང༌། འགྲིགས་ཀྱི་མེད་པ་ཞིག་འདུག་ན་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་དགོངས་པ་ཞུས་ཟེར་རྒྱུ་དེ་ཡིན་པ་ལས། གཞན་དག་སྐད་ཆ་རྙག་གེ་རྙོག་གེ་ཤོད་རྒྱུ་བསྡད་མེད། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་འགྲིགས་ཀྱི་མི་འདུག་ཅེས་ཁྱེད་རང་ཚོས་བརྗོད་ན་འགྲིགས་པ་རེད། ངས་དགོངས་པ་ཞུས་ཆོག སྐད་ཆ་མང་པོ་གང་ཡང་མེད་སྟབས་བདེ་པོ་རེད། ད་ལྟའི་བོད་གཞུང་ལ་སྤྱི་མོས་ཡོད་པ་དང༌། ངོས་ལ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་མིང་ཞིག་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་གྱི་ཆ་ནས་ངས་ད་ལྟ་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལས། ངོས་རང་མ་ཤི་བར་དུ་བོད་གཞུང་གི་འགོ་འཁྲིད་དགོས་དོན་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད། ང་རང་གིས་གང་ཐུབ་བྱེད་འདོད་ཡོད་པ་དང༌། བྱེད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཡོད་པའི་རིང་དེར་ངས་བྱེད་ཀྱི་རེད། རན་པོ་མེད་པ་ཞིག་དང༌། ང་རང་ངོས་ནས་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པར་བྱེད་འདོད་མེད་པ། བྱས་ནས་ཕན་ཐོགས་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་མཐོང་སོང་ན་ངས་དེའི་ཉིན་མོ་དེར་ལས་ཀ་བཞག་གི་རེད།

མི་འཇོན་པོ་ཐོན་མཁན་ཡོང་གི་རེད། མི་རྒོད་པོ་ཐོན་མཁན་ཡོང་གི་རེད། དེའི་ཐོག་ལ་བསོད་ནམས་ཡོད་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་རེད། འཇོན་པོ་རྒོད་པོ་བསོད་ནམས་ཡོད་མཁན་གྱི་མི་ཞིག་བྱུང་སོང་ན་བོད་གཞུང་གི་ལས་ཀ་བྱེད་རྒྱུ་སྒོ་ཕྱེ་བ་ལས། དེ་ལ་ཁྱི་ཁ་རུས་བཟུང་བྱས་ཏེ་སྒོ་འགོག་མཁན་སུ་གཅིག་ཡོང་གི་མ་རེད་ལ། ངའི་ངོས་ནས་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་མེད། ད་ལྟ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེར་ཡིད་ཆེས་ཡོད་ན་ངས་བཙུགས་པའི་བོད་གཞུང་དེ་ལ་ཡིད་ཆེས་དགོས་པ་ཞིག་རེད། བར་ལམ་ལྷག་བསམ་ཡིན་མིན་ཇི་ལྟར་ཡང༌། དོན་མ་གོ་དང༌། གང་ལྟར་བྱེད་ཐབས་མ་མཁས་པའི་ཐོག་ནས་སྐད་ཆ་མང་པོ་ལྷགས་བྱུང༌། དྷ་རམ་ས་ལའི་གཞུང་གིས་ཡག་པོ་བྱེད་ཀྱི་མི་འདུག བྱས་ཡོད་པ་མ་རེད་ཅེས་དོན་དག་མེད་པའི་སྐད་ཆ་མང་པོ་ལྷགས་བྱུང༌།

དངོས་གནས་དྲང་གནས་ང་རང་ཚོའི་འདོད་པ་ཁེངས་པ་ཞིག་འགྲུབ་ཡོད་པ་མ་རེད། མ་འགྲུབ་ཐག་ཆོད་རེད། བྱེད་མ་ཐུབ་པ་ལས་ཐུབ་བཞིན་དུའམ། འགྲུབ་ནུས་བཞིན་དུ་མ་བྱས་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད། བར་ལམ་སྐད་ཆ་མང་པོ་བྱུང་བའི་སྐོར་ལ་བོད་གཞུང་རྒྱུན་ལས་ཀྱི་ཐོག་ནས་གསལ་བསྒྲགས་ཀྱི་ཡི་གེ་བཀྲམས་ཡོད། གསལ་བསྒྲགས་ཀྱི་ཡི་གེ་དེ་ལ་ངས་ཚིག་གཅིག་དང་གཉིས་ཀྱིས་ཞིབ་འཇུག་བྱས། སྣོན་འཕྲི་བྱེད་དགོས་པ་བྱས་ཏེ་ངའི་ལག་བསྟར་མའི་བཟོ་བཅོས་བརྒྱབ་སྟེ་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་ཡི་གེ་ཡིན། ང་ལ་ཡིད་ཆེས་ཡོད་ན་བོད་གཞུང་རྒྱུན་ལས་ཀྱི་ཐོག་ནས་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་པའི་ཡི་གེ་དེར་ཁྱེད་རང་ཚོས་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཡིད་ཆེས་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་རེད། བོད་གཞུང་རྒྱུན་ལས་ནས་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་པའི་ཡི་གེ་དེར་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཡིད་ཆེས་མེད་ན། ང་ལ་ཡིད་ཆེས་མ་བྱས་ན་འགྲིགས་ཀྱི་རེད། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༧ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༢ ཉིན་ཀོ་ལི་ག་དོན་གླིང་གཞིས་སྒར་དུ་སེར་སྐྱ་མི་མང་ཡོངས་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ཐོག་མའི་ཆིབས་སྒྱུར་དང་། སློབ་ཕྲུག་གི་ལུས་རྩལ།

དེ་རིང་གཞིས་ཆགས་འདིར་འབྱོར་བ་དང་པོ་རེད། དེའི་སར་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་དགའ་པོའི་ཐོག་ནས་དགའ་བསུ་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། ཁྱེད་རང་ཚོ་རྒན་གཞོན་མང་པོ་ཞིག་གིས་ད་ལྟ་ཆེད་དུ་འཁྲབ་སྟོན་བྱས་པར་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་ཞུ་གི་ཡོད། གཞིས་ཆགས་འདིར་རང་བཞིན་གྱི་ས་ཆ་ཡག་པོ་ཡོད་པའི་ཐོག་ལ་རོགས་རམ་མཐུན་རྐྱེན་ཡག་པོ་ཡོད་སྟབས་ཐོག་མར་འགོ་ཚུགས་པའི་སྐབས་ནས་ཡིན་མདོག་ཁ་པོ་ཆགས་འདུག ད་ལྟ་མཛད་སྒོའི་སར་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཕྲུ་གུ་འཁྲབ་སྟོན་བྱེད་མཁན་ཚང་མ་གྲུང་ཏོག་ཏོག་ཡིན་མདོག་ཁ་པོ་འདུག་པས་དགའ་པོ་བྱུང༌། དེ་བཞིན་ལུས་རྩལ་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་བཟོས་པ་དང་། སྦྱོང་བདར་སྤྲད་དེ་གོང་དུ་རུ་སྒྲིག་བྱེད་མཁན་ཕོ་མོ་ཚོ་ཡང་ཡིན་མདོག་ཁ་པོའི་སྒྲིག་འཛུགས་དང་ལྡན་པ་དེར་དགའ་པོ་བྱུང༌། ལུས་པོ་བདེ་ཐང་ཡོང་ཐབས་སུ་ལུས་པོའི་རྩལ་ཤུགས་སྦྱོང་རྒྱུ་དེས་སོ་སོ་སྒེར་གྱི་མི་ཚེ་རིང་པོ་ཡོང་བ་དང༌། མི་ཚེ་དེའི་རིང་གཟུགས་པོ་བདེ་པོའི་ཐོག་ནས་སོ་སོ་སྒེར་གྱི་ཆོས་དང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ལས་ཀ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ནའང་ཅི་བདེར་བྱེད་ཐུབ་པ་དང༌། གཉིས་ནས་རང་གི་མི་རིགས་ཀྱི་དོན་དུ་སྐབས་སུ་བབས་པའི་ལས་འགན་གང་ཞིག་སྒྲུབ་དགོས་བྱུང་ཡང་གཟུགས་པོ་བདེ་ཐང་ཡོད་ན་སོ་སོའི་འདོད་པ་ལྟར་སྒྲུབ་ཐུབ་རྒྱུ་ཡིན་སྟབས་གཟུགས་པོ་བདེ་ཐང་ཟེར་བ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དམིགས་བསལ་གྱིས་ལུས་པོའི་རྩལ་སྦྱོང་གི་ཐོག་ཏུ་ཁྱེད་རང་ཚོས་རྒྱུན་དུ་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ། ད་རེས་ང་ཡོང་སྐབས་འདྲ་ཆགས་པོ་ཡོང་བའི་ཆེད་ཙམ་མ་ཡིན་པར་དུས་རྒྱུན་གཏན་ནས་དོ་སྣང་དང་མུ་མཐུད་ནས་ལུས་པོ་བདེ་ཐང་ཡོང་ཐབས་སུ་རྩལ་སྦྱོང་བྱ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་འདུག དེ་རིང་ཁྱེད་རང་ཚོས་རྩལ་སྦྱོང་བྱས་པ་དེར་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཕྱིན་ཆད་ཀྱང་ཡག་པོ་འབྱུང་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཡོད།

དེ་ནས་ད་ལྟ་འདིར་ཡུལ་པའི་གཞས་སྣ་འཁྲབ་སྟོན་བྱ་རྒྱུའི་ནང་གཞིས་སྒར་འདིར་ཡོད་པའི་ང་རང་ཚོ་བོད་ཆོལ་ཁ་ཡས་མས་ཚང་མའི་ལུང་ཚོ་ཁག་མང་པོ་ཞིག་ནས་རང་རང་སོ་སོའི་ལུང་པའི་ཡུལ་གཞས་འཁྲབ་པ་དེར་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང༌། ང་རང་ཚོའི་བོད་ལུང་པ་ཟེར་བ་དེ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་ལུང་པ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། དེའི་ནང་དུ་མིའི་འཚོ་བ་སྤྱོད་སྟངས་དང་། ལྟོ་ཆས་ཟ་སྟངས། གཞས་དང་ཞབས་བྲོས་མཚོན་པས་སྤྱིར་བཏང་གི་མི་ཆོས་ཡོང་སྟངས་དེ་ཚོའི་གྲས་ལ་ཁྱད་པར་ཕྲན་བུ་རེ་ཡོད་པ་རེད།

ཁ༽ ཆོལ་གསུམ་གཅིག་སྒྲིལ་དང་། འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས།

དེ་ལྟར་ཕྲན་བུའི་རྣམ་པ་མི་འདྲ་བ་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་སྐབས་བོད་རྒྱལ་ཁབ་ཅེས་པ་དེའི་ཁོངས་སུ་སླེབས་ཡོད་པ་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་པ་ཚང་མ་དེའི་ཐོག་ཏུ་གཅིག་གྱུར་ཆགས་བསྡད་ཡོད། ང་རང་ཚོ་ཐམས་ཅད་བོད་རིགས་རྩམ་ཟན་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པའི་རྟགས་མཚན་གསལ་པོ་ཡོད། ང་རང་ཚོ་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་ནུས་པ་དེས་འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ལའང་བྱས་རྗེས་ཆེན་པོ་བཞག་ཡོད་ལ། ད་ལྟའི་དུས་ཚོད་ལ་ཡང་བྱས་རྗེས་བཞག་དང་འཇོག་མུས་རེད།

མ་འོངས་པའི་དུས་ཚོད་ལའང་ང་རང་ཚོ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་ནུས་པ་དེས་བྱས་རྗེས་ཆེན་པོ་ཞིག་བཞག་ཐུབ་ཀྱི་རེད་བསམ་པའི་ང་ལ་ཡིད་ཆེས་ཡོད། དེ་གང་འདྲ་ཡིན་ཟེར་ན། འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་བོད་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་ཁ་བྲལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། སིལ་བུ་དང༌། དུམ་བུར་ཕྱིན་པས་རྐྱེན་གྱིས་འཐུས་ཤོར་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཡོད་ཀྱང༌། རྩ་བ་བོད་མི་རིགས་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པའི་རྩ་དོན་མ་བརླག་པར་ང་རང་ཚོས་དམ་འཛིན་ཐུབ་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ལོ་སྟོང་ཕྲག་གི་རིང་ལ་བོད་མི་རིགས་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་ནུས་པའི་ཐོག་ནས་བོད་ལུང་པའི་ནང་ལ་གཙོ་ཆེ་ཤོས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་སྔར་མེད་གསར་དུ་བཏོད་པ་དེ་དག་མི་ཉམས་རྒྱུན་འཛིན་གོང་ནས་གོང་མཐོར་སྤེལ་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ཡོད།

དེ་བཞིན་བོད་མི་རིགས་སྤྱིའི་ལག་རྩལ་གྱི་ཐོག་ནས་ཨེ་ཡིན། བོད་མི་རིགས་སྤྱིའི་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཐོག་ནས་ཨེ་ཡིན། གཞི་རྩ་མང་པོ་ཞིག་གི་ནང་ང་རང་ཚོ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་ཐོག་ནས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་བྱས་རྗེས་ཆེན་པོ་བཞག་ཡོད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག སྲིད་དོན་གྱི་འཕོ་འགྱུར་སྣ་ཚོགས་ཤིག་བྱུང་ནས་བོད་སིལ་བུར་འགྲོ་བའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་བྱུང་ཡོད་ཀྱང༌། རྩ་བའི་གཅིག་གྱུར་གྱི་ནུས་པ་དེས་བོད་མི་རིགས་མ་བརླག་པ་ཞིག་དང༌། རྒྱ་གར་གྱི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་བླངས་པ་དང་ཆབས་ཅིག་རྒྱ་གར་གྱི་ཤེས་རིག་མང་པོ་ཞིག་བོད་ལ་སླེབས་ཡོད།

རྒྱ་ནག་དང་བོད་ཀྱི་ཆོས་རྒྱལ་ཚོ་གཉེན་སྒྲིག་བྱས་ཏེ་རྒྱ་ནག་ནས་ཀྱང་ཤེས་རིག་མང་པོ་ཞིག་བོད་ལ་བླངས་ཡོད། གཡས་གཡོན་ནས་ཆོས་དང་ཤེས་རིག་གི་ལེགས་ཆ་མང་པོ་བླངས་པ་གང་ཞིག་ལ་རྩ་བ་མི་རིགས་རང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པ་མ་ཉམས་པར་ང་ཚོས་ལོ་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོའི་རིང་ལ་ཟིན་ཏེ་བསྡད་ཡོད། དེ་འདྲའི་བོད་མི་རིགས་དེ་ཤར་ཕྱོགས་རྒྱ་ནག་རྒྱལ་ཁབ་དང༌། ལྷོ་ཕྱོགས་རྒྱ་གར་རྒྱལ་ཁབ་དང་མི་འདྲ་བ་ཁུངས་ལྡན་གྱི་བོད་མི་རིགས་རང་ཉིད་རང་ཚུགས་བཟུང་ནས་བསྡད་ཐུབ་པ་དེ་ཡང་ང་རང་ཚོ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་ནུས་པ་དེས་བྱས་རྗེས་ཆེན་པོ་བཞག་ཡོད་པ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་ལ་ཆ་མཚོན་ན་ཡང་རྒྱ་མིའི་དབང་བསྒྱུར་བོད་ལ་སླེབས་ནས་དུས་ད་ལྟ་བར་དུ་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོའི་འདོད་པ་ཁེངས་པའི་དབང་སྒྱུར་བྱེད་མི་ཐུབ་པ་དང༌། ལྟོ་ཆས་ཁ་ལ་ཟས། མིད་འཁྱུད་བཏང་རུང་འཇུ་མ་ཐུབ་པར་བསྡད་པ་འདིའི་ཐོག་ལ་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་ནུས་པ་འདིས་བྱས་རྗེས་ད་ལྟ་བཞག་བཞིན་པ་ཡིན་པ་ཐེ་ཚོམ་མེད། དབུས་གཙང་ཁུལ་དང་། ཁམས་ཁུལ། ཨ་མདོ་ཁུལ་སོགས་གང་ཞིག་ཡིན་རུང༌། གང་ལྟར་ས་ཁུལ་དེ་དག་གི་བོད་མི་རིགས་མཆིས་སོ་ཅོག་ཚང་མས་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་བཙན་དབང་དང༌། དབང་ཤུགས་དེ་ལ་མ་དགའ་བ་བྱས་ཏེ་ངོ་རྒོལ་གྱི་རྣམ་པ་དེ་གཞན་དག་གིས་བསྐུལ་བ་ལ་མ་ལྟོས་པར་རང་རང་ཡུལ་ཚོ་སོ་སོའི་ནང་ནས་རང་མོས་དང་བླངས་ཀྱིས་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པའི་སེམས་ཤུགས་ཀྱི་མེ་ལྕེ་ཆེན་པོ་ཞིག་འབར་བཞིན་པ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་ད་དུང་ཡང་རྒྱ་ནག་གི་ཐོག་ལ་མི་བདེ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། ད་དུང་ཡིན་ནའང་བོད་དོན་དེ་ཐག་ཆོད་བྱུང་མེད་པའི་རྩ་དོན་ཞིག་ཏུ་ལྷག་བསྡད་པ་འདི་ཡང་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་ནུས་པའི་བྱས་རྗེས་ཤིག་ཡིན་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་ཡོད།

ག༽ ཆོལ་གསུམ་གཅིག་སྒྲིལ་དང་། ཆོས་ལུགས་མཐུན་སྒྲིལ།

མ་འོངས་པར་ཆ་བཞག་ན་ཡང༌། ང་རང་ཚོ་བོད་དེ་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་མི་གྲལ་དུ་ཚུད་པ་ཞིག་དང༌། དེའི་ཐོག་ལ་རང་རང་སོ་སོའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་ཆོས་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་ངོམས་ཆོག་པ་ཞིག་དང༌། འཛམ་བུ་གླིང་གཞན་དག་ལ་བསྟན་ཆོག་པའི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་མི་རིགས་ཤིག་ཡོང་ཐུབ་པར་ང་ཚོས་རེ་བ་རྒྱག་གི་ཡོད་ལ། འབད་རྩོལ་ཡང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། མ་འོངས་པར་ང་ཚོས་བྱས་རྗེས་བཞག་རྒྱུའི་གཞི་རྩ་དེ་ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་ནུས་པ་དེ་ལ་རག་ལུས་པ་རེད།

མ་འོངས་པར་བོད་སྤྱིའི་བདེ་སྐྱིད་དེ་གང་འདྲ་ཆགས་དང་མི་ཆགས། བསམ་བློར་ཡོད་པ་བཞིན་འགྲུབ་དང་མི་འགྲུབ་ཟེར་བ་དེ་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་གོང་བུའི་ནུས་པ་དེ་ཇི་སྲིད་གནས་པའི་རིང་ལ་ང་རང་ཚོའི་དོན་དག་རྒྱལ་ཁ་ཆེ་ཙམ་འགྲུབ་ཐུབ་རྒྱུ་ཞིག་དང༌། ཆིག་སྒྲིལ་གྱི་ནུས་པ་དེ་ཉམས་ན་ང་ཚོ་སྤྱི་པའི་དོན་དག་དེ་ཉམས་རྒུད་འགྲོ་རྒྱུ་ཡིན་པར་འབྲེལ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། དེར་བརྟེན་དེ་རིང་འདིར་ང་རང་ཚོ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་རྣམ་འགྱུར་གསལ་པོར་ཐོན་པ་འདི་ལ་ང་རང་ཡང་སེམས་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཁྱེད་རང་ཚོར་དམིགས་བསལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

ད་ལྟ་འདིར་གཞས་སྣ་མཉམ་དུ་འཁྲབ་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ངས་རྟག་ཏུ་སྔ་རྗེས་མང་པོ་བརྗོད་པ་བཞིན། ཆོལ་ཁའི་ཐོག་ནས་འཐེན་འཁྱེར་བྱེད་མི་རུང༌། བར་ལམ་གནས་ཚུལ་ངོ་མ་ཤེས་རྟོགས་ཡོང་བའི་སྐབས་ལ་ཡིད་ཆེས་ཇེ་ཆེ་དང༌། ངེས་པ་ཇེ་རྙེད་དུ་ཕྱིན་ཏེ་ཇེ་བཟང་ནས་ཇེ་བཟང་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པར་དགའ་པོ་བྱུང༌། ད་དུང་ཡང་ཆོལ་ཁའི་འཐེན་འཁྱེར་རིགས་རྩ་བ་ནས་མེད་པ་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་པར་ཚང་མས་འབད་རྩོལ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག དེ་དང་ཆབས་ཅིག་ཆོས་ཀྱི་མིང་གི་ཆ་ནས་འདྲ་མིན་ཡོང་གི་ཡོད་ན་ཡང༌། དོན་ངོ་མའི་ཐོག་ལ་རྣམ་འདྲེན་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་གཅིག་གི་རྗེས་འབྲང་། མདོ་སྔགས་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ཆོས་ཚུལ། ཚེ་གཅིག་ལ་ཟུང་འཇུག་གི་གོ་འཕང་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ཚུལ་མ་ནོར་བ་ཤ་སྟག་ཡིན་སྟབས། ང་རང་ཚོས་ཆེ་ས་དང༌། གཏིང་ཟབ་ས་གཅིག་ནས་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་ཕྲན་བུ་མི་མཐུན་པ་དང༌། ཚིག་གིས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་སྟངས་འདྲ་མིན། སྒོམ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཉམས་ལེན་བྱེད་སྟངས་འདྲ་མིན་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ་ཕྱི་ནང་ཐུག་པ་ལྟ་བུའི་བསམ་ཚུལ་གཏན་ནས་མེད་པ་བྱེད་དགོས། ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་སྟོན་པ་གཅིག་གི་རྗེས་འབྲང་དང་། ཆོས་པ་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པའི་ངོས་འཛིན་གསལ་པོ་བྱས་པའི་ཐོག་ནས་ཕན་ཚུན་རིས་སུ་མ་ཆད་པར་དད་པ་དག་སྣང་བྱ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ད་ལྟ་འདིར་ཡག་ཐག་ཆོད་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག ད་དུང་ཡང་ཡག་པོ་ཡོང་བའི་འབད་རྩོལ་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ང༽ དགོན་སྡེ་གསར་བཞེངས་དང་། ཆོས་བྱེད་ཚད་ལོངས།

དེ་ནས་ཆོས་དང་འབྲེལ་བའི་གནས་ཚུལ་ངས་དྲན་ཐོག་འདིར་ཞུས་ན། ད་ལྟ་འདིར་སྡོད་སྒར་འགོ་ཚུགས་ཙམ་རེད། དགོན་པ་རྒྱག་རྒྱུའི་འདོད་པ་ཡོད་པའི་སྐད་ཆ་ཕྲན་བུ་ཡོང་གི་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང་སྔོན་ལ་མི་མང་གི་གཞིས་ཆགས་སྲ་ཐག་ཐག་བྱ་རྒྱུ་དེ་རིམ་པ་དང་པོར་བཞག མི་མང་རང་ཁ་རང་གསོའི་འཆར་གཞི་དེ་དག་ཚགས་སུ་ཚུད་པ་ཞིག་བྱུང་མཚམས་སུ་གཞི་ནས་རང་རང་སོ་སོའི་དད་མོས་དང༌། གཙོ་ཆེ་ཤོས་དད་མོས་གཅིག་པུས་མི་ཕན་པར་རྒྱུ་ཤུགས་ལ་རག་ལུས་ཀྱི་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའི་ཐོག་ནས་འགྲུབ་ཚོད་དཔག་ཚོད་ཅིག་ག་ལེར་ག་ལེར་བསམ་བློ་གཏོང་ཆོག་གི་རེད།

ད་ལྟ་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་རྩ་བའི་ལས་ཀ་ཚགས་ཚུད་མཇུག་བསྒྲིལ་མ་བྱུང་གོང་དུ། དགོན་པ་གྲྭ་ཚང་གི་ཞེན་ཁོག་ཡིན་པའི་ཁུལ་བྱས་ཏེ་མང་པོ་རྒྱག་རྒྱུ་དེའང་ང་ཚོར་སྡོད་སྒར་གཞན་དག་གི་ཐོག་ནས་ཉམས་མྱོང་མང་པོ་བྱུང་ཡོད། དེ་སྐོར་ཁ་སྔོན་ནང་སྲིད་བཀའ་བློན་ཡོང་སྐབས་ལ་སྐད་ཆ་ཞིབ་ཕྲ་བྱུང་ཡོད། གང་ལྟར་ལྷ་ཁང་དང༌། དགོན་པ་བཞེངས་རྒྱུ་དེ་བྲེལ་བ་མ་བྱས་པར་ག་ལེར་ག་ལེར་བྱེད་རྒྱུའི་འཆར་གཞིའི་རིམ་པ་དེ་ལྟར་རེད། རིམ་པས་ཡག་པོ་ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་རེད། ས་གནས་འདིའི་སྒང་ལ་སྔ་འགྱུར་རྙིང་མའི་རྫོགས་ཆེན་དགོན་པ་ཡག་པོ་ཞིག་ཆགས་ཐུབ་རོགས་བྱས་ན་སྙམ་པ་ང་རང་སྒེར་གྱི་རེ་འདུན་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད།

ཡང་དགོན་པ་རྒྱག་འདོད་ཡོད་མཁན་ཚོས་སྦུག་སྲུབ་དོག་པོའི་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་ས་ཆ་གཅིག་མ་གཏོགས་མ་མཐོང་བར་སྡོད་རྒྱུ་མི་འདུག ང་རང་ཚོར་རྒྱ་གར་ནང་ལ་སྡོད་སྒར་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད། སྡོད་སྒར་རེ་རེའི་ནང་དུ་དགོན་པ་དང༌། བླ་གྲྭ་ཁག་གང་འདྲ་གང་འདྲ་ཡོད་མེད་དེ་དག་ལ་བསམ་བློ་བཏང་ནས་སྡོད་སྒར་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཆ་སྙོམས་འགྲོ་ཐུབ་པ་ཞིག་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ལས། སྡོད་སྒར་གཅིག་པུ་དེའི་ངོ་གདོང་གི་གནས་ཚུལ་ལས་གཞན་དག་མ་མཐོང་བར་གཅིག་པུ་དེར་ཚང་ག་རྒྱག་མཁན་ལྟ་བུ་བྱས་ན་དགོས་པ་མི་འདུག

གང་ལྟར་དགོན་གནས་ཡོད་པ་དེ་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཐོག་ནས་ཡིན་ནའང་རུང༌། བསླབ་པ་སློབ་གཉེར་གྱི་ཐོག་ནས་ཡིན་ནའང་རུང༌། སྒོམ་སྒྲུབ་ཉམས་ལེན་གྱི་ཐོག་ནས་ཡིན་ནའང་རུང༌། གང་ལྟར་ཆོས་དད་ཡོད་མཁན་ཚོ་སྐྱབས་སུ་མཆི་འོས་པ་ཞིག་དང༌། སྐྱབས་གནས་དཀོན་མཆོག་གི་གྲས་སུ་ཚད་ལོངས་པར་སླེབས་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡིན་གཅིག་མིན་གཅིག་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་འདུག ད་ལྟ་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འཕྲོས་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་ཡིན། རྡོ་དོན་ད་ལྟ་ངས་བརྗོད་པ་ནང་བཞིན་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་ནུས་པ་དེ་འདས་མ་འོངས་ད་ལྟ་དུས་གསུམ་གང་གི་གནས་སྐབས་ལ་ཡང་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆགས་ནས་བསྡད་ཡོད་སྟབས་ཚང་མས་སྔར་བཞིན་སེམས་ལ་རྒྱུན་བཅངས་བྱེད་དགོས།

ཅ༽ གཞིས་ཆགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་དང་། དཀའ་ངལ་ལ་གདོང་ལེན།

དེ་ནས་ད་ལྟ་འདི་གའི་སྡོད་སྒར་གྱི་གནས་ཚུལ་སྐོར་ལ་ཚིག་ཁ་ཤས་ཤིག་བཤད་ན། ང་རང་གཞིས་སྒར་འདིའི་ནང་སླེབས་པ་ད་རེས་དང་པོ་རེད། འགོ་སྟོད་གཞིས་སྒར་ཚུགས་ཙམ་གྱི་སྐབས་སུ་དཔལ་འབྱོར་བཀའ་བློན་ཚར་གཅིག་སླེབས་ཏེ་སྐབས་དེའི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་སྐད་ཆ་ཞིབ་ཕྲ་བྱུང༌། དེ་མཇུག་ནང་སྲིད་བཀའ་བློན་ཐེངས་གཅིག་གཉིས་ཤིག་སླེབས་པ་རེད། དེ་ཐོག་ནས་ཀྱང་གནས་ཚུལ་ཞིབ་ཕྲ་ཤེས་རྟོགས་བྱུང༌། དེ་བཞིན་ཚོགས་གཙོས་མཚོན་པས་སྤྱི་འཐུས་ཁག་གིས་ལྟ་སྐོར་བྱས་པ་དང༌། དུས་རྒྱུན་གཏན་ནས་ལས་ཁུངས་བརྒྱུད་གནས་ཚུལ་སྙན་སེང་ཡོང་གི་ཡོད་སྟབས། ང་རང་ས་ཆའི་སྒང་ལ་དངོས་སུ་སླེབས་པ་ད་རེས་དང་པོ་རེད། འོན་ཀྱང་གཞི་རྩའི་གནས་ཚུལ་རྒྱུས་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་རེད། དེ་རིང་འདི་གར་ང་རང་དངོས་སུ་སླེབས་ཏེ་སོ་སོའི་མིག་གིས་མཐོང་ཐུབ་པའི་སྐབས་ལ་རྣ་བར་གནས་ཚུལ་ཐོས་པ་བཞིན་གྲ་འགྲིགས་པོ་དང༌། ཡག་པོ་ཞིག་ཡོད་སྟབས་དགའ་པོ་བྱུང༌། སྤྱིར་བཏང་གཞིས་ཆགས་སོགས་ལས་ཀ་གང་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་ཡང༌། ཐོག་མར་གཞི་མེད་པ་གཅིག་གསར་དུ་བཙུགས་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་དགོས་དུས་དཀའ་ངལ་མང་ཙམ་ཞིག་ཏན་ཏན་ཡོད་ངེས་རེད། འོན་ཀྱང་ད་ལྟ་འདིར་གཞིས་སྒར་གཞན་དག་གི་ཉམས་མྱོང་དང༌། དེ་བཞིན་རོགས་རམ་ཚོགས་པའི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཡོད་ཀྱང་ས་གནས་གཞན་དག་གི་ཉམས་མྱོང་བསགས་ཟིན་པར་བརྟེན་དེ་ལྟའི་ཉམས་མྱོང་སྔོན་སོང་དེ་དང༌། མཐུན་རྐྱེན་ས་ཆ་སོགས་གང་ཅི་ནས་ས་ཁུལ་གཞན་དག་གི་གཞིས་ཆགས་རྣམས་དང་མི་འདྲ་བར་གང་ཞིག་བྱས་ཀྱང་གྲ་འགྲིགས་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད།

ཡིན་ན་ཡང་འགོ་འཛུགས་སྐབས་ལ་དཀའ་ངལ་ཕྲན་བུ་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་སྟབས། དཀའ་ངལ་དེ་དག་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་དགོས། དཀའ་ངལ་ལ་བཟོད་བསྲན་བྱས་ན་རིམ་པས་ལོ་གཅིག་སོང་གཉིས་སོང་མཚམས་སུ་སྔོན་མ་དཀའ་ལས་ཁག་པོ་བྱུང་ནའང་། ད་ཆ་ཡག་པོ་བྱུང་ཞེས་ཚང་མས་བློ་བདེ་བདེ་བྱེད་རྒྱུ་ཞིག་དང༌། བག་ཕེབས་པོ་དང༌། སྐྱིད་པོ་ཞིག་ཏན་ཏན་ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་རེད། དེས་ན་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མ་སེམས་བག་ཕེབས་པོ་བྱེད་དགོས། བོད་ལུང་པར་ལོག་རྒྱུ་མ་བྱུང་བར་དུ་ས་ཆ་འདིར་བསྡད་དེ་སོ་སོའི་ལྟོ་གོས་ཐོག་ལ་ལྟ་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། བོད་མི་རིགས་སྤྱིའི་ཞབས་འདེགས་ཞུ་རྒྱུའི་ཐོག་ལ་ལྟ་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་ས་ཆ་འདིའི་སྒང་ནས་སྒྲུབ་བསམ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས།

དཀའ་ངལ་སེལ་ཐབས་སུ་ས་ཆ་འདི་ནས་ས་ཆ་གཞན་དག་ལ་བྱོལ་བསྐྱོད་བྱས་པས་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་མ་རེད། ཡང་དཀའ་ངལ་གསར་པ་ཞིག་འཕྲད་དེ་དཀའ་ངལ་གསར་པ་དེ་སེལ་བའི་འབད་རྩོལ་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་ན་གཉིས་ལས་རེད། དེ་ལས་དཀའ་ངལ་འཕྲད་ན་ཡང་ས་ཆ་འདི་གའི་སྒང་ལ་བསྡད་དེ་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐབས་ཀྱི་བསམ་བློ་བཏང་ན་ལེགས། དང་པོ་འགོ་འཛུགས་སྐབས་ལ་ངེས་པར་དཀའ་ངལ་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་དུས་དཀའ་ངལ་ལ་བཟོད་བསྲན་གྱི་ཐོག་ནས་ད་ལྟའི་བར་དུ་ཧུར་ཐག་བྱས་འདུག་ལ། ད་དུང་ཡང་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

ཆ༽ རྒན་གཞོན་གྱི་ཤེས་ཡོན་དང་། ཁྱིམ་ཚང་ནས་ཐུགས་སྣང།

དེ་ནས་སློབ་སྦྱོང་སྐོར་ལ་ཕྲུ་གུ་ཚོར་རོགས་རམ་ཚོགས་པའི་ཐོག་ནས་དམིགས་བསལ་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་སློབ་སྦྱོང་གི་གཞི་རྩ་ཚུགས་ཡོད་ལ། གཞི་རྩ་ཚུགས་པ་འདི་དག་དངོས་གནས་གདེང་འཁེལ་བའི་ཡག་པོ་ཡོང་ཐབས་སུ་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཐོག་ལ་འབྲེལ་ཡོད་ཚང་མས་ངེས་པར་དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་རེད། གཙོ་ཆེ་ཤོས་ནང་ཁྱིམ་སོ་སོའི་ཕ་མ་དང༌། སྤུན་ཉེའི་ཐོག་ནས་རང་གི་བུ་ཕྲུག་ལ་སློབ་སྦྱོང་ཡག་པོ་ཡོང་ཐུབ་ཐབས་སུ་དམིགས་བསལ་གྱི་དོ་སྣང་དང༌། སེམས་ཁུར་ངེས་པར་དུ་ལེན་དགོས་ཀྱི་འདུག དེ་བཞིན་ཕོ་གསར་མོ་གསར་གཞོན་སྐྱེས་ཚོ་ཡིན་ནའང་རུང༌། སྤྱིར་བཏང་རྒན་པའི་ནང་ལ་ཡིན་ནའང་སློབ་གྲྭའི་འཛིན་གྲྭ་འགྲིམས་ནས་ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་བྱ་རྒྱུ་ད་ཆ་ན་ཚོད་ཡོལ་ཏེ་ཡོང་ཐུབ་པ་མ་བྱུང་རུང༌། ཤེས་ཡོན་ཟེར་བ་དེ་སྤྱིར་བཏང་མི་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་ཆད་ལ་དགོས་པ་ཞིག་དང༌། ལྷག་པར་ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་རྣམས་དེང་སང་དཀའ་སྡུག་གི་འཕྲང་ཆེན་པོ་ཞིག་འགྲིམ་པའི་སྐབས་ཡིན་པས་ངེས་པར་སོ་སོའི་ཤེས་ཡོན་གྱི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས།

བོད་ཡིག་ཨེ་ཤེས་མི་ཤེས་ལྟ་རྒྱུ་དང༌། མཐའ་མ་བོད་ཡིག་འབྲི་ཀློག་མ་ཤེས་ན་ཡང་སྤྱིར་བཏང་གི་གནས་ཚུལ་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་ཤེས་མཁན་གྱི་ས་ནས་འགྲེལ་བཤད་ཉན་རྒྱུ་དང༌། གསར་འགྱུར་ཚགས་པར་ཁག དེ་བཞིན་ང་ཚོ་ཚོགས་འདུ་ཡས་མས་ལ་སྐད་ཆ་གོ་བསྡུར་བྱུང་བ་དེ་དག་དང༌། གྲོས་ཆོད་བཞག་པ། གཞེན་སྐུལ་ཡོད་པ་དེ་རིགས་ངེས་པར་དུ་ཤེས་ཐབས་བྱེད་དགོས། ང་རང་ཚོ་འདིར་བཙན་པོ་བྱས་ཏེ་སློབ་སྦྱོང་བསྐུལ་མཁན་ཡོང་གི་མ་རེད་ལ། དེ་ལྟར་བྱེད་དགོས་དོན་མེད་ཀྱང༌། རྩ་བ་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་ཟེར་བ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། དེས་རང་གི་ལྟོ་གོས་ཀྱི་དོན་དག་དང༌། རང་གི་ཚེ་འདི་དང་ཕྱི་མའི་ཁེ་ཕན་སྒྲུབ་པའི་བསམ་བློ་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་བའི་དོན་དག་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་པར་ངོས་འཛིན་ཐུབ་པའི་སྒོ་ནས་སློབ་སྦྱོང་ལ་དོ་སྣང་བྱས། ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཐོག་ནས་བསམ་བློ་གསར་པ་འཁོར་ཐབས་དང༌། གནས་ཚུལ་མང་ཙམ་ཤེས་པའི་དོན་དུ་རྒན་གཞོན་ཚང་མས་ངེས་པར་དུ་དོ་སྣང་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས།

བོད་ཡིག་ཐོག་ལ་རང་རང་སོ་སོ་ནུས་པ་བཏོན་ཐུབ་ན་ལྷག་པར་དུ་ནུས་པ་བཏོན་དགོས་ལ། དེ་མཚུངས་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཤེས་པ་ཚོས་མ་ཤེས་པ་ཚོར་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་རྒྱུ་དང༌། སློབ་སྟོན་བྱེད་རྒྱུ་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་བྱས་ཏེ། རྡོ་དོན་ཡང་སྙིང་སྡོད་སྒར་གཅིག་གི་ནང་ཡོད་པ་དང༌། མི་རིགས་གཅིག་གྱུར་ཡིན་དུས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ནང་ཁྱིམ་གཅིག་པའི་འདུ་ཤེས་བཞག་སྟེ་ཕར་རོགས་ཚུར་རོགས་བྱས་ན་ང་རང་ཚོའི་ལས་ཀ་ཚགས་ཚུད་པ་དང༌། དོན་དག་འགྲུབ་པ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད། དེ་ཚང་མའི་སེམས་ལ་འཇོག་རོགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

ཇ༽ དུས་ཐོག་སྨན་བཅོས་དང་། ཟས་སྤྱོད་འཕྲོད་བསྟེན།

དེ་ནས་ང་ཚོ་འཕྲོད་བསྟེན་སྐོར་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག ངས་གོང་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་གཟུགས་པོའི་བརྡབ་གསིག་དང༌། སྦྱོང་བདར་གྱི་སྒོ་ནས་ལུས་པོ་བདེ་ཐང་ཡོང་བའི་ཐབས་ཤེས་གཅིག་དང༌། སྨན་བཅོས་འཕྲོད་བསྟེན་ཟེར་བ་དེ་ནད་ན་ཚ་ཆེན་པོ་ཞིག་བྱུང་ཟིན་ཏེ་འ་འུབ་མ་འདུས་པའི་མཚམས་ལ་གཞི་ནས་ཨེམ་རྗེ་དྲན་པ་ལྟ་བུ་ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་ནང་ལ་མང་པོ་ཡོང་གི་འདུག མགོ་ཕྲན་བུ་ན་བ་དང༌། གྲོད་ཁོག་བཤལ་བ་ལྟ་བུ་ཅུང་ཟད་བདེ་མིན་བྱུང་སྐབས་ལམ་སེང་ཨེམ་རྗེ་བསྟེན་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ན་ཚ་ཐོག་མར་ཡོང་སྐབས་ནས་ལམ་སེང་ལྷོད་ཡང་མ་བཏང་བར་ཨེམ་རྗེའི་སར་ཕྱིན། བརྟག་དཔྱད་བྱས་ན་སྨན་ཐུན་ཁ་ཤས་ཟས་ཏེ་དྲག་ཐུབ་པའི་ནད་གཞི་དེ་ལམ་སེང་སྨན་བཅོས་བྱེད་མ་ཐུབ་པར་དུས་འགྱངས་ཕྱིན་ན་ཟླ་བ་སྦྲེལ་ནས་སྨན་ཁང་དུ་སྡོད་དགོས་པ་ལྟ་བུ་དང་། སྡུག་ཤོས་བྱུང་ན་ཚེ་སྲོག་མཐར་མ་ཕྱིན་པར་དུས་མིན་འཆི་རྐྱེན་ལ་འགྲོ་བ་ཡོང་གི་ཡོད། དུས་རྒྱུན་ནས་ལུས་པོར་བདག་གཅེས་བྱ་རྒྱུ་དང༌། ན་ཚ་ཆུང་ཆུང་སྐབས་ལ་ལམ་སེང་སྨན་བཅོས་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་ཚང་མས་སེམས་ལ་ཞོག

དུས་རྒྱུན་གཏན་ནས་ལྟོ་ཆས་ཀྱི་ཐོག་འཕྲོད་བསྟེན་ལ་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས། བོད་ལ་ཡིན་ན་ས་གཙང་མ། མཐོ་པོ། ས་སྐམ་པོ། བསིལ་པོ་ཡིན་དུས་ལྟོ་ཆས་ལམ་སེང་རྙིང་རུལ་འགྲོ་རྒྱུ་མེད་ན་ཡང༌། བོད་དང་འདི་ཁུལ་གཏན་ནས་མི་འདྲ་ཞིང་། མ་གཞི་སྔར་ནས་གཞིས་འགོ་ཁག་དང༌། སྤྱི་འཐུས་དྲིལ་བསྒྲགས་ཡོང་མཁན་ཚོའི་ཐོག་ནས་སྐད་ཆ་ལན་མང་བྱུང་ཟིན་པ་རེད། འཕྲོད་བསྟེན་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། ན་ཚ་ཡོང་གྲབས་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་ལམ་སེང་སྨན་བཅོས་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཁྱེད་རང་ཚོས་སེམས་ལ་བཅངས་ཏེ་གཟབ་གཟབ་བྱེད་རོགས།

ནད་པ་ཉམ་ཐག་དེ་འདྲ་ཐུག་སྐབས་གང་ཞིག་བྱེད་དགོས་བསམ་པའི་སེམས་ལ་མ་བཟོད་པ་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་འདུག་ཀྱང་བྱེད་ཐབས་ནི་གང་ཡང་མི་འདུག དངོས་སུ་ནད་ན་ཚ་ཛ་དྲག་པོ་ཞིག་གིས་ཟིན་ཚར་དུས་སྨོན་ལམ་འདྲ་རྒྱག་རྒྱུ་མ་གཏོགས་བྱ་ཐབས་གང་ཡང་མི་འདུག དེ་འདྲ་མ་ཡོང་གོང་དུ་དང་པོ་ནས་སྔོན་འགོག་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ནད་ན་ཚ་སྔོན་འགོག་བྱེད་པའི་དོན་དུ་ཁྱེད་རང་ཚོ་མི་རེ་ངོ་རེའི་ཆ་ནས་དམིགས་བསལ་གྱི་དོ་སྣང་བྱ་རྒྱུ་དང༌། འགོ་བྱེད་མཁན་ཚོས་གཞེན་སྐུལ་བྱ་རྒྱུ་ལྷོད་ཡངས་མ་ཤོར་བ་བྱ་དགོས།

ཉ༽ སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་དང་། རྩ་དོན་གྱི་བསྟི་གནས།

ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་ཏེ་འགྲོ་སྟངས་གསར་པ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་སླེབས་ཡོད་པ་རེད། དེ་བཞིན་ང་རང་ཚོ་རང་མགོ་གང་ཐོན་ཙམ་བྱས་ཏེ་སྡོད་རྒྱུ་ང་རང་ཚོའི་དམིགས་ཡུལ་མ་རེད། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་བྱས་ནས་བསྡད་པའི་རིང་ལ་མིའི་ལུང་པར་སོ་སོའི་ལྟོ་གོས་སོ་སོས་མགོ་ཐོན་པའི་ལས་འགན་སྒྲུབ་པ་དང་ཆབས་ཅིག རྩ་བ་ང་རང་ཚོ་རང་གི་ལུང་པར་སྐྱར་ལོག་བྱ་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་གཞིར་བཞག་གིས་དེ་ཐོག་ཚང་མས་ལས་ཀ་བྱས་དང་བྱེད་མུས་རེད། ང་རང་ཚོའི་རྩ་བའི་དོན་དག་འགྲུབ་རྒྱུར་ཕྱི་ནང་གི་རྐྱེན་མང་པོ་ཞིག་འཕྲད་པའི་སྒོ་ནས་སྨིན་དགོས་ལ། རྐྱེན་འཕྲད་པའི་གོ་སྐབས་ངེས་པར་དུ་ཡོང་གི་རེད། ང་རང་ཚོས་ཡིད་ཆེས་བྱེད་ཆོག་པ་རེད།

ང་རང་ཚོའི་གནས་སྟངས་དེ་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་བྱས་ནས་བསྡད་པའི་སྐབས་ཡིན་སྟབས་རང་ཁ་རང་གསོའི་གདེང་འཁེལ་ཡོང་བ་ཞིག་དང༌། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ང་ཚོས་ད་ལྟ་འཐབ་རྩོད་བྱས་དང་བྱེད་མུས་ཀྱི་དོན་དག་འགྲུབ་རྒྱུ་བསྡད་ཡོད་པ་ཡིན་དུས་གནས་ཚུལ་དེ་གཉིས་ཀྱི་འོག་ནས་ང་རང་ཚོ་རང་མགོ་གང་ཐོན་དང༌། ནུས་པ་ཁ་འཐོར་དུ་མ་སོང་བ་བྱས་ཏེ། སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ཐོག་ཏུ་གནས་རྒྱུ་དང༌། སྒྲིག་འཛུགས་དེ་ཚགས་སུ་ཚུད་པ་གཏོང་རྒྱུ་ཟེར་བ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ད་ལྟ་ང་ཚོ་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཆགས་ཏེ་བསྡད་ཡོད་པ་འདིར་གཙོ་ཆེ་ཤོས་བོད་མིས་ཡིད་ཆེས་དང༌། བོད་མིས་ཆ་འཇོག་ཡོད་ཕྱིན་ཆད་ལ་འགྲིགས་པ་རེད།

ད་ལྟ་ང་རང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཙམ་མ་ཟད། བོད་ནང་དུའང་རྒྱ་གར་དྷ་རམ་ས་ལ་ཞེས་རྣ་བར་ཐོས་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། དེ་ལ་སྤྱིར་བཏང་བོད་རང་བཙན་གྱི་དོན་ལ་ལས་འགུལ་བྱེད་མཁན་གྱི་བསྟི་གནས་ཤིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། སྤྱི་པའི་དོན་ལ་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ནུས་པ་ཆེ་རུ་འགྲོ་བ་དང༌། ཚགས་ཚུད་དུ་འགྲོ་བའི་ཐོག་ལ་ཚང་མས་སེམས་ཁུར་ལེན་དགོས། དེ་ཡང་ང་ཚོའི་ལས་ཀ་ནོར་འཁྲུལ་ཞིག་ཡོད་ན་ཡང་བཞག་དགོས་ཟེར་བ་དེ་འདྲ་མ་རེད།

རྩ་བ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་རང་ཚོས་རེ་བ་བརྒྱབ་པ་ནང་བཞིན་སྒྲུབ་ཐུབ་མཁན་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ང་ཚོར་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ལ། སྒྲིག་འཛུགས་དེའི་ཐོག་ནས་འགྲུབ་ཐུབ་མིན་ནི་མི་ལ་རག་ལུས་པ་རེད། ང་རང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བའི་ཁྲོད་ནས་ཆོལ་ཁ་དང༌། ཆོས་ལུགས་དབྱེ་བ་མེད་པའི་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱུས་ཡོད་པའི་ཁྲོད་ནས་མི་གདམ་གདམ་སྒྲུག་སྒྲུག་བྱས་ནས་བཙུགས་ཡོད་པ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་ང་རང་ཚོ་མི་ཐ་མལ་པའི་བློ་གྲོས་ཀྱིས་མ་འདང་བ་དང༌། ལྷག་པར་ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚད་མ་ལོངས་པའི་དཀའ་ངལ་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། ནོར་བ་དང་འཁྲུལ་པ་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། དེ་འདྲའི་ནོར་བ་འཁྲུལ་པ་མི་ཡོང་བའི་ཆེད་དུ་ད་ལྟ་ཕན་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་ནས་ལོ་བཅོ་བརྒྱད་ཙམ་དེའི་རིང་ལ་ལན་དགུ་ཆད་མཐུད་ཀྱི་ཐབས་ཤེས་ཚད་ཚད་བསྡུར་བསྡུར་སྒོ་མང་པོ་ནས་རབ་དང་རིམ་པ་བྱས་པ་རེད།

ལས་དོན་སྒྲུབ་མཁན་ཚགས་ཚུད་པོ་ཞིག་དང༌། འདོད་པ་ཡོད་པ་ལྟར་བྱེད་ཐུབ་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཡོང་བའི་དོན་དུ་ངའི་ངོས་ནས་ད་དུང་ཡང་ཚད་ཚད་བསྡུར་བསྡུར་སྒོ་ཀུན་ནས་བྱེད་ངེས་ཡིན། ས་གནས་མི་མང་དང༌། བོད་མི་མང་གི་ཁྲོད་ནས་ལེགས་སྤེལ་ཉེས་འགོག་གི་བསམ་འཆར་གང་ཞིག་ཤོད་རྒྱུ་ཡོད་ཀྱང༌དེར་ང་ཚོས་དགའ་བསུ་ཞུ་གི་ཡིན། ངེས་པར་བསམ་འཆར་ཤོད་དགོས་པ་ཞིག་རེད། བསམ་འཆར་ཤོད་རྒྱུའི་རྣམ་པ་དེ་ང་ཚོའི་ལས་ཀ་གཞི་རྩ་ཡོད་པ་དེ་ཚགས་སུ་ཚུད་པོ་ཡོང་བ་དང་། ཤུགས་ནུས་གོང་མཐོར་གཏོང་རྒྱུའི་དོན་དུ་ཡིན་པ་ལས་གཏོར་བཤིག་གཏོང་རྒྱུ་དང༌། དཀྲོག་རྐྱེན་བཟོ་རྒྱུའི་དོན་དུ་མ་སོང་བ་ཞིག་དགོས་པ་རེད། དེར་བརྟེན་ངེས་པར་དུ་བསམ་འཆར་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་ཤོད་དགོས།

གཞི་ནས་བསམ་འཆར་དེ་ཡང་གོ་བསྡུར་ཡག་པོ་བྱས་ནས་ཤོད་དགོས་པ་དང༌། བསམ་འཆར་ཤོད་སའི་གོ་སྐབས་ཡོད་ས་དེར་ངོ་ལྐོག་མེད་པ་དང༌། འཛེམས་ཟོལ་མེད་པའི་ཐོག་ནས་ཤོད་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་དགོས་པ་ལས། ཕན་མེད་གནོད་འགལ་དཀྲོག་རྐྱེན་འགྲོ་གཞིའི་ཐོག་ལ་ཕྱིན་ན། ཀུན་སློང་དགེ་བ་ཡིན་ན་ཡང༌། སྦྱོར་བ་མ་དག་པས་རྐྱེན་གྱིས་ཕན་ལས་གནོད་འཚེ་ཆེ་བའི་བློ་ཆུང་ཕན་བཏགས་ཀྱི་བྱེད་སྟངས་ལ་འགྲོ་སྲིད་ཀྱི་རེད། བར་ལམ་དེ་འདྲ་ཕྲན་བུ་རེ་ཡོང་གི་འདུག དེ་འདྲར་མ་སོང་བ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་དགོས་པ་ཡིན། སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་དེ་ད་དུང་ཚགས་སུ་ཚུད་པ་དང༌། ཡག་པོ་ཡོང་བའི་དོན་དུ་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་འབད་རྩོལ་བྱེད་པ་དང༌། སེམས་ཤུགས་འཁྱེར་དགོས་པ་ཞིག་རེད།

ཏ༽ སྤྱི་སྒེར་གྱི་ཁེ་ཕན་དང་། ཟོལ་མེད་ཀྱི་བསམ་འཆར།

བྱེ་བྲག་ཏུ་སྡོད་སྒར་གཅིག་གི་ནང་ལའང་འགོ་འཛིན་དང་བཅས་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་རེད། སྒྲིག་འཛུགས་འདི་ཚོ་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད། ང་རང་ཚོ་འདིར་མི་རིགས་གཅིག་གྱུར་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་མི་སྡེའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཆགས་ནས་ཡོང་དུས་མི་སྒེར་སོ་སོ་དང་ཁྱིམ་ཚང་སྒེར་སོ་སོས་འགྲུབ་མ་ཐུབ་པ་དང༌། སེལ་མ་ཐུབ་པའི་དཀའ་ངལ་མང་པོ་དང༌། གནད་དོན་མང་པོ་ཞིག་གོང་བུའི་ནུས་པ་བསྒྲིལ་བའི་སྒྲིག་འཛུགས་ནས་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་དང༌། སེལ་ཐུབ་པ་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། དེས་ན་སྒེར་སོ་སོའི་ཁེ་ཕན་གྱི་ཆ་ནས་ཡིན་ན་ཡང་སྡོད་སྒར་མི་རེ་ངོ་རེའི་སྒྲིག་འཛུགས་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

གཉིས་ནས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་དང་འབྲེལ་བའི་ཆ་ནས་ཡིན་ན་ཡང་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེར་བརྟེན་ས་གནས་སོ་སོའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་རིམ་པ་ཡོད་པ་འདི་ཚོ་སྤྱི་པའི་དོན་དུ་ཐུག་པ་དང༌། སྡོད་སྒར་སྤྱི་པ་དེ་གའི་ཁེ་ཕན་དོན་དུ་ཐུག་པ་ཞིག་ཡིན་སྟབས་དེར་ཚང་མས་བརྩི་བཀུར་དང་ཤ་ཚའི་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། སྤྱི་པའི་འགོ་འཛིན་གྱི་ཐོག་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་སྟངས་མ་འགྲིགས་པ་དང༌། མ་ཤེས་པ། ནོར་བ་འཁྲུལ་པ་བྱུང་བའི་རིགས་དུས་དུས་ལ་བརྒྱ་དཔོན་ཚོ་ཡིན་ནའང་རུང༌། འགོ་བྱེད་ཧྲག་བསྡུས་རྒྱས་བསྡུས་གང་འདྲ་ཞིག་བྱས་ཀྱང་སྐབས་དང་སྦྱར་བའི་ཚོགས་འདུ་འདྲ་ཚོགས། དེ་འདྲའི་ས་ལ་ལེགས་སྤེལ་ཉེས་འགོག་དང་། དགེ་འདོན་སྐྱོན་སེལ་གྱི་བསམ་འཆར་གང་ཞིག་ཡིན་ནའང་བཤད་ཆོག་གི་རེད་ལ། གོ་བསྡུར་བྱས་ཆོག་གི་རེད། དེ་ལྟར་གོ་བསྡུར་དང་། སྦྱང་བཤད་གནང་སྟེ་གཏན་འཁེལ་བའི་མཚམས་སུ་སྒྲིག་འཛུགས་ནང་སྐད་ཆ་གཅིག་བཤད། རྒྱབ་ལ་སྐད་ཆ་གཞན་གཅིག་བཤད་པ་དེ་འདྲ་མིན་པར་ཚང་མས་ང་རང་ཚོ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་གི་ཡོད་པ་དང༌། སྤྱི་པའི་དོན་དག་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་ལ་ངོ་ལྐོག་དང་། རྒྱབ་མདུན་བྱེད་དགོས་དོན་མེད། སྒྲིག་འཛུགས་ཟེར་བ་འདི་སྤྱི་དང་སྒེར་གཉིས་ཀའི་ཁེ་ཕན་ལ་ཐུག་པ་ཞིག་ཡིན་སྟབས། དེའི་དགོས་པ་དང་དགེ་མཚན་དེ་དག་ངོས་འཛིན་གསལ་པོ་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། ངོས་འཛིན་བྱས་པའི་ཐོག་ནས་དེ་ལ་བརྩི་བཀུར་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

ཐ༽ ཡུལ་མིར་མཐུན་ལམ་དང་། བོད་ཀྱི་གནས་སྟངས།

དེ་ནས་ད་ལྟ་ང་རང་ཚོ་བོད་མི་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་ས་ཆ་དང༌། ས་འདྲེས་རྒྱ་གར་གྲོང་གསེབ་པ་གཡས་གཡོན་དུ་ཡོད་པ་ཚོར་རྟག་ཏུ་འབྲེལ་བ་བཟང་པོ་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཡུལ་ཆུ་བཐུང་ནས་ཡུལ་ཁྲིམས་འཁུར་ཞེས་པ་ལྟར། ས་གནས་གང་དུ་ཡིན་ཀྱང་ས་གནས་ཡུལ་པ་དང་འབྲེལ་བ་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས། ད་ཕན་གཞིས་ཆགས་ཟིན་པའི་ས་གནས་ཕལ་ཆེ་བར་ཡུལ་པ་དང་འབྲེལ་བ་ཡག་ཐག་ཆོད་ཡོད་པ་རེད། ས་གནས་འདི་གའི་ཐོག་ལ་ཡང་ད་ཕན་བསམ་འཆར་རིང་ཐུང་སྦྲང་སྐད་ཙམ་ཡང་ཐོས་རྒྱུ་མི་འདུག་པ་ཡག་པོ་རེད། ད་དུང་ཡང་རྒྱུན་དུ་གཤིབས་ཏེ་སྡོད་དགོས་སྟབས་གཅིག་བྱས་ན་དེ་ལྟར་ཡོད་སྲིད་ཅིང་། གལ་སྲིད་ངེས་མེད་ཕྲན་བུའི་ཤོད་རེས་ལྟ་བུ་བྱུང་ཡང་ལམ་སེང་ཆུང་ཐོག་ལ་སེལ་ཐབས་བྱེད་པ་ལས། དེ་རིགས་ཀྱིས་རྐྱེན་པས་ཕྱོགས་འཐེན་བྱེད་པ་ལྟ་བུ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་ཡོང་གི་མ་རེད། ཡུལ་པ་དང་མཐུན་ལམ་བྱ་རྒྱུ་ང་རང་ཚོའི་རྩ་དོན་ཞིག་ཡིན་པས། ཡག་པོ་སེམས་ལ་ངེས་པ་བྱས། ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས་ཟེར་རྒྱུ་དེ་ཡིན།

རྩ་བ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་གོང་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན་ཡིད་ཆེས་ཆོག་པ་ཞིག་རེད་ཅེས་ཟེར་དོན་དེ། གཙོ་ཆེ་ཤོས་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ད་དུང་ཡང་དངོས་གནས་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཞིག་དང༌། རྒྱ་མིས་དབང་བསྒྱུར་བྱས་པར་མ་དགའ་བ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་ཞིག་འདུག ཕྱོགས་གཉིས་ནས་རྒྱ་ནག་གི་ནང་དུའང་མཐོ་རིམ་འགོ་ཁྲིད་ནང་ཁུལ་དབང་འཛིན་ཐོག་ལ་འཐབ་རྩོད་རྒྱུན་མ་ཆད་པ་ཡོད་མུས་རེད། ད་ལྟའི་གནས་སྟངས་ལ་བལྟས་ན། རྒྱ་ནག་གི་ཕྱི་འབྲེལ་དང༌། ནང་སྲིད་ཀྱི་སྲིད་བྱུས་འཁྱེར་སྟངས་དེ་ཕལ་ཆེར་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་དང༌། འཇམ་པོའི་ཐོག་ལ་ཕྱིན་མི་ཡོང་ངམ་སྙམ་པའི་བབས་དེ་འདྲ་ཆགས་ཡོང་གི་འདུག ད་ལྟ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོང་གྲབས་ཡོད་མེད་ཐག་ཆོད་པའི་ཚོད་མི་ཐིག་ཅིང་། ཅི་སྟེ་ངེས་མེད་རྒྱ་ནག་གི་གནས་སྟངས་དེ་ཧ་ཅང་གི་ཞི་འཇམ་དང༌། རིག་པ་དང་ལྡན་པ་གཅིག་གི་ཐོག་ལ་ཕྱིན་པ་དང་། དེ་ཡང་དུས་ཡུན་གང་ལ་གང་འཚམ་གནས་པ་འདྲ་བྱུང་ན་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་འགྱུར་བ་འགྲོ་སྲིད་ཀྱི་རེད།

ད་ལྟའི་དུས་ཚོད་འགྱུར་བ་འགྲོ་བཞིན་པའི་གནས་སྐབས་ཤིག་ཡིན་སྟབས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚང་མས་བོད་སྤྱི་དོན་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་དོ་སྣང་དང༌། སེམས་ཁུར་ཡག་པོ་ལེན་དགོས། ད་ལྟ་གཞིས་སྤྱིའི་ཐོག་ནས་བཤད་པ་བཞིན། སྐབས་སུ་བབས་པའི་ང་རང་ཚོས་ལས་འགན་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་དང༌། སྒྲུབ་འོས་པའི་དུས་ཚོད་ཅིག་སླེབས་ན་ལས་ཀ་གང་ཞིག་བྱེད་དགོས་ཀྱང༌། སེམས་ཐག་བཅད་ཐུབ་པའི་སེམས་ཁུར་རྒྱུན་དུ་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ངོས་ནས་བརྗོད་རྒྱུ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡིན།

ད༽ དབུས་སའི་གཞུང་དང་། བླ་མེད་ཀྱི་བཀའ་དྲིན།

མཐའ་དོན་འདིར་རོགས་རམ་བྱེད་མཁན་ཚོས་དམིགས་བསལ་ཤ་ཚའི་ཐོག་ནས་དོ་སྣང་དང༌། རོགས་ཕན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་སྟབས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན། མའེ་སོར་མངའ་སྡེའི་ནང་ལ་བོད་མི་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་བརྒལ་བ་ཞིག་ལ་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་ས་ཆ་ཐོབ་ཡོད། རྩ་བ་རྒྱ་གར་ནང་ལ་ས་ཆ་ཐོབ་རྒྱུ་དཀོན་པོ་དང༌། དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་རེད། རྒྱ་གར་རང་གི་ཡུལ་མིའི་ནང་ལ་ས་ཆ་མ་ཐོབ་པའི་མི་མང་པོ་ཡོད། གོང་དུ་ལམ་ཁར་འབྲས་ཞིང་ནང་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་སྐྱེས་དམན་སྐྱོ་པོ་ཚོ་ཁག་ཅིག་འདུག ཁོང་ཚོ་ས་ཆ་མེད་པའི་མི་རེད་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་འདུག འདི་ཁུལ་གཡས་གཡོན་རང་ལ་ས་ཆ་མ་ཐོབ་པའི་ཡུལ་མི་སྟོང་ཕྲག་ཡོད་ལུགས་དེ་རིང་རང་སྐད་ཆ་བྱུང༌། དེ་དང་དེ་འདྲའི་རྒྱ་གར་ཡུལ་མི་ཚོར་དངོས་གནས་ས་ཆ་མེད་པའི་དཀའ་ངལ་དེ་ལྟ་བུའི་སྒང་ལ་གནས་མུས་ཡོད་བཞིན་དུ་ང་ཚོར་དམིགས་བསལ་གྱིས་མཐུན་རྐྱེན་དང༌། དམིགས་བསལ་གྱིས་གོ་སྐབས་འདི་འདྲ་ཞིག་ཐོབ་པ་འདི་དག་རྩ་བ་ཆེན་པོ་མ་རེད་དམ། དེར་བརྟེན་གཙོ་བོ་རྒྱ་གར་གཞུང་དང༌། ཡང་སྒོས་ས་གནས་གཞུང་གི་ཐོག་ལ་དེ་རིང་གོ་སྐབས་འདིར་ཆེད་དུ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་གི་ཡོད་ལ། ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་བཀའ་དྲིན་དྲན་དགོས་པ་ཞིག་རེད།

རྒྱ་གར་ལུང་པ་སྐྱོ་པོ་དང༌། དཀའ་ངལ་སྣེ་མང་ཡོད་པ་གཅིག་རེད། ཡིན་ན་ཡང་ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་ཐོག་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་རོགས་རམ་དང་སྐྱབས་འཇུག་ཆེན་པོ་གནང་ཡོད། ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་རྒྱ་གར་གྱི་བཀའ་དྲིན་དྲན་པའི་ཐོག་ནས་ཡུལ་མིར་མཐུན་ལམ་ཡག་པོ་དང་། གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། ང་རང་ཚོར་གོ་སྐབས་ཐོབ་པ་འདི་ཆུད་ཟོས་མ་ཕྱིན་པར་བེད་སྤྱོད་ཡག་པོ་ཞིག་བྱེད་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་བསམ་པའི་ངའི་རེ་བ་དེ་འདྲ་ཡིན། གཞན་དག་ཟེར་རྒྱུ་ཅང་མི་འདུག ཡང་དུས་དུས་ལ་དྷ་ས་ནས་བཀའ་བློན་ཚོ་ཡིན་ནའང་རུང༌། སྤྱི་འཐུས་ཚོ་དུས་དུས་ལ་ཡོང་གི་རེད། འདི་གའི་གཞིས་སྤྱི་དང་ལས་བྱེད་ཀྱང་དུས་དུས་ལ་ཡར་ཡོང་གི་ཡོད། རྟག་ཏུ་འབྲེལ་བ་ཡོད་དང་ཡོད་མུས་ཡིན་སྟབས་ངའི་ངོས་ནས་འགོ་མང་ཚང་མར་གང་རྒྱས་པ་ཞིག་དང༌། གང་ཡག་པ་ཞིག་བྱུང་ན་བསམ་པའི་སེམས་ཁུར་རྟག་ཏུ་བཅང་མུས་ཡིན། ང་རང་ཚོ་ཡང་ཡང་ཐུག་རྒྱུ་ཡོང་གི་མེད། འོན་ཀྱང་གནས་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་རྟག་ཏུ་ཡོད་སྟབས་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མ་བློ་བདེ་པོ་བྱས་ནས་སྡོད་རོགས་གྱིས། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༧ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༩ ཉིན། ཧོན་སུར་རབ་རྒྱས་གླིང་གི་གཞིས་སྒར་སེར་སྐྱ་མི་མང་ཡོངས་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ཐན་སྐྱོན་རིམ་སེལ་དང་། གཙང་འཕྲོད་ལུས་རྩལ།

འདིར་ཁྱེད་རང་ཚོར་ཞུ་རྒྱུ་ལ། ད་ལྟ་ལས་བསྡོམས་ནང་གནས་ཚུལ་བཤད་པ་ནང་བཞིན་རེད། ན་ནིང་དབང་འདུད་རྡོ་རྗེ་འདི་གར་ལྟ་སྐོར་ལ་ཡོང་བའི་གནས་ལུགས་སྐད་ཆ་ཞིབ་ཕྲ་བྱུང༌། བར་ལམ་ཐན་སྐྱོན་ལ་སོགས་པས་ཧོན་སུར་ལ་དཀའ་ལས་ཁག་ཤོས་ཤིག་ཆགས་ཏེ་ཁ་ཤས་ཧ་ལམ་ཟ་རྒྱུ་དཀོན་པོའི་གནས་ཚུལ་ལྟ་བུ་བྱུང་བ་རེད། ཡིན་ན་ཡང༌། ད་ལྟ་ལས་བསྡོམས་ནང་བཀོད་པ་བཞིན། དཀའ་ངལ་སེལ་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་སྒོ་རྣམ་པ་མང་པོ་ཞིག་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་ཚད་ཚད་བསྡུར་བསྡུར་བྱས་པ་དང་བྱེད་མུས་རེད། ལོ་གཅིག་གཉིས་ནང་ལ་ཐན་པས་རྐྱེན་པས་དཀའ་ངལ་བྱུང་བ་རེད། ཡིན་ནའང་ང་རང་ཚོར་ས་ཆ་རྩ་བ་ནས་མེད་པ་དང་ཡོད་གཉིས་བསྡུར་ན། ཡོད་པ་དེ་ཕུགས་ལ་དྲིན་ཆེ་བ་དང༌། སྒྲིག་འཛུགས་གཅིག་གི་ཐོག་ལ་གོང་བུ་བྱས་ནས་བསྡད་པ་དེ་ཁེ་ཕན་ཆེ་བ་ཡོད་པ་སྔོན་མ་སྐད་ཆ་རིམ་པ་མང་པོ་བྱུང་བ་བཞིན་རེད། རྩ་བ་རྟེན་གཞི་གཅིག་ཟིན་ཚར་བ་འདི། རྟེན་གཞི་མེད་པ་ལས་དྲིན་ཆེ་བ་ཡིན་པས། ཐབས་ཤེས་སྒོ་གང་ས་ནས་ཚད་ཚད་བསྡུར་བསྡུར་བྱ་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ད་ལྟ་བར་དུ་འབད་བརྩོན་བྱས་པ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན། མི་མང་པོའི་ཐོག་ནས་ཀྱང་རང་དོན་རང་གཅེས་ཀྱིས་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་གི་སེམས་ཤུགས་འཁྱེར་ཏེ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

དེ་ནས་ཧོན་སུར་དུ་ད་རེས་ང་ཡོང་ཐེངས་གསུམ་པ་ཡིན། ང་ཚོ་སྔོན་མ་ནས་སྐད་ཆ་མང་པོ་བྱུང་ཚར་བ་རེད། གཞིས་ཆགས་ཀྱི་བསྟི་གནས་འདི་དག་བོད་མིའི་རྣམ་པ་མ་ཡལ་བར་གཅེས་སྐྱོང་བྱ་རྒྱུ་དང༌། བོད་མིའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་བྱེད་རྒྱུ། མི་རིགས་གཅེས་སྐྱོང༌། ང་ཚོ་བོད་མིའི་དཔལ་འབྱོར་ཐོག་ལ་ནུས་པ་འདོན་རྒྱུ་བཅས་གང་ཅིའི་གནད་འགག་དང་དགེ་མཚན་ཡོད་མཁན། དངོས་སུ་སྲིད་དོན་དང་འབྲེལ་བ་མེད་པར་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་གི་ཐོག་ནས་གཞིས་ཆགས་བྱས་པ་ཞིག་ལ། རྒྱུད་ནས་བོད་པའི་སྲིད་དོན་ཐོག་ལ་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་གནད་འགག་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། འཕྲལ་སེལ་སོ་སོའི་དོན་དག་ལ་ཡིན་ནའང་གཞིས་ཆགས་གཅིག་གི་ནང་ཡོད་ན་ཕུགས་སུ་དྲིན་ཆེ་བ་ཞིག་རེད་ལ། གཙོ་ཆེ་ཤོས་བོད་མི་སྤྱིའི་གནས་སྟངས་ཀྱི་ཆ་ནས་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་སྟབས་ཚང་མས་ད་ལྟ་ཕན་ལ་བྱས་པ་བཞིན་དཀའ་ངལ་བྱུང་བའི་སྐབས་སུ་གདོང་ལེན་དང༌། བཟོད་བསྲན་བྱས་ཏེ་གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་ས་ཆ་འདི་རང་ལ་བསྡད་དེ་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐུབ་པའི་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་དེ་ཚང་མའི་སེམས་ལ་བཅངས་རོགས་གྱིས།

གཞན་དག་གལ་ཆེ་བ་ཟེར་རྒྱུ་མི་འདུག འཕྲོད་བསྟེན་ནི་ཡག་པོ་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག མ་གཞི་སྡོད་སྒར་འདི་ནང་མི་ཕྲན་བུ་ཉུང་གི་རེད། ཁ་སང་སྨན་ཁང་ནང་ཕྱིན་པའི་སྐབས་སུ་ནད་པ་ཁ་ཤས་ལས་མི་འདུག ཨེམ་རྗེ་དང་སྐད་ཆ་བྱུང་བས་དྲག་ཏུ་དྲག་ཏུ་ཕྱིན་ཏེ་སྐྱོན་མི་འདུག་ཅེས་ཟེར་གྱི་འདུག དེ་ལ་དགའ་པོ་བྱུང༌། འཕྲོད་བསྟེན་ཡག་པོ་བྱུང་ན་སྒེར་པ་རང་ཉིད་དང༌། སྤྱི་པའི་དོན་དག་ཚང་མར་གནད་འགག་ཆེན་པོ་རེད། བོད་མི་གཅིག་གི་ཚེ་སྲོག་ཆུད་ཟོས་ཕྱིན་ན་རང་ཉིད་སྡུག་པ་དང་། བོད་པ་སྤྱིའི་ཆ་ནས་ཀྱང་གྱོང་རག་རྒྱུ་ཡིན་པས་ཕངས་པོ་རེད། དུས་རྒྱུན་དུ་གཟུགས་པོ་བདེ་ཐང་ཡག་པོ་ཞིག་མ་བྱུང་ན་རང་དོན་སྒྲུབ་རྒྱུ་ཡང་ཚགས་སུ་མ་ཚུད་ཁར། སྤྱི་པའི་དོན་དག་གཅིག་ཡིན་ནའང་འཐུས་ཤོར་ཡོང་གཞི་ཡིན་དུས་གཟུགས་པོའི་འཕྲོད་བསྟེན་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དུས་ཀུན་ཏུ་བོད་མི་ཚོའི་འཕྲོད་བསྟེན་གྱི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་ན་ཚ་མ་བྱུང་སྔོན་འགོག་བྱེད་དགོས། ན་ཚ་བྱུང་ཚར་རྗེས་སྨན་བཅོས་ཐབས་ཤེས་ཆེན་པོ་བྱ་རྒྱུ་དུས་ཚོད་འགོར་རྒྱུ་ཞིག་དང༌། འགྲོ་གྲོན་སོགས་གང་ཅིའི་ཐོག་ནས་དཀའ་ངལ་ཡོང་གི་རེད། དེ་ལས་དང་པོ་ནས་ན་ཚ་སྔོན་འགོག་བྱེད་ཐུབ་ན་དུས་ཚོད་གཏོང་མི་དགོས་པ་དང༌། འགྲོ་སོང་གཞན་དག་གི་ཐོག་ནས་དཀའ་ངལ་མེད་པ་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་སྟབས་སྔོན་འགོག་གི་དོན་དུ་ནང་ཁྱིམ་སོ་སོའི་ནང་དམིགས་བསལ་གྱི་དོ་སྣང་བྱ་རྒྱུ་དང༌། འཕྲོད་བསྟེན་གྱི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་རྣམས་ནས་ཀྱང་དམིགས་བསལ་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་སྔོན་འགོག་གི་ལས་དོན་དེ་གལ་ཆེན་པོར་བརྩིས་དགོས་ཀྱི་འདུག

དེ་དང་འབྲེལ་བའི་ལུས་རྩལ་སྦྱོང་བདར་གྱིས་ཁ་ས་རུ་སྒྲིག་བྱས་པ་ཡིན་མདོག་ཁ་པོ་མཐོང་སོང༌། ཡག་པོ་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོ་གཞིས་སྒར་ནང་ནས་ལུས་རྩལ་སྦྱོང་བདར་བྱེད་རྒྱུ་འདི་ལ་དམིགས་བསལ་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱས་པ་འདྲ་འདུག གཞི་རྩ་སྡོད་སྒར་འདི་མི་མང་བའི་གྲས་ཤིག་མིན་ནའང་ལུས་རྩལ་བྱེད་པའི་སྐབས་ལ་ཧྲག་པོ་དང༌། ཡིན་མདོག་ཁ་པོ་མཐོང་སོང༌། བར་ལམ་ཟླ་ཤས་ཕྱིན་པའི་རིང་ལུས་རྩལ་ཐོག་དོ་སྣང་བྱས་པའི་ལག་རྗེས་ལ་གཟུགས་པོ་ལའང་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་འདུག་ཅེས་ཁ་སང་དོན་གཅོད་དང་སྐད་ཆ་བྱུང༌། ལུས་པོའི་བདེ་འཇགས་སམ། ལུས་པོ་བདེ་ཐང་ཡོང་བའི་དོན་དུ་དམིགས་བསལ་རྒྱུན་གཏན་ནས་ལུས་རྩལ་སྦྱོང་བདར་བྱ་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་འདུག གཟུགས་པོ་སྲ་ཐག་ཐག་བྱུང་ན་ངལ་རྩོལ་གྱི་ལས་ཀ་གང་ཞིག་བྱེད་དགོས་བྱུང་ཡང་ཐང་མ་ཆད་པ་དང༌། ལས་ཀ་ནུས་ཐོན་ཡོང་བ། བོད་མི་རིགས་སྤྱི་པའི་དོན་དུ་སྐབས་བབས་ཀྱི་ལས་ཀ་གང་ཞིག་བྱ་དགོས་བྱུང་ཡང་ཕན་ཐོགས་ཡོད་སྟབས་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག ད་དུང་མུ་མཐུད་ཤུགས་བསྐྱེད་དགོས། ཐོག་མར་འགོ་འཛུགས་སྐབས་སུ་ཨ་གསར་བྱེད་པ་དང་། གང་འཚམ་ནས་ཡལ་འགྲོ་བ་ལྟ་བུ་མིན་པར་ད་ལྟ་ནང་བཞིན་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱེད་ཐུབ་ན་ཡག་པོ་ཡོང་བ་འདུག

ཁ༽ བུ་ཕྲུག་གི་ཤེས་ཡོན་དང་། དགོན་པའི་ཞུ་སྒོ།

སློབ་སྦྱོང་སྐོར་ཁ་སང་འཛིན་གྲྭའི་ནང་མཐོང་བ་དེ་རེད། དམིགས་བསལ་སློབ་སྦྱོང་ཐོག་ལ་སློབ་གྲྭའི་མཐུན་རྐྱེན་འཛོམས་པོ་མེད་པ་དང་གཅིག དགེ་རྒན་གྱི་གནས་ཚད་ཡག་པོ་མེད་པ་དང་གཉིས། དེ་རིགས་ནི་རིམ་པས་དྲག་ཏུ་འགྲོ་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་ད་ལྟ་རྒྱ་གར་དབུས་ཤེས་རིག་ཚོགས་པའི་ཐོག་ལ་སྔ་ཕྱི་རིམ་པར་སྐད་ཆ་ཡོང་དང་ཡོང་བཞིན་པས། དུས་ཚོད་དང་མཐུན་པའི་བོད་པའི་ཕྲུ་གུར་སློབ་སྦྱོང་རག་ཐུབ་པ་གཅིག་དང༌། སློབ་སྦྱོང་སྤུས་དག་པོ་ཡོང་བ། སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་འཛིན་སྐྱོང་ཚགས་ཚུད་ཡོང་བའི་དོན་དུ་ཐབས་ཤེས་ལོ་ཟླ་སྦྲེལ་ནས་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་གི་བསམ་བློ་བཏང༌བ་དང་། འཆར་གཞི་བཀོད། འགྲུབ་ཚོད་དཔག་ཚོད་ཀྱིས་འབད་རྩོལ་བྱེད་མུས་ཡིན་པས་རིམ་པས་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་ངེས་རེད་སྙམ། གལ་གནད་ཆེ་བ་གཅིག་ལ་ཕ་མ་སོ་སོའི་ངོས་ནས་ཕྲུ་གུའི་ཤེས་ཡོན་གྱི་དོན་དུ་དམིགས་བསལ་གྱི་དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་ཕྲུ་གུར་ཤེས་ཡོན་ཡག་པོ་འཇགས་ཐབས་དང༌། ཕུགས་ནས་ང་རང་ཚོའི་མི་རིགས་ཀྱི་ཆ་ནས་ཡིན་ནའང་རུང༌། འཕྲལ་སེལ་ཕྲུ་གུ་མི་རེ་ངོ་རེའི་མི་ཚེ་སྐྱེལ་རྒྱུའི་ཆ་ནས་ཡིན་ནའང་རུང༌། སློབ་སྦྱོང་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་གསལ་པོ་བྱས་ཏེ་སློབ་སྦྱོང་ཐོག་ལ་ཕ་མ་སོ་སོས་ཀྱང་དམིགས་བསལ་དོ་སྣང་ཡག་པོ་བྱས་ན་བསམ་པ་འདི་ངས་རེ་བསྐུལ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།

དེ་ནས་ཧོན་སུར་གཞིས་སྒར་འདིའི་ནང་དུ་དགོན་པ་རེ་ཟུང་ཡོད། དེ་ཡང་གཙོ་ཆེ་ཤོས་རྒྱུད་སྨད་གྲྭ་ཚང་ཆགས་ཡོད། སྔར་ནས་ང་ཚོ་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་བཞིན་རྒྱུད་སྨད་གྲྭ་ཚང་འདི་བོད་དུ་ཡོད་སྐབས་ཚད་ལོངས་པ་ཞིག་དང༌། ཆ་འཇོག་འཕེར་བའི་དགོན་པ་ཞིག་ཡིན་པ་མ་ཟད། ད་ལྟ་འདིར་ཡང་ཡག་ཐག་ཆོད་ཆགས་བསྡད་འདུག དགོན་པ་དང༌། ཡུལ་པའི་དབར་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་ཡག་པོ་ཞིག་དགོས་ལག་ཆེ་ཞིང་། ཡུལ་པས་ཀྱང་ཚད་ལོངས་པའི་དགོན་པ་ཞིག་ཡིན་སྟབས་དེར་མཐོང་དང་ཆ་འཇོག བརྩི་བཀུར་ཡོད་པ་ཞིག་དང་། དགོན་པའི་ཐོག་ནས་ཀྱང་དངོས་གནས་ཆོས་དང་མཐུན་པའི་འཚོ་བ་སྐྱེལ་བ་ལས། དོན་དག་མེད་པའི་མི་ལ་བཤུ་གཞོག་གི་རྣམ་པ་ཐོན་པ་ལྟ་བུ་དང་། དགོན་པ་ཞེས་བརྗོད་ན་ཡང་དཔལ་འབྱོར་འདུ་འགོད་བྱེད་སའི་བསྟི་གནས་ལྟ་བུ་ཆགས་ན་ཡག་པོ་མེད། གཞན་ཡུལ་དུ་འཚོ་བ་བསོད་སྙོམས་དང༌། མིའི་བསྙེན་བཀུར་ཁོ་ནར་བསྟེན་ཏེ་གནས་སྡོད་ཐུབ་ཐབས་མེད་སྟབས། སོ་སོའི་ས་སྐལ་དེའི་ཐོག་ནས་སྤྱི་པའི་འཚོ་རྟེན་གྱི་དཔལ་འབྱོར་འདུ་འགོད་བྱེད་དགོས་ཤིང་། དེ་སྔ་བོད་ལ་སྐབས་རེ་ཚད་ལས་བརྒལ་བའི་སྐྱོན་གྱི་རྣམ་པ་ཐོན་གྱི་ཡོད་པ་དེ་འདྲར་མ་སོང་བར་གཟབ་གཟབ་བྱ་དགོས། གཞན་དག་ཤོད་རྒྱུ་གང་ཡང་མི་འདུག

ག༽ གནམ་གྱིས་ས་བརྡུངས་ཀྱང་། བདེན་མཐར་ཡིད་ཆེས།

བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ནས་བཤད་ན། ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་ནས་ལོ་བཅུ་དགུར་ཁ་ཕྱོགས་ནས་འགྲོ་གི་ཡོད། དུས་ཡུན་གང་ལ་གང་འཚམ་ཕྱིན་པ་རེད། ༡༩༥༩ ལོའི་རྗེས་སུ་སྐྱེས་པའི་ཕྲུ་གུ་རྣམས་ལོ་བཅོ་བརྒྱད་བཅུ་དགུར་སླེབས་ཀྱི་ཡོད། ཡིན་ནའང་རྩ་བ་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚོ་སེམས་ཤུགས་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཞིག་དང༌། རྒྱ་མིར་མ་དགའ་བའི་རྣམ་པ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཞིག་ད་ལྟའང་ཡོད་དང་ཡོད་བཞིན་པ་རེད། བོད་ཤར་བརྒྱུད་ཁམས་ཁུལ་དང༌། ཨ་མདོ་ཁུལ་གྱི་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཡོང་རྒྱུ་དཀའ་ཡང་གཅིག་ལ་གཉིས་བརྒྱུད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཐོས་གསལ་ལྟར་ན། ས་ཁུལ་དེ་དག་ལ་སྔོན་མ་ཟིང་འཁྲུག་ལངས་པའི་སྐབས་ལ་ལུང་ཚོ་ལུང་ཚོ་བསྡེབས་གསོད་བཏང་བའི་གནས་ཚུལ་བྱུང་ཡོད་པ་ལས། ཡོངས་གྲགས་ཀྱི་ཟིང་འཁྲུག་ཆེན་པོ་དེ་འཇགས་རྗེས་ཡུལ་པ་ཚོ་རྡོག་ལ་འགྲིལ་པོ་དང༌། མཁྲེགས་པོ་བྱས་ནས་བསྡད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒྱ་མིས་བསྟུན་མཁས་མ་བྱས་རང་བྱས་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་ནས་ལུང་པའི་ནང་ལ་གང་ལ་གང་འཚམ་གྱི་རང་དབང་དང༌། གནས་སྟངས་དེ་འགྲིག་ཙམ་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག

བར་ལམ་ཤེས་རིག་གསར་བརྗེའི་སྐབས་དབུས་གཙང་ཁུལ་གྱི་དགོན་ཁག་མང་པོ་གཏོར་བཤིག་བཏང་བ་དང༌། མདོར་ན། ལྷ་ས་གཙུག་ལག་ཁང་ལའང་ཉམས་ཆག་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད། འོན་ཀྱང་ཁམས་དང༌། ཨ་མདོ་ཁུལ་ལ་ཕྲན་བུ་དྲག་ཙམ་བྱུང་བའི་གནས་ཚུལ་ཐོས་རྒྱུ་འདུག ཇི་མ་ཇི་བཞིན་གཅིག་ནས་གཉིས་སུ་བྱས་ཏེ་བཤད་ཐུབ་པ་མི་འདུག་ཀྱང་། གཞི་རྩའི་གནས་སྟངས་དེ་འདྲ་འདུག དེས་རྟགས་གང་ཞིག་བསྟན་གྱི་ཡོད་ཅེ་ན། ཆོལ་གསུམ་དབྱེ་བ་མེད་པར་བོད་མི་རིགས་ཡིན་ཕྱིན་ཆད་ལ་ས་ཁུལ་གང་ས་ནས་རྒྱ་མི་རིགས་ལ་མི་དགའ་བ་བྱེད་མཁན་གཅིག་དང༌། སོ་སོའི་མི་རིགས་ལ་གཅེས་ཞེན་བྱེད་པ། སོ་སོའི་ཤེས་རིག་དང༌། སོ་སོའི་གོམས་གཤིས་ལ་དགའ་ཞེན་བྱེད་མཁན་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པའི་རང་རྟགས་གསལ་པོར་བསྟན་པ་རེད།

རྒྱ་མིས་དེ་འདྲ་བྱེད་ཆོག་གི་མ་རེད་ཅེས་བཤད་ནས་དེ་འདྲ་བྱེད་མཁན་ལ་མ་དགའ་བ་བྱས་ན་ཡང༌། དེ་རྡོག་རོལ་བཏང་ནས་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཉམས་མེད་ཟིན་རྒྱུ་ལ་ཧ་ལས་པའི་སེམས་ཤུགས་དང༌། སྙིང་སྟོབས་བཅངས་ནས་ད་ལྟ་བར་ལོ་འདི་ཙམ་ཞིག་མཁྲེགས་པོ་བྱས་ནས་བསྡད་པ་འདི་དངོས་གནས་ཧ་ལས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་རེད།

ང༽ རང་བཙན་གྱི་སེམས་ཤུགས་དང་། སེམས་ཤུགས་ཀྱི་རྒྱལ་ཁ།

འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་མིའི་སེམས་ཤུགས་ཡོད་ན་དུས་ཡུན་རིང་ཐུང་ལ་མ་ལྟོས་པར་ཐ་མ་མིའི་སེམས་ཤུགས་ལ་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་པའི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད། འཛམ་བུ་གླིང་གི་ལོ་རྒྱུས་ནང་ལ་འདི་ལྟར་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་ཡོད་སྟབས། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཐོག་ལའང༌། ད་ལྟ་རྒྱ་ནག་སྟོབས་ཆེན་རྒྱལ་ཁབ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་ནས་གནམ་གྱིས་ས་བརྡུངས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཆགས་ནས་བསྡད་ཡོད་ཀྱང་། རྩ་བ་ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ལ་སེམས་ཤུགས་ཤིག་ཡོད་ན་རིམ་པས་བདེན་པའི་མཐའ་ཏན་ཏན་གསལ་གྱི་རེད་བསམ་པའི་ཡིད་ཆེས་བྱས་ཆོག་པ་ཞིག་རེད།

དེ་དང་ཆབས་ཅིག་ང་རང་ཚོ་ཆོས་ཁས་ལེན་མཁན་རེད། ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བརྟག་དཔྱད་བྱེད་པའི་ཐབས་དང་རྣམ་པ་མང་པོ་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའི་ཐོག་ནས་བལྟས་ཀྱང་ང་རང་ཚོའི་བདེན་པའི་མཐའ་གསལ་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་རྩ་མེད་ཤུལ་མེད་འགྲོ་བའི་དུས་ཤིག་ལ་མ་སླེབས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡོད། རྒྱུ་མཚན་དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་ང་ཚོ་སྤྱི་པའི་དོན་ལ་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལ། ད་དུང་ཡང་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་བྱ་དགོས།

སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་སྟངས་ཐད། སེམས་ཤུགས་ཡིན་ཁུལ་གྱིས་ལམ་སེང་སྲིད་དོན་གྱི་ཐོག་ལ་ཟང་ཟིང་བྱེད་རྒྱུ་མེད། རང་རང་སོ་སོའི་ངོ་གདོང་ལ་ལས་ཀའི་ཁུར་བབས་པ་དེ་དག་ཚགས་ཚུད་པོ་ཞིག་དང༌། དངོས་གནས་དྲང་གནས་སྤྱི་སྒེར་གཉིས་ཀར་ཕན་ཐོགས་ཡག་པོ་སྒྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན། དངོས་དང་བརྒྱུད་པའི་ཐོག་ནས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ཕན་པ་དང༌། བོད་རང་བཙན་གྱི་དོན་དག་ལ་ཕན་པ་དང་། བོད་རང་བཙན་སྒྲུབ་པའི་ཆ་རྐྱེན་ཞིག་ཡིན། རང་རང་སོ་སོའི་སྐབས་སུ་བབས་པའི་ལས་ཀ་དེ་ཚགས་ཚུད་པོ་ཞིག་བྱེད་དགོས། ཁ་ནས་བོད་རང་བཙན་དང༌། སྤྱི་དོན་ཞེས་སྐད་ཆ་སྦར་མོ་གང་བཤད། ལག་ལེན་ལ་སོ་སོའི་ཁུར་དུ་བབས་པའི་ལས་ཀ་དེ་འཐུས་སྒོ་མ་ཚང་བ་དང་། ཐེ་གུ་སྣེ་ཤོར་ཕྱིན་པ་ལྟ་བུ་བྱུང་ན་སྙིང་པོ་གང་ཡང་མེད། བྱེད་སྟངས་དེས་དོན་ལ་རང་བཙན་ལ་གནོད་པ་ལས། རང་བཙན་ལ་ཕན་གྱི་མ་རེད། ཉིན་རེ་ཉིན་རེ་སོ་སོའི་ལས་འགན་དེ་ཚགས་སུ་ཚུད་པ་ཞིག་བྱས་པའི་ཐོག་ལ་རྩ་བོད་རང་བཙན་གྱི་སེམས་ཤུགས་ད་ལྟ་ཕན་ལ་ཡོད་པ་ནང་བཞིན་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ཅ༽ རྒྱ་གཞུང་གི་གནས་སྟངས་དང་། སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་དགོས་མཁོ།

ཕར་ཕྱོགས་རྒྱ་མིའི་ཆ་ནས་བཤད་ན། ཁོ་རང་ཚོ་ནང་ཁུལ་མཐུན་མིན་དང་། གཅིག་འོག་གཅིག་ལ་མ་འདུས་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་ ༡༩༥༩ ནས་བཟུང་རྒྱུན་མཐུད་ནས་བྱུང་བ་རེད། རྒྱ་ནག་ནང་དུ་སྲིད་དོན་གྱི་འཕོ་འགྱུར་ཆེན་པོ་ཞིག་ད་དུང་ཡང་འགྲོ་བཞིན་པ་རེད། ད་ཆ་གང་འདྲ་ཞིག་ཏུ་འགྲོ་གྲབས་ཡོད་དམ། ལོ་ལྔ་དང་བཅུའི་མཚམས་ལ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོང་གྲབས་ཡོད་དམ། ད་ལྟ་ཚོད་མི་ཐིག་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད། གཅིག་བྱས་ན་རྒྱ་ནག་གི་སྲིད་བྱུས་འཇམ་པོ་ཞིག་དང༌། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་གསར་པ་གང་འདྲ་ཞིག་ཆགས་གྲབས་ཡོད་མེད་དང་། ཡང་གདུག་རྩུབ་ཆེན་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་འགྲོ་གྲབས་ཡོད་མེད་ཀྱང་ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་འདིར་ཆ་མ་མཆིས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག

དེར་བརྟེན་དགྲ་ཕྱོགས་ཀྱི་གདོང་སྟོན་སྟངས་དང༌། སྲིད་བྱུས་འཁྱེར་སྟངས་རྩུབ་པོ་ཞིག་བྱས་ན། དེ་ལ་གཞིགས་པའི་ང་རང་ཚོ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ཞིག་དང༌། ཡང༌། དགྲ་ཕྱོགས་ནས་འཇམ་པོ་ཞིག་དང༌། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་ཕྱིན་ན་དེ་ལ་གཞིགས་པའི་ང་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་ལ། ཡོང་སྲིད་པ་ཞིག་ཀྱང་རེད། དེས་ན་ད་ལྟ་ཐག་ཆོད་པ་ཞིག་དང༌། གསལ་པོ་ཞིག་ཤོད་ཐུབ་རྒྱུ་མི་འདུག འདི་ང་རང་ཚོ་བོད་པ་གཅིག་པུ་མིན། རྡོ་དོན་སྙིང་པོ་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚོ་སེམས་ཤུགས་དངོས་གནས་ཨང་ཀི་དང་པོ་ཡོད་པར་བརྟེན་ང་རང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སྡོད་མཁན་ཚོས་ཀྱང་སྔར་བཞིན་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་ཞིག་དང༌། ང་རང་ཚོ་ནང་ཁུལ་ལས་ཀ་ཚགས་ཚུད་པོ་ཞིག རྡོག་ལ་འགྲིལ་པོ་ཞིག་ངེས་པར་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག སོ་སོས་ཀྱང་དོན་དག་མེད་པའི་སྐད་ཆ་ཆོ་ཡོད་ལ་མེད་ལ་དེ་རིགས་མ་བཤད་པ་བྱས། མིས་གང་བྱུང་མང་བྱུང་ཤོད་མཁན་བྱུང་ན་ཡང་དེ་དག་ལ་མགོ་མ་འཁོར་བ་བྱེད་དགོས། མི་མང་གི་ནང་ལ་དེ་འདྲའི་སྐད་ཆ་ཡོང་བའི་སྐབས་ལ་མི་མང་རང་ཚུགས་ཟིན་པོ་བྱས་ནས་སྡོད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། བརྟན་པོ་བྱས་ཏེ་སྡོད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ད་ལྟ་ང་རང་ཚོར་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་རེད། སྒྲིག་འཛུགས་འདིའི་ཐོག་ནས་ད་ལྟ་ཕན་ལོ་བཅུ་དགུར་ཁ་ཕྱོགས་པའི་དུས་ཡུན་འདིའི་རིང་ལ་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་བྱས་པ་རེད། ད་དུང་མ་འོངས་པར་ཡང་ངོས་ནས་འགོ་འཁྲིད་པའི་ང་ཚོའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདིའི་ཐོག་ནས་གང་ཡོང་ཅི་ཡོང་བྱེད་ཀྱི་རེད། ངོས་ནས་ཁྱེད་རང་ཚོའི་མདུན་ལ་འདྲ་ཆགས་པོའི་སྐད་ཆ་བཤད་ནས་མ་ཡོང་བ་ལ་ཡོང་མདོག་དང༌། མ་བྱས་པ་ལ་བྱས་ཚུལ་བརྫུན་བཤད་པས་ལ་དག་གི་མ་རེད། ལུས་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ན་བཟའ་གྱོན་པ་གཅིག་གིས་རྫུན་དང༌། ངོ་ལྐོག་གི་སྐད་ཆ་བཤད་ན་འགྲིགས་ཀྱི་མ་རེད། ད་ལྟ་བར་དུ་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་རེད། ད་དུང་ཡིན་ཡང་ཧུར་ཐག་བྱེད་ཀྱི་རེད། དེ་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཡིད་ཆེས་དང༌། བརྩི་བཀུར། རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ང་ཚོས་མང་གཙོའི་གཞུང་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་པ་འདི་ཡི་གེའི་ཐོག་གི་སྐད་ཆ་ཙམ་མིན་པར། ལག་ལེན་ཐོག་གི་སྐད་ཆ་ཡིན་སྟབས་མང་གཙོའི་གཞུང་ལ་མི་མང་གི་ཐོག་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་དགོས་ཀྱི་རེད། མི་མང་གིས་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱུང་ན་གཞུང་སྤྱིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་ནུས་པ་ཐོན་གྱི་རེད། མི་མང་གི་རྒྱབ་སྐྱོར་དང༌། ཡིད་ཆེས་མེད་ན་སྤྱིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ནུས་པ་ཐོན་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད། རྩ་བ་སྤྱིའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་དགོས་དང་མི་དགོས། ཕན་ཐོགས་ཡོད་དང་མེད་ཟེར་བ་དེ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་གཟུ་བོར་གནས་པའི་མི་མང་གི་ཐོག་ནས་བརྟག་དཔྱད་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་རེད།

དགོས་མཁོ་མེད་པ་ཞིག་དང༌། འདི་ལ་སྙིང་པོ་མི་འདུག་བསམ་པ་གཅིག་དང་། དེ་ལ་ཡིད་ཆེས་བརླག་པ་ཞིག་བྱུང་ན་བཙུགས་དགོས་དོན་མེད་ལ། སྒོ་རྒྱག་ཆོག་གི་རེད། ལས་སླ་པོ་རེད། ད་ལྟ་ང་རང་ཚོ་བོད་སྤྱིའི་གནས་སྟངས་ཀྱི་ཆ་ནས་བལྟས་ན། སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདིས་ང་ཚོ་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བའི་སྲིད་དོན་གྱི་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པའི་ལས་དོན་འདིའི་ཐོག་ལ་བོད་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་ཧ་ཅང་གལ་གནད་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆགས་ནས་བསྡད་ཡོད། དེར་བརྟེན་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག དེས་ནུས་པ་ཐོན་པ་ཞིག་ཡོང་བ་ལ་དེ་ལ་མི་མང་གི་ཡིད་ཆེས་དང༌། རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་དགོས། དོན་དག་མེད་པའི་སྐད་ཆ་འདྲ་མིན་ལྷགས་པའི་སྐབས་ལ་མི་མང་མགོ་མ་འཁོར་བར་རང་ཚུགས་བརྟན་པོར་འཛིན་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག གཞན་དག་ཟེར་རྒྱུ་མི་འདུག

འདི་ཕྱོགས་ཡང་ཡང་སླེབས་ཐུབ་པ་མེད་ཀྱང་སྐབས་རེ་ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་རེད། ཡང་ཡང་སླེབས་ཐུབ་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༧ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༢༢ ཉིན། ལུགས་ཟུང་བསམ་གླིང་དང༌། བདེ་སྐྱིད་སླར་གསོའི་གཞིས་ཆགས་སེར་སྐྱ་མི་མང་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ གཞིས་ཆགས་སྲ་བརྟན་དང་། བཟོ་ལས་ལ་ཤུགས་སྣོན།

རྩ་བ་གཞིས་ཆགས་འདི་ས་ཆ་ཆེ་ཤོས་དང་དྲག་ཤོས་ཤིག་རེད། དེ་རིང་ཚང་མ་གྱོན་ཆས་ཀྱང་གང་ལ་གང་འཚམ་གྱི་གཙང་མ་དང་། སྤུས་དག་པོ། གདོང་གི་མདོག་ཀྱང་ཡག་པོ། གཞིས་ཆགས་ནང་རང་འཚོ་གདེང་འཁེལ་བ་ཆགས་པའི་རྟགས་མཚན་ལྟ་བུ་ཕྱིའི་ཆ་ལུགས་དང༌། གདོང་མདོག་གི་ཐོག་ནས་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་སྟབས་ངོས་རང་དགའ་པོ་བྱུང༌། དེ་བཞིན་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཡང་ང་ཚོ་ཐུག་སྟེ་དགའ་པོ་བྱུང་ཡོད་ཀྱི་རེད། ཁྱེད་རང་ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

གནས་ལུགས་གལ་ཆེ་བ་དེ་ཙམ་ཤོད་རྒྱུ་མི་འདུག ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། གཞིས་ཆགས་འདིའི་ནང་རྗེས་སུ་འབྱོར་བ་ཚོར་དོ་སྣང་བྱུང་ཡོད་ཀྱི་མ་རེད། ཐོག་མར་འགོ་སྟོད་ལ་འབྱོར་བ་ཚོས་ཤེས་གསལ་རེད། ཐོག་མར་གཞིས་ཆགས་འདི་ཚུགས་པའི་སྐབས་ལ་གཞི་ནས་ཤིང་རྩ་བཀོག་རྒྱུ་དང༌། ཁང་པ་རྒྱག་དུས་ང་ཡོང་བའི་སྐབས་ཤིག་ཚ་བས་གདོང་གི་མདོག་ལོག་ཅིང་། ལུས་ཀྱི་ཤེད་མོ་ཤོར། ནད་པ་མང་པོ་ཐོན་པའི་སྐབས་སུ་རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་ཚ་བའི་ལུང་པའི་ནང་བོད་མི་གཞིས་ཆགས་བྱ་རྒྱུ་དེ་ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་བ་མིན་ནམ་སྙམ་སྟེ་སེམས་ཤུགས་ཆག་དགོས་པ་ལྟ་བུ་བྱུང༌། ཁྱེད་རང་ཚོ་མི་མང་ཚོ་ཡང་གང་འཚམ་འུ་ཐུག་ནས་གླང་ཆེན་སྡང་བ་ཞིག་འདུག ཕག་པ་སྡང་བ་གཅིག་འདུག་ཅེས་སྐད་རྒྱག་དགོས་པ་ཞིག་བྱུང་བ་ཁྱེད་རང་ཚོ་རྒན་པ་ཚོས་ཤེས་གསལ་རེད། དེ་དུས་འདི་ནས་ཡུལ་བྱོལ་འགྲོ་མཁན་ཡང་གང་འཚམ་བྱུང༌། ཡིན་ན་ཡང༌འདིར་ང་ཚོས་འགོ་བཙུགས་ཚར་བ་རེད། སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་ངས་བློ་བག་སྤྲོས་ཁུལ་བྱས། མི་མང་ཚོས་ཀྱང་ངས་བརྗོད་པའི་ཁ་ལ་ཉན་ཏེ་སྙུགས་བསྲིངས་ནས་སེམས་ཤུགས་བསྒྲིལ་བའི་ལག་རྗེས་ལ་ད་ཆ་གཞིས་ཆགས་དྲག་ཤོས་ཤིག་ཆགས་པ་རེད།

སྡོད་སྒར་འདིའི་སྒང་ལ་ང་ཚོ་སྐད་ཆ་སྔ་རྗེས་མང་པོ་བྱུང་ཡོད་སྟབས་ངས་བསྐྱར་ཟློས་ཡང་ཟློས་བཤད་ནས་དགོས་པ་མི་འདུག ད་ཆ་ས་ཆ་འདིའི་སྒང་ལ་ས་ཆ་བསྐྱར་དུ་རྒྱ་ཆེ་རུ་གཏོང་ཐུབ་པ་དང༌། ས་སྣོན་གསར་པ་ཐོབ་རྒྱུའི་རེ་བ་མེད་པ་དང༌། ས་ཆ་འདིའི་སྒང་ལ་གྲོད་ཁོག་བཙུགས་ནས་ཟས་སྡོད་མཁན་དེ་ལོ་རེ་ནས་ལོ་རེ་འཕེལ་ཏེ་མང་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད། ད་ཆ་གང་ཞིག་བྱེད་དགོས་སམ་ཞེ་ན། གཞིས་ཆགས་འདི་ཙམ་མིན་པར་གཞིས་ཆགས་ཚང་མར་དོ་སྣང་དང༌། དམིགས་བསལ་གྱི་བསམ་བློ་གསར་པ་གཏོང་དགོས་པ་དེ་ས་ཆའི་དགེ་བེད་གཅིག་པུར་རེ་བཅོལ་བྱེད་པ་མིན་པར་ལག་ཤེས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་གཞིས་ཆགས་གང་སར་བཙུགས་ཡོད་པ་ལྟར། འདིར་ཡང་གཞི་རྩ་ཡག་པོ་ཚུགས་ཏེ་བསྡད་ཡོད་པ་འདི་འདྲའི་ཐོག་ནས་ཤུགས་སྣོད་རྒྱག་རྒྱུ་དང༌། ཡང༌ཕྱུགས་གསོ་བྱས་ཏེ་ད་ལྟའི་ཆར་ཁེ་བཟང་མི་འདུག་ཟེར་གྱི་ཡོད་ཀྱང༌། གང་ལྟར་ལྟོ་གོས་འཚོལ་བའི་ཐབས་ཤེས་རིམ་པ་གཅིག་རེད། ད་ལྟ་ནང་བཞིན་འབད་རྩོལ་བྱས་ན་ཡར་རྒྱས་ཡོང་གི་རེད། ད་རེས་ཁྱུག་ཙམ་ལྟ་སྐོར་བྱས་པའི་ནང་ནས་འཕྲུལ་འཁོར་ཁང་དེ་ཡིན་མདོག་ཁ་ཤོས་ཤིག་མཐོང་བྱུང༌།

ཁ་སྔོན་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་གྱི་ལོ་འཁོར་ལས་བསྡོམས་ཀྱི་ཐོག་ནས་དོ་སྣང་བྱུང༌། དེ་རིང་དངོས་སུ་མཐོང་བའི་སྐབས་སུ་འགྲེལ་བཤད་ཀྱང་བྱུང༌། དེའི་ནང་ནས་འཕྲལ་སེལ་ང་ཚོས་འཁོར་ལོ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་བཞིན་པ་རྣམས་ལ་བཟོ་བཅོས་བྱ་རྒྱུ་ཙམ་མ་ཟད། དངོས་པོའི་རིགས་ཁ་ཤས་འདི་ནས་བཟོས་ཏེ་རྒྱ་གར་བའི་ཚོང་ཁང་ནང་སླེབས་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་ཡོད། སྤྱིར་བཏང་བོད་མིའི་ནང་བཟོ་ལས་རྩ་བ་ཆེན་པོ་རེད། ཧ་ཅང་ཡག་པོ་མཐོང་བྱུང༌། བོད་མིའི་ནང་བཟོ་ཚོང་གི་ལས་ཀ་བྱ་རྒྱུ་ད་ལྟ་ཕན་ལ་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ཉམས་མྱོང་དང༌། མ་རྩས་མ་འདང་བའི་དབང་གིས་ང་ཚོར་ཕམ་ཉེས་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་སྟབས། བཟོ་ལས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཤུགས་རྒྱག་རྒྱུ་བསམ་བློའི་ནང་ཧ་ལམ་རེ་བ་བྲལ་བ་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད། འོན་ཀྱང་ད་ལྟ་ང་ཚོར་འཕྲུལ་བཟོ་ཁང་ཆུང་ཆུང་ཞིག་ཡོད་པ་འདི་རྩ་བ་བརྟན་པོ་ཚུགས་ཏེ་སོ་སོའི་སྐབས་སུ་བབས་པའི་ལས་འགན་ཆ་ཚང་སྒྲུབ་པའི་ཐོག་ལ་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་རྣམ་པ་གསལ་པོ་ཞིག་ཐོན་ཡོང་བར་བརྟེན་འདི་ལ་ཤུགས་བརྒྱབ་ནས་ཁེ་བབས་ཀྱི་ལས་ཀ་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཞིག་ག་ལེར་ག་ལེར་ཡོང་ཐུབ་ཐབས་མེད་དམ་སྙམ་པའི་རེ་བ་ཞིག་བྱུང༌།

གཙོ་ཆེ་ཤོས་ཁྱེད་རང་ཚོར་ཉམས་མྱོང་ཡོད་པ་དང༌། ས་ཆ་འདི་གའི་གནས་སྟངས་ཆ་རྒྱུས་ཡོད་པ་ཚོས་རིམ་པས་བསམ་བློ་བཏང༌། གོ་བསྡུར་ཡག་པོ་བྱས་ན་རིག་པ་གསར་པ་ཐོན། ཁྲོམ་ར་གསར་པ་དེ་འདྲ་ད་དུང་རྙེད་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད། རྒྱ་གར་བའི་བཟོ་གྲྭ་ཆེ་ས་ཚོ་དང་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་བྱས། ཁོང་ཚོར་དགོས་མཁོའི་དངོས་པོ་ཁ་ཤས་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་བཟོ་གྲྭ་འདི་ནས་བཟོ་འདོན་ཚོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ་འདྲ་བྱུང་ན། འཕྲལ་སེལ་འཁོར་ལོ་བཟོ་བཅོས་གཅིག་པུ་མིན་པར་ཚོང་ལས་ཀྱི་བཟོ་གྲྭ་ཞིག་ག་ལེར་ག་ལེར་ཆགས་ཐུབ་པའི་རེ་བ་མེད་དམ་སྙམ་པ་དྲན་བྱུང༌། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་ཞིང་ལས་དང་མི་འདྲ་བར་བཟོ་ལས་ཀྱི་ཐོག་ནས་རིམ་པས་རིམ་པར་ཁེ་སླེབས་ཆེན་པོ་ཡོང་བའི་རེ་བ་ཡོད། ཞིང་ལས་ཀྱི་ཁེ་ཐོན་ནི་ཚད་གཞི་ངེས་ཅན་ཞིག་རེད། བཟོ་ལས་ཡག་པོ་བྱུང་ན་ཚད་མེད་པའི་ཁེ་ཐོན་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་སྟབས་ད་རེས་རེ་བ་བྱུང་ལ། སྤོབས་པ་ཡང་ཕྲན་བུ་རྙེད་སོང༌། བཟོ་ལས་ཁང་འདིའི་ནང་རྒྱ་གར་ལས་བྱེད་རེ་ཟུང་ཡོད་པ་དེ་དག་ལ་སྤྱི་འགྲེའི་གླ་ཆ་སྤྲད་དེ་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

རྩ་བའི་བཟོ་གྲྭའི་འཛིན་སྐྱོང་དང༌། བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ། འཆར་གཞི་བཀོད་རྒྱུའི་ལས་འགན་ཚང་མ་ང་ཚོ་བོད་མི་རང་གིས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་མཐོང་བྱུང༌། སློབ་སྟོན་ལེན་པ་དང་། གོ་བསྡུར་བྱེད་ས་ནི་ག་དུས་ཡིན་ཀྱང་ཡོང་གི་ཡོད་ལ། བྱེད་ཆོག་གི་རེད། གཞི་རྩ་ཡག་པོ་ཚུགས་ཟིན་པའི་བཟོ་གྲྭ་འདི་ཉམས་ཆག་མི་འགྲོ་བའི་ཐོག་ལ་གོམ་བགྲོད་བརྟན་པོའི་ཐོག་ནས་བཟོ་ལས་རང་གི་ཐོན་སྐྱེད་བྱེད་ས་ཞིག་ཡོང་ཐུབ་པའི་ངས་སྨོན་ལམ་ཡང་རྒྱག་གི་ཡིན། ཁྱེད་རང་ཚོས་ཀྱང་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། དེ་རྩ་བ་ཆེན་པོ་མཐོང་བྱུང༌།

ཁ༽ དཔལ་འབྱོར་གོང་འཕེལ་དང་། སྤྱོད་འཆལ་ལ་སྔོན་འགོག

དེ་ནས་དོན་ཚན་གཅིག་ལ། དཔལ་འབྱོར་གྱི་གནས་སྟངས་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པ་དང་། ལྟོ་གོས་ཕྲན་བུ་འབེལ་དུ་ཕྱིན་སྐབས་རང་དོན་ཐོག་ལ་ཤུགས་བསྒྲིལ་ནས་སྤྱི་དོན་ལ་དེ་ཙམ་དོ་སྣང་མི་བྱེད་པ་དང༌། ཡང༌། སྲིད་དོན་མགོ་འཚོས་ལ་མ་འཚོས་ཀྱི་ཤོག་ཤོག་འཐེན་བྱེད་པ་དང་། ཡང་ཤོ་སྦག་གི་རྩེད་མོ་རྩེད་པ། སྤྱོད་ལམ་འཆལ་སྤྱོད་བྱེད་པ་ལྟ་བུ་དེ་ལྟར་ཏན་ཏན་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། དེ་འདྲའི་རིགས་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས། རྒྱན་པོ་འགྱེད་པའི་རྩེད་མོའི་རིགས་ཕྲན་བུ་ད་ལྟ་ནས་མེད་དམ་སྙམ་པ་འདུག སྔར་ནས་ངོས་ཀྱིས་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང༌། དེ་དག་སྐྱོན་ཡིན་པ་ལས་ཡག་པོ་གང་ཡང་མིན། རྩེད་མོ་རྩེད་ནས་རྒྱན་འཛུགས་ཆེན་པོ་བྱས་ན་རྗེས་སུ་ནང་ཁུལ་རྒྱག་རེས་ཤོར་རྒྱུ་དང་། མིའི་མིག་སྣང་ལ་མི་མཛེས་པ། སོ་སོའི་ལས་དོན་ལ་འཐུས་ཤོར། ཐོབ་ཤོར་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ན་རང་ཉིད་མ་སྐྱིད་པ་ཡོང་རྒྱུ་ལས་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད། རྩེད་མོའི་རིགས་ལ་ངེས་པར་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག དེ་བཞིན་སྤྱོད་པ་གང་བྱུང་བྱེད་པ་དང༌། འཐེན་འཁྱེར་འཆལ་གཏམ་གྱི་སྐད་ཆ་ཤོད་པ་སོགས་ལ་ངེས་པར་དོ་སྣང་དང་། གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག

ཡང༌། རྩ་བའི་སྡོད་སྒར་ནང་དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་གང་ལ་གང་འཚམ་བྱུང་བའི་སྐབས་ལ་དཔལ་འབྱོར་རམ། རྒྱུ་དངོས་པོའི་ཐོག་ནས་མིས་མི་ལ་བཤུ་གཞོག་གཏོང་བ་དང༌། མིས་མི་ལ་ཐུབ་ཚོད་གཏོང་བའི་རིགས་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། དེ་ལྟར་མི་ཡོང་བའི་དོན་དུ་འབྱོར་ལྡན་ཚོའི་ངོས་ནས་སེམས་ཁུར་ལེན་དགོས། ཡ་རབས་གཞུང་བཟང་གི་ཐོག་ནས་སོ་སོར་རྒྱུ་དངོས་པོ་ཡོད་པ་དེ་ཐོག་ནས་མི་གཞན་དག་ལ་ཕན་ཐོགས་བྱེད་མ་ཐུབ་ཀྱང༌། མིའི་ཁེ་ཕན་དང་ཐོབ་ཐང་དེ་སོ་སོས་ལྐོག་དང་དངོས་བྱས་ཏེ་འཕྲོག་པ་དང༌། བེད་སྤྱོད་བྱེད་པ་དེ་འདྲ་བྱས་ན་གཏན་ནས་མི་འགྲིགས། དེ་ནི་ཆོས་དང་འགལ་བ་རེད་ལ། སྤྱིར་བཏང་འཇིག་རྟེན་གྱི་འགྲོ་སྟངས་ཐོག་ནས་ཀྱང་ཧ་ལས་པའི་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད། མིས་མི་ལ་བཤུ་གཞོག་བཏང་ན་མ་རབས་དང༌། ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད། དེ་འདྲ་གཏན་ནས་མི་ཡོང་བའི་བསམ་བློ་ངེས་པར་དུ་གཏོང་དགོས། ད་ལྟ་ངོས་ནས་སྤྱི་དོན་ལ་འཐུས་མ་ཤོར་བ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་དྲག་ཏུ་འགྲོ་དུས་རང་དོན་དང་སྒེར་དོན་ལ་མགོ་འཁོར་ནས་སྤྱི་དོན་ཐོག་ལ་ལྷོད་ཡངས་ཡོང་སྲིད་པར་བརྟེན་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་ཟེར་དགོས་དོན་དེ་ཡིན། ཚང་མས་སྤྱིའི་སེམས་ཤུགས་འཁྱེར་རྒྱུར་དམིགས་བསལ་དོ་སྣང་དང༌། བོད་རང་བཙན་གྱི་དོན་ལ་ངེས་པར་དུ་སེམས་ཤུགས་དང༌། དོ་ཁུར་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག

ག༽ གཞིས་ལས་ཀྱི་འཐུས་ཤོར་དང་། སྤྱི་དོན་ལ་ཤུགས་སྣོན།

ལྷག་པར་འདིར་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོའི་ཐོག་ནས་ཚགས་སུ་ཚུད་པོ་དང༌། མགོ་འཚོས་པོ་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག དེ་རིང་འདིར་མཐོང་ཚུལ་ཁྱད་མཚར་ཞིག་བྱུང༌། སྡོད་སྒར་འདི་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ཡིན་ན་ཡང༌། ཁ་སང་སློབ་གྲྭའི་མཛད་སྒོ་དང༌། དེ་བཞིན་ལུས་རྩལ་གྱི་མཛད་སྒོའི་སྐབས་ལ་མི་གྲངས་ཉུང་ཉུང་ལས་མེད་པ་དང་། ཧོན་སུར་ལ་གཞི་རྩའི་མི་མང་པོ་མེད་ཀྱང་། གོ་རིམ་འགྲིགས་པོ་དང༌། དེ་ཙམ་གྱི་བསམ་པ་རྣམ་དག་རང་མེད་པ་ལྟ་བུ། གཞིས་ཆགས་རྙིང་པའི་ཡིག་ཐོག་གི་ལས་བསྡོམས་ཀྱང་མ་བྱུང༌། ངག་ཐོག་ནས་ལས་བསྡོམས་གསལ་པོ་ཞིག་ཀྱང་ཤོད་རྒྱུ་མི་འདུག ཐབས་སྐྱོ་པོ་ཞིག་མཐོང་བྱུང༌།

ངེས་མེད་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ནས་མགོ་འཚོས་ཀྱི་མེད་པ་དང༌། འཇོན་གྱི་མེད་ན་དགོངས་པ་ཞུ་རྒྱུ་ལས་མ་ནུས་པ་དང༌། མ་འཇོན་བཞིན་དུ་སྡོད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནམ་ཡང་མེད། འདི་ལྟར་བྱས་ན་མི་མང་གིས་ལས་བྱེད་པར་གུས་བརྩི་བརླག་གཞི་དང༌། བོད་གཞུང་གི་མཚན་མཐོང་ལ་གནོད་གཞི་ལས་དགོས་པ་གཏན་ནས་མེད། བོད་གཞུང་ནས་མི་མང་ལ་འགོ་འཁྲིད་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། ལྟ་རྟོག་ཡག་པོ་བྱེད་ཐུབ་པའི་དོན་དུ་ལས་བྱེད་བཙུགས་པ་ལས། ཕོགས་རྒྱག་དགོས་མཁན་གྱི་མི་གཅིག་སྐྱེལ་ས་མ་རག་པར་འདིར་བཙུགས་པ་ཞིག་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མིན། ཕན་པ་ཞིག་དང༌ལེགས་པ་ཞིག་བྱུང་ན་བསམ་པ་རེད། ལས་བྱེད་པས་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་སྲིད་དོན་གྱི་ཐོག་ནས་བོད་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ཐོག་ལ་ལྟ་རྟོག་དང་། འཁྱོག་པོ་ཡོ་བསྲངས་བྱེད་པ། བསླབ་བྱ་བརྒྱབ་སྟེ་སྟངས་འཛིན་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་པ་ལས། མགོ་གཏན་ནས་མ་འཚོས་པ་གཅིག་འགོ་ལ་བསྡད་ན་ཡོང་སྟངས་གཏན་ནས་མེད། སོ་སོ་བྱེད་སེམས་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་དགོངས་པ་ཞུས་ན་ལེགས་ཤོས་རེད། ལས་བྱེད་ཀྱི་ཆ་ནས་དང་། མི་མང་གི་ཐོག་ནས་ཡིན་ནའང་རེད། སྤྱི་སེམས་ཡག་པོ་འཁྱེར་བ་དང་། སྤྱི་པའི་ལས་ཀའི་ཐོག་ལ་ཚགས་ཚུད་པོ་དང༌། དང་བ་འདྲེན་པ། ཡིན་མདོག་ཁ་པོ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་དགོས་པ་ལས། ཅི་གཡོལ་བར་གཡོལ་དང༌། སྤྱི་ས་བར་ས་བྱས་ན་ཧ་ཅང་ཐབས་སྐྱོ་པོ་མ་རེད་དམ།

དེ་ནས་བོད་རང་བཙན་གྱི་དོན་ལ་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་བསྒྲིལ་གྱི་ཡོད་ལ། གཞིས་ཆགས་འདི་འདྲ་ཞིག་ཚུགས་པ་འདི་ཡང་དངོས་སུ་ང་རང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་སོ་སོའི་ལྟོ་གོས་རང་ཁ་རང་གསོའི་གདེང་འཁེལ་བ་ཡོང་ཐབས་དང༌། བོད་པའི་ཆོས་དང༌། ཤེས་རིག གོམས་གཤིས་ཚང་མ་བརྒྱུད་འཛིན་བྱས་ཏེ་སོ་སོའི་རྣམ་པ་མ་བརླག་པ་དང༌། མ་ཡལ་བར་འཛིན་སྐྱོང་བྱ་རྒྱུ་ཡོད་པ་གཅིག་དང༌། དེ་བརྒྱུད་ནས་སྲིད་དོན་ནམ། བོད་རང་བཙན་གྱི་ཐོག་ལ་སེམས་ཁུར་ལེན་དགོས་ལ། སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་བྱེད་དགོས།

རང་བཙན་གྱི་སེམས་ཤུགས་འཁྱེར་ནས་དངོས་སུ་ལས་ཀ་བྱེད་ཐབས་ནི། སོ་སོའི་སྐབས་སུ་བབས་པའི་ལས་འགན་གང་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་དག་ཐི་གུ་སྣེ་ཤོར་དུ་མ་སོང་བ་ཏན་ཏན་ཞིག་སྒྲུབ་དགོས་པ་དེ་རེད། དེ་དང་ཆབས་ཅིག་བསམ་བློའི་ནང་ཞི་རྒྱས་དབང་དྲག་བཅས་ལས་བཞིའི་སྒོ་གང་ཞིག་གི་ཐབས་ལམ་ལ་ཞུགས་དགོས་ཀྱང༌། དེ་བཞིན་སྒྲུབ་པའི་གྲ་སྒྲིག་བྱེད་དགོས། འོན་ཀྱང་དེ་དུས་སུ་བབས་དང་མ་བབས། དེས་ཕན་དང་མ་ཕན་ཟེར་བ་ནི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་དང་བསྟུན་ནས་བསམ་བློ་མང་པོ་བཏང༌། ཏན་ཏན་བྱས་ཏེ་ཐག་གཅོད་བྱེད་རྒྱུ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས་ལམ་སང་ཡོང་རྒྱུ་ཞིག་མེད། ད་ལྟ་ཐག་ཆོད་པའི་ལས་འགན་དེ་གང་ཡིན་ཟེར་ན། སོ་སོའི་སྐབས་སུ་བབས་པའི་ལས་འགན་གང་ཡོད་པ་དེ་ཚུལ་བཞིན་སྒྲུབ་རྒྱུ་དེ་རེད། དཔེར་ན། ཞིང་ལས་བྱེད་མཁན་ཡིན་ན་ཞིང་ལས་ཚགས་ཚུད་པོ་ཞིག་བྱ་རྒྱུ་དང་། ཕྱུགས་ལས་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཡིན་ན་ཕྱུགས་ལས་ཚགས་ཚུད་པ་ཞིག་བྱ་རྒྱུ། བཟོ་ལས་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཡིན་ན་བཟོ་ལས་ཚགས་ཚུད་པོ་ཞིག་བྱས་ན་དེ་དག་སྤྱིའི་ནུས་པ་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བསགས་སྐབས་ནུས་པ་ཞིག་ཐོན་གྱི་རེད།

ང༽ གཅིག་སྒྲིལ་གྱི་ཕན་ནུས་དང་། ཁ་ཐོར་གྱི་ཉེས་སྐྱོན།

དེང་སང་ཆོས་ལུགས་དང༌། ཆོལ་ཁའི་འཐེན་འཁྱེར་གང་ལ་གང་འཚམ་ཉུང་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད་ཀྱང༌། ད་དུང་ཕྲན་བུ་ཡོང་སྲིད་ཀྱི་རེད། དེ་ལ་ཕན་ཚུན་ཚང་མས་བསམ་བློ་གུ་ཡངས་པོ་གཏོང་དགོས། ང་རང་ཚོ་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་སྤྱིའི་གོང་བུའི་ནུས་པ་དེ་ཧ་ལས་པའི་གལ་ཆེན་པོ་རེད། འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ལ་ཆ་བཞག་ཀྱང་། བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་ནུས་པའི་སྟེང་ནས་ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་འཚོ་སྟེ་བསྡད་པ་རེད། སྲིད་དོན་གྱི་ཐོག་ནས་འཐུས་ཤོར་མང་པོ་ཕྱིན་ཡོད་ཀྱང་བོད་ཀྱི་མི་རིགས་དང་། བོད་ཀྱི་ཆོས། བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག བོད་ཀྱི་གོམས་གཤིས་དེ་དག་གི་ཐོག་ལ་བལྟས་ན། ལོ་སྟོང་ཕྲག་གི་རིང་ལ་ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་རྣམ་པ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉམས་མེད་གཅིག་གྱུར་དུ་གནས་པ་འདི་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་ནུས་པའི་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་རེད།

མ་འོངས་པར་ཡིན་ན་ཡང༌། ང་རང་ཚོ་བོད་རང་དབང་བྱུང་བའི་མཚམས་ལ་བོད་ལུང་པ་དེ་མཚན་ཉིད་ཚང་བ་ཞིག་དང༌། ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་ཞིག་ཡོང་བ་ལ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་དང༌། ས་ཡ་དྲུག་གི་མི་ཚོགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བ་ཞིག་བྱུང་ན། རང་གི་ལུང་པ་ཚགས་སུ་ཚུད་པ་གཅིག་དང༌། སྤྱིར་བཏང་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་ཡང་བོད་པ་སྤྱིའི་ནུས་པའི་ཐོག་ནས་ཞལ་འདེབས་སྒྲུབ་ཐུབ་པའི་རིགས་ཡོང་སྲིད་མདོག་ཁ་པོ་རེད། ང་རང་ཚོ་ཁ་བྲལ། སིལ་བུར་ཕྱིན་ན་སྔོན་མ་ཡིན་ཀྱང་ང་ཚོ་བོད་རིགས་སྤྱི་ལ་ཧ་ལས་པའི་གྱོང་ཕོག་པ་རེད། མ་འོངས་པར་ཡང་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་ཆགས་ཡོང་གི་རེད། ང་རང་ཚོ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་ནུས་པ་དེ་རྩ་ཆེན་པོ་རེད།

ཡིན་ན་ཡང༌། ངོས་རང་སྐྱེས་ས་ཨ་མདོའི་ལུང་པ་ལ་ཆ་མཚོན་ན། སྐབས་རེ་ཁྲིམས་འགོ་རང་བཙན་ལྟ་བུ་དང་། སྐབས་རེ་ནི་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་ཚུད་བསྡད་པ་ལྟ་བུ་བྱས་ནས་བོད་དབུས་གཞུང་དང་ཁ་བྲལ་ཏེ་ལོ་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོ་ཕྱིན་ཚོད་རེད། ཁམས་ཁུལ་ལ་ཆ་བཞག་ན། སྐབས་རེ་རྒྱ་མི་མར་ཙམ་ཕུད། སྐབས་རེ་རྒྱ་མི་ཡར་ཙམ་སླེབས་པས་ས་མཚམས་ངེས་གཏན་མེད་པ་དང༌། བར་ལམ་འཕྲལ་སེལ་གྱི་སྐམ་ཐོག་གྲུ་ཁ་ཕན་ཆད་ཚུན་ཆད་ཟེར་བ་དེ་ཆགས་པ་རེད། དེ་ནི་འཕྲལ་སེལ་ལས་ཕུགས་བཙན་པོ་དེ་འདྲ་གང་ཡང་མ་རེད། གང་ལྟར་རྒྱ་སྡེ་དང་བོད་སྡེ་ཞེས་པའི་དབྱེ་བ་ཞིག་ཕྱེ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་བླ་མ་དང༌། ཆོས་བྱེད་པའི་ཆ་ནས་ལྷ་སར་འབྲེལ་བ་བྱེད་པ་ལས། རྩ་བ་ང་ཚོ་རྒྱ་སྡེ་ཡིན་བསམ་པའི་བསམ་བློའི་ནང་བག་ཆགས་ཤིག་ཡོད།

ཅ༽ སྔར་ལམ་དེབ་གསལ་དང་། ས་མཚམས་ཀྱི་འཐུས་ཤོར།

དེ་བཞིན་ཚུར་ཕྱོགས་ནས་བར་ལམ་བོད་གཞུང་གི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་གྱི་ཆ་ནས་མཐའ་མཚམས་ཁག་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་ལྟ་རྟོག་བྱ་རྒྱུ་དང༌། དམིགས་བསལ་གྱི་སེམས་ཁུར་ལེན་རྒྱུ་རྩ་བ་ནས་མ་བྱུང་བའི་སྐྱོན་ཆེན་པོ་ལྷགས་འདུག སྔ་དུས་སྡེ་སྲིད་ཚོའི་སྐབས་སུ་སྒྲིག་འཛུགས་བཟོ་སྟངས་དང༌། ཁྲལ་བསྡུ་ཁྲིམས་གནོན་བྱེད་སྟངས་སོགས་གང་ཅིའི་ཐོག་ལ་བསམ་བློ་ཏན་ཏན་བཏང་སྟེ་འཆར་གཞི་དང་ལྡན་པ་ཡག་པོ་ཡོད་ཀྱང་། བྱེད་སྟངས་དེ་ཚོའི་གྲས་བར་ལམ་ཉམས་ཆག་ལ་ཕྱིན་ཏེ་སྤྱིར་བཏང་དེབ་གསལ་གྱི་ལས་ཀ་མ་གཏོགས་བྱ་རྒྱུ་མེད་མཁན་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་རེད། ལས་ཀ་གསར་པ་ཞིག་ཐོན་གྱི་ཡོད་པ་མ་གཏོགས། དེ་མིན་ལུང་པའི་ནང་འཆར་གཞི་གསར་པ་གང་འདྲ་ཞིག་བཟོ་དགོས་ཀྱི་འདུག ཡུལ་ལུང་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་ཐོག་དང༌། ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་སྐོར་ལ་བསམ་བློ་གང་འདྲ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་འདུག དཔལ་འབྱོར་དང༌། ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ལ་གང་འདྲ་ཞིག་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་ཡོད་མེད། སྲིད་ཀྱི་ཐོག་ལ་གང་འདྲ་ཞིག་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་ཡོད་མེད། དབང་གི་ཐོག་ལ་བསམ་བློ་གང་འདྲ་ཞིག་གཏོང་དགོས་ཀྱི་ཡོད་མེད་སོགས་ཀྱི་རྟོག་དཔྱོད་ཧ་ལམ་མེད་པ་ལྟ་བུ་རེད།

རྒྱུན་གྱི་ལས་ཀ་ནི་དེབ་གསལ་མ་གཏོགས་ཡོད་པ་མ་རེད། ཁ་མཆུ་ཞིག་བྱུང་ན་གྲོད་ཁོག་ཚོང་སའི་གོ་སྐབས་ཤིག་རག་གི་ཡོད། བཀའ་ཤག་ནང་ཡིན་ནའང་རུང༌། ཡིག་ཚང་ནང་ཡིན་ནའང་དེ་འདྲ་ཞིག་རེད། ཧ་ཅང་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད། སྤྱིར་བཏང་མིག་ལྟོས་ཁོ་རང་དེ་འདྲ་ཞིག་ལས་མེད་པ་རེད། ལྷག་པར་ས་མཚམས་ཁག་ལ་ལྟོ་རྟོག་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། དམིགས་བསལ་གྱི་སེམས་ཁུར་ལེན་རྒྱུ་ཟེར་བ་དེ་རྩ་བ་ནས་མེད་པ་རེད། དཔེར་ན། མདོ་སྤྱི་ངོ་ལས་འགྲོ་གི་ཡོད། མདོ་སྤྱི་ངོ་ལས་འགྲོ་མཁན་ཚོས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ལྷ་ས་ནས་ཟླ་བ་སྦྲེལ་བའི་ས་ཆར་འགྲོ་དགོས་དུས་དེ་ལ་དཀའ་ལས་ཡོད་པ་གཅིག་དང༌། དེ་ལ་འཚེར་སྣང་བྱེད་དགོས་ཚོད་ཙམ་རེད་དེ་མང་པོ་ཞིག་གིས་དེར་དགའ་པོ་བྱས་ཏེ་འགྲོ་གི་ཡོད་པས་མ་ཚད། ཞུ་འཚང་ཡང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཞུ་འཚང་བྱེད་པའི་དགོས་དོན་ནི་སྒེར་སོ་སོའི་རྒྱུ་དངོས་པོའི་དོན་དུ་ཡིན་པ་ལས། ཁམས་ཁུལ་མི་མང་གི་ཐོག་ལ་གང་འདྲ་བྱས་ཏེ་ཕན་པ་སྒྲུབ་དགོས་པ་དང༌། བོད་དབུས་གཞུང་དང༌། ས་མཚམས་ཀྱི་མི་ཚོའི་བར་འབྲེལ་ལམ་བཟང་པོ་ཞིག་གང་འདྲ་བྱས་ཏེ་ཡོང་ཐབས་ཀྱི་བསམ་བློ་གཏོང་མཁན་རེ་ཟུང་ཡོད་ཤས་ཆེ་མ་གཏོགས། དེ་མིན་ཤིན་ཏུ་དཀོན་པོ་རེད།

སྐུ་གོང་མ་ཐུབ་བསྟན་རྒྱ་མཚོ་ཞལ་བཞུགས་པའི་སྐབས་ལ་སྐུ་གོང་མའི་དགོངས་པར་ཁམས་ཀྱི་ས་སྡེ་དེ་དག་ཁམས་པ་རང་ལ་འགན་བསྐུར་ཏེ་རང་ས་རང་སྲུང་བྱེད་དུ་འཇུག་རྒྱུའི་འཆར་གཞི་གཅིག་དང༌། དེ་བཞིན་ཁམས་ཀྱི་དཔོན་ཁག་ཚོའི་བུ་བརྒྱུད་རྣམས་ལྷ་སར་སྐད་བཏང་སྟེ་ལྷ་སར་འགན་དབང་སྤྲོད་རྒྱུའི་དགོངས་བཞེད་ཡོད་པ་ཞིག་སྤོམ་མདའ་རབ་དགར་གནས་ཚུལ་གསལ་པོ་ཤོད་རྒྱུ་འདུག ལོ་གཅིག་ང་ཀ་སྦུག་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྐབས་ལ་སྐད་ཆ་བྱུང༌། སྐུ་གོང་མར་དགོངས་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང༌། ལག་ལེན་གང་ཡང་འཁེལ་མ་ཐུབ་པ་རེད། དེ་བཞིན་སྐུ་གོང་མ་དགུང་ལོ་གང་འཚམ་ཕེབས་ཚར་བའི་སྐབས་ལ་ས་མཚམས་སྐོར་དེ་གསལ་པོ་གཅིག་དང༌། ཐག་ཆོད་པ་ཅིག་བྱུང་མ་སོང༌། དེ་ཐབས་སྡུག་པོ་གཅིག་ལ་བསྡད་ཡོད་ཅེས་ནང་ཚགས་ལ་དེ་འདྲ་གསུངས་ཡོད།

དངོས་གནས་སྐུ་གོང་མ་རང་གི་དགོངས་པར་ས་མཚམས་དེ་དག་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ལ་བརྩིས་ཏེ། ས་མཚམས་སུ་ཡོད་པའི་མི་ཚོར་དམིགས་བསལ་གྱི་ལྟོ་རྟོག་དང༌། དམིགས་བསལ་གྱི་འགན་ཞིག་སྤྲད་དེ་སྤྱིར་བཏང་ཁ་སྐད་ལ་བློས་ཆ་ཚང་བཀལ་ན་ཆ་ཚང་དང་། ཕྱེད་ཀ་བཀལ་ན་ཕྱེད་ཀ་ཞེས་ཟེར་བ་བཞིན། ཁམས་ཀྱི་ས་ཆ་ཁམས་ཀྱི་ཡུལ་མི་ཚོའི་ལག་པར་འགན་གཙང་མ་སྤྲད། ལག་ཆ་སྤྲད། བློས་ཆ་ཚང་བཀལ་ནས་བཞག་རྒྱུའི་དགོངས་བཞེས་དེ་བཞིན་བྱུང་ན་དངོས་གནས་དྲང་གནས་རླབས་ཆེན་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་ད་ཆ་དེ་དག་ཚང་མ་འཐུས་ཤོར་ཕྱིན་ཟིན་པ་རེད། འགྱོད་པ་སྐྱེ་རྒྱུ་ཞིག་མ་གཏོགས་བྱ་ཐབས་གང་ཡང་མི་འདུག དེར་བརྟེན་བར་ལམ་བོད་གཞུང་གིས་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྟངས་དང༌། བོད་གཞུང་གི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་ཚོའི་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་དེ་ཧ་ཅང་བྱབ་ཆུང་ཆུང༌དང་། སྦུག་སྲུབ་དོག་པོ་ཞིག་གི་ངང་ལ་ཕྱིན་འདུག བོད་གཞུང་གི་རྣམ་འགྱུར་དེ་འདྲ་ཞིག་ལས་མ་བྱུང་བའི་དབང་གིས་ས་མཚམས་ཁག་ལ་སྡོད་མཁན་ཚོས་ཀྱང་དེ་ལ་དཔགས་པས་རྒྱ་མི་ཡོང་ན་དགའ་བ་དང་། གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་འཐུས་ཤོར་ཆེན་པོའི་ལས་ཀ་བྱས་པ་རེད།

ཆ༽ བོད་ཀྱི་འཐབ་རྩོད་དང་། སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ཕན་ནུས།

ད་ཆ་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཆུ་ལ་ཆུ་བཞག་པ་ནང་བཞིན་དམ་ཚིག་འོ་ཆུ་གཅིག་འདྲེས་ཐོག་ནས་ང་རང་ཚོ་སྤྱི་པའི་དོན་ལ་ཚང་མས་སེམས་ཤུགས་བསྒྲིལ་དགོས་ཀྱི་འདུག བར་ལམ་གྱི་ལོ་རྒྱུས་དང༌། བག་ཆགས་དབང་གིས་ཁ་ཤས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་ལམ་སེང་བདེ་མི་བདེ་ལྟ་བུ་ཡོང་ཤས་ཆེ། འོན་ཀྱང་ག་ལེར་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཕན་ཚུན་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་ན་བག་ཆགས་སངས་ཐུབ་པ་དང༌། སོ་སོའི་ཁེ་གྱོང་གི་དངོས་དོན་རྟོགས་ཐུབ་པ་ཡོང་གི་རེད། ང་རང་ཚོ་རྒྱ་གར་ལ་སླེབས་ཏེ་ལོ་བཅོ་བརྒྱད་ཙམ་ཕྱིན་པའི་རིང་ལ་ང་རང་ཚོ་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཡོད་པ་འདིས་ཆོལ་ཁའི་ཐོག་ནས་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་བའི་ལས་ཀ་གང་རེ་བྱས་འདུག་གམ། བརྩད་གཅོད་ཡག་པོ་ཐོངས་དང༌། ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་བའི་ལས་ཀ་གང་ཞིག་བྱས་འདུག་གམ། བརྩད་གཅོད་ཡག་པོ་ཐོངས་དང༌། བརྩད་གཅོད་ཡག་པོ་བྱས་ཏེ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་ར་འཕྲོད་རྒྱུ་ཞིག་འདུག་ན་ངེས་པར་དུ་གསལ་པོ་བཟོ་དགོས། དེ་ནི་གནད་དོན་ཡག་པོ་མ་ཤེས་པའི་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་མ་གཏོགས་བོད་གཞུང་གི་རྩ་བའི་སྲིད་བྱུས་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་དང༌། ཤེས་བཞིན་ཁྱད་གསོད་ཀྱི་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད།

ངས་ཁ་ནས་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུ་ཞིག་དང༌། ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་ནས་བྱེད་སྟངས་མི་འདྲ་བ་ཞིག་ང་ལུས་ལ་གྲྭ་ཆས་གྱོན་མཁན་ཞིག་ནས་བྱེད་ཤེས་ཀྱི་མ་རེད། ངས་བསམ་པ་རྣམ་དག་གི་ཐོག་ནས་ང་རང་ཚོ་ཆོལ་ཁ་གཅིག་བསྒྲིལ་བྱེད་དགོས། ཆོས་ལུགས་ཐོག་ལ་ཆིག་བསྒྲིལ་བྱེད་དགོས་ཞེས་པའི་སྐད་ཆ་འདི་མདུན་ལ་བཤད་ན་ཡང་དེ་ཡིན། རྒྱབ་ལ་བཤད་ཀྱང་དེ་ཡིན་པ་ལས་དེ་ལ་རྒྱབ་མདུན་ངོ་ལྐོག་བྱེད་དགོས་དོན་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད། དེར་བརྟེན་ནོར་འཁྲུལ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ང་ཚོས་ངེས་པར་དུ་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་ཆོག་གི་རེད། མེད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་དགའ་སྒོམ་ཆོག་ཤེས་བརྟེན་ནས་རང་ཚུགས་བཟུང་དགོས་པ་ལས་དཀྲོག་གཏམ་དང༌། དཀྲུག་ཤིང་གི་སྐད་ཆ་དེ་འདྲའི་རྗེས་སུ་འབྲང་རྒྱུ་མེད་ལ། དེ་དག་ལ་མགོ་འཁོར་རྒྱུ་མེད།

རྒྱ་མིས་བོད་བཟས་པ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་ད་དུང་བོད་པའི་རྙོག་དྲ་དེ་རྒྱ་མིས་སེལ་དགོས་པའི་རྩོད་རྙོག་འཕྲོ་ཅན་དུ་བསྡད་ཡོད་པ་ལས། རྙོག་དྲ་རྩོད་མེད་ཆགས་ཐུབ་མེད། རྒྱ་མིས་ད་དུང་རྙོག་དྲ་སེལ་དགོས་པ་དང༌། བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པའི་རྩ་བ་གང་དུ་ཐུག་ཅེ་ན། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཁྲི་བརྒྱད་མི་འབོར་མང་དྲགས་ནས་རྙོག་དྲ་ལྷགས་པ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་རེད། འོ་ན་གང་གི་ཐོག་ནས་བྱུང་ངམ་ཞེ་ན། ང་ཚོ་མི་ཁྲི་བརྒྱད་མ་གཏོགས་མེད་ན་ཡང༌། ང་རང་ཚོ་འདིར་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་དང༌། དེ་ཡང་འགོ་ཁྲིད་མཁན་ཞིག་གིས་འགོ་འཁྲིད། བླ་མ་བླ་བྲང་དང༌། སྒེར་པ་ལྟ་བུ་མིན་པར་སྤྱི་པའི་སྤྱི་མི་བསྡུ་འགུགས་བྱས་པའི་སྤྱི་འཐུས་དང་། བཀའ་ཤག་ལས་ཁུངས་ཁག་སོགས་གོ་རིམ་ལྡན་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་དང༌། བོད་མི་རྒྱ་གར་ནང་ཡོད་མཁན་དང༌། སུད་སི། ཁ་ན་ཌ། བལ་ཡུལ། དེ་བཞིན་འབྲུག་སོགས་ས་གནས་གང་སར་ཡོད་པ་དེ་དག་སོ་སོའི་ལྟོ་གོས་འཚོལ་སྟངས་དང༌། མི་ཚེ་སྐྱེལ་སྟངས་རྣམ་པ་མི་འདྲ་བ་ཐ་དད་པ་ཡོད་ཀྱང༌། རྩ་བ་ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་དམ་བཟུང་ཐོག་ནས་བོད་པ་སྤྱིའི་སྒྲིག་འཛུགས་དེ་དང་རྡོ་ལག་མ་བྲལ་བར་བསྡད་ཡོད་སྟབས་དེ་ལ་ནུས་པ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད།

ཇ༽ གོང་བུའི་ནུས་ཤུགས་དང་། སྒྲིག་འཛུགས་ལ་ངོས་འཛིན།

སྤྱི་པའི་ནུས་པ་ཡོད་པའི་གོང་བུའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ་འདིས་ང་ཚོར་ཁེ་ཕན་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དང༌། རྒྱ་མིའི་ངོས་ལ་མི་བདེ་བ་བཟོ་ཐུབ་མཁན་ཞིག་ཆགས་པ་རེད། བོད་མི་རིགས་སྤྱིའི་ཁེ་ཕན་ཐོག་ང་ཚོའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་རྩ་བ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་དེ་མ་ཤེས་པར་མགོ་མ་འཚོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་སོ་སོའི་མིས་སོ་སོའི་གཞུང་ལ་བརྩི་འཇོག་མི་བྱེད་པའི་རྣམ་འགྱུར་དང༌། སོ་སོའི་མིས་སོ་སོའི་གཞུང་ལ་དགོས་པ་མེད་པའི་མཐོང་ཚུལ་བྱུང་ན། གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་ནུས་པ་ཡོང་ཐབས་གཏན་ནས་མེད། ད་ལྟ་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་མཚོན་པས་སུ་གཅིག་གིས་ངོས་ལེན་མེད་ཀྱང་ཁྱད་པར་གང་ཡང་མི་འདུག སོ་སོའི་མིས་བརྩི་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། སོ་སོའི་མིས་བརྩི་འཇོག་ཡོད་ན་སྤྱིར་བཏང་འཛམ་བུ་གླིང་གི་འགྲོ་སྟངས་ཐོག་ནས་བྱས་ན་ཚང་མས་ཁས་ལེན་ཡོད་པ་རེད། ད་ལྟ་འཛམ་གླིང་གི་རྒྱལ་ཁབ་ཚང་མས་ཁས་ལེན་ཡོད་པའི་གཞུང་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང༌། སོ་སོའི་མིས་བརྩི་འཇོག་མེད་པའི་ཉིན་མོ་དེར་སུས་ཀྱང་ཆ་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་མ་རེད། བོད་གཞུང་བཙན་བྱོལ་གཞུང་ཡིན་དང་མིན། བཙན་བྱོལ་གཞུང་ངོས་ལེན་ཡོད་དང་མེད་ཟེར་བ་དེ་རྩ་བ་སོ་སོའི་མི་མང་བ་ཚོས་རྒྱབ་སྐྱོར་གཙང་མ་ཡོད་མེད་དང༌། ཡིད་ཆེས་ཡོད་མེད་ལ་ཐུག་པ་རེད།

ད་ལྟ་ཕན་སྤྱིར་བཏང་ཐོག་ནས་བཤད་ན་བོད་གཞུང་ལ་ཡིད་ཆེས་དང༌། བརྩི་འཇོག བློས་འགེལ་གྱི་ཡོད་པ་རེད། བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་ཙམ་དུ་མ་ཟད། བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ནས་རྩ་བ་བོད་གཞུང་ཚད་ལོངས་པ་དང༌། མཚན་ཉིད་ཚང་བ་ཡོད་མེད་ཤེས་མིན་གང་ལྟར་ཡང༌། བར་ལམ་མ་འོངས་པའི་རྩ་ཁྲིམས་གསར་པ་བཟོས་པ་དང༌། ང་ཚོས་སྐད་ཆ་བཤད་པ་མཐོང་ཐོས་ཡོད་མཁན་ཚོས་མ་འོངས་པར་རེ་བ་ཆེན་པོ་འདུག་ཅེས་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བོད་མི་ཚོའི་ཐོག་ནས་རང་བཙན་གྱི་དོན་ལ་ཤུགས་རྒྱག་གི་ཡོད་པ་དང༌། ལས་འགུལ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པར་བརྟེན་ང་ཚོར་རྒྱབ་སྐྱོར་དང༌། དགའ་མོས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཞིག་ད་ལྟ་ཡོད་ངེས་རེད། ང་ཚོར་ཕྱི་ནང་གི་འགལ་རྐྱེན་མང་པོ་འཕྲད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། མཐུན་པའི་རྐྱེན་གྱི་ཆ་ནས་སྐྱོ་པོ་རེད། འོན་ཀྱང་རྩ་བ་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་དེ་འདྲ་ཞིག་དང༌། བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་འདོད་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད་སྟབས་ང་ཚོས་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་ལས་ཀ་བྱེད་དོན་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་ལས། བོད་ནང་གི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་མང་ཆེས་ང་ཚོ་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་བསྡད་དེ་འགྲིགས་ཀྱི་འདུག་བསམ་པའི་བསམ་བློ་ཡོད་ན་ང་ཚོ་རང་བཙན་སྒྲུབ་དགོས་དོན་མེད།

དེ་བཞིན་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་མཚོན་ན་ཡང༌། བོད་ནང་གི་རྒྱ་ཆེའི་མང་ངམ། བཙན་བྱོལ་མི་མང་གི་ཁྲོད་ནས་མང་ཆེ་བས་ད་ལྟ་དྷ་རམ་ས་ལར་ཡོད་པའི་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་ལ་དགོས་པ་མི་འདུག་ལ། འདིས་ང་ཚོར་ཕན་ཐོགས་གང་ཡང་མི་འདུག་བསམ་པ་ཞིག་བྱུང་ན། ང་ཚོ་སྒོ་རྒྱག་རྒྱུ་ལས་སླ་པོ་རེད། སུ་གཅིག་གིས་སྒོ་རྒྱག་ཆོག་གི་མ་རེད་ཟེར་མཁན་མེད་ཅིང་། ང་རང་གི་ངོས་ནས་ཆ་བཞག་ཀྱང་མཁྲེགས་བཟུང་གང་ཡང་མེད། བོད་མི་རིགས་སྤྱི་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་མེད་བསམ་བློ་བཏང་སྟེ་ཐག་གཅོད་བྱེད་རྒྱུ་རེད། ད་ལྟ་སྤྱིའི་ཁེ་ཕན་གྱི་ཆ་ནས་བསམ་བློ་བཏང་ན་བཙན་བྱོལ་བའི་ངོས་ནས་བསམ་ན་ཡང༌། སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡོད་མེད་བསྡུར་ན་ཡོད་པ་དེ་དྲིན་ཆེ་བ་མ་ཟད། མང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་ཕན་ཐོགས་བྱུང་ཡོད། ད་ལྟ་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ནང་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད། སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་དགོས་ཀྱི་འདུག དེ་ནུས་པ་ཐོན་པ་ཞིག་ཡོང་བ་ལ་མི་མང་གིས་རྒྱབ་སྐྱོར་དང་མི་མང་གིས་ཡིད་ཆེས་དགོས་ཀྱི་རེད།

ཉ༽ དགོས་མེད་ཀྱི་དཀྲོག་གཏམ་དང་། བློ་ཆུང་ཕན་བཏགས།

བར་ལམ་ང་རང་ཚོ་བོད་མིའི་ཁྲོད་ནས་སྐད་ཆ་འདྲ་མིན་ཕྲན་བུ་བྱུང་བ་རེད། མ་གཞི་དེ་དག་གི་སྐོར་ལ་སྤྱི་འཐུས་ཐོག་ནས་འགྲེལ་བཤད་དང༌། རྒྱུན་ལས་ཐོག་ནས་གསལ་བསྒྲགས་སོགས་བྱས་པ་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཤེས་གསལ་རེད། སྡོད་སྒར་ནང་གི་གཞོན་ནུ་ཚོའི་ཐོག་ནས་དེ་ཚོའི་སྐོར་ལ་བསམ་བློ་ཏན་ཏན་བཏང༌། མགོ་འཚོས་པོའི་ཐོག་ནས་རང་ཚུགས་བརྟན་པོ་བཟུང་བ་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག རྩ་བ་ལྷག་བསམ་ཡིན་དགོས་པ་ཞིག་རེད། ཡིན་ན་ཡང་བྱེད་སྟངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བློ་ཆུང་ཕན་བཏགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་བྱུང་བ་རེད།

ད་ལྟ་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཡོད་པ་འདིའི་འགོ་ཁྲིད་མཁན་ང་ཡིན་པའི་སྐད་ཆ་རེད། ང་མགོ་ལྟ་བུ་དང༌། དེ་འོག་གི་བཀའ་ཤག་ངའི་ལག་པ་ལྟ་བུ་རེད། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཡག་པོ་རེད། བཀའ་ཤག་ཡག་པོ་མ་རེད་ཅེས་སྤྱི་མིང་གི་ཐོག་ནས་ལབ་ཡོང་ན་མགོ་ཡག་པོ་རེད། ལག་པ་ཡག་པོ་མ་རེད་ལབ་པ་ལྟ་བུ་རེད། མགོ་དེ་དགོས་ཀྱི་འདུག ལག་པ་དགོས་ཀྱི་མི་འདུག་གཅོད་ཀྱི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ན། ལག་པ་མེད་པའི་མགོ་གཅིག་པུས་ཕན་ཐོགས་མེད། མགོ་ནས་ཀླད་པ་མ་དཀྲུག་པར་ལག་པས་གཡོ་འགུལ་བྱེད་ཀྱི་མ་རེད། ད་ལྟ་བཀའ་ཤག་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཡོད་པ་འདི་ཚོ་ངས་བློས་བཀལ་ཏེ་དྲག་རེས་བྱས་ཏེ་བཙུགས་པ་ཞིག་ཡིན། ངའི་ལག་པ་ལྟ་བུ་རེད། མ་ཤེས་པ་ཡོང་གི་རེད། ནོར་པ་འཁྲུལ་པ་ཡང་ཡོང་གི་རེད།

ཡང༌། ཁྱེད་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་མི་སྒེར་སོ་སོའི་ཐོག་ལ་སྐྱོན་དང་ནོར་འཁྲུལ་འཛུགས་རྒྱུ་ཡོད་ན། བཀའ་བློན་ཚོ་ཕར་བཞག དཔེར་ན། ངོས་ལ་ཆ་བཞག་ཀྱང་ལས་ཀ་འདི་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་ནོར་གྱི་འདུག འདི་འདྲ་བྱེད་རྒྱུ་མི་འདུག་ཅེས་ཐད་ཀར་བརྗོད་ན་དེར་དགའ་བསུ་ཞུ་རྒྱུ་ལས་གང་ཡང་མེད། སྒེར་གྱི་མིང་བཏོན་ནས་སྐྱོན་བརྗོད་མ་བྱས་པར་སྤྱི་མིང་བཀའ་ཤག་གི་འགྲིག་གི་མི་འདུག བཀའ་ཤག་གི་བྱེད་ཀྱི་མི་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ན་དེ་ནི་ཐང་ཆད་གཞིའི་སྐད་ཆ་རེད།

སྔོན་མ་མགོ་མ་འཚོས་པ་ཡིན་ལས་ཆེ། བར་ལམ་ནས་ཐེངས་མང་བཤད་པ་ཡིན། བཀའ་ཤག་ཟེར་བ་དེ་ང་ཚོ་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་སྤྱི་པའི་སྐད་ཆ་རེད། བཀའ་ཤག་ཅེས་སྤྱི་མིང་བརྗོད་ན་འགྲིགས་ཀྱི་མི་འདུག སྒེར་སོ་སོའི་མིང་སྨོས་ན་ཡག་པོ་རེད་ཅེས་རིམ་པ་མང་པོ་མ་གོ་མ་ཐོས་པ་མེད་པ་བརྗོད་པ་ཡིན། མ་གོ་མ་ཐོས་མེད་པ་ཤོད་བཞིན་དུ་དེ་འདྲའི་སྐད་ཆ་མུ་མཐུད་ནས་བཤད་ན་བློ་ཕམ་སྐྱེ་གཞི་རེད། དེ་རིང་ཞོར་འཕྲོས་སུ་བརྗོད་པ་ཡིན། སེམས་ལ་ངེས་པ་བྱེད་དགོས།

མང་པོ་བཤད་དེ་དགོས་པ་མི་འདུག ཚང་མས་ཤེས་ནི་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ཤེས་ཏེ་མ་བྱས་ན་གང་ཞིག་བྱེད་དགོས་སམ། ངོས་རང་ཁ་ན་རོགས་ལས་དགོས་པ་མི་འདུག དོ་སྣང་ཡོད་ན་ངས་སྔ་རྗེས་མང་པོ་བཤད་ཡོད་པ་དེ་རིགས་ལ་བལྟས། ཕན་ཐོགས་འདུག་ན་ལག་ལེན་བྱས། ཕན་ཐོགས་མི་འདུག་ན་གཡུགས་བཞག དེ་འདྲ་ཞིག་རེད། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ལ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་གྱི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ཡིན་ནའང་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༨ ཟླ་བ་ ༡༡ ཚེས་ ༧ ཉིན་ཀ་ཏར་གནས་སྡོད་དང༌། བལ་གོས་ཚོང་མཁན་བོད་རིགས་མི་མང་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ཡུལ་གྱར་གྱི་གནས་སྟངས་དང་། ལས་ཀྱི་བསྐོས་ཐང་།

ཐོག་མར་མི་འགའ་ཤས་ལ་ལས་ཀ་ཇི་བྱེད་སོགས་བཀའ་འདྲི་གང་འཚམ་གནང་རྗེས། དེ་རིང་ང་འདིར་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཚོགས་ནས་སྐད་བཏང་བ་རེད། ང་རང་ཡང་ནང་པ་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌། ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་སྟབས་ད་རེས་འདིར་ཆེད་མངགས་ཡོང་བ་ཡིན། དེའི་ཞོར་ལ་ང་ཚོ་ཐུག་འཕྲད་བྱུང་བར་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མ་སེམས་སྐྱིད་པོ་བྱེད་དགོས། ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་སེམས་སྐྱིད་པོ་བྱེད་དགོས། ང་རང་ཚོ་སོ་སོའི་ལུང་པ་བྲལ་ཏེ་གཞན་ཡུལ་དུ་གྱར་ནས་གནས་སྟངས་དཀའ་ངལ་གྱི་འོག་ལ་བསྡད་ནས་ང་ཚོ་སྐྱོ་པོ་རེད། ཡིན་ན་ཡང༌། ང་རང་ཚོ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ལ་ཡིད་ཆེས་ཡོད་མཁན་ཞིག་ཡིན་སྟབས། ནང་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ང་རང་ཚོའི་བདེ་སྡུག་འདི་རྣམས་ལས་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་རེད། རང་རང་སོ་སོས་ལས་བསགས་པའི་འབྲས་བུ་དེ་ཟློག་ཏུ་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་པར་བརྟེན། དཀའ་ངལ་འཕྲད་པའི་སྐབས་ལ་ལས་འབྲས་ལ་བསམ་བློ་བཏང་ནས་རང་གི་བསྐོས་པའི་ལས་ལ་བྱེད་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད་བསམ་པ་བྱས་ན་སེམས་བག་ཕེབས་པོ་དང༌། སེམས་ལྷོད་ལྷོད་ལ་གཏོང་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོད།

ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འཁོར་བ་ལ་སྡུག་བསྔལ་མ་གཏོགས་མེད་པར་གསུངས་ཡོད་པས། ང་རང་ཚོར་དཀའ་ངལ་འཕྲད་པའི་སྐབས་ལ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བསླབ་བྱ་དང༌། འཁོར་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་བསམ་བློ་འཁོར་བ་དང་། དེ་ལྟར་དྲན་པ་བྱེད་དགོས། དཀའ་ངལ་འཕྲད་པའི་སྐབས་ལ་དོན་དག་མེད་པའི་སེམས་མ་སྐྱིད་པ་བྱས་ན་སོ་སོ་སྡུག་ཐོག་སྡུག་བརྩེགས་ལས་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད། དེར་བརྟེན་སེམས་བག་ཕེབས་པོ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ང་རང་ཚོ་འཕྲད་པའི་སྐབས་ལ་ངས་ཁྱེད་རང་ཚོར་བརྔན་པ་སྤྲོད་རྒྱུ་དང་གཞན་དག་བྱེད་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད་ལ། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མ་སེམས་སྐྱིད་པོ་བྱེད་རོགས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན། བག་ཕེབས་པོ་བྱས། རྩ་བ་རང་རང་སོ་སོས་ལས་བསགས་པའི་གནས་ཚུལ་ཡིན་པ་རེད།

ཁ༽ འཛམ་གླིང་གི་འགྱུར་འགྲོས་དང་། འགྱུར་མེད་ཀྱི་བོད་དོན།

གཉིས་ནས་བོད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་འདི་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་བདེན་པ་བདེན་ཐོག་གི་གནས་ཚུལ་ཞིག་རེད། ང་ཚོ་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་གི་སྒང་ལ་བསྡད་ཡོད་སྟབས་ལོ་ངོ་བཅོ་ལྔ་ཉི་ཤུའི་རིང་ལ་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་གནས་ཚུལ་མང་པོ་འགྱུར་གྱི་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང་ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་དོན་དག་འདི་འགྱུར་བ་མེད་པ་བརྟན་པོ་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད་པ་རེད། ང་རང་ཚོ་རྒྱ་གར་ལ་ཐོག་མར་ཡོང་བའི་སྐབས་ཀྱི་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྲིད་དོན་གནས་ཚུལ་དང༌། རྒྱལ་ཁབ་ཕན་ཚུན་གྱི་འབྲེལ་བའི་གནས་སྟངས་དང༌། དེང་སྐབས་ལོ་ཉི་ཤུ་ཕྱིན་རྗེས་ཀྱི་འཛམ་གླིང་གི་འབྲེལ་བའི་གནས་སྟངས་འགྱུར་བ་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་འགྲོ་གི་ཡོད། དཔེར་ན། ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་རེད། རྒྱ་ནག་དང་རྒྱལ་ཁབ་གཞན་དག་གི་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ལ་སྔར་དགྲ་ཡིན་པ་རྣམས་དེང་སྐབས་གཉེན་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། སྔར་གཉེན་ཡིན་པ་དེ་དག་དེང་སང་དགྲ་ལ་ཕྱིན་ནས་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་ཡོད།

ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་དོན་དག་འདི་རྩ་བ་བདེན་པ་བདེན་ཐོག་གི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས། རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་ལ་དགའ་བ་དང༌། གཅིག་ལ་མི་དགའ་བ་ལྟ་བུའི་འདྲེས་ལྷད་དང༌། སྲིད་དོན་གྱི་ཤོག་འཐེན་བྱེད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་མིན་པས། ལོ་ཉི་ཤུའི་གོང་ལ་ང་ཚོའི་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པའི་དམིགས་ཡུལ་དང༌། དོན་དག་འདི་དེང་སང་ལོ་ཉི་ཤུ་ཕྱིན་པའི་རྗེས་ལ་ཡང་ངོ་བོ་དང༌། རྣམ་པ་དེ་གར་བསྡད་ཡོད་པ་ལས། འཛམ་གླིང་གི་རྒྱལ་ཁབ་ཕན་ཚུན་དགྲ་གཉེན་གྱི་འགྱུར་བ་ཕྱིན་པའི་རྗེས་འབྲེལ་གྱིས་ང་ཚོའི་རྩ་དོན་ལ་སྒྱུར་བཅོས་གཏོང་དགོས་པ་དང༌། ང་ཚོའི་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་སྒྱུར་དགོས་པ། ང་ཚོའི་སྲིད་བྱུས་འཛིན་སྟངས་སྒྱུར་དགོས་དོན་གཏན་ནས་མེད་པ་ཞིག་རེད། གང་ཞིག་རེད་ཅེ་ན། ང་ཚོའི་འཐབ་རྩོད་འདི་དངོས་གནས་དྲང་གནས་བདེན་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་པས་རེད།

དེས་ན་ང་རང་ཚོར་དཔུང་སྟོབས་ཡོད་མེད་དང་། ལམ་སེང་ལས་སླ་པོ་ཞིག་ལ་འགྲུབ་ཀྱི་ཡོད་མེད་གང་ལྟར་ཡང༌། བདེན་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་སྟབས་ང་ཚོ་འདིར་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། འཐབ་འཛིང་བྱེད་དགོས་པ། དཀའ་ངལ་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་འོས་པ། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་རེད། ང་རང་ཚོའི་མི་ཚེ་གཅིག་གི་སྙིང་དོན་ཆགས་ཡོད་སྟབས་འདི་ལ་སེམས་ཤུགས་ཆག་རྒྱུ་དང༌། སྒྱིད་ལུག་པ། ཞུམ་དགོས་པ་ནམ་ཡང་མེད། ང་རང་ཚོས་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ལས་རྒྱུ་འབྲས་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་དང༌། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ང་རང་ཚོའི་རྩ་དོན་འདི་བདེན་པ་བདེན་ཐོག་དང༌། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ། དྲང་བདེན་གྱི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་པར་བརྟེན་འདིའི་དོན་དུ་འབད་བརྩོན་ཤུགས་བསྐྱེད་རྒྱུན་མཐུད་ནས་བྱེད་དགོས།

དཔེར་ན། རྒྱ་མི་ནང་ཁུལ་ལ་ཆ་བཞག་ན་ད་ཕན་ལོ་ཉི་ཤུའི་རིང་ལ་སྤོ་འགྱེལ་རྨོ་སླང་དགྲ་གཉེན་གྱི་འགྱུར་བ་གང་འདྲ་འགྲོ་གི་འདུག་གམ། གཅིག་འོག་གཅིག་ལ་མ་འདུས་པར་མཐོ་གནོན་དང༌། ཕྲག་དོག འགྲན་སེམས་ཀྱི་འཐབ་རྩོད་རྒྱུན་ཆད་མེད་པ་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་མང་དུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད། དེ་དག་གིས་རྐྱེན་པའི་སྲིད་བྱུས་ཐོག་ལ་ཡང་འགྱུར་བ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་འགྲོ་གི་ཡོད། ཧམ་པ་དང༌། སྐབས་འཚོལ་གྱི་ལས་ཀ་བྱེད་ས་ཞིག་བྱུང་ན་ག་ཡོང་ཞིག་བྱེད་པ་དང་། ཧམ་པ་མི་འགྲོ་བའི་སྐབས་ལ་རྣམ་འགྱུར་གཞན་དག་གཅིག་དང་། གདོང་གཞན་ཞིག་བསྟན། དེ་ཡང་མ་འགྲུབ་པའི་སྐབས་ལ་སྐྱག་རྫུན་གཞན་ཞིག་དང་། མི་བདེན་རྫུན་སྒྲིག་གཞན་དག་གཅིག་བྱས་པ་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ཏུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད།

ག༽ མི་བདེན་རྫུན་སྒྲིག་དང་། བདེན་པའི་ནུས་པ།

དེང་སང་ལ་ཆ་བཞག་ན། སྔོན་མ་ལོ་ཁ་ཤས་གོང་ལ་འདི་སྲིད་བྱུས་ཡང་དག་པ་རེད། འདི་སྲིད་བྱུས་ནོར་འཁྲུལ་རེད་ཟེར་བ་དེ་ལོ་གཉིས་གསུམ་གྱི་རྗེས་ལ་རྩ་བ་ནས་འགྱུར་ཏེ་སྔ་མོ་ཡང་དག་པ་རེད་ཟེར་བ་དེ་ད་ཆ་ནོར་འཁྲུལ་དང་། སྔ་མོ་ནོར་འཁྲུལ་ཡིན་པ་དེ་དེང་སང་ཡང་དག་པ་སོགས་སུ་འགྱུར་བ་གང་འདྲ་འགྲོ་གི་མི་འདུག་གམ། རྫུན་དང་ཧམ་པས་སྒྲུབ་ཀྱི་མི་འདུག་བསམ་པའི་སྐབས་ལ་ཡང་ཕར་འགྱུར། ཡང་དེས་ཡོང་གི་མི་འདུག་བསམ་པའི་སྐབས་ལ་ཚུར་འགྱུར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ང་ཚོའི་བོད་དོན་འདི་དངོས་གནས་དྲང་གནས་བདེན་པ་བདེན་ཐོག་གི་གནས་ཚུལ་ཡིན་དུས་ལོ་ཉི་ཤུའི་གོང་ལ་བཤད་པའི་སྐད་ཆ་དེ་ལོ་ཉི་ཤུའི་རྗེས་ལ་ཡང་དེ་ག་རང་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལས། དེ་ལ་ལྕེ་རིང་ཐུང་གཉིས་བསྐྱངས་དགོས་པ་དང༌། གདོང་མི་འདྲ་བ་གཉིས་བསྟན་དགོས་དོན་རྩ་བ་ནས་མེད། དེ་ནི་དངོས་གནས་དྲང་གནས་བདེན་པའི་ནུས་པ་ཡིན་པས་ང་རང་ཚོ་སྤོབས་པ་རྙེད་རྒྱུ་ཅིག་རེད།

རྒྱ་གར་ང་རང་ཚོའི་གྲོགས་པོ་རེད། ང་ཚོར་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་ཤ་ཚ་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་ང་ཚོར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་དང་ཤ་ཚ་ཡོད་མཁན་གྱི་མི་ལ་ང་ཚོ་སྐད་ཆ་ཤོད་སྟངས་མི་འདྲ་བ་གཅིག་དང༌། ཨ་མི་རི་ཀའི་མི་ལ་སྐད་ཆ་ཤོད་སྟངས་མི་འདྲ་བ་གཅིག གཞན་ཡང་ཨུ་རུ་སུ་ལ་སྐད་ཆ་ཤོད་སྟངས་མི་འདྲ་བ་གཅིག རྒྱ་མི་ལ་སྐད་ཆ་ཤོད་སྟངས་མི་འདྲ་བ་གཅིག་ལྟ་བུ་གང་ཡང་བྱེད་མི་དགོས་པར་རྒྱབ་མདུན་གང་དུ་བཤད་ཀྱང༌། བོད་དོན་གྱི་གནས་ཚུལ་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་དང༌། དྲང་པོ་དྲང་བཞག་གཅིག་པུ་དེ་ཡིན་སྟབས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་སྤོབས་པ་སྙེད་ཡོང་གི་འདུག

ང་རང་ཚོས་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་སེམས་ཤུགས་བཅངས་ཏེ། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་དོན་དག་ལ་འབད་རྩོལ་བྱེད་པ་འདི་ཡང་དག་པ་གཅིག་དང༌། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་པས་ཚང་མས་སེམས་བག་ཕེབས་པོ་དང་སེམས་སྐྱིད་པོའི་ཐོག་ནས་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པ་བྱེད་དགོས། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མ་འཆམ་པོ་གྱིས། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ཚང་མས་སེམས་འཁུར་བྱེད་དགོས། སོ་སོ་བོད་པ་ཡིན་བསམ་པ་དེ་མ་བརྗེད་པ་བྱེད་དགོས། སོ་སོའི་ལྟོ་གོས་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱས་ནས་ཀ་ལི་ཀ་ཏ་ལ་སྡོད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་འགྲིགས་པ་རེད། དེ་བཞིན་སྦོམ་སྦེ་དང༌། བྷེང་ལོར་སོགས་ས་ཆ་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་བསྡད་ནས་སོ་སོའི་ལྟོ་གོས་འཚོལ་གྱི་ཡོད་པ་ཡིན་ནའང་དེ་ལ་འགལ་བ་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་རེད། རྩ་བ་སོ་སོ་བོད་པ་ཡིན་པ་དེ་དང༌། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་དེ་མ་བརྗེད་པར་བྱེད་དགོས།

ཆོས་ལུགས་ཀྱི་འཐེན་འཁྱེར་དང༌། ཆོལ་ཁའི་འཐེན་འཁྱེར་མ་བྱས་པར་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་སྒྲུབ་རྒྱུ་འདི་ནི་ཆོལ་ཁ་ཚང་མ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བ་ཞིག་དང༌། ཆོས་ལུགས་རིས་སུ་མ་ཆད་པའི་ཁེ་ཕན་དོན་དུ་འཐབ་རྩོད་དང༌། འབད་རྩོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཡང་སྐབས་རེ་སྐད་ཆ་བདེན་མིན་སྣ་ཚོགས་འཕྲོས་སྲིད་ཅིང་། དེ་རིགས་ལ་བརྟག་དཔྱད་ལེགས་པར་བྱེད་དགོས།

ང༽ རང་བདེན་ཚོགས་ཆུང་དང་། དཔྱ་ཁྲལ་བསྡུ་འབུལ།

ས་གནས་འདིར་བར་ལམ་རང་བཙན་ཚོགས་ཆུང་བཙུགས་པའི་སྐོར་ལ་ཁ་ས་སྤྱི་འཐུས་གཉིས་དང་སྐད་ཆ་ཞིབ་ཕྲ་བྱུང་བར་དགའ་པོ་བྱུང༌། ང་ཚོ་རང་བཙན་ཚོགས་ཆུང་བཙུགས་པའི་དོན་དག་གཞན་གང་ཡང་མིན། ང་རང་ཚོས་དོན་དག་སྒྲུབ་རྒྱུ་འདི་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ཡིན་པའི་རྟགས་མཚན་བསྟན་རྒྱུར་གནད་འགག་ཆེན་པོ་འདུག ང་ཚོས་བོད་རང་བཙན་སྒྲུབ་རྒྱུ་དང༌། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལས་ཀ་བྱེད་པ་འདི་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་སྒེར་གྱི་ཁེ་ཕན་གང་ཡང་མིན་ལ། མི་ཉུང་ཤས་ཤིག་གི་ཁེ་ཕན་ཡང་མིན། འདི་ནི་ང་རང་ཚོའི་བོད་མི་རིགས་སྤྱི་པའི་དོན་དག་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་འདི་བོད་མི་མང་གིས་འདོད་ཀྱི་འདུག་ན་ང་ཚོས་འབད་རྩོལ་བྱེད་ཀྱི་རེད། བོད་མི་མང་ཚོས་འདོད་པ་མེད་པ་ཞིག་འདུག་ན། ང་མི་གཅིག་གིས་གང་ཞིག་བྱེད་དམ། བྱེད་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད་ལ་བྱེད་དགོས་དོན་ཡང་མེད། དེ་ལ་རྒྱུ་མཚན་མེད།

ང་ཚོས་ལས་ཀ་བྱེད་པ་འདི་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ཡིན་པའི་རྣམ་འགྱུར་གསལ་པོ་སྟོན་རྒྱུར་ང་རང་ཚོ་བོད་མི་འདུས་སྡོད་ཡོད་ས་ཚང་མས་རང་བཙན་ཚོགས་ཆུང་བཙུགས་ན་དེ་ལ་ཚང་མས་སེམས་འཁུར་ཡོད་པ་དང༌། དོ་སྣང་ཡོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་གྱི་ཡོད་པ་རེད། མ་གཞི་རང་རང་སོ་སོའི་སེམས་ཀྱི་གཏིང་ལ་བོད་རང་བཙན་གྱི་དོན་དག་དང༌། སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་ཞེན་ཁོག་ཡོད་ན་ཁྱད་པར་མེད། ཡིན་ན་ཡང་ཚོགས་པ་དང་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་ན། དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་འགྱུར་ཤུགས་ཆེ་བ་ཐོན་རྒྱུ་དང༌། ལས་ཀ་ལག་ལེན་འཕྲལ་འཕྲལ་འཁེལ་བ་ལ་དགེ་མཚན་ཡོད།

དེ་བཞིན་ང་རང་ཚོ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་ཆེད་དུ་རང་བཙན་སྒྲུབ་དངུལ་ཕྲན་བུ་བསྡུ་འབུལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལ། རང་རང་སོ་སོའི་ལྟོ་གོས་གནས་སྟངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་དངུལ་སྒྲུབ་མ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡིན་ན་དེར་སུ་གཅིག་གིས་ཁྲལ་འགེལ་བྱེད་མཁན་དང་། བཙན་པོ་དབང་ཡོད་ཤོད་མཁན་སུ་གཅིག་ཡོང་གི་མ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་སོ་སོའི་ལྟོ་གོས་འཚོ་ཐབས་ཀྱི་འོག་ནས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་ཞལ་འདེབས་སྣེ་སེལ་ཞིག་སྤྲད་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོད་ན་དེ་ནི་འོས་པ་ཞིག་རེད།

དྷ་རམ་ས་ལར་བོད་བཙན་བྱོལ་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་འདི་ང་ཚོ་སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་ཆེད་དུ་རེད། ཕྱིའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་གི་རོགས་རམ་ལ་བརྟེན་ནས་བསྡད་ན་ངོ་ཚ་པོ་དང༌། ཞབས་འདྲེན་རེད། སོ་སོའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་སོ་སོའི་མིས་འགྲོ་སོང་གི་ཐོག་ནས་འཚོ་ཐུབ་པ་གཅིག་དགོས་ཀྱི་རེད། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་མི་མང་གི་གཞུང་ཞེས་ཁ་ནས་བཤད་པ་ལྟར་བྱུང་བ་རེད། གཞུང་དེ་ལ་མི་མང་གིས་ཡིད་ཆེས་ཡོད་པའི་རིང་དང༌། དགའ་མོས་ཡོད་པའི་རིང་ལ་ཞལ་འདེབས་སྤྲད། སོ་སོའི་ཡིད་ཆེས་མེད་པ་དང༌། དགའ་པོ་མེད་ན་གཡུགས་བཞག་ན་འགྲིགས་ཀྱི་རེད། དེ་ལྟར་བྱས་ན་མི་མང་གི་གཞུང་གི་རྣམ་པ་ཐོན་པ་གཅིག་དང༌། ནུས་པ་ཆེ་བ་ཡོང་གི་རེད། དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་དེ་འདྲའི་གནད་འགག་ཡོད་པ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོས་སེམས་འཁུར་བྱས་པར་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

ཅ༽ རྩ་བའི་རྩ་དོན་དང་། དོན་གྱི་བདག་པོའི་ཐག་ཅོད།

རྩ་བ་ང་རང་ཚོ་བོད་ལུང་པའི་མ་འོངས་པའི་རྩ་དོན་འདི་རང་གི་ལུང་པ་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གིས་ཐག་གཅོད་བྱེད་རྒྱུ་ལས། ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་ལ་ཡོད་པའི་བོད་མི་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་ཙམ་ཞིག་གི་ཐག་གཅོད་བྱེད་པའི་དབང་ཆ་ཡོད་པ་ཞིག་མིན། ང་རང་ཚོའི་དོན་གྱི་བདག་པོ་དེ་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ས་ཡ་དྲུག་ཙམ་ཡོད་པ་དེ་རྣམས་རེད། གལ་སྲིད་རྒྱ་མི་གུང་བྲན་གྱི་འོག་ལ་བོད་ལུང་པ་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་ནས་ལྟོ་གོས་ཀྱི་ཐོག་ལ་སེམས་ཁྲལ་བྱེད་མི་དགོས་པ་དང་། ཤེས་བྱ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཐོག་ལ་ཡང་ཡར་རྒྱས་ཡོད་པ། ལུང་པའི་ནང་འཛུགས་བསྐྲུན་ཡར་རྒྱས་ཡོད་པ་སོགས་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་ཡོད་ན། བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ནས་དངོས་ཡོད་ཀྱི་ཁེ་ཕན་གང་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་དག་མིག་གིས་མཐོང་གི་རེད། ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་རེད།

དེ་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་གྱི་འོག་ནས་གལ་སྲིད་བོད་ནང་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་བོད་མི་མང་ཆེ་བ་ཚོས་ད་ལྟའི་གནས་སྟངས་འདི་གས་འགྲིགས་ཀྱི་འདུག བོད་རང་བཙན་དགོས་པ་མི་འདུག་སྙམ་པའི་བསམ་བློ་ཞིག་འཁོར་ན། ང་ཚོས་ཤོད་རྒྱུ་གང་ཡང་བསྡད་མེད། གང་ཡིན་ཟེར་ན། རྩ་བའི་རྩ་དོན་འདི་ང་ཚོའི་མི་མང་གི་དོན་དག་ཡིན་པ་དང༌། བོད་མི་མང་ཚོགས་ས་ཡ་དྲུག་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པ་རྣམས་རེད། དེར་བརྟེན་ད་ལྟ་ཕན་ལ་འདས་པའི་ལོ་ཉི་ཤུའི་རིང་ལ་ང་ཚོས་འདིར་ལས་ཀ་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། བསམ་བློ་འཁྱེར་ཕྱོགས་ནི་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་མི་མང་དེ་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་གཞི་ལ་བཞག་ནས་ང་ཚོས་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

མ་འོངས་པར་ཡང་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་མི་མང་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་དེ་གཞི་ལ་བཞག་སྟེ་ང་ཚོས་ལས་ཀ་བྱེད་རྒྱུ་དང་། རྩ་བའི་དོན་དག་ནི་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་ཚོའི་སེམས་ཤུགས་ལ་རག་ལུས་པ་རེད། ད་ལྟ་ཕན་ལ་དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཧ་ལས་པའི་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་དང་མཁྲེགས་པོ་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་གཅིག་མིན་གཉིས་མིན་ཕྱོགས་མང་པོ་ནས་གོ་ཐོས་ར་འཕྲོད་ཡོང་གི་འདུག

བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་གཞོན་ནུའི་ནང་ལ་མང་པོ་ཞིག་དམར་པོའི་ལྟ་བར་དགའ་པོ་བྱེད་མཁན་ཡོད་པ་དེ་ནི་འགྲིགས་པ་རེད། ང་ཚོས་དམར་པོར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་མེད། དེ་སྔ་ནས་ཀྱང་འབའ་པ་ཕུན་ཚོགས་དབང་རྒྱལ་སོགས་བོད་པ་གུང་བྲན་པ་མང་པོ་ཡོད། སོ་སོ་སྒེར་གྱི་དམར་པོའི་ལྟ་བ་འཛིན་གྱི་ཡོད་ཅིང༌། ཆོས་ལ་དད་པ་མེད། ང་རང་ཚོ་ཆོས་ལ་དད་པ་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་ཐོག་ནས་ང་ཚོ་འགལ་ཟླ་བྱེད་དགོས་དོན་དང༌། ང་ཚོ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་རྩོད་པ་རྒྱག་དགོས་དོན་གང་ཡང་མེད། རྩ་བ་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་ཞེན་ཁོག་ཡོད་པ་དང༌། སོ་སོའི་མི་རིགས་མ་བརྗེད་པའི་བསམ་ཚུལ་དེ་ཡོད་ཕྱིན་ཆད་ང་ཚོ་ཚང་མ་གཅིག་པ་རེད།

དེང་སང་བོད་ནང་ལ་གཞོན་ནུ་མང་པོ་ཞིག་དམར་པོའི་ལྟ་བར་དགའ་པོ་ཡོད་འདུག དེ་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད་བསམ་པ་དྲན་གྱི་འདུག འོན་ཀྱང་དེ་རིགས་ནས་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་དོན་ལ་ཧ་ཅང་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་ཚོད་འདུག ང་ཚོ་བོད་པ་ཟེར་མཁན་འདི་རྒྱ་མི་དང་ལྟོ་ཆས་ཟ་སྟངས་དང་། ཆས་གོས་གྱོན་སྟངས། བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས། མི་ཚེ་སྐྱེལ་སྟངས། ཤེས་རིག་མང་པོ་གཅིག་གི་ཐོག་ནས་རྩ་བ་ནས་ཐ་དད་ཡིན་བསམ་པའི་ངོས་འཛིན་གསལ་པོ་བྱེད་པ་དང༌། བོད་པ་བོད་ལ་སྡོད་པ་ལས། རྒྱ་མི་བྱེད་འདོད་མེད་པའི་སེམས་ཤུགས་ཧ་ལས་པའི་ཆེན་པོ་རེད། དེས་ན་ང་ཚོའི་མི་རིགས་འདི་སྤོབས་པ་སྐྱེ་འོས་པའི་རླབས་ཆེན་ཞིག་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་ཀྱི་འཐབ་རྩོད་འདི་ལྟ་བའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་མ་ཡིན་པར། སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་དོན་དག་ཅིག་དང༌། སྲིད་དོན་གྱི་འཐབ་རྩོད་ཅིག་ཡིན་པ་དེ་ཚང་མས་ཤེས་དགོས་པ་ཞིག་རེད།

ཆ༽ གཅིག་ཕན་གཉིས་རོགས་དང་། དགེ་འདོན་སྐྱོན་སེལ།

གཞན་དག་ཤོད་རྒྱུ་གང་ཡང་མི་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མ་སེམས་སྐྱིད་པོ་དང༌། བག་ཕེབས་པོ་བྱེད་དགོས། ང་ཚོ་སོ་སོའི་ལུང་པ་དང་བྲལ་ཏེ་མིའི་ལུང་པར་གྱར་བའི་དུས་སྐབས་ལ་སོ་སོའི་ཕ་མ་སྤུན་མཆེད་ཡིན་རུང་མིན་རུང༌། མིའི་ལུང་པར་ང་ཚོ་མི་ཉུང་ཤས་ཤིག་ལས་མེད་པས། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་རོགས་རམ་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས། དཔེར་ན། ཀ་ལི་ཀ་ཏར་མི་ས་ཡ་མང་པོ་ཡོད་པའི་ནང་ལ་ང་རང་ཚོ་བོད་པ་ཤིན་ཏུ་ཉུང་ཤས་ཤིག་ལས་མེད་པས་ཚང་མ་འཆམ་པོ་བྱེད་དགོས། དཀའ་ངལ་བྱུང་བའི་སྐབས་ལ་ལྟ་རྟོག་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས། ཁྱེད་རང་ཚོ་འདིར་གཏན་འཇགས་སྡོད་མཁན་ཚོས་གཡས་གཡོན་ནས་ཡོང་མཁན་ཚོར་རོགས་ཡག་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། ད་དུང་ཡང་སྔར་བཞིན་རྒྱུས་ཡོད་རོགས་རམ་གང་ཐུབ་བྱས་ན་ཡག་པོ་རེད།

ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཟེར་བ་འདི་ལས་སླ་པོ་དང༌། སྡུག་པོའི་མི་རིགས་ཤིག་མ་རེད། ང་རང་ཚོར་ལྟོ་གོས་སྐྱོ་པོ་ཡོད་པ་དང༌། གནས་སྟངས་དཀའ་ངལ་གང་འདྲ་ཞིག་བྱུང་ན་ཡང༌། རྐུ་མ་རྐུ་བ་དང༌། རྫུན་ཤོད་པ་སོགས་མ་རབས་ཀྱི་བྱ་བ་གཏན་ནས་བྱེད་རྒྱུ་མེད། ང་ཚོ་ཇི་ཙམ་གྱི་སྐྱོ་པོ་ཡོད་ཀྱང་། སོ་སོའི་མི་ཚེ་འདི་ལ་མིག་བལྟ་ས་ཡོད་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་རེད། མིག་བལྟ་ས་གང་ཞིག་དགོས་སམ་ཞེ་ན། ང་ཚོ་ལྟ་བུ་ལས་རྒྱུ་འབྲས་འཕེར་བ་ཞིག་བྱེད་དགོས་ཀྱི་རེད། རྐུ་མ་རྐུས། རྫུན་བཤད། གཡོ་ཁྲམ་བྱས་ནས་རྒྱུ་ཕྱུག་པོ་བྱུང་ན་ཡང་སྐྱིད་པོ་གང་ཡང་མེད། མི་གཞན་དག་གིས་བོད་པ་འདི་ཚོས་རྫུན་ཤོད་ཀྱི་རེད། འདི་ཚོས་རྐུ་མ་རྐུ་གི་རེད་བསམ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ང་ཚོའི་ཞབས་འདྲེན་རེད། བོད་པ་མི་གཅིག་གཉིས་ཀྱི་བྱེད་ལས་ངན་པས་བོད་མི་རིགས་སྤྱིའི་གདོང་བསྟན་མ་ཤེས་པ་དང༌། ངོ་ཚ་པོ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་མ་རེད། སོ་སོའི་མི་ཚེའི་ནང་མི་དྲང་པོ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་བསམ་པའི་དམ་བཅའ་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།

ཀ་ལི་ཀ་ཏ་ཚ་བའི་ལུང་པར་ཁྱེད་རང་ཚོ་འཕྲོད་བསྟེན་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། ནད་ན་ཚ་བྱུང་ན་སོ་སོ་དཀའ་ངལ་ཆེ་བ་དང་། ང་རང་ཚོའི་མི་གཅིག་ཡིན་ཡང་དུས་མ་ཡིན་པའི་རྐྱེན་འདས་བྱུང་ན་ཧ་ཅང་ཕངས་པོ་རེད། དྷ་རམ་ས་ལ་དང༌། རྒྱ་གར་བྱང་བརྒྱུད་ཀྱི་གནམ་གཤིས་གྲང་ས་ཚོ་དང༌། ལྷག་དོན་བོད་ལ་སྡོད་སྐབས་ཀྱི་བསམ་བློ་གཏང་རྒྱུ་མེད། གཙང་སྦྲ་དང་འཕྲོད་བསྟེན་གཟབ་གཟབ་བྱས། འཆམ་པོ་བྱེད། སྐད་ཆ་མང་པོ་མི་ཤོད་པ་དང་། མགོ་ཚོས་ལ་མ་ཚོས་ལ། བྱུས་མེད་བྱུས་འཁྲིའི་སྐད་ཆ་མང་པོ་ཞིག་བཤད། རྒྱུ་མ་ཕུ་འདེད་གཏོང་སྐབས་མིན་ནམ་བསམ་བྱུང་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་ལས་ཁུངས་སྐྱེལ་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད་པ་དེ་ལྟར་བྱ་རྒྱུ་མེད།

སྐབས་རེ་ང་ཚོ་བོད་པའི་དཀྱིལ་ལ་སྐད་ཆ་འདྲ་མིན་ལྷགས་ཡོང་གི་འདུག དེ་འདྲའི་སྐབས་ལ་ངས་གོང་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན་བརྟག་དཔྱད་ཡག་པོ་བྱས། དངོས་གནས་དྲང་གནས་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་དང༌། རྩ་བའི་དོན་དག་ཁུངས་ལུང་ར་འཕྲོད་འཕེར་བ་ཞིག་ཤོད་རྒྱུ་ཡོད་ན། ང་རང་ཚོའི་མང་གཙོ་འདི་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་ཀྱི་མང་གཙོ་ཡིན་པ་ལས་མགོ་སྐོར་གཏོང་རྒྱུའི་མང་གཙོ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མིན། ངས་མ་འགྲིགས་པ་ཞིག་འདུག་ན་ཡང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་འདི་འདྲ་ཞིག་འགྲིགས་ཀྱི་མི་འདུག་ཅེས་གསལ་པོ་བྱས་ནས་བཤད་ན་འགྲིགས། ངས་ནོར་ཡོད་ན་དགོངས་དག་ཟེར་རྒྱུ་ལས། ངས་དབང་དང་སྤམ་བྱེད་དགོས་དོན་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མེད།

དེ་བཞིན་ང་རང་ཚོའི་བོད་གཞུང་གི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་སུ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང༌། མ་འགྲིགས་མ་འཐུས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་གི་ཤིག་སེན་ར་འཕྲོད་འཕེར་བའི་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུ་ཡོད་ན་སུ་ལའང་བཤད་ཆོག་གི་རེད། སུ་ཞིག་ཡིན་ཡང་སྣ་ལ་མཛུབ་མོ་བཙུགས་ནས་ཁྱེད་རང་ཚོ་སྐད་ཆ་བཤད་ཆོག་པ་ལས། སྐྱོན་མཐོང་བཞིན་དུ་ཁ་བཙུམས་ནས་སྡོད་དགོས་པ་དང༌། ཞེད་སྣང་བྱེད་དགོས་དོན་རྩ་བ་ནས་མེད། ཁྱེད་རང་ཚོར་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་དགེ་འདོན་སྐྱོན་སེལ་བྱེད་རྒྱུ་གང་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་དུས་རྟག་ཏུ་ང་ཚོས་དགའ་བསུ་ཞུ་གི་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་དྷ་རམ་ས་ལར་ཡོང་ན་འགྲིགས་ལ། ཡང་ཁྱེད་རང་ཚོས་ས་གནས་ས་ཐོག་ནས་ཡར་ཡི་གེ་བཏང་ཡང་འགྲིགས་ཀྱི་རེད། ཡིན་ནའང་སོ་སོས་མགོ་གང་ཡང་མ་འཚོས་པར་སྐད་ཆ་ཟེར་སྐད་དང་། དཀྲོག་གཏམ་ལ་མགོ་འཁོར་ནས་གང་བྱུང་གི་སྐད་ཆ་ཤོད་ཀྱིན་བསྡད་ན་མི་མང་ནང་ཁུལ་ལ་བག་མ་ཕེབས་པ་དང་། སེམས་མ་སྐྱིད་པ་ཡོང་གི་རེད། དེ་འདྲ་བྱེད་མི་རུང༌། བར་ལམ་དེ་འདྲ་ཕྲན་བུ་རེ་ཡོང་གི་འདུག དེ་ག་ཡིན། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༩ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༢༢ ཉིན་སུད་སིར་སྐུའི་འཁྲུངས་སྐར་སྐབས་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།

ཀ༽ ༸རྒྱལ་བའི་འཁྲུངས་སྐར་དང་། འདས་པའི་ཉམས་མྱོང་།

ད་ལྟ་འདིར་ང་རང་ཚོ་བོད་རིགས་སེར་སྐྱ་རྒན་བྱིས་ཚོ་དང༌། སྐུ་མགྲོན་རྣམ་པ་ཕེབས་པ་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མའི་ཐོག་ལ་ཞུ་རྒྱུར། དེ་རིང་འདིར་ངའི་སྐྱེས་ཚེས་ཀྱི་ཐོག་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོ་འཛོམས། འདིའི་ཐོག་ལ་ཆེད་མངགས་སྐུ་མགྲོན་རྣམ་པ་ཁ་ཤས་ཤིག་ཕེབས་པ་ལ་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང༌། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་ཞུ་གི་ཡོད། ངའི་སྐྱེས་ཚེས་ངོ་མ་དེ་ཕྱི་ ༧ ཚེས་ ༦ དང༌། བོད་ཟླ་ ༥ ཚེས་ ༥ རེད། དེ་རིང་འདིར་སུད་སིར་བོད་པ་ཚོ་འཛོམས་རྒྱུ་དང༌། ངའི་དུས་ཚོད་སྟབས་བསྟུན་གྱིས་དེ་རིང་ཚེས་ ༢༢ འཁེལ་བ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་ང་རང་སྒེར་གྱི་ཐོག་ལ་དགའ་པོ་དང༌། སེམས་ཐག་ཉེ་པོའི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་པར་དགའ་པོ་བྱུང༌། ང་རང་ཆོས་པ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མར་བྱ་བ་ལམ་འགྲོ་ཡོང་བ་དང༌། སེམས་ལ་བདེ་སྐྱིད་ཡོང་བའི་སྨོན་ལམ་ཞུ་གི་ཡིན། ངའི་ལོ་ཧྲིལ་པོ་བྱས་ན་བཞི་བཅུ་ཞེ་བཞི་དང༌། བཞི་བཅུ་ཞེ་ལྔའི་སྒང་ལ་ཕྱོགས་པར་སླེབས་པ་རེད།

འདས་པའི་ལོ་བཞི་བཅུ་ཞེ་བཞི་ལྷག་གི་རིང་ལ་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་ནས། བཞི་བཅུ་ཞེ་གྲངས་ཀྱི་བར་དེ་མི་ཚེའི་ནང་གི་དུས་སྐབས་བཟང་ཤོས་དེའི་རིང་རང་གི་འདོད་པའི་ཆ་ནས་བྱས་ན་རང་གི་ལུང་པའི་ནང་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་དག་ལ་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཞབས་འདེགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞིག་བསྒྲུབ་ཐུབ་ན་བསམ་པའི་རེ་བ་ཡོད་ཀྱང༌། སོ་སོའི་ལས་དང་བསོད་ནམས་དང༌། སྤྱི་མཐུན་གྱི་རྐྱེན་མང་པོ་ཞིག་གི་དབང་གིས་རང་གི་ལུང་པ་བྲལ་ནས་མིའི་ལུང་པར་སྡོད་དགོས་པ་ཞིག་དང༌། རང་གི་ལུང་པའི་ནང་གི་བོད་མི་ཚོ་དཀའ་སྡུག་མང་པོ་མྱོང་དགོས་པ། བོད་མི་ཚོ་ཁག་གཅིག་མིའི་ལུང་པ་སྣ་ཚོགས་ཤིག་གི་ནང་ལ་འཁྱར་ནས་སྡོད་དགོས་པ་ཞིག་ཆགས་པ་རེད། ཡིན་ནའང་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་དྲང་པོ་དྲང་བཞག་དང༌། བདེན་པ་བདེན་ཐུབ་ཀྱི་བསམ་བློ་གཏོང་གི་ཡོད་ལ། བསམ་བློ་བཏང་བ་ནང་བཞིན་ལག་ལེན་གྱི་ཐོག་ལ་ཡང་བསམ་པ་རྣམ་དག་དང་། རྒྱབ་མདུན་ངོ་ལྐོག་མེད་པ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པར་བརྟེན། འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་བདེན་པ་ལ་བདེན་མཐའ་གསལ་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་ཏན་ཏན་རེད།

ད་ཕན་ལོ་ཉི་ཤུ་ཐམ་པ་འདིའི་རིང་གི་ཉམས་མྱོང་ནས་བལྟས་ན། གང་ལ་གང་འཚམ་ཚོད་ཐིག་པ་ཞིག་རེད། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བློ་ཕམ་པོ་དང༌། སེམས་སྐྱོ་པོའི་རང་བཞིན་ཞིག་ཡིན་ནའང༌། མིའི་སྙིང་སྟོབས་མ་ཞུམ་པ་དང༌། སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་འབད་རྩོལ་ལན་དགུ་ཆད་མཐུད་རྒྱུན་སྲིང་བྱས་ན། བདེན་པའི་མཐའ་གསལ་རྒྱུར་ཡིད་ཆེས་བྱས་ཆོག་པ་ཞིག་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ང་རང་གི་ངོས་ནས་ཡིན་ཡང་འདས་པའི་མི་ཚེའི་རིང་ལ་བསམ་པ་དང་སྦྱོར་བ་གང་འདྲ་ཞིག་བསྟེན་པ་དེ་བཞིན་དུ། ད་དུང་མ་འོངས་པའི་མི་ཚེ་སྐྱེལ་རྒྱུ་དེ་དག་ལའང་བོད་མི་རིགས་སྤྱི་ལ་ཕན་པ་ཞིག་དང༌། རྒྱ་ཆེ་ས་ནས་བདེ་དོན་བསྒྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཨེ་ཡོང་མི་ཡོང་བསམ་བློ་གཏོང་གི་ཡོད། མ་འོངས་པ་ལ་སེམས་ཤུགས་ཆག་རྒྱུ་དང༌། བློ་ལ་འགྱུར་བ་ཐེབས་པ་གང་ཡང་མེད།

ཁ༽ གཞན་ཕན་གྱི་ཐུགས་བསྐྱེད་དང་། འཁྲུངས་སྐར་གྱི་ཕྱག་རྟགས།

རྩ་བ་ང་རང་ལ་ཆ་བཞག་ན། སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྗེས་འབྲང་དགེ་སློང་ཞིག་དང་། དེའི་ནང་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་མོས་པ་ཡོད་མཁན། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་མོས་པ་དང་དག་སྣང་སྦྱངས་ནས་ཉམས་ལེན་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན། དེ་ལྟ་བུའི་ཉམས་ལེན་བྱེད་མཁན་གྱི་བསམ་བློ་གང་ཞིག་གཏོང་དགོས་ཟེར་ན། དཔལ་མགོན་འཕགས་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས། ས་དང་ཆུ་དང་མེ་དང་རླུང༌། །སྨན་དང་དགོན་པའི་ཤིང་བཞིན་དུ། །རྟག་ཏུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས། །རང་དགར་དགག་མེད་དཔྱད་བྱར་ཤོག །ཅེས་དབུ་མ་རིན་ཆེན་ཕྲེང་བའི་ནང་གསུངས་པ་དང༌། སྤྱོད་འཇུག་ལས་ཀྱང་། ཇི་སྲིད་ནམ་མཁའ་གནས་པ་དང༌། །འགྲོ་བ་ཇི་སྲིད་གནས་གྱུར་པ། །དེ་སྲིད་བདག་ནི་གནས་གྱུར་ནས། །འགྲོ་བའི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བར་ཤོག །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་ལ་མོས་པ་ཡོད་མཁན་གྱི་ཉམས་ལེན་བྱེད་སྟངས་དང༌། བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་འདི་ལྟར་ཡིན་ལ། ཚེ་འདི་ཙམ་དུ་མ་ཟད། ཚེ་རབས་ནས་ཚེ་རབས་ལ་འགྲོ་བ་སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་དོན་ལ་གང་ཕན་ཅི་ཕན་བྱེད་རྒྱུའི་བསམ་བློ་དེ་སོ་སོའི་དམ་བཅའ་ལྟ་བུར་བཞག་ནས་བསམ་བློ་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་གཏོང་གི་ཡོད། ང་རང་གི་ངོས་ནས་བསམ་པ་རྣམ་དག་ད་ལྟ་ཕན་ལ་བྱས་པ་བཞིན་མ་འོངས་པར་ཡང་བྱེད་ངེས་ཡིན།

དེ་བཞིན་ཁྱེད་རང་ཚོ་མི་མང་གི་ཐོག་ནས་ཡིན་ན་ཡང༌། ང་ལ་དེ་རིང་སྐྱེས་ཚེས་ཀྱི་ཉིན་མོ་འདིར་མི་ཚོས་ལག་རྟགས་སྤྲོད་པའི་ལུགས་སྲོལ་ཡོད་པ་ལྟར། ང་ལ་ལག་རྟགས་གང་ཞིག་སྤྲོད་དགོས་སམ་ཞེ་ན། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་མི་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་ཡ་རབས་དང༌། དྲང་པོ་བྱེད་པ། ལས་འབྲས་མ་རྙོགས་པ་བྱས། མི་གཞུང་བཟང་པོ་ཡག་པོ་ཞིག་བྱས་ན། ང་ལ་ལག་རྟགས་གཅིག་དེ་རེད། ལག་རྟགས་གཉིས་པ་དེ་གང་ཡིན་ཟེར་ན། ང་ཚོ་བོད་པ་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་ཤ་ཞེན་དང༌། མི་རིགས་ཀྱི་ལ་རྒྱ་མ་བརླག་པ། ང་རང་ཚོའི་མི་རིགས་ཀྱི་སྤྱིའི་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པའི་དོན་དག་མ་བརྗེད་པར་སེམས་ཁུར་བླངས་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན། ངའི་ལག་རྟགས་གཉིས་པ་དེ་རེད།

དེ་རིང་འདིར་སྐྱེས་སྐར་རྟེན་འབྲེལ་ལ་འཛོམས་པའི་ཐོག་ཁྱེད་རང་ཚོས་ལག་རྟགས་ངོ་ཐོག་ང་ཡིད་ཚིམ་པ་ཞིག་སྤྲོད་འདོད་ཡོད་ན། ད་ལྟ་བཤད་མ་ཐག་གི་དོན་དག་དེ་གཉིས་ཀྱི་ཐོག་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཧུར་ཐག་བྱེད་རོགས་བྱེད། ངོས་ལ་དེ་མིན་བརྗོད་རྒྱུ་གང་ཡང་མི་འདུག ཚང་མར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཐུགས་རྗེ་ཆེ།

ག༽ རྒྱ་གཞུང་གི་སྡུག་སྦྱོང་དང་། བོད་མིའི་སེམས་ཤུགས།

ཁྱེད་རང་ཚོར་བོད་དོན་གྱི་གནས་སྟངས་གང་འདྲ་ཡོད་མེད་ཤེས་འདོད་ཡོད་ངེས་རེད། ངས་བོད་པའི་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་སྟབས་རོབ་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་ན་བསམ་བྱུང༌། བོད་དོན་གནས་སྟངས་ཁྱེད་རང་ཚོས་གང་ལ་གང་འཚམ་ཤེས་ཀྱི་རེད། རྒྱ་ནག་ནང་ལ་ཉེ་ཆར་སྒྱུར་བཅོས་ཕྱིན་པའི་རྐྱེན་བྱས་ཏེ་བོད་ནང་ལའང་ཕྲན་བུའི་ལྷུག་ཏུ་འགྲོ་གི་ཡོད། ཡིན་ནའང་གཞི་རྩའི་མི་རྣམས་དངངས་སྐྲག་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། སེམས་མ་སྐྱིད་པ་ཤུགས་ཆེ་ཡོད་པ། ལྟོ་གོས་ཀྱི་ཐོག་ལ་དཀའ་ངལ། རང་དབང་གི་ཐོག་ལ་དཀའ་ངལ་བཅས་ཡོད་མུས་ལས། འགྱུར་བ་གང་ཡང་ཕྱིན་མི་འདུག འདས་པའི་ལོ་ཉི་ཤུའི་རིང་ལ་ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་བསྡད་པའི་དགོས་དོན་དེ་བོད་ནང་གི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་ཁེ་ཕན་ཞིག་ང་ཚོས་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད། བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་ཁེ་ཕན་བསྒྲུབ་པ་ལ། དངོས་གནས་དོན་དམ་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་བསམ་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ་དང༌། གནས་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་དག་ང་ཚོས་ཤེས་དགོས་པ་རེད། དེ་དག་མ་ཤེས་ན་ང་ཚོས་ལས་ཀ་བྱེད་ཐུབ་ཐབས་མེད།

ང་ཚོས་འདིར་འཐབ་རྩོད་བྱེད་རྒྱུའི་ངོ་བོ་དེ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་སྒེར་གྱི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་པ་དང༌། དེ་བཞིན་ང་ཚོ་ཡུལ་གཞན་དུ་གྱར་བའི་བོད་མི་ཚོའི་ཐོབ་ཐང་རྩོད་པ་རྩ་བ་ནས་མ་རེད། སྔོན་ལ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་སྐད་ཆ་བཤད་མི་དགོས། བོད་ནང་གི་མི་རྣམས་འགྲོ་བ་མི་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་དངོས་གནས་དྲང་གནས་མི་ལ་དགོས་པའི་ཐོབ་ཐང་མ་ཚང་བའི་དཀའ་ངལ་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་དེའི་ཐོག་ནས་ང་ཚོས་འཐབ་རྩོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། གལ་ཏེ་བོད་ནང་ལ་གནས་ཚུལ་གྲ་འགྲིགས་པོ་ཞིག་དང༌། འདོད་པ་ཚིམས་པ་ཞིག་ཡོད་ན་ང་ཚོས་འདིར་རྩོད་པ་རྒྱག་དགོས་དོན་གང་ཡང་མེད། ང་ཚོས་བོད་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ངོ་མ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ་རྣམས་ཤེས་ཐུབ་ཆེད་བོད་ནང་ནས་ཚུར་བཙན་བྱོལ་བ་ཡོང་མཁན་དེ་ལྟ་བུའི་སྐད་ཆ་དང༌། ཡང་བོད་ནང་ལ་ཕར་གནས་ཚུལ་སྒྲུབ་མཁན་བཏང་བ། ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མི་ང་ཚོའི་ངོ་ཤེས་འགའ་ཞིག་བོད་ནང་ལྟ་སྐོར་ལ་འགྲོ་མཁན་དེ་དག་གི་མཐོང་ཚུལ་ཉན་པ་བཅས་ཐབས་ཤེས་རྣམས་ཡོད་རྒུ་རྩལ་སྤྲུགས་བྱས་ཏེ་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཤེས་ཐབས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

དེ་ཡང་བོད་ནང་རྒྱ་མིས་སྡུག་པ་བྱས་པ་དེ་དག་ཀྱང་ང་ཚོས་ཤེས་དགོས་ལ། རྒྱ་མིས་ཡག་པོ་བྱས་པ་དེ་དག་ཀྱང་ང་ཚོས་ངེས་པར་དུ་ཤེས་དགོས། ང་ཚོ་རྒྱ་མིར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་མཁན་ཡིན་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ་བོད་ནང་ནས་བྲོས་ཡོང་མཁན་གྱི་མི་དང༌། བོད་ནང་ལ་གནས་ཚུལ་སྒྲུབ་ཏུ་འགྲོ་མཁན་རྣམས་ནས་ང་ཚོར་གནས་ཚུལ་བཤད་པའི་སྐབས་ལ་རྒྱ་མིས་གང་སྡུག་སྡུག་བྱས་པ་རྣམས་དང༌། གྲ་མ་འགྲིགས་ཡོད་པའི་ཕྱོགས་དེ་བཤད། ལེགས་ཆ་རྣམས་མ་བཤད་ན་ང་ཚོ་མགོ་འཁོར་ཐེབས་ཀྱི་ཡོད་པ་ལས། གནས་ཚུལ་དངོས་ཡོད་ཆ་ཚང་ཤེས་མི་ཐུབ། སྡུག་པོ་ཡོད་ན་སྡུག་པོའི་གནས་ཚུལ་རྣམས་ཤེས་དགོས་ལ། ལེགས་པའི་གནས་ཚུལ་རྣམས་ཀྱང་ང་ཚོས་རྟོགས་དགོས་ཀྱི་རེད། གནད་དོན་དེ་ལ་ང་ཚོས་རྒྱུན་དུ་ནན་པོ་བྱས་ནས་དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

དེ་ལྟ་བུའི་ཐོག་ནས་འདས་པའི་ལོ་ཉི་ཤུའི་རིང་ལ་ང་ཚོར་གནས་ཚུལ་གོ་ཐོས་བྱུང་བ་དང༌། བར་སྐབས་ཕྲན་བུའི་སྒོ་ཕྱེ་ནས་བོད་ཕྱི་ནང་ལ་གཉེན་འཕྲད་འགྲོ་འོང་གི་གོ་སྐབས་བྱུང་བ་དང་། ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མི་དེ་ལྟར་བོད་ནང་ལྟ་སྐོར་ལ་ཕྱིན་པ། དེ་དག་གི་མཐོང་ཚུལ་བཅས་ཕྱོགས་བསྡོམས་བྱེད་སྐབས་གནས་ཚུལ་གཅིག་གྱུར་ར་འཕྲོད་བྱུང་དོན་ལ། བོད་ནང་གི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་བརྒྱ་ཆ་དགུ་བཅུ་གོ་དགུ་རྒྱ་མིར་མི་དགའ་བ་ཡོད་པ་གསལ་པོ་འདུག བརྒྱ་ཆ་གཅིག་རྒྱ་མིར་དགའ་མཁན་ཡོང་སྲིད་པ་ཞིག་རེད། དཔེར་ན་གྲོང་གསེབ་གཅིག་ལ་མི་སྟོང་ཕྲག་བཞི་ལྔ་ཞིག་ཡོད་པའི་ནང་རྒྱ་མིར་དགའ་པོ་བྱེད་མཁན་མཛུབ་མོའི་སྒང་ལ་གྲངས་ཀ་རྒྱག་རྒྱུའི་བཞི་ལྔ་ཙམ་ལས་ཡོད་ཚོད་མི་འདུག བཅིངས་བཀྲོལ་ཟེར་བའི་མིང་སྙན་པོ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་སོ་སོའི་ལུང་པའི་ནང་ལ་མིའི་ཐོབ་ཐང་གང་ཡང་མེད་པ་དང༌། ལྟོ་གོས་ཀྱིས་ཕོངས་པ། ཉིན་རེའི་ངལ་རྩོལ་གྱི་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་མྱོང་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་མི་རྣམས་རང་བཞིན་གྱིས་རྒྱ་མིར་མི་དགའ་བ་དང༌། ཞེན་ལོག་གི་བསམ་ཚུལ་དེ་ཡོང་གི་ཡོད།

དེ་ལྟ་བུའི་ཐོག་ནས་མི་རིགས་ཀྱི་སེམས་ཤུགས་འགྲན་ཟླ་བྲལ་བ་ཡོད་འདུག ལྷག་དོན་གཞོན་སྐྱེས་ཚོའི་ནང་ལ་ཧ་ཅང་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་འདུག ཁོང་ཚོས་རྒྱ་མིར་ཞེད་སྣང་མི་བྱེད་པའི་གནས་ཚུལ་མངོན་གསལ་དོད་པོ་ཡོད་འདུག སྔོན་མ་དང་མི་འདྲ་བའི་བར་སྐབས་གནས་ཚུལ་གསར་པ་ཞིག་ལ་གཞོན་སྐྱེས་ཚོའི་ནང་ནས་མའོ་ཙེ་ཏུང་གི་ལྟ་བ་དང༌། དམར་པོའི་ལྟ་བར་སློབ་སྦྱོང་གང་འཚམ་བྱས་ཡོད་སྟབས། ཁོང་ཚོས་ཡིག་ཆའི་ནང་གི་གནད་དོན་རྒྱུ་མཚན་རྣམས་བགྲངས་ཏེ་རྒྱ་མིར་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་སྐབས་ལམ་སེང་ལོག་སྤྱོད་པ་རེད་ཅེས་མིང་འདོགས་སྟངས་མ་ཤེས་པ་ལྟ་བུ་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད། གཞོན་སྐྱེས་ཚོའི་ནང་ནས་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་ཚོད་འདུག གང་ལྟར་ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་འདས་པའི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་རིང་པོའི་ནང་ལ་བོད་མི་རིགས་རླབས་ཆེན་ཡིན་པའི་ལོ་རྒྱུས་མང་པོ་ཤོད་རྒྱུ་ཡོད་ལ། ད་ལྟ་ང་རང་ཚོའི་མི་ཐོག་འདི་གའི་རིང་ལ་མིག་གིས་མཐོང༌ཞིང་། ལག་གིས་ཟིན་པའི་ཉམས་མྱོང་ལ་བསམ་བློ་ཞིག་བཏང་ན་ཡང་ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་འདི་གྱོང་པོ་དང་མཁྲེགས་པོ་ཞིག་ཡིན་པ་གསལ་པོ་ཡོད།

ང༽ འཛམ་གླིང་གི་བཙན་བྱོལ་དང་། དོན་དམ་གྱི་བདེ་སྐྱིད།

མ་གཞི་མི་སུ་ཞིག་ཡིན་ནའང་དཀའ་ངལ་འཕྲད་སྐབས་མཁྲེགས་སུ་འགྲོ་བ་སྤྱིར་བཏང་ཆོས་ཉིད་ཡིན་ལ། དེའི་ནང་ཚན་ནས་ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ལ་རྒྱ་མིས་ད་ཕན་ལོ་ཉི་ཤུ་ཐམ་པའི་རིང་ལ་རྡོག་བརྫིས་སྡུག་སྦྱོང་བཏང་རྐྱང་བྱས་ཡོད་ཀྱང༌། ད་ཆ་དེས་འགྲིག་གི་མེད་པའི་ངོས་འཛིན་བྱས་ཏེ་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་གི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་བཙན་བྱོལ་བ་མང་པོ་ཡོད། རྒྱ་ནག་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་རྒྱ་མི་བཙན་བྱོལ་བ་དང༌། སོག་པོ་དང་། ཤིན་ཅང་བཙན་བྱོལ་བ་སོགས་ཀྱང་ཡོད། ཉེ་ཆར་ངོས་རང་སོག་ཡུལ་དུ་བསྐྱོད་སྐབས་ཤིན་ཅང་བ་ཁ་ཤས་ཐུག་འཕྲད་ཀྱི་གོ་སྐབས་བྱུང༌། ཁོ་རང་ཚོས་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག ཤིན་ཅང་གི་བཙན་བྱོལ་བའི་གྲངས་འབོར་ལ་མཚོན་ན་ཨུ་རུ་སུའི་ས་ཁོངས་ལ་སྔ་རྗེས་བསྡོམས་ན་ཕལ་ཆེར་འབུམ་གསུམ་ཙམ་ཡོད་པ་དང༌། དེ་བཞིན་ཨབ་གྷན་ནི་སི་ཐན་གྱི་ནང་དང༌། ཀྲར་ཀིའི། པ་ཀི་སི་ཐན་བཅས་ཀྱི་ནང་བཅས་པར་གང་འཚམ་རེ་ཡོད་འདུག་ཀྱང༌། ཁོང་ཚོར་གོང་བུའི་ནུས་པ་ཆིག་སྒྲིལ་ཞིག་དང༌། འཛམ་གླིང་ཕྱི་ནང་གང་ས་ནས་དམིགས་བསལ་དོ་སྣང་བྱེད་ཡུལ་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་ཞིག་རང་མེད་པ་ལྟ་བུ་འདུག འོན་ཀྱང་ཁོང་ཚོ་སེམས་ཤུགས་ནི་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་འདུག

ང་རང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་སྟོང་ཕྲུག་བརྒྱ་སྐོར་ཞིག་ཡོད་པ་རྣམས་སྤྱིར་བཏང་ཤེས་ཡོན་དང་གང་ཅིའི་གནས་སྟངས་ང་ཚོ་སྐྱོ་བ་ལས་དྲག་པ་མེད་ཀྱང༌། རྒྱ་མིའི་ངོས་ལ་བཟོད་མ་བདེ་ཡོང་བ་ལ་བོད་མི་ཚོས་གནོད་ཆེ་ཤོས་ཡོང་གི་ཡོད། རྒྱ་མི་བོད་དུ་སླེབས་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་སྟངས་ལ་ཕྱོགས་བསྡོམས་ཤིག་བྱས་ན་ཐོག་མར་རྒྱ་མིས་མཁས་པོ་དང་བྱམས་པོ་བྱས་ཏེ་འགུགས་ཐབས་བྱས་ཡོད་ལ། ཡང་འཇམ་རྩུབ་གཉིས་ལྡན་གྱི་ཐོག་ནས་བོད་རིགས་ནང་ཁུལ་དཀྲུག་ཤིང་བྱེད་པ་སོགས་བྱེད་ཐབས་སྣ་མང་གི་ཐབས་ཤེས་སྒོ་གང་ས་ནས་བྱས་ཡོད་ཀྱང༌། ལོ་ཉི་ཤུ་ཐམ་པ་ཕྱིན་ཏེ་བོད་མི་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་བསམ་བློར་རྒྱ་མིས་རང་འདོད་ལྟར་དབང་སྒྱུར་བྱེད་ཐུབ་མེད།

ང་རང་ཚོ་བོད་མི་ཁ་ཤས་ཀྱི་བསམ་བློའི་ནང་ལ་གཅིག་བྱས་ན་འདི་འདྲ་ཡོད་སྲིད་པ་རེད། དུས་རབས་སྔོན་མ་ཚོའི་སྐབས་མི་རིགས་སོ་སོའི་ལྟ་བ་དང༌། ལ་རྒྱ་མཁྲེགས་པོ་ཟིན་ཏེ་ཕན་ཚུན་ཁེ་གཙང་སྡོད་རྒྱུར་འབད་བརྩོན་བྱས་ཡོད་ཀྱང༌། དེང་སང་གི་དུས་ཚོད་ལ་འཛམ་གླིང་ཁྱོན་ཡོངས་ལ་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཡོད་ལ། ཕན་ཚུན་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་འབྲེལ་བ་ཉེ་པོ་དང༌། མཐོང་རྒྱ་ཆེན་པོ། བསམ་བློ་གུ་ཡངས་པོ་ཆགས་སྟངས་ང་ཚོ་དང༌། ཁོང་ཚོ་ཞེས་འཐབ་རྩོད་བྱེད་རིན་མེད་པ་ལྟ་བུའི་བསམ་བློ་འཁོར་སྲིད་ཀྱི་རེད། གཞི་རྩ་ཏན་ཏན་རེད།

ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་གཅིག་གྱུར་རེད། མ་འོངས་པ་ལ་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་དོ་དམ་གྱི་བདེ་སྐྱིད་ཡོང་བ་ལ་ང་ཚོ་ཚང་མ་མིའི་རིགས་གཅིག་གྱུར་གྱི་ལྟ་ཚུལ་དང༌། མིའི་རིགས་གཅིག་གྱུར་གྱི་བསམ་ཚུལ་ཐོག་ནས་ཐབས་ཤེས་འབད་བརྩོན་བྱེད་ཐུབ་ན། ང་ཚོའི་དཀའ་ངལ་མང་པོ་ཞིག་རང་བཞིན་གྱིས་ཞི་འགྲོ་རྒྱུ་ཡིན་པར་ང་རང་ཡིད་ཆེས་ཡོད། ང་རང་ཡང་འདིའི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་ཡོད་མཁན་ཞིག་དང༌། དགའ་མོས་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན། ང་ཚོར་སྐད་ཡིག་འདྲ་མིན་དང་། ལམ་ལུགས་འདྲ་མིན། ཆ་ལུགས་འདྲ་མིན་མང་པོ་ཡོད་པ་འདི་དག་ཕྱིའི་རྣམ་འགྱུར་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་ཙམ་ལས། དོན་དམ་པའི་ནང་གི་བསམ་བློའི་ནང་ཚང་མ་བདེ་བ་འདོད་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པ་གཅིག་གྱུར་ལས་དེ་ལ་ཕྱོགས་དང་རིས་སུ་ཕྱེ་དགོས་པའི་ཁྱད་པར་གང་ཡང་མེད།

ཅ༽ བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་དང་། འཆི་གསོན་གྱི་གནས་སྟངས།

གཞི་རྩ་དེ་དངོས་གནས་ཡང་དག་པ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་ད་ལྟའི་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་སྟངས་ལ་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་ཆེས་མཐོའི་རྒྱལ་ཁབ་མི་གྲངས་ས་ཡ་མང་པོ་ཡོད་པ་ཚོས་རང་གི་མི་རིགས་དང༌། རང་གི་ལུང་པའི་ཁེ་ཕན་དོན་དག་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་དང༌། འབད་རྩོལ་བྱེད་རྒྱུའི་ཐོབ་ཐང་ཡོད་པ་ལྟར། རང་དོན་རང་གཅེས་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ན། ང་ཚོ་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་ལས་མེད་ཅིང་། དེར་ཡང་དེང་སང་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་འཕྲད་མཁན་ཞིག་གིས་གཟབ་གཟབ་བྱེད་མ་ཐུབ་ན་མི་རིགས་མིང་མེད་འགྲོ་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་གི་འོག་ལ་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་བདེ་དོན་ལ་བསམ་བློ་བཏང་ནས་རང་གི་མི་རིགས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། མི་རིགས་དེའི་ཁྱད་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གི་རྣམ་པ་མི་ཉམས་རྒྱུན་འཛིན་བྱ་རྒྱུར་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་ལ། དེ་ཡང་དག་པ་ཞིག་རེད།

ང་ཚོ་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་ལ་དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་གནས་སྟངས་ཐོག་ནས་ཁ་ཐབས་མེད་ན་ཡང༌། ང་ཚོ་མི་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་མི་སྤྱི་མཚུངས་ཀྱི་རང་དབང་བདེ་སྐྱིད་ལ་སྤྱོད་པའི་ཐོབ་ཐང་ལོས་ཡོད། དེའི་ཆ་ནས་ངེས་པར་མི་འབོར་ས་ཡ་དྲུག་ཡོད་པའི་བོད་ཅེས་པའི་ལུང་པ་དེའི་སྒང་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་འོས་པ་ཞིག་དང༌། བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ཞིག་ཡོད། གལ་ཏེ་བོད་ནང་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་གནས་ཚུལ་དེ་འཛམ་གླིང་སྤྱི་འགྲེ་སྤྱི་མཚུངས་མིའི་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་འཚོ་བར་ལོངས་སུ་སྤྱོད་རྒྱུ་ཡོད་པའི་ཉི་མ་ཤར་ན་མི་ས་ཡ་དྲུག་རང་མགོ་ཐོན་པ་རེད། བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་བདེ་སྐྱིད་འདོད་པ་ཁེངས་པ་ཞིག་བྱུང་བ་རེད། དེའི་ཚེ་ང་ཚོས་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་སྐད་ཆ་མ་བཤད་ཀྱང་འགྲིགས་པ་རེད། འོན་ཀྱང་ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་ལ་གནས་སྟངས་དེ་ལྟར་མིན་པས་ང་ཚོས་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་བདེ་དོན་སྒྲུབ་འོས་པ་ཞིག་རེད། ངེས་པར་དུ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་འདུག

རང་ཉིད་བོད་པ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ་ལར་ཞེན་གྱི་བསམ་བློ་མ་བཏང་ཡང༌། བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་མི་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་བརྩེ་བ་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། དེ་དག་གི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་ལ་སེམས་ཁུར་ལེན་དགོས་པར་རྒྱུ་མཚན་འདུག དཔེར་ན། རྒྱ་གར་ནང་དང༌། ཨ་མི་རི་ཀའི་ནང་ཕྱི་རྒྱལ་ལུང་པ་གང་སར་ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དོན་དག་ལ་ཤ་ཚ་བྱས་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་མཁན་གང་ལ་གང་འཚམ་ཡོང་གི་ཡོད་ལ། དེ་རྣམས་རང་ཉིད་མི་རིགས་འདིའི་ཁུངས་ཡིན་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་པ་མིན་པར། བོད་མི་རྣམས་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་སྤྱི་མཚུངས་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་ང་ཚོར་ཤ་ཚ་དང་། རྒྱབ་སྐྱོར། རོགས་རམ་བཅས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ང་རང་ཚོ་དང་མི་རིགས་ཐ་དད་ཡིན་པ་ཞིག་གིས་འགྲོ་བ་མི་སྤྱི་འགྲེ་སྤྱི་མཚུངས་ཀྱི་སྤུན་ཟླའི་འདུ་ཤེས་བཞག་ནས་དོ་སྣང་དང་སེམས་ཁུར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ན། ང་རང་ཚོ་ཤ་ཁྲག་གཅིག་ལས་མཆེད་མཁན་ཚོས་སོ་སོའི་མི་རིགས་ས་ཡ་དྲུག་གི་དོན་དག་ལ་སེམས་ཁུར་ལེན་དགོས་པ་ལ་ངེས་པར་དུ་རྒྱུ་མཚན་ཡོད།

ཆ༽ ངོམས་འོས་ཀྱི་དགེ་མཚན་དང་། གཞུང་བཟང་གི་མི་རིགས།

ཡང་ང་ཚོ་འཛམ་བུ་གླིང་འདིའི་སྒང་གི་མི་རིགས་ཤིག་ཡིན་ན་ཡང་རླབས་ཆེན་པོ་དང་ངོམས་འོས་པའི་ཁྱད་ཆོས་དགེ་མཚན་གང་ཡང་མེད་པའི་མི་རིགས་ཤིག་ཡིན་ན་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། ང་ཚོ་དེ་ལྟར་ཡང་མིན། ང་ཚོ་བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་རྗེས་ལུས་རེད། དེ་ནི་བོད་གཅིག་པུ་ལས་འཛམ་གླིང་ས་ཕྱོགས་གཞན་དག་ལ་མ་བྱུང་བ་གང་ཡང་མིན། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་གི་ས་གནས་གང་སར་ཐོག་མའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་དམའ་པོ་ཞིག་ནས་ག་ལེར་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པ་རེད། དཔེར་ན། སྔར་ཡོ་རོབ་ནང་ལ་ཆ་བཞག་ན། བོད་ནང་གི་ལམ་ལུགས་ལས་སྡུག་ཙམ་གྱི་ཚེ་གཡོག་ལམ་ལུགས་དང༌། ཞིང་བྲན་ལམ་ལུགས། རྒྱལ་པོའི་ལམ་ལུགས་སོགས་གནས་ཚུལ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་བྱུང་ཡོད། འཛམ་གླིང་གི་མིའི་རིགས་ཚང་མ་སྤྱི་འགྲེ་སྤྱི་མཚུངས་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའི་ལམ་འཕྲང་འདི་བཤར་ནས་ཕྱིན་པ་ཤ་སྟག་རེད།

ང་ཚོ་བོད་པ་རྣམས་ལ་གོ་སྐབས་མ་བྱུང་བའི་དབང་གིས་ཡར་རྒྱས་མགྱོགས་པོ་འགྲོ་མ་ཐུབ་པ་རེད། དེ་ལ་ང་ཚོ་སྤམ་ཤོར་དགོས་དོན་གང་ཡང་མེད། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་སྡོད་ས་རྒྱ་གར་ནང་དང༌། སུད་སི། ཕྱི་རྒྱལ་གཞན་དག་བཅས་པར་སྤྱིར་བཏང་བོད་མི་རྣམས་ལྟོ་གོས་འཚོལ་ཐབས་གྲུང་པོ་དང་། ལུང་པ་གང་དུ་སླེབས་ཀྱང་ལུང་པ་དེ་དག་གི་གོམས་གཤིས་དང་བསྟུན་ནས་ལམ་སེང་སྤྱི་འགྲེ་སྤྱི་མཚུངས་ཀྱི་མི་ཚེ་སྐྱེལ་ཐུབ་མཁན་ཞིག་ཡིན། དཔེར་ན། རྒྱ་གར་ནང་ལ་བོད་མི་བལ་གོས་ཀྱི་ཚོང་རྒྱག་མཁན་ཚོར་ས་ཁང་རྒྱུ་ནོར་དང༌། དངུལ་ཁང་ནང་བཅོལ་དངུལ་སོགས་གང་ཡང་མེད་རུང༌། རྒྱ་གར་བའི་ཚོང་པ་ཚོས་ཧིན་སྒོར་ཁྲི་ཕྲག་མང་པོའི་བལ་གོས་བོད་མིར་སྔ་འདོན་དུ་བསྐུར་ཞིང་། རྗེས་སུ་བལ་གོས་བཙོང་ཟིན་རྗེས་གཞི་ནས་དེའི་རིན་འབབ་རྣམས་སྤྲོད་ལེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེས་རྟགས་གང་ཞིག་བསྟན་གྱི་ཡོད་ཅེ་ན། བོད་མིར་ཡིད་ཆེས་དང༌། བློས་འགེལ་བྱས་ཆོག་པའི་མི་དྲང་བདེན་དང༌། ཡ་རབས་ཚུལ་མཐུན་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

དེ་བཞིན་ཨ་རིའི་ཁུལ་ལའང་ཨ་སྒོར་སྟོང་ཕྲག་ཁ་ཤས་དངུལ་རྐྱང་ལག་ཐོག་སྔ་གཡར་བྱེད་མཁན་དེ་ལྟར་ཡོང་གི་འདུག དེས་སྤྱིར་བཏང་བོད་མི་རྣམས་གཞུང་བཟང་པོ་དང་། གདོང་བརྟན་པོ། བློ་བཀལ་ཆོག་པ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ནི་རླབས་ཆེན་རེད་བསམ་གྱི་འདུག དཔེར་ན། སྔར་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་བསམ་བློ་ཞིག་ཐོངས་དང༌། ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱིས་ཤར་ཕྱོགས་རྒྱ་ནག་དང༌། ལྷོ་ངོས་རྒྱ་གར་དང་དུས་རབས་མང་པོའི་རིང་འབྲེལ་བ་བྱས་ནས་བསྡད་པ་རེད། རྒྱ་ནག་གི་ཕྱོགས་ལ་སྐབས་རེ་གཉེན་ཉེའི་མཛའ་འབྲེལ་དང༌། སྐབས་རེ་དགྲ་གཤེད་དུ་བཟུང་ནས་འཁྲུག་པ་རྒྱག་པ་སོགས་དེ་ལྟར་བྱས་ནས་མི་རབས་མང་པོ་སྦྲེལ་ནས་དུས་རབས་མང་པོ་ཞིག་སོང་བའི་རིང་བོད་པས་མཁྲེགས་ཐག་ཆོད་བྱས་ནས་བསྡད་པ་རེད། དེ་ལྟར་ན་ང་རང་ཚོའི་མི་རིགས་འདི་ལ་གནས་ཚུལ་མང་པོའི་ཆ་ནས་གཅེས་ཞེན་འོས་པ་དང༌། གུས་བཀུར་འོས་པ། ང་ཚོ་སྤོབས་པ་སྐྱེས་འོས་པ་ཞིག་ཡིན་པས་ང་ཚོས་སོ་སོའི་ལུང་པའི་དོན་དག་ལ་ཚང་མས་ད་ལྟར་བར་དུ་སེམས་ཁུར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟར། ད་དུང་ཡང་སེམས་ཤུགས་ངེས་པར་དུ་བསྐྱེད་དགོས་པ་ཞིག་རེད།

ཇ༽ བོད་དོན་གྱི་དཀའ་རྙོག་དང་། རྒྱ་གཞུང་གི་འཁྲབ་སྟོན།

བར་ལམ་རྒྱ་མིའི་གནས་ཚུལ་ལ་འགྱུར་བ་ཕྲན་བུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་རྒྱ་ནག་ནང་ལ་དཔལ་འབྱོར་གྱི་དཀའ་ངལ་མང་པོ་འཕྲད་པ་དང་། གཉིས་ནས་ཨུ་རུ་སུའི་ཕྱོགས་ནས་དམག་གི་ཉེན་ཁ་ཞིག་ཀྱང་བྱུང༌། དེ་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་གྱི་འོག་ནས་ད་ཆ་རྒྱ་ནག་ནང་ལ་དེ་སྔ་ཕན་ཆད་རྒྱ་མིའི་དཔོན་པོ་ཚོས་བཤད་མ་མྱོང་བའི་སྐད་ཆ་གསར་པ་ཤོད་པ་དང༌། རྣམ་འགྱུར་བསྟན་མ་མྱོང་བ་ཞིག་བསྟན་གྱི་ཡོད། རང་ལ་ནོར་འཁྲུལ་ཡོད་ན་དེ་ངོས་ལེན་བྱེད་དགོས་ཟེར་བ་དང༌། བོད་དོན་གྱི་ཐོག་ལ་ཡང་རྒྱ་བོད་གཉིས་ཀའི་ཕྱོགས་ནས་ནོར་ཡོད་ཅེས་གསལ་པོ་ཤོད་ཀྱི་འདུག དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ནས་བདེན་པ་འཚོལ་དགོས་ཞེས་ཏིང་ཞའོ་ཕིང་གི་གསུང་བཤད་ནང་ལ་ཐོན་ཡོང་གི་ཡོད། མ་གཞི་རྒྱ་མི་གུང་བྲན་གྱི་ཡིག་ཆ་དང་གཏམ་གླེང་ནང་རང་གིས་རང་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་རོགས་རམ་བྱེད་པ་དེ་གལ་ཆེ་ཤོས་ཡིན་ལུགས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། ངོ་ཐོག་ལག་ལེན་བཀལ་སྐབས་སོ་སོའི་ནོར་འཁྲུལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཀྱང་ཆུང་ཆུང་བཟོ་བ་དང༌། ཁོ་རང་ཚོས་ངོམས་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན་ན། ཆུང་ཆུང་ཞིག་ཡིན་ཀྱང་ཆེན་པོ་བཟོས་ནས་རྟག་པར་ཤོད་ཀྱི་ཡོད།

ད་ཆ་དེའི་གནས་ཚུལ་ཕྲན་བུ་འགྱུར་ནས་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་སྒང་ལ་གང་ལ་གང་འཚམ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་འདུག རྩ་བ་རྒྱ་ནག་ནང་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་སྲིད་བྱུས་འགྱུར་བ་ཞིག་ཕྱིན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་བོད་དོན་གྱི་ཐོག་ལའང་རྒྱ་མིའི་སྲིད་བྱུས་ཕྲན་བུ་འགྱུར་བ་འགྲོ་རྒྱུའི་རྣམ་འགྱུར་ཞིག་ཐོན་གྱི་འདུག བར་སྐབས་ཀྱི་དུས་ཚོད་ཅིག་རིང་འཛམ་གླིང་ཕྱི་ནས་རྒྱ་མིར་ཡག་ཉེས་ཀྱི་སྐད་ཆ་གང་ཞིག་བཤད་ཀྱང༌། དེ་དག་མ་ཉན་པར་གཡུགས་རྐྱང་དང༌། རང་གི་ལུང་པའི་ནང་ལ་སོ་སོ་རང་མགོ་ཐོན་པ་ཞིག་དང༌། མི་སུ་ལ་ཡང་རེ་མི་དགོས་པ་བྱེད་དགོས་ཟེར་བའི་ལྟ་བ་དེ་འཁྱེར་ནས་གཞན་དག་ལ་སྟབས་བསྟུན་བྱེད་ཀྱི་མེད་ཀྱང༌། ད་ཆ་རྒྱ་ནག་ལ་དཔལ་འབྱོར་གྱི་རོགས་རམ་ཡོང་ཐབས་དང༌། ཨུ་རུ་སུའི་འཇིགས་སྣང་སེལ་བའི་དོན་དུ་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་ལ་གཉེན་མང་ཙམ་བཟོ་ཐབས་དང༌། སྤྱི་འགྲེ་སྤྱི་མཚུངས་ཀྱི་མི་གྲལ་ལ་ཚུད་ཐབས་འབྲེལ་བ་འཛུགས་པའི་ཐབས་ཤེས་མང་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག ཐབས་ཤེས་དེ་ལྟར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒྱ་མིས་ཕྱི་རྒྱལ་ལ་རྣམ་འགྱུར་མཛེས་པོ་དང༌། འདྲ་ཆགས་པོ་སྟོན་པའི་སྐབས་སུ་ཞབས་འདྲེན་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འདིས་ཞུ་གི་ཡོད་སྟབས། ད་ཆ་བོད་ནང་རྙོག་དྲ་མེད་པའི་རྣམ་འགྱུར་ཞིག་གང་ཐུབ་བསྟན་ཐབས་བྱེད་ཀྱི་འདུག

བོད་ནང་ལ་བར་སྐབས་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པ་དེ་དག་བསྟན་རྒྱུའི་དོན་དག་ལ་གསར་འགོད་པ་དེ་ལྟར་གང་ལ་གང་འཚམ་བཏང་བ་དང༌། དེ་ཚོའི་གྲས་དང་པོ་ནས་རྒྱ་མིས་འདེམས་སྒྲུག་བྱས་ནས་བཏང་བ་ཤ་སྟག་རེད། ཁོང་ཚོ་བོད་ནང་ལ་སླེབས་སྐབས་རྒྱ་མིས་བཙུགས་པའི་སྐད་བསྒྱུར་ཞིག་བརྒྱུད་དགོས་པ་དང་། རྒྱ་མིས་སྔ་ས་ནས་གྲ་སྒྲིག་བྱས་པའི་ས་ཆ་ཁག་ལ་ལྟ་སྐོར་ལ་འཁྲིད་པ་ལས་རང་འདོད་ལྟར་འགྲོ་ས་མེད་པ། དེའི་ནང་གི་མི་ཚོར་སྐད་ཆ་ཤོད་སྟངས་དང་། རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྟངས་ཚུན་ཆད་ལ་སྐམ་སྦྱངས་མཐར་ཕྱིན་པ་བྱས་ཡོད་པ་རེད། ངས་ལྟད་མོ་ཞིག་མཐོང་བྱུང་། ལྟད་མོ་དེའི་ནང་ལ་ངལ་རྩོལ་བྱེད་མཁན་བོད་མི་ཚོའི་གྱོན་གོས་གསར་པ་གསར་རྐྱང་རེད། འབྲས་སྤུངས་ནང་ལ་བླ་མ་མཆོད་པ་འདོན་མཁན་དེ་དག་གིས་དྲིལ་བུ་ཚིག་མཚམས་གང་དུ་དཀྲོལ་དགོས་མིན་ཙམ་ཡང་ཤེས་ཀྱི་མི་འདུག ལྷ་ས་གཙུག་ལག་ཁང་དང༌། རྩེ་ཕོ་བྲང་གི་པར་རིགས་ཚོན་ཁྲ་ཡག་པོ་དེ་ལྟར་བརྒྱབ་འདུག

ལོ་གཅིག་རྒྱ་ནག་གི་བོད་ཅེས་པའི་པར་དེབ་ནང༌། རྩེ་ཕོ་བྲང་ཤར་བརྒྱུད་ཀྱི་གཟིམ་ཆུང་གཅིག་གི་པར་འགའ་ཤས་འདུག དེའི་ནང་བཞུགས་སྒྲོམ་དེའི་ནང་ལ་ཟླ་གམ་ཞིག་དང༌། འོག་དེར་འཇའ་ཆེན་ཞིག་བཞག་འདུག དེའི་མདུན་དེར་རྡོ་རྗེ་དྲིལ་བུ་དང༌། ཀ་པ་ལི་དེ་ལྟར་བཞག་འདུག ངས་ནམ་རྒྱུན་ཅོག་ཙེའི་སྟེང་དཔེ་ཆ་བཞག་གི་ཡོད་པ་ལས། རྡོ་རྗེ་དྲིལ་བུ་དང་ཀ་པ་ལི་དེ་ལྟར་སྒྲིག་གི་མེད། དེ་དག་ཀྱང་སྒྲིག་སྟངས་མི་ཤེས་མཁན་ཞིག་གིས་བསྒྲིགས་འདུག སྔོན་མའི་གཞུང་ཞབས་རྒན་པ་དེ་འདྲ་དང་། ཡར་ཐོན་ཡིན་ཟེར་མཁན་གྱི་དེ་རིགས་དང་། སློབ་ཕྲུག་སྐད་ཆ་ཤོད་མཁན་དེ་ལྟར་འདུག དེ་ཚོའི་རྣམ་འགྱུར་ལ་ལྟོས་དང༌། སྐད་ཆ་དྲི་མཁན་གྱི་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མི་དེའི་གདོང་ལ་མ་བལྟས་པར་ཟུར་ཞིག་ལ་ལྟ་བཞིན་སྐད་ཆ་ཤོད་ཀྱི་འདུག དེའི་ཟུར་དེར་རྒྱ་མིའི་སྐད་བསྒྱུར་ཡིན་ནའང་རུང༌། སྣེ་ཤན་ཡིན་ནའང་རུང༌། ཁོང་ཚོས་བསྟུན་དགོས་སའི་མི་ཞིག་ཡོད་པའི་རྟགས་གསལ་པོ་འདུག

གཉིས་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་མཁན་ས་ཁུལ་འདྲ་མིན་གྱི་མི་སྣ་ཚོགས་ཡིན་ན་ཡང༌། སྐད་ཆ་ཚང་མ་ངག་ལ་ཟིན་པ་ལྟ་བུར་ཚིག་དང༌། དོན་ཚང་མ་གཅིག་གྱུར་ཤ་སྟག་ཤོད་ཀྱི་འདུག གང་ལྟར་གནས་ཚུལ་ཚང་མ་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་འཁྲབ་སྟོན་བྱས་ཏེ་ཕྱི་མིར་མགོ་སྐོར་བཏང་བ་ཤ་སྟག་རེད། ཡིན་ན་ཡང་རྒྱུས་མེད་ཕྱི་མི་འགའ་ཤས་ཀྱིས་ཡག་པོ་འདུག་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད།

སྐབས་དེར་ང་ཚོས་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ཧམ་རྫུན་འཁྲབ་སྟོན་བྱས་པ་རེད། བོད་ནང་དཀའ་ངལ་མུ་མཐུད་ནས་ཡོད་པ་རེད་ཅེས་ཨུ་ཚུགས་བྱས་ན་ནུས་པ་ཐོན་མི་ཐུབ་སྟབས། རྒྱ་མིས་བོད་ནང་ལ་ཡར་རྒྱས་བཏང༌། རྒྱ་མིས་བོད་མིར་བྱམས་སྐྱོང་ཡག་པོ་བྱས་ཡོད་ན། དེ་ང་ཚོས་ངོས་ལེན་བྱེད་ཀྱི་རེད། ད་ཆ་བོད་ནང་ལ་ཡག་པོ་ཡོད་ན་སྒོ་ཕྱེ་སྟེ་ང་ཚོར་བསྟན་དགོས་ཀྱི་འདུག དེ་སྦས་དགོས་དོན་གང་ཡང་མི་འདུག

ཉ༽ བོད་མི་ལྟ་སྐོར་བ་དང་། གཞིས་བྱེས་རྒྱུས་ལོན།

ཕྱི་རྒྱལ་དུ་སྡོད་མཁན་བོད་མི་ཚོ་བོད་ནང་ལྟ་སྐོར་ལ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་ཁ་སང་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ཐོག་ངས་ཐོག་མའི་བསམ་འཆར་འདི་བཤད་པ་ཡིན། དེ་བཤད་པའི་རྗེས་ལ་རྒྱ་གར་ནང་གི་བོད་མི་བཅོ་བརྒྱད་ནས་ལྡི་ལིར་ཡོད་པའི་རྒྱ་མིའི་གཞུང་ཚབ་ལ་འབྲེལ་བ་བྱས་ཏེ་བོད་ནང་ལྟ་སྐོར་ལ་འགྲོ་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་བྱས་པ་རེད། དེ་ལ་རྒྱ་མིས་ཐོག་མར་འགྲིགས་ཀྱི་རེད་ཅེས་ལན་སྤྲད་པ་རེད།

དེ་རྗེས་རྒྱ་མིའི་གཞུང་ཚབ་ཁང་ནས་རྒྱ་གར་གཞུང་གིས་སྤྲད་པའི་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བའི་ལག་འཁྱེར་དེས་འགྲིག་གི་མ་རེད། རྒྱ་མིའི་ཕྱི་སྡོད་རང་མི་ཡིན་ཟེར་བའི་ལག་ཁྱེར་རྒྱ་མིའི་གཞུང་ཚབ་ཁང་ནས་ལེན་དགོས་ཞེས་རྒྱ་མིས་རྙོག་དྲ་བཤད་པ་རེད། རྒྱ་མིའི་གཞུང་ཚབ་ཁང་ནས་ཕྱི་སྡོད་རང་མིའི་ལག་འཁྱེར་བླངས་ན། ང་ཚོའི་རྩ་དོན་དང་ཕྱོགས་འགལ་འགྲོ་རྒྱུར་བརྟེན། ཁེ་གྱོང་གདམ་ཁ་མ་ལོག་པ་བྱས་ཏེ་བོད་མི་བཅོ་བརྒྱད་བོད་ལ་འགྲོ་རྒྱུ་སྒེར་སོ་སོའི་ངོས་ནས་ཕྱིར་འཐེན་བྱས་པ་རེད། དེ་མིན་མི་སྒེར་པ་རེ་ཟུང་འགྲོ་མཁན་བྱུང་ཡོད། ལག་འཁྱེར་དང་སྲིད་དོན་གྱི་རྙོག་དྲ་མེད་པའི་ཐོག་ནས་ལྟ་སྐོར་བ་གཏོང་ཐུབ་ན་བསམ་པའི་ཐབས་ཤེས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། བསམ་ཚུལ་འདིས་ང་ཚོས་རྒྱ་མི་ལ་མགོ་སྒུར་བ་མིན་ལ། ང་ཚོའི་རྩ་དོན་གྱི་བསམ་བློ་གཏོང་ཕྱོགས་ལ་འགྱུར་བ་ཕྱིན་པ་ཡང་མིན།

བོད་ལ་འགྲོ་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན། ང་ཚོས་སྲིད་དོན་སྐོར་ལ་ལམ་སེང་བཤད་བདེ་མ་བྱུང་ན་ཡང༌། རྒྱ་གར་གྱིས་མཚོན་པས་ཕྱི་རྒྱལ་ལུང་པའི་ནང་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་འདི་དག་གཞི་རྩ་གང་འདྲ་ཞིག་ཚུགས་ཡོད་པ་དང༌། ལས་ཀ་གང་འདྲ་བྱས་ཡོད་པ། འཚོ་ཐབས་ཀྱི་གནས་སྟངས་གང་འདྲ་ཡོད་པ་འདི་དག་ང་ཚོས་འགྲེལ་བཤད་བྱས་ན་བོད་ནང་ལ་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་རྒྱུ་དང༌། གཙོ་ཆེ་ཤོས་གཞིས་ལུས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་བསམ་ཚུལ་དང༌། ང་ཚོ་བྱེས་ལ་ཡོད་པའི་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་གཉིས་པོ་དེ་ཕན་ཚུན་གསལ་པོ་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་པ་བྱུང་ན། དགེ་མཚན་ཆེན་པོ་ཞིག་མེད་དམ་སྙམ་པ་ང་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་དེ་རེད།

རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་རྣམ་འགྱུར་ཕྲན་བུ་གུ་ཡངས་སུ་བཏང་ནས་ཁོ་རང་ཚོས་གོ་སྐབས་ཤིག་བཙལ་ནས་ཡོང་གི་ཡོད་སྟབས། ང་རང་ཚོས་ཀྱང་གོ་སྐབས་དེ་ཟིན་ནས་རྒྱ་མི་ང་ཚོའི་དགྲ་རེད། རྒྱ་མིར་འབྲེལ་བ་བྱས་ན་མི་འགྲིགས་ཞེས་མ་བཤད་པར་རྒྱ་མིར་འབྲེལ་བ་བྱེད་པ་དང་། གདོང་བསྟན་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་པ། རྒྱ་མིའི་ངོས་ནས་བསམ་བློ་གང་འདྲ་ཞིག་གཏོང་གི་འདུག རྒྱུ་མཚན་ཇི་ཙམ་བཤད་ས་ཡོད་མེད་བལྟ་དགོས་ཀྱི་འདུག ང་ཚོས་རྩ་དོན་རྩོད་གླེང་བྱེད་པ་འདི་ཨ་མི་རི་ཀ་དང༌། ཨུ་རུ་སུ། རྒྱ་གར། རྒྱ་མི་དང་བཅས་པར་བསམ་ཚུལ་གཅིག་གྱུར་ཤོད་རྒྱུ་ལས། དེ་ལ་ངོ་ལྐོག་མདོ་སྦུག་བྱེད་དགོས་པ་རྩ་བ་ནས་མེད།

ཏ༽ བཅིངས་བཀྲོལ་གྱི་མིང་སྙན་དང་། ས་ཡ་དྲུག་གི་བདེ་སྡུག

རྒྱ་མིས་བོད་བཅིངས་བཀྲོལ་གཏོང་བར་ཡོང་བ་ཡིན་ཟེར་གྱི་ཡོད། བཅིངས་བཀྲོལ་གཏོང་བར་ཡོང་ན་བཅིངས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་གྲོལ་དགོས་ཀྱང་། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་སྡུག་བསྔལ་མང་དུ་བཏང་ན། བཅིངས་བཀྲོལ་གྱི་དགོས་དོན་མ་ཚང་བ་རེད། ང་ཚོས་རྒྱ་མི་རིགས་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་མེད་ལ། དམར་པོ་དང༌གསར་བརྗེར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་མེད། བཅོས་སྒྱུར་ལའང་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་མེད། འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་གི་ལུང་པ་འགའ་ཞིག་གིས་དམར་པོར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པའི་སྲིད་བྱུས་དེ་ལྟ་བུའི་འོག་ལ་ང་ཚོས་ཕྱིན་མེད་ལ། འགྲོ་འདོད་ཀྱང་མེད།

ང་ཚོས་བོད་མི་རིགས་ས་ཡ་དྲུག་གི་ཐོབ་ཐང་དེ་རྩོད་ཀྱི་ཡོད། དེ་སྔ་ཕན་ཆད་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༦ ནས་ ༡༩༥༧ གྱི་གོང་ལ་ཡང་བོད་རིགས་གུང་བྲན་ཏང་མི་གང་ལ་གང་འཚམ་ཡོད་ལ། ཁོང་ཚོས་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གི་ཐོག་ནས་དམར་པོའི་ལྟ་བར་ཡིད་ཆེས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། དམར་པོའི་རིང་ལུགས་ལ་ཡིད་ཆེས་ཀྱི་ཐོག་ནས་རང་གི་ལུང་པར་ཞབས་འདེགས་བསྒྲུབ་རྒྱུ་དེ་ཐབས་ཤེས་ཡག་ཤོས་ཡིན་པར་ཡིད་ཆེས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། མཐའ་མ་ཁོང་ཚོའི་གྲས་མི་རིགས་གུ་དོག་རིང་ལུགས་ལ་འགྲོ་མཁན་རེད་ཅེས་མིང་འདྲ་མིན་རེ་བཏགས་ཏེ་ལས་གནས་ནས་ཕྱིར་འབུད་དང༌། བོད་རིགས་ཡོད་སའི་ས་ཁུལ་ལ་བསྡད་མི་ཆོག་པ་བཟོས་པ་རེད།

ང་ཚོས་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བྱ་བ་བསྒྲུབ་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་ཞིག་དང༌། ལམ་ཕྱོགས་ཤིག་ཡོད་པ་འདི་དང་མཐུན་པའི་རོགས་རམ་ཞིག་ཡིན་ན་དེ་ང་ཚོས་ལེན་གྱི་རེ། དཔེར་ན། སྔར་ཨ་མི་རི་ཀའི་ངོས་ནས་རོགས་རམ་ཕྲན་བུ་བྱས་པ་དེ་བླངས་པ་རེད། ཡིན་ནའང་ང་ཚོས་ཨ་མི་རི་ཀའི་རྒྱུགས་ཁྱི་བྱས་པ་མེད་ལ། བོད་དོན་འཐབ་རྩོད་ཀྱི་བཀོད་བྱུས་ཨ་མི་རི་ཀས་བྱས་པའང་མ་རེད། དེ་ལྟར་ཡིན་ན་ལོ་ཤས་སྔོན་ཨ་མི་རི་ཀས་རྒྱ་ནག་ལ་འབྲེལ་བ་བྱས་ཤིང་། བོད་དོན་ལ་རོགས་རམ་བྱེད་མཚམས་བཞག་པའི་ཉིན་མོ་དེ་ནས་ང་ཚོའི་ལས་མཚམས་བཞག་དགོས་ཀྱང༌། ང་ཚོས་ལས་མཚམས་མ་བཞག་པར་སོ་སོའི་ལས་དོན་མུ་མཐུད་ནས་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད།

སྔོན་མ་ལྔ་བཅུ་ང་དགུ་ནས་བཟུང་ང་ཚོས་དམར་པོར་ངོ་རྒོལ་དང༌། ཨུ་རུ་སུར་ངོ་རྒོལ་མ་བྱས་པར། སོ་སོའི་རང་ཚུགས་བཟུང་ནས་བསྡད་པ་རེད། སོ་སོའི་བདེན་དོན་རྩོད་ནས་བསྡད་པ་རེད། དེ་ལྟ་བུའི་རྐྱེན་གྱིས་ལྔ་བཅུ་ང་དགུ་དང་དྲུག་ཅུའི་ལོ་སྟོད་ལ་ཨུ་རུ་སུས་བོད་དོན་ལ་བལྟ་སྟངས་དེ་དང༌། དེང་སང་ཨུ་རུ་སུས་བོད་དོན་ལ་བལྟ་སྟངས་གཉིས་ལ་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཡོད། ཨུ་རུ་སུས་བོད་དོན་འདི་མི་རིགས་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་སྐོར་གྱི་འཐབ་རྩོད་ཡིན་པ་གསལ་པོ་བཤད་ཡོང་དུས་ད་ཆ་རྒྱབ་སྐྱོར་གྱི་རྣམ་འགྱུར་ཐོན་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ད་ཡག་པོ་འདུག

ཡང་ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་འཐབ་རྩོད་འདིའི་ཐོག་ལ་གོ་མིང་ཏང་གི་ཕྱོགས་ནས་རོགས་རམ་བྱེད་འདོད་ཡོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་ཞིག་བསྟན་ཡོང་གི་ཡོད་ལ། རྣམ་འགྱུར་དེ་རོགས་རམ་གྱི་རྣམ་པ་ཡིན་ན་ཡང༌། རྩ་བའི་ངོ་བོའི་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་དེ་བོད་རྒྱ་ཁོངས་ཡིན་པའི་རྣམ་འགྱུར་གྱི་ཐོག་ནས་ང་ཚོར་ལག་པ་བཏང་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་ང་ཚོའི་རྩ་དོན་དང་མི་མཐུན་པར་བརྟེན་རོགས་རམ་དེ་ང་ཚོས་ལེན་གྱི་མེད། དེ་ནི་ང་ཚོས་གོ་མིང་ཏང་ལ་དགའ་མི་དགའི་རྣམ་འགྱུར་དང༌། ང་ཚོ་ཐེ་ཝན་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་མི་དེ་དག་ལ་དགའ་མ་དགའི་རྣམ་འགྱུར་གང་ཡང་མིན། ཐེ་ཝན་ནས་བོད་རྒྱ་ཁོངས་རེད་ཅེས་སྐད་ཆ་གཅིག་གྱུར་བཤད་པ་དེ་ང་ཚོས་དང་ལེན་བྱེད་ཐབས་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་རེད། གོ་མིང་ཏང་གིས་ང་ཚོར་རོགས་བྱེད་པ་དེ་སྐམ་ས་ཆེན་པོ་བཅིངས་བཀྲོལ་གཏོང་རྒྱུའི་དོན་དག་དང༌། སྐམ་ས་ཆེན་པོར་ད་ལྟ་དམར་པོས་དབང་སྒྱུར་བྱེད་པ་དེར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཆེད་ང་ཚོར་ལག་པ་བརྐྱངས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དེ་ངོས་ལེན་བྱས་ན། ང་ཚོའི་རྩ་བའི་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་དེ་ཡང་འགྱུར་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་གྱི་ཆ་ནས་ང་ཚོས་ཡིད་གཟབ་བྱེད་དགོས་དོན་དེ་ལྟར་རེད།

དེང་སང་པེ་ཅིང་དང་འབྲེལ་བ་ཡོང་གི་ཡོད་སྟབས། མགྱོགས་པོ་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་ལོག་གི་རེད་ཅེས་གསར་འགོད་པས་དེ་ལྟར་འདྲི་གི་འདུག་ཀྱང་། ད་ལྟ་ང་ཚོ་ལོག་མ་ལོག་གི་དུས་ཚོད་ལ་རྩ་བ་ནས་སླེབས་མེད། ཇི་སྲིད་བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་རྣམས་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་ཡིད་ཚིམས་པ་ཞིག་དང༌། འདོད་པ་ཁེངས་པ་ཞིག་གི་གནས་ཚུལ་མ་བྱུང་བར་དུ་ང་ཚོ་རང་གི་ལུང་པར་ལོག་འདོད་ཡོད་ཀྱང༌། ལོག་ནས་ཕན་ཐོགས་གང་ཡང་མེད། དེ་ལས་མིའི་ལུང་པར་ད་མུས་བཞིན་བསྡད་ནས་བོད་ཀྱི་བདེན་པའི་གནས་ཚུལ་སྐད་འབོད་དང༌། མི་ལ་གསལ་བཤད་འདྲ་བྱས་ན་བོད་མི་མང་ལ་ཞབས་འདེགས་འགྲུབ་ཆེ་བ་ཞིག་དང༌། ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་མཐོང་ཆོས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་འདི་རེད།

ད་རེས་གྷི་རི་སི་རྒྱལ་སྲས་དང་སྐད་ཆ་བྱུང༌། ཁོང་སྔོན་མ་ནས་ངོས་ཀྱི་ངོ་ཤེས་རེད། ཁོང་གིས་ང་ལོག་རྒྱུའི་བསམ་བློ་བཏང་གི་ཡང་མ་རེད། ལོག་རྒྱུའི་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་མི་འདུག ཡག་པོ་རྩ་བ་ནས་མི་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་འདུག དེ་རྣམས་དེང་སང་བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་དང༌། རྒྱ་མིས་རྣམ་འགྱུར་གང་འདྲ་ཞིག་བསྟན་གྱི་ཡོད་པ། དེ་གཞི་ལ་བཞག་ནས་ང་ཚོར་བསམ་ཚུལ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ་དང༌། ཐབས་ཤེས་གང་འདྲ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་བཅས་མདོར་བསྡུས་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན།

ཐ༽ འཐབ་རྩོད་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ་དང་། རྒྱང་རིང་གི་འཆར་གཞི།

དེ་ནས་རྒྱ་གར་ནང་ལ་ལོ་ཉི་ཤུ་འདིའི་རིང་གི་ལས་དོན་ལ་ཕྱི་མིག་བལྟས་ན། ང་ཚོས་ལས་ཀ་གང་འཚམ་ཡག་པོ་བྱས་ཡོད། ཐོག་མར་ང་ཚོར་བསམ་ཚུལ་མང་པོ་བྱུང༌། འགའ་ཤས་ཀྱིས་སྲིད་དོན་རང་གི་ཐོག་ལ་ཤུགས་བརྒྱབ་ནས་རྒྱ་གར་བྱང་རྒྱུད་ས་མཚམས་ཁག་ལ་དྲག་དཔུང་དང་བཅས་བཅའ་སྡོད་ཐུབ་ཐབས་བྱེད་དགོས། རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་འཆར་གཞི་བཏིང་ན་མང་ཚོགས་སེམས་ཤུགས་ཆག་གི་རེད་ཟེར་བ་སོགས་བསམ་ཚུལ་མང་པོ་བྱུང་ན་ཡང༌། ང་ཚོས་འཐབ་རྩོད་བྱེད་ས་རྒྱ་མི་ཡིན་པ་དང༌། ལམ་སེང་དུས་ཡུན་ཐུང་ངུར་ང་ཚོའི་དམིགས་ཡུལ་འགྲུབ་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད། ལོ་ཉི་ཤུ་སུམ་ཅུ་འགོར་གྱི་ཡོད་པ་དང་། གལ་སྲིད་མི་རབས་ནས་མི་རབས་འགོར་གྱི་ཡོད་ཀྱང༌། ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་ཧྲ་ཏག་ཏག་བྱས་ཏེ་བསྡད་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། དེའི་ཐོག་ནས་ལས་དོན་སྒྲུབ་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་བསམ་ཚུལ་འདི་འཁྱེར་ནས་འབད་བརྩོན་བྱས་པ་རེད།

སྐབས་དེར་རྒྱ་གར་སྲིད་བློན་ནེ་རུ་བཞུགས་ཡོད་ལ། རྒྱ་གར་གྱི་སྲིད་བློན་ནེ་རུས་བོད་དོན་ཐོག་ཐུགས་ཁུར་ཆེན་པོ་བཞེས་ཏེ་བོད་པའི་རྣམ་པ་མ་ཡལ་བར་བསྡད་ཐུབ་པའི་ཆེད་དུ་གཞིས་ཆགས་དང་གཅིག བོད་ཕྲུག་ཚོར་སློབ་སྦྱོང་དམིགས་བསལ་བྱེད་ས་ཡོད་པའི་སློབ་གྲྭ་དང་གཉིས། འདི་དག་གི་ཐོག་ཏུ་ང་ཚོས་འཆར་གཞི་བཏིང་བ་དང་། འཆར་གཞི་ཇི་ལྟར་བཏིང་བ་བཞིན་འདས་པའི་ལོ་ཉི་ཤུ་ཐམ་པའི་རིང་ལ་ང་ཚོ་སྲ་ཐག་ཐག་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད་པ་རེད། རྒྱ་མིས་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་ཡོད་པའི་བོད་པ་ཚོ་བོད་ལ་ལོག་དགོས་པའི་རྣམ་འགྱུར་བསྟན་གྱི་ཡོད་པ་དེར་ང་ཚོ་གད་མོ་ཤོར་གྱི་འདུག

གཞི་ནས་བསམ་བློ་ཞིག་ཐོངས་དང༌། ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་ལོ་ཉི་ཤུ་ཐམ་པ་བསྡད་པ་འདིའི་རིང་ལ་ལྟོ་གོས་ཀྱི་ཕྱོགས་ནས་བསམ་བློ་བཏང་ན་རང་གི་ལུས་པར་ཡོད་མཁན་གྱི་མི་ལས་ང་ཚོ་དྲག་པ་ཡོད། འདིའི་ཐོག་ལ་ང་ཚོ་རང་དབང་ཡོད་པ་མ་ཟད། དངངས་སྐྲག་བྱེད་དགོས་དོན་མེད། སྤྱིར་བཏང་མི་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་མིའི་ཐོབ་ཐང་ལ་ལོངས་སྤྱོད་རྒྱུ་ཡོད། རང་ཉིད་བོད་རིགས་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་རང་གི་མི་རིགས་ཀྱི་ཞབས་འདེགས་གང་འདྲ་ཞིག་བསྒྲུབས་འདུག་གམ། སོ་སོའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང༌། མི་རིགས་ཀྱི་བཟང་པོའི་གོམས་གཤིས་ཁག་སྲུང་སྐྱོབ། གཞན་དག་ཕར་བཞག་ནས་མདོར་ན་གཞས་དང་རྣམ་ཐར་ཞིག་ཡིན་ཀྱང་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་གཤིས་ཀ་དང༌། རྣམ་འགྱུར་མ་བརླག་པར་འཛིན་སྐྱོང་བྱས་ཡོད།

བོད་ནང་ལ་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གིས་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་དོན་དག་ལ་རང་སྲོག་བློས་བཏང་གིས་འཐབ་རྩོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང༌། ཁོང་ཚོར་རང་དབང་མེད་སྟབས་བོད་པའི་མི་རིགས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཤུགས་ཆེ་ཙམ་བསྟན་ན་ལམ་སེང་རྒྱ་མིས་མི་རིགས་གུ་དོག་རིང་ལུགས་ཞེས་སོགས་མིང་སྣ་ཚོགས་བཏགས་ནས་མེད་པ་བཟོ་རྒྱུའི་བསམ་བློ་གཏོང་གི་འདུག བོད་ཀྱི་ནང་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་གོམས་གཤིས་ཀྱི་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་རྒྱུའི་ལས་ཀ་བྱས་ན་ཁྲིམས་འགལ་ལ་བརྩི་གི་ཡོད་པ་རེད།

ད་རེས་གྷི་རི་སི་རྒྱལ་སྲས་དང་སྐད་ཆ་བྱུང༌། ཁོང་བོད་ནང་ལ་ལྟ་སྐོར་དུ་བསྐྱོད་སྐབས་བོད་པའི་གཞས་དང་ཞབས་བྲོ་དེ་ལྟར་བལྟ་དགོས་ཡོད་ཅེས་བཤད་པར། སྣེ་ཤན་དེས་བོད་པའི་གཞས་དང་ཞབས་བྲོ་ཡག་པོ་ནི་མེད། སྐྱུག་བྲོ་པོ་དེ་ལྟར་བལྟས་ནས་གང་ཡོང་ཟེར་གྱི་འདུག མཐོང་རྒྱུ་གང་ཡང་མི་འདུག སུད་སིའི་ནང་བོད་མི་ཉུང་ཤས་ལས་མེད་ཀྱང་ཁོང་ཚོས་བོད་པའི་གཞས་དང་ཞབས་བྲོ། བོད་པའི་ལྷ་མོ་བཅས་འཁྲབ་སྟོན་བྱེད་པའི་སྐབས་ཆས་གོས་གྱོན་སྟངས་དང་། གདོང་གི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྟངས་ཚང་མ་དངོས་གནས་བོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་མ་ཡལ་བ་ཤུགས་ཆེ་བ་འདུག་ཅེས་ཁོང་གིས་བརྗོད་བྱུང༌། འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་རེད། ཧའོ་གོ་ཕིང་གིས་གྲངས་ཉཱུང་མི་རིགས་ཚོར་དམིགས་བསལ་གྱི་གོམས་གཤིས་དང་། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཡོད་པ་རྣམས་ང་ཚོས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་བཤད་འདུག་ཀྱང༌། དེ་ནི་སྐད་ཆ་སྟོང་པ་རེད། ལག་ལེན་ཐོག་ཁ་ཐབས་གང་འདྲ་ཞིག་འདུག་གམ།

དེ་བཞིན་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྒང་གི་སྤྱིར་བཏང་གི་ཤེས་ཡོན་ཐོག་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཡང༌། ང་ཚོ་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་སྐོར་འདིའི་ནང་ནས་ག་ཚོད་ཉུང་ན་ཡང་ཕྲུ་གུ་ཉིས་བརྒྱ་སྐོར་ཞིག་ཚད་ལྡན་མཐོ་རིམ་ཆེས་མཐོའི་སློབ་ཚན་གྱི་རིམ་པ་ལ་སླེབས་ཡོད། རྒྱ་ནག་ནང་ལ་རྒྱ་མི་ཁོ་རང་ཚོ་ཡང་འཛམ་བུ་གླིང་གི་སྤྱིར་བཏང་ཤེས་ཡོན་ཐོག་ལ་འཐུས་ཤོར་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ནས་འཛམ་གླིང་གི་ཤེས་ཡོན་སྤྱི་འགྲེ་སྤྱི་མཚུངས་ཀྱི་གདན་གྲལ་ནང་ལ་མ་ཚུད་པར་བསྡད་ཡོད་ན། བོད་པར་སློབ་སྦྱོང་ཚད་ལོངས་སྤྲོད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་རེད།

ལོ་ཉི་ཤུ་ཐམ་པའི་རིང་ལ་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཚོའི་གནས་སྟངས་དང༌། བོད་ནང་ལ་རྒྱ་མིས་འགོ་འཁྲིད་པའི་འོག་ལ་བོད་མི་ཚོའི་གནས་སྟངས་བསྡུར་ན། བོད་མི་རིགས་ལ་ང་ཚོས་བྱས་རྗེས་མང་བ་བཞག་ཡོད། དེ་ང་ཚོ་སྤོབས་པ་སྐྱེས་རྒྱུ་ཞིག་རེད། ལོ་ཉི་ཤུ་ཐམ་པའི་གོང་ལ་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་དུ་ཕྱིན་པ་འདི་དག་ལོག་སྤྱོད་པ་ཉུང་ཤས་ཤིག་རེད། ཁོང་ཚོར་ལོག་སྤྱོད་པའི་མིང་བཏགས་ཏེ་མིང་དེ་གའི་འོག་ནས་སྡུག་གྱོང་བཏང་བཞག་ན་གང་མཚམ་ཞིག་ནས་སྡུག་ཐག་ཆོད་དེ་རང་ཤིར་འགྲོ་གི་རེད་བསམ་པའི་བསམ་ཚུལ་འདི་རྒྱ་མིས་བཅངས་ཡོད་ཀྱང༌། ད་ཆ་དེ་བཅངས་ཐུབ་ཀྱི་མེད།

དེ་བཞིན་བོད་ཀྱི་ཆོས་ལ་ཆ་བཞག་ན། ལྔ་བཅུ་ང་དགུའི་ལོར་རྒྱ་མིས་བོད་ནང་དྲག་གནོན་བྱེད་སྐབས་ལོག་སྤྱོད་པའི་བསམ་ཚུལ་དེ་ལོ་རེ་ཟུང་ཞིག་ནས་ཡལ་འགྲོ་གི་རེད་བསམ་པའི་ཚོད་དཔག་བྱས་ཡོད་ཀྱང༌། ད་ཆ་ལོ་ཉི་ཤུ་ཐམ་པ་ཕྱིན་རྗེས་ང་ཚོ་མཁྲེགས་པོ་བྱས་ནས་བསྡད་ཡོད་པ་དང༌། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཡང་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཙམ་མིན་པའི་མི་རིགས་གཞན་དག་ནང་ནས་དེར་དམིགས་བསལ་གྱི་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་མང་པོ་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་ཆགས་ནས་བསྡད་ཡོད། དེ་དག་ནི་སྤྱིའི་གནས་ཚུལ་ཙམ་རེད།

ད༽ མི་རིགས་ཀྱི་འཐབ་རྩོད་དང་། ཆོས་རིག་གི་ཞབས་འདེགས།

བྱེ་བྲག་ང་ཚོ་བོད་དོན་གྱི་འཐབ་རྩོད་འདི་རྩ་བ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་འཐབ་རྩོད་ཡིན་པ་ལས། ཆོས་གཅིག་པུའི་སྐད་ཆ་མིན། འོན་ཀྱང་སོ་སོའི་ལུང་པའི་ནང་ལ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་འདི་དངོས་གནས་གཞན་དང་མི་འདྲ་བའི་ཆ་ཚང་ཞིང༌། སྤུས་དག་པོ་ཞིག་ཡོད་སྟབས། དེ་ང་ཚོས་སྲུང་སྐྱོབ་མུ་མཐུད་ནས་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ང་ཚོའི་ལས་འགན་གཙོ་བོ་ཞིག་རེད། རྒྱ་གར་ནང་ལ་བོད་མི་འདུས་སྡོད་གཞིས་ཆགས་ཁག་གི་ནང་ལ་རིས་སུ་མ་ཆད་པའི་ཆོས་སྒར་མང་པོ་ཡོད་པ་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཤེས་གསལ་རེད།

ང་ཚོའི་ཐོག་མའི་བསམ་ཚུལ་ལྟར་ན། སྔོན་ལ་གཞིས་ཆགས་སྲ་ཐག་ཐག་ཅིག་བཟོས་རྗེས་རིམ་པས་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ནུས་པ་འདང་མཚམས་དགོན་པ་གྲྭ་ཚང་རྒྱག་ཆོག་གི་རེད་བསམ་པ་བྱུང་ཡང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་དོན་ལ་སྨན་པ་ཞིག་དང་། ཞབས་འདེགས་འགྲུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་འགྲིགས་པ་རེད། རྩ་བ་ཆོས་སྒར་ཁག་ཡག་ཐག་ཆོད་ཚུགས་ཡོད། དེ་སྔ་ཡིན་ན་ཁུ་ནུ་དང་། སྤི་ཏི། ལ་དྭགས། རྒྱ་གར་བྱང་བརྒྱུད་ས་ཁུལ་གྱི་ནང་པ་ཡིན་པ། བོད་ཀྱི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཉམས་ལེན་བྱེད་མཁན། དེ་དག་བོད་ནང་ལ་ཕྱིན་ནས་སློབ་གཉེར་རྒྱག་གི་ཡོད། ད་ཆ་བོད་ནང་འགྲོ་ཡུལ་མེད་སྟབས་ང་ཚོ་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བའི་ཆོས་སྒར་ཁག་ནང་ལ་ཚུར་ཡོང་ནས་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་མཁན་བརྒྱ་ཕྲག་བརྒལ་བ་ཡོད་པ་རེད། འདི་དག་གི་ཐོག་ནས་ང་ཚོས་བོད་མི་རིགས་ཀྱིས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱས་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད། རྒྱ་གར་བྱང་བརྒྱུད་ཀྱི་ས་ཁུལ་ལ་ཡོད་པའི་ནང་པ་གཅིག་གྱུར་རྣམས་ལའང་ང་ཚོས་གང་ཐུབ་ཞབས་འདེགས་སྒྲུབ་རྒྱུ་དང༌། ཕན་ཐོགས་བྱེད་པའི་བབས་འོས་ཡོད་པ་ལྟར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

ཤེས་རིག་ཐོག་ལ་མཚོན་ན་ཡང༌། དཔེར་ན། ལ་དྭགས་ཁུལ་གྱིས་མཚོན་པས་ས་ཁུལ་ཁག་ཁ་ཤས་ལ་ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་དགེ་རྒན་གཏོང་རྒྱུ་དང༌། བོད་པའི་སློབ་དེབ་གཏོང་རྒྱུ་སོགས་ཀྱི་རོགས་ཕན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ལུང་པ་དེ་དག་སྲིད་དོན་གྱི་ས་མཚམས་དབྱེ་བ་གཅོད་སྟངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་རྒྱ་གར་གྱི་ཁོངས་སུ་ཆོད་ཡོད། འོན་ཀྱང་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་གཅིག་གྱུར་ཡིན་སྟབས་ང་ཚོས་ཞབས་འདེགས་སྒྲུབ་རྒྱུ་འོས་འགན་རེད། ང་ཚོས་ཁོང་ཚོའི་ནང་སྲིད་ལ་ཐེ་བྱུས་བྱས་པ་གང་ཡང་མིན། ཡིན་ནའང་ཕན་ཐོགས་ཡོད་ན་ང་ཚོས་བྱེད་རྒྱུ་བབས་འོས་རེད། ང་ཚོས་དགའ་ཞིང་སྤྲོ་ཞིང་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་རེད།

རྒྱ་གར་ནང་དགོན་པ་ཁག་ཆགས་པ་འདི་དག་སྐོར་དགོན་པ་སོ་སོའི་ནང་ན་སྐབས་གང་འཁེལ་གྱི་བླ་མ་སོ་སོ་དང༌། གྲྭ་པ་སོ་སོས་སོ་སོའི་ངོ་གདོང་གི་གནས་ཚུལ་གཅིག་པུ་ལས་མ་གཟིགས་པ་མིན་པར་རྒྱ་གར་སྤྱི་ཡོངས་ནང་ནས་ཆོས་བརྒྱུད་འདྲ་མིན་གང་འདྲ་ཡོད་པ་དང༌། ཆོས་བརྒྱུད་རང་རང་སོ་སོའི་ནང་གསེས་ཀྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱག་བཞེས་མི་འདྲ་བ་གང་འདྲ་ཡོད་པ། འདི་དག་ཆ་ཚང་མཐོང་བའི་ཐོག་ནས་འཛིན་སྐྱོང་གནད་ལ་འཁེལ་བ་ཞིག་བྱེད་དགོས་ཀྱི་འདུག

བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་དགོན་པ་གྲྭ་ཚང་ཆ་ཚང་ང་ཚོས་རྒྱ་གར་ནང་ལ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་ཐུབ་ཐབས་མེད་ལ། དེ་ལྟར་བྱ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་རེད། བོད་ནང་ལ་ཡོད་པའི་ངའི་བླ་མའི་ཕྱག་བཞེས་འདི་ཡིན་ཞེས་པ་དེ་གཅིག་པུ་མིན་པར་བོད་སྤྱི་ཡོངས་ནང་ཆོས་བརྒྱུད་ཁག་གི་ཕྱག་བཞེས་གཙོ་ཆེ་བ་གང་དང་གང་ཡོད་པ་འདི་དག་ཕྱོགས་བགོས་ལྟ་བུ་བྱས་ཏེ་འཛིན་སྐྱོང་ཉམས་ལེན་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་ཡག་པོ་ཞིག་མི་ཡོང་ངམ་སྙམ་པ་ང་ཚོའི་བསམ་ཚུལ་འདི་རེད། དེ་ལྟ་བུའི་ཐོག་ནས་ང་ཚོས་གུང་བསྒྲིགས་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

ན༽ འདབ་གཤོག་ཟུང་ལྡན་དང་། གཞིས་ཆགས་སྲ་བརྟན།

དེ་ནས་ཤེས་རིག་གི་ཐོག་ལ་དེང་སང་བོད་པའི་ཕྲུ་གུ་སྟོང་ཕྲག་བཅོ་ལྔ་ནས་ཉི་ཤུ་ཙམ་ཞིག་རྒྱ་གར་ནང་ལ་གཞི་རིམ་གྱི་སློབ་སྦྱོང་བྱས་ནས་རིམ་པས་ཐོན་ཡོང་གི་ཡོད། འདི་དག་ལ་སོ་སོའི་སྐད་ཡིག་དང༌། གོམས་གཤིས། རྒྱལ་རབས་ཆོས་འབྱུང་ཆ་ཚང་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་བཞིན་པའི་ཁར། དེང་དུས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་སྤྲད་དེ་འདབ་གཤོག་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ཐོག་ནས་འགྲོ་གི་ཡོད།

ད་ཆ་ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་སླེབས་ནས་ལོ་ཉི་ཤུ་ཕྱིན་པ་རེད། ཇི་སྲིད་ནམ་གནས་བར་དུ་བོད་པའི་ཕྲུ་གུའི་ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་འགན་ལེན་བྱ་རྒྱུ་རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་ཡང་མཛད་དཀའ་ཡོང་རྒྱུར་བརྟེན་རིམ་པས་སོ་སོའི་ཕྲུ་གུར་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་རྒྱུའི་ལས་འགན་དེ་ང་རང་ཚོ་བོད་པ་རང་གིས་མང་ཙམ་ལེན་ཐུབ་ན་སྙམ་པའི་བསམ་ཚུལ་བྱུང༌། སྔ་ལོ་རྒྱ་གར་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་དང་བཀའ་མོལ་འགོ་བཙུགས་ཀྱིས་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་རྩ་དོན་གྱི་ཐོག་ལ་དགོངས་པ་མཉམ་པ་ལྟ་བུ་ཡིན། སྔོན་ལ་ང་ཚོའི་གཏན་འཇགས་སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་འཛིན་སྐྱོང་དེ་ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རང་གིས་འགན་འཁྱེར་བའི་ཐོག དེར་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་རོགས་རམ་ཞིག་གནང་རྒྱུ་བྱས་ན་ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་ཐོག་ལ་ཚགས་ཚུད་པ་དང༌། འཛིན་སྐྱོང་གི་ཐོག་ལ་སྟབས་བདེ་བ་མི་ཡོང་ངམ་བསམ་པ་འདུག ཤེས་རིག་གི་ཐོག་ལ་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།

དེ་ནས་གཞིས་ཆགས་ཁག་འདི་དག་ནི་གཞིས་ཆགས་སོ་སོ་རང་ཁ་རང་གསོ་ཐུབ་པའི་ཐོག་ལ་བོད་པའི་རྣམ་པ་མ་ཡལ་བ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་ང་ཚོའི་རྩ་བའི་བསམ་ཚུལ་འདི་རེད་ལ། ད་ལྟ་ཕན་ལ་རྒྱ་གར་ནང་གི་གཞིས་ཆགས་ཕལ་མོ་ཆེར་ང་ཚོའི་ཐོག་མའི་བསམ་ཚུལ་ཡོད་པ་དེ་གའི་ཐོག་ལ་ཕྱིན་པ་རེད། གཞིས་ཆགས་ཁག་ནང་ཡོད་པའི་བོད་པ་ཚོའི་རྣམ་འགྱུར་དང༌། རང་བཞིན་གྱི་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་བོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་ཤུགས་ཆེ་བ་གནས་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་བྱུང་འདུག ད་དུང་བོད་མི་སྟོང་ཕྲག་བདུན་བརྒྱད་ཅིག་གཞིས་ཆགས་བྱེད་རྒྱུར་བསྡད་ཡོད་ལ། ཁྱེད་རང་ཚོ་མང་ཆེ་བ་རྒྱ་གར་ནང་འགྲོ་མྱོང་ཡོད་སྟབས། ཁྱེད་རང་ཚོས་མཐོང་གསལ་རེད།

པ༽ བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་དང་། འཛོམས་པ་རྣམ་གསུམ།

དེ་ནས་རྒྱ་གར་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་ས་ཁུལ་ཁག་ཏུ་ཡོད་པའི་བོད་མི་སྤྱི་ཡོངས་ལ་ལྟ་རྟོག་བྱེད་མཁན་སྒྲིག་འཛུགས་དེ་དྷ་རམ་ས་ལར་ཡོད་པའི་ལས་ཁུངས་ཁག་འདི་དག་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་མང་གཙོའི་རྣམ་པ་ཐོན་ཐུབ་པ་དང་། མི་མང་གི་བསམ་ཚུལ་གསལ་པོ་ཚུར་འདོན་ཐུབ་པ། དུས་དང་མཐུན་པའི་མང་གཙོ་ཡག་པོ་ཞིག་ཆགས་ཐུབ་པའི་རྩ་བར་ང་ཚོས་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ཀྱི་སྒྲིག་འཛུགས་བཙུགས་པ་རེད། འོན་ཀྱང་འདོད་པ་ཁེངས་པའི་ལས་ཀ་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་མིན་དང༌། ཚགས་ཚུད་ཡོང་མིན་ནི་མི་ལ་རག་ལས་ཤིང་། མི་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ལྷག་བསམ་དང༌། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ཉམས་མྱོང༌། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ཤེས་ཡོན་བཅས་ཚང་དགོས་ཀྱི་འདུག དེ་ལྟར་འཛོམས་པ་རྣམ་གསུམ་འདོད་པ་ཁེངས་པ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུ་དཀའ་ཡང་། བཙན་བྱོལ་བ་གཞན་དག་གི་གནས་སྟངས་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ་དང་། ང་རང་ཚོའི་གནས་སྟངས་སྐྱོ་པོ་འདི་ལ་གཞིགས་པའི་བསམ་བློ་བཏང་ན་ཡག་ཐག་ཆོད་ཆགས་ཡོད།

ང་ཚོའི་བཙན་བྱོལ་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་དྷ་རམ་ས་ལར་ཡོད་ཅིང་། འགན་འཁྱེར་མཁན་ཞིག་ཡོད་ན་དེ་ལ་ལེགས་འདུག་ཉེས་འདུག་ཅེས་ཤོད་པ་དེ་ལུགས་སྲོལ་རེད། རྒྱ་ནག་ནང་དང༌། ཨ་རི་སོགས་འཛམ་གླིང་གི་ཡུལ་ལུང་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་ཆ་བཞག་ཀྱང༌། འགན་འཁྱེར་མཁན་དེར་ལེགས་འདུག་ཉེས་འདུག་ཅེས་ཤོད་པ་འདི་སྤྱིའི་ཆོས་ཉིད་རེད། ལྷག་དོན་ང་ཚོ་བོད་མི་རྣམས་མིའི་ལུང་པའི་ནང་གནས་ཡོད་སྟབས་ལས་ཀ་འགུལ་ཙམ་བྱེད་དགོས་བྱུང་ཀྱང་མི་ལ་བསྟུན་ནས་བྱེད་དགོས་པ་ལས་རང་འདོད་ལྟར་བྱེད་བདེ་མེད་པ་དང༌། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་འགལ་རྐྱེན་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པའི་ཆ་ནས་ལམ་སེང་འགྲུབ་ཐུབ་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད།

ང་རང་ཚོའི་ནུས་པའི་ཆ་ནས་ཀྱང་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་རེད། ཇི་མ་ཇི་བཞིན་འདོད་པ་ཁེངས་པ་ཡོང་གི་མི་འདུག་ཀྱང་གཞི་རྩའི་ཆ་ནས་ད་ལྟ་གནས་སྐབས་ལ་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་ངས་འགན་འཁྱེར་ནས་བསྡད་ཡོད། འོན་ཀྱང་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་དེ་ང་ལ་བདག་པ་ཞིག་མིན། ངོས་རང་མ་ཤི་བར་དུ་ངས་བོད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་འགན་འཁྱེར་རྒྱུ་ཞིག་ཡོང་ཐབས་མེད་ལ། ཡོང་དགོས་དོན་ཡང་མེད།

དཔེར་ན། བོད་རང་བཙན་གྱི་འགྱུར་བ་བྱུང་སོང་ན། རང་བཙན་བྱུང་བའི་ཉིན་མོ་དེ་ནས་ངས་བོད་ལ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལས་ཀ་མུ་མཐུད་ནས་བྱས་བསམ་པ་རྩ་བ་ནས་མེད། ངས་སོ་སོའི་མིག་དཔེ་བལྟ་ས་དེ་གྷན་དྷི་ལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། མཧཱ་གྷན་དྷིས་རྒྱ་གར་རང་བཙན་མ་བྱུང་བར་དུ་སྲིད་དོན་གྱི་འཐབ་རྩོད་གནང་བ་རེད། རྒྱ་གར་རང་བཙན་བྱུང་བ་དང་གཞུང་གི་འགན་འཁྱེར་ནས་མ་བཞུགས་པར་ཕྱི་ལོགས་སུ་བཞུགས་པ་རེད། ངའི་བསམ་ཚུལ་དེ་རེད། དེ་མིན་ང་ཚོ་མིའི་ལུང་པར་བསྡད་པའི་རིང་ལ་ཡང་མཐའ་གཅིག་ཏུ་ང་མ་ཤི་བར་དུ་ངས་འགན་འཁྱེར་ནས་སྡོད་དགོས་པའི་ངེས་པ་གང་ཡང་མེད།

ཕ༽ བོད་གཞུང་ལ་ཡིད་ཆེས་དང་། དཀྲོག་གཏམ་ལ་ཡིད་གཟབ།

བོད་གཞུང་དེ་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་གཞུང་རྩ་བ་ནས་མིན་ལ། བོད་གཞུང་༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེར་བདག་པ་གང་ཡང་མ་རེད། ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་སུ་ང་ལ་འཇོན་ཐང་དང་ནུས་པ་མེད་ཀྱང༌། ༸རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་མིང་ཞིག་ཡོད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་པ་ཚོས་སྤྱིར་བཏང་རེ་བ་དང༌། དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ནས་ངས་འགན་ཁྱེར་ནས་བསྡད་ཡོད། སྒྲིག་འཛུགས་ནང་ལ་ལས་ཀའི་འགན་མཁྱེར་མཁན་འདི་དག་ལ་སྐྱོན་དང་ནོར་འཁྲུལ་མེད་པ་ཡོང་གི་མ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་ཆེ་ས་དང༌། བརྒྱ་ཆ་བསྐོར་ན་བརྒྱ་ཆ་མང་བ་དེ་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གི་ཐོག་ནས་ཞབས་ཕྱི་ཞུ་གི་ཡོད། དེ་ངས་ཁྱེད་ཚོར་མགོ་སྐོར་བཏང་བ་ཡང་མིན། ངས་ཁས་ལེན་གཙང་མ་བྱས་ཆོག་གི་རེད། ང་རང་ཚོའི་སྤྱིའི་ལས་འགན་འཁྱེར་མཁན་གྱི་སྒྲིག་འཛུགས་དེ་ལ་གང་འདྲ་ཡིན་ནམ་སྙམ་པའི་དོགས་པ་དང་ཡིད་ཆེས་ཆུང་དྲགས་པ་ལྟ་བུ་བྱས་ན་ཡག་པོ་མེད།

གལ་སྲིད་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཡིད་ཆེས་བརླག་གི་འདུག་ཀྱང༌། ང་ཚོར་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་མ་བྱུང་ཐབས་མེད་རེད། སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ད་ལྟ་ཡོད་པ་འདིས་འགྲིགས་ཀྱི་མི་འདུག་ན་དེ་མིན་པའི་ཐབས་ཤེས་འདི་འདྲ་བྱེད་དགོས། གཉེན་པོ་འདི་འདྲ་ཞིག་བསྟེན་དགོས། དམིགས་སྒོ་འདི་འདྲ་ཞིག་འདུག་ཅེས་གྲ་སྒྲིག་ཆ་ཚང་བྱས་ནས་བསམ་འཆར་འདོན་དགོས། དཔེར་ན། རྒྱ་གར་ལྟ་བུའི་གྲོས་ཚོགས་ནང་གཞུང་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་མཁན་གྱིས་མ་འགྲིགས་པའི་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། སྐྱོན་བརྗོད་བྱས་ཏེ་གཞུང་འཛིན་ཚོགས་པ་དེ་ཕམ་ཉེས་ཤོར་ན། དེའི་ཚབ་ལ་ངོ་རྒོལ་ཤོག་ཁག་ཅིག་ལངས་ཆོག་ཏུ་བསྡད་ཡོད། ང་ཚོར་དེ་ལྟ་བུའི་དམིགས་སྒོ་གང་ཡང་མེད་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་གཅིག་པུ་འདིར་འགྲིགས་ཀྱི་མི་འདུག་ཅེས་བཤད་ན་དགོས་པ་གང་ཡང་མི་འདུག

ད་ལྟ་ང་ཚོར་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཡོད་པ་འདི་མི་མང་གི་དོན་དག་དང༌། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་བཙུགས་པ་རེད། གལ་སྲིད་རྒྱ་གར་ལ་བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་ལས་མང་ཙམ་ཞིག་གི་སྟོང་ཕྲག་ཉིས་བརྒྱ་ཐམ་པ་སླེབས་ཡོད་ཀྱང་ང་ཚོར་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་མེད་ན་ད་ཆ་ལོ་ཉི་ཤུ་ཐམ་པ་ཕྱིན་པའི་རྗེས་ལ་ཕལ་ཆེར་ཁ་འཐོར་ཚར་བ་རེད། ང་ཚོ་ལོ་ཉི་ཤུ་ཐམ་པ་ཕྱིན་རྗེས་སུའང་ད་དུང་བོད་པ་བཙན་བྱོལ་བ་ཞེས་པའི་མིང་ཡོད་པ་འདི་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་གོང་བུའི་ནུས་པ་འདིའི་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་རེད།

མིའི་སྤྱི་ཚོགས་གང་དུ་ཡིན་ནའང་མི་མང་གི་སེམས་ཤུགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་ནས་གོང་བུའི་ནུས་པ་དེ་ཐོན་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་པ་དང༌། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ནང་ལ་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད། གོང་བུའི་ནུས་པ་འདི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ད་ལྟའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདིས་ད་ལྟ་བར་དུ་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་རེད་ལ། ད་དུང་ཡང་ཧུར་ཐག་བྱེད་ཀྱི་རེད། གལ་ཏེ་ངེས་མེད་ཀྱི་མ་འགྲིགས་མ་འཐུས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དངོས་དངོས་རྗེན་རྗེན་བྱས་ནས་གནས་ཚུལ་ཤོད་རྒྱུ་ཡོད་ན་བཤད་ཆོག་གི་རེད། ངོས་རང་ད་རེས་འདིར་སླེབས་ཡོད་པ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོར་མ་འགྲིགས་མ་འཐུས་པའི་གནས་ཚུལ་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ར་སྤྲོད་འཕེར་བའི་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུ་ཡོད་ན་ལ་ངོས་ལ་གསལ་པོ་བྱས་ནས་བཤད་རོགས་བྱེད།

དེ་བཞིན་རྒྱ་གར་ནང་བཀའ་ཤག་ལ་ཐད་ཀར་ཡི་གེ་བཏང་ཆོག་གི་རེད་ལ། སྤྱི་འཐུས་ཚོར་ཐད་ཀར་ཡི་གེ་བཏང་ཆོག་གི་རེད། དངོས་གནས་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་ཐོག་ནས། འདི་དང་འདི་ལྟ་བུ་བྱུང་འདུག འདི་འགྲིགས་ཀྱི་མི་འདུག སྐྱོན་འདི་འདུག་ཅེས་ཐད་ཀར་བཤད་ན་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་དགའ་བསུ་ཞུ་གི་རེད། དངོས་གནས་དྲང་གནས་མ་འགྲིགས་མ་འཐུས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཅིག་ནས་གཉིས་སུ་བགྲངས་པའི་རྒྱུ་མཚན་མང་པོ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་ཁེ་གྱོང་བལྟས་ནས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གི་ཡིད་ཆེས་བརླག་པ་དང༌། ཕན་ཐོགས་མེད་ན། ལས་ཀ་ཞོག་ཅེས་བརྗོད་ནས་བཞག་ན་ལས་སླ་པོ་རེད། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་གི་ལས་ཀ་ཞིག་ཡིན་སྟབས་མི་གསར་པ་ཞིག་སླེབས་ཡོང་གི་རེད། མི་གསར་པའི་ཐོག་ནས་ལས་ཀ་བྱས། ཐབས་ཤེས་བྱས་ན་མ་འགྲིགས་པ་ཡོང་གི་མ་རེད། ང་ཚོ་དངོས་གནས་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་མང་གཙོའི་སྒང་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད། མི་སུ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ཀྱང་ལས་ཀའི་འགན་ཁུར་བྱེད་མཁན་གྱིས་ཕོངས་པ་ལས། བྱེད་ཆོག་གི་མ་རེད་ཟེར་མཁན་སུ་ཡང་མེད། རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་དགེ་སྐྱོན་ཤོད་རྒྱུ་ཡོད་ན་མདུན་ལ་བཤད་དགོས། མདུན་ལ་བཤད་མ་ནུས་པར་དཀྲོག་གཏམ་རྒྱབ་བཤད་བྱས་ན་ཕན་ཐོགས་གང་ཡང་མེད། བདེན་པ་ཡིན་ན་མདུན་ལ་ཤོད་དང༌། གང་ཞིག་འགྲིག་གི་མི་འདུག ངས་ནོར་བ་ཡིན་ན་དགོངས་དག་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་རེད། ང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ན་བཟའ་གྱོན་མཁན་ཧམ་རྫུན་ཤོད་རྒྱུར་དགའ་པོ་མེད།

དེ་བཞིན་ང་ཚོའི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་རྣམས་ནས་ཀྱང་ངས་ནོར་འདུག་ཅེས་དགོངས་པ་ཞུ་གི་རེད་ལ། ནོར་མེད་ཅེས་སུས་ཧམ་པ་ཤོད་ཀྱི་རེད་དམ། ཧམ་པ་བཤད་ནས་ལ་དག་ཐབས་ག་ལ་ཡོད། ང་ཚོ་རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་ལ་བསྡད་ཡོད། ང་ཚོས་དྲང་བདེན་གྱི་འཐབ་རྩོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དྲང་བདེན་གྱི་འཐབ་རྩོད་བྱེད་མཁན་གྱི་མི་ཞིག་གིས་ངོ་ལྐོག་ཇི་ལྟར་བྱས་ནས་བྱེད་དགོས། ནོར་འཁྲུལ་འདུག་ན་མདུན་ལ་བཤད་རེས་བྱེད་པ་དང་། ཡིན་མིན་གྱི་ཁུངས་སྐྱེལ་བྱེད་ཆོག་ལ། ཡིན་མིན་གྱི་རྣམ་དབྱེ་ཆོད་ཐུབ་ཀྱི་རེད། མདུན་ལ་མ་བཤད་པར་རྒྱབ་ཏུ་གང་བྱུང་ཤོད་རྒྱུ་དེར་སྙིང་པོ་གཏན་ནས་མི་འདུག

སོ་སོ་ཡང་མ་སྐྱིད་པ། མི་གཞན་དག་ཀྱང་བག་མ་ཕེབས་པ་ཆགས་པ། སྤྱིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ནུས་པ་ལའང་གནོད་ན་ཡག་པོ་མི་འདུག སྐད་ཆ་ཞིག་གོ་བ་ཙམ་ལ་ཆ་མ་བཞག་པར་སོ་སོས་དགེ་སྐྱོན་བརྟག་དཔྱད་བྱེད་དགོས། བརྟག་དཔྱད་བྱས་ནས་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ག་དུས་ཡིན་ནའང་དེ་བཤད་རོགས། དེར་ང་ཚོས་དགའ་བསུ་ཞུ་གི་རེད། ང་ཚོས་དགའ་ཞིང་སྤྲོ་བཞིན་དུ་ནོར་བཅོས་བྱས་ཆོག་གི་རེད། དགའ་བཞིན་སྤྲོ་བཞིན་དུ་ང་ཚོས་བསྒྱུར་བཅོས་བཏང་ཆོག་གི་རེད།

མཐའ་ན་མི་གཅིག་གི་ས་ནས་དངོས་གནས་མི་འགྲིགས་པ་ཞིག་འདུག་ན་དགའ་པོ་བྱས་ནས་དགོངས་པ་ཞུས་ཆོག་པ་དང་། གནས་དབྱུང་ཡང་བཏང་ཆོག་གི་རེད། ང་རང་ཚོའི་སྤྱི་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་ཡིས་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོད། དེ་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་བར་མི་མང་གི་རྒྱབ་སྐྱོར་དགོས་ཀྱི་རེད། མི་མང་གི་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོང་བ་ལ་དེར་ཡིད་ཆེས་དགོས་ཀྱི་རེད། ཡིད་ཆེས་ཡོང་བ་ལ་དཀྲོག་གཏམ་ལ་ལམ་སེང་བདེན་འཛིན་མིན་པར་རྒྱུ་མ་ཕུ་འདེད་ཀྱིས་བརྩད་གཅོད་ཡག་པོ་བྱས། ར་འཕྲོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པ་ཞིག་འདུག་ན་བཤད་ས་དེར་བཤད། སུ་ཛ་ལན་ཌིར་ཆ་བཞག་ན་དོན་གཅོད་བཙུགས་ཡོད་པས་དོན་གཅོད་ཀྱི་ཐོག་ལ་ཐད་ཀར་འདིར་གསལ་བཤད་བྱས་ཏེ་འདི་གང་འདྲ་རེད་དམ། འདི་ཅི་འདྲ་རེད་ཅེས་ཁྱེད་རང་ཚོས་གསལ་པོ་བྱས་ནས་དྲིས་ན་ཡག་པོ་ཡོང་གི་རེད།

བ༽ རྩ་བའི་དམ་བཅའ་དང་། ཆོལ་གསུམ་གཅིག་སྒྲིལ།

དེ་བཞིན་ལུང་ཚན་གྱི་འཐེན་འཁྱེར་བྱེད་མི་རུང༌། ང་རང་ཚོ་རྒྱ་གར་ལུང་པར་སླེབས་པའི་ཉིན་ནས་ཆོལ་གསུམ་དབྱེར་མེད་ང་ཚོ་ཚང་མ་མཉམ་དུ་བསྡད་པ་དེ་རླབས་ཆེན་དང་གལ་ཆེན་པོ་རེད། རྒྱ་མིས་བོད་ནས་བོད་མི་རིགས་ལ་དབྱེ་བ་མང་དུ་ཕྱེ་ཡོད། དཔེར་ན། བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཟེར་བ་དང༌། ཟི་ཁྲོན་ཁོངས་ལ་བོད་རིགས་དུམ་བུ་གཅིག ཡུ་ནན་ཁོངས་ལ་བོད་རིགས་དུམ་བུ་གཅིག ཀན་སུའུ་ཁོངས་ལ་བོད་རིགས་དུམ་བུ་གཅིག མཚོ་སྔོན་ཁོངས་ལ་བོད་རིགས་དུམ་བུ་གཅིག་བཅས་དེ་ལྟ་བུའི་དུམ་བུ་མང་པོ་ཆེད་མངགས་བཟོས་ཡོད་པ་ཤིན་ཏུ་ཐབས་སྡུག་པོ་རེད།

ང་ཚོས་རྒྱ་གར་ནང་ལ་ལོ་ཉི་ཤུ་ཐམ་པ་འདིའི་རིང་ལ་བོད་ཆོལ་གསུམ་དབྱེར་མེད་ཀྱི་ཐོག་ནས་ལས་ཀ་བྱས་ཏེ་བསྡད་ཡོད། བཀའ་བློན་དང༌སྤྱི་འཐུས་སོགས་གང་དུ་ཡིན་ནའང་ཆོས་ལུགས་དང་ལུང་ཚན་དབྱེ་བ་མེད་པར་བལྟ་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་ཞིག་ཏུ་བརྩིས་ནས་ལག་ལེན་བསྟར་གྱི་ཡོད། རྒྱ་གར་ནང་ལ་ཡོད་པའི་བཙན་བྱོལ་བོད་མི་མང་ཉུང་ཐོག་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ན་ཕལ་ཆེར་སྟོད་ཁུལ་དང༌། དབུས་གཙང་ཁུལ་ནས་མི་མང་བ་ཡོད་ལས་ཆེ། ཡིན་ན་ཡང་ང་ཚོས་དེ་ལ་ཆ་མ་བཞག་པར་མ་འོངས་པའི་བོད་ཀྱི་བསམ་བློ་བཏང་ནས་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ཆ་སྙོམས་བྱེད་སྟངས་དེ་ལྟར་རེད།

ད་ཕན་རྒྱ་མིའི་འོག་ལ་སྡུག་བསྔལ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གཅིག་གྱུར་གྱིས་མྱངས་པ་རེད། རྒྱ་མིར་ངོ་རྒོལ་ཡང་ཆོལ་གསུམ་གཅིག་གྱུར་གྱི་ཐོག་ནས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། མ་འོངས་པར་ང་རང་ཚོའི་བདེན་པའི་བདེན་འབྲས་གསལ་ཏེ་སྐྱིད་པའི་ཉི་མ་ཤར་བའི་སྐབས་ལ་ཡང་ང་ཚོ་ཆོལ་གསུམ་གཅིག་གྱུར་ཐོག་གནས་ཐུབ་པ་ལོས་དགོས། འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ནང་ལ་ཆོལ་གསུམ་ཆབ་སྲིད་གཅིག་གྱུར་མིན་པའི་གནས་ཚུལ་བྱུང་ཡོད་ཀྱང་། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་བསམ་བློ་དང༌། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཤེས་རིག་ཐོག་ལ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་བསམ་ཚུལ་འདུ་ཤེས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་ནས་བསྡད་ཡོད། དཔེར་ན། གདན་ས་ཁག་གི་མཚོན་པས་རིས་སུ་མ་ཆད་པའི་དགོན་སྡེ་མང་པོ་ཡོད་ས་དབུས་གཙང་ཁུལ་ཡིན་ནའང་གྲྭ་རྒྱུན་མདོ་སྟོད་སྨད་གཉིས་ནས་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་དག་གི་ཐོག་ནས་ང་ཚོ་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གཅིག་གྱུར་གྱི་ཐོག་ལ་ཕྱིན་པ་རེད། གཅིག་གྱུར་གྱི་ཐོག་ནས་བོད་མི་རིགས་ལ་ཞབས་འདེགས་མང་པོ་བསྒྲུབས་ཡོད། ཆོལ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བ་འདིའི་འོག་ནས་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ངོ་བོ་མ་བརླག་པར་གནས་ཐུབ་པ་བྱུང་ཡོད།

བོད་ཁ་བྲལ་ནས་དུམ་བུ་མང་པོར་ཕྱིན་ན་ཧ་ཅང་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་རེད། དེས་བོད་མི་རིགས་སྤྱི་ལ་གནོད་ཀྱི་རེད། འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་ལ་ང་ཚོ་སྲིད་དོན་གྱི་ཐོག་ནས་ཆིག་བསྒྲིལ་མ་ཐུབ་ཀྱང༌། ཆོས་དང་ཤེས་རིག་གི་ཐོག་ནས་ནུས་པ་ཆེན་པོ་ཐོན་ཡོད། ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་སུའང་བོད་མི་ཚང་མ་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་གྱིས་ཐོག་ནས་རྒྱ་མིར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། མ་འོངས་པར་ཡང་ཆོས་དང་། ཤེས་རིག སྲིད་དོན་ཚང་མའི་ཐོག་ནས་གཅིག་སྒྲིལ་བྱ་རྒྱུ་དེ་ང་ཚོའི་རྩ་བའི་དམ་བཅའ་རེད། གནད་དོན་འདི་ལ་ཚང་མས་ཡིད་གཟབ་བྱེད་དགོས།

མ༽ མི་རིགས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་དང་། རིགས་གཅིག་རྐང་འཛིན།

འདི་ག་སུད་སིའི་ནང་ལ་དོན་གཅོད་ཡོད་པར་བརྟེན། འདི་ཁུལ་གནས་ཚུལ་གང་བྱུང་ཐད་ཀར་༸སྙན་ཞུ་ཡོང་གི་ཡོད་ལ། སྤྱིར་བཏང་གི་གནས་ཚུལ་ངོས་ནས་ཤེས་ཀྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་ད་རེས་ཉིན་ཤས་རིང་དངོས་སུ་སོ་སོ་མིག་གིས་མཐོང་བའི་གནས་ཚུལ་ལ། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ཚང་མ་ལྟོ་གོས་ཀྱི་མཐུན་རྐྱེན་ཡག་ཐག་ཆོད་རེད། དེའི་ཐོག་ལ་ལོ་རེ་ནས་ལོ་རེ་མི་འདྲ་བར་གཞོན་སྐྱེས་མང་པོ་འཚར་ལོངས་ཡོང་གི་ཡོད། གཞོན་སྐྱེས་ཚོ་བོད་དོན་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་ཡོང་མཁན། སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་ཐོག་ལ་སེམས་ཤུགས་དང༌། དམིགས་བསལ་གྱི་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པར་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང༌།

ད་དུང་ཡང་གཙོ་ཆེ་ཤོས་དཔལ་འབྱོར་ཡག་པོ་ཡོད་པའི་ལུང་པའི་ནང་ལ་དགོས་མེད་རྒྱས་སྤྲོས་སྟོར་རྐྱེན་མ་བྱས་པར་གསོག་འཇོག་བྱེད་དགོས། རྒྱ་གར་ནང་ལ་ཕ་མ་སྤུན་ཉེ་སོགས་ལ་རོགས་རམ་འདྲ་བྱས་ན་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད། གཞོན་སྐྱེས་ཚོས་ད་ལྟ་བར་དུ་སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོ་བྱས་པ་ཡག་པོ་འདུག ད་དུང་ཡང་ཁ་སང་གཞོན་ནུ་ཁ་ཤས་ཐུག་པའི་སྐབས་ལ་སྐད་ཆ་བྱུང་བ་བཞིན། བོད་པའི་སྐད་ཡིག་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས། བོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཤེས་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེའི་ཐོག་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོ་གཞོན་སྐྱེས་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་ཐུབ་མཁན་ཚོས་སློབ་སྦྱོང་ཐོག་ལ་ངེས་པར་དུ་དང་དོད་བྱེད་དགོས། སུད་སི་དང་འཇར་མན་གྱི་སྐད་ཡིག་ཤེས་པ་ཙམ་གྱིས་འགྲིག་གི་མ་རེད། སྐད་དེ་རྗོད་བྱེད་ཀྱི་ཚིག་ཡིན་པ་རེད། དེ་བརྒྱུད་ནས་བརྗོད་བྱའི་དོན་མང་པོ་ཞིག་ཤེས་དགོས་པས་ངེས་པར་དུ་མཐོ་རིམ་གྱི་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག

རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་ལ་ཤེས་ཡོན་གྱི་གནས་ཚད་གང་ལ་གང་འཚམ་ཡོད་ཅེས་སྤོབས་པ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟར། ཁྱེད་རང་ཚོར་གོ་སྐབས་ཡག་པོ་དང༌། དེ་ལྟ་བུའི་མཐུན་རྐྱེན་འཛོམས་ནས་ཡོད་སྟབས་ངེས་པར་དུ་མཐོ་རིམ་ཆེས་མཐོའི་སློབ་སྦྱོང་བྱས་ཏེ་ཕྱིན་ཆད་ཚན་རིག་དང༌། བཟོ་ལས། ཨེམ་རྗེ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་གཅིག་མཁས་པ་བྱེད་ཐུབ་པའི་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་རང་ཉིད་སྒེར་གྱི་ཐོག་ལའང་གཟི་བརྗིད་ཡིན་ལ། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་ཀྱང་རེད།

ཁ་སང་རྒྱ་གྲམ་དམར་པོའི་ཚོགས་པའི་ལས་བྱེད་པ་ཁ་ཤས་ཐུག་བྱུང༌། ཁོང་ཚོས་བོད་པའི་ཕྲུ་གུ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཡོད་པ་དང༌། བྱེད་ཐུབ་མཁན་ཚོས་སློབ་སྦྱོང་གང་ལ་གང་འཚམ་བྱུང་བ་དང་། དེ་ནས་སློབ་མཚམས་བཞག་སྟེ་བཟོ་གྲྭའི་ནང་ལ་ཕྱིན་ཏེ་དངུལ་གསོག་རྒྱུའི་འཕྲལ་སེལ་གྱི་དགོས་པ་ཆུང་ཆུང་གི་ལས་ཀ་བྱེད་པ་དེ་གྱོང་གུན་ཆེན་པོ་རེད། ཡག་པོ་མི་འདུག་ཅེས་དེ་ལྟར་ཤོད་ཀྱི་འདུག དེ་བདེན་པ་རེད། གང་ལྟར་རྒྱ་གྲམ་དམར་པོའི་ཚོགས་པའི་བསམ་འཆར་ཡོད་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་ང་རང་ཚོར་གོ་སྐབས་ཡག་པོ་དང༌། མཐུན་རྐྱེན་འཛོམས་ནས་ཡོད་པ་འདི་ངེས་པར་དུ་བེད་སྤྱོད་བྱས་ནས་ཕྱིན་ཆད་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་ནང་ལ་དེང་དུས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་ཚད་མཐོར་སོན་པ་དེ་ལྟར་གང་མང་ཐོན་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས།

གནད་དོན་དེ་ལ་ཕྲུ་གུ་སོ་སོས་ཀྱང་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་པ་དང༌། ཕ་མ་སྤུན་མཆེད་ཚོས་ཀྱང་འབོད་སྐུལ་བྱས། དེ་ཚོའི་ཐོག་ལ་དོན་གཅོད་ནས་ཀྱང་ཕར་ཚུར་ཐབས་ཤེས་འབོད་སྐུལ་ལམ་སྟོན་བྱེད་དགོས། ཡང་དེ་ལྟ་བུའི་ཐོག་ལ་འགྲོ་སོང་འདྲ་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ན་མི་མང་གི་བདེ་རྩའི་ཐོག་ལ་གཏོང་རྒྱུའི་སྤྱི་དངུལ་དང༌། དོན་གཅོད་ཀྱི་འགྲོ་སོང་ཐོག་ལ་གཏོང་རྒྱུའི་དམིགས་སྒོ་ཕྲན་བུ་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཐོག་ནས་ཕན་ཐོགས་བྱེད་ཐུབ་མིན་གོ་བསྡུར་བྱེད་པ་སོགས། གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་མཐོ་རིམ་གྱི་སློབ་སྦྱོང་ཐོན་པའི་རིག་གཅིག་མཁས་པ་གང་མང་ཐོན་ཐུབ་པའི་ངོས་ནས་རེ་བ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།

བར་ལམ་ང་རང་ཚོ་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་གྱིས་མཚོན་པས་དེ་ལྟ་བུའི་སྐབས་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོས་གདུག་རྩུབ་དང༌། མ་རབས་ཀྱི་རྣམ་པ་མེད་པ། ཡ་རབས་འཇམ་པོའི་རྣམ་འགྱུར་ཐོག་ནས་བོད་ཀྱི་བདེན་དོན་ཆེད་རྔམ་སྟོན་ཁྲོམ་སྐོར་བྱེད་སྟངས་དེ་རིགས་ཡག་པོ་བྱུང་འདུག དེ་དག་གི་ཐོག་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོ་མི་མང་གི་ཐོག་ནས་དང་བླངས་ཀྱི་ཞལ་འདེབས་བསྡུ་སྤྲོད་བྱས་པ་སོགས་ཁྱེད་རང་ཚོས་དམིགས་བསལ་གྱིས་ཁུར་བླངས་པ་དེར་དགའ་པོ་བྱུང༌། དུས་རྒྱུན་གཏན་ནས་རང་རང་སོ་སོས་བོད་དོན་སྐོར་དོ་སྣང་དང་། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཤེས་པ་བྱེད་དགོས། གོ་སྐབས་བྱུང་སྐབས་མདའ་འབེན་སར་འཁྱོལ་བའི་གཟི་བརྗིད་ལྡན་པའི་ཐོག་ནས་དྲིལ་བསྒྲགས་དང༌། འབོད་སྐུལ་བྱས་ན་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་འདུག དགའ་པོ་བྱུང༌། ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་ཞུ་གི་ཡོད།

ཙ༽ ནང་ཆོས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་དང་། ཤེས་བྱའི་འདུ་ཤེས།

དེ་ནས་འདིར་ཆོས་བྱེད་དགེ་འདུན་པ་ཁ་ཤས་ཤིག་ཡོད་པ་རེད། ཁྱེད་ཚོས་ད་ཕན་ཧུར་ཐག་གནང་བར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ད་དུང་ཡང་ང་རང་ཚོའི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་འདི་ངོམ་ཆོག་པ་དང༌། གཟི་བརྗིད་སྟོན་ཐུབ་ངེས་ཤིག་ཡོད་པས་ད་དུང་ཡང་ཧུར་ཐག་གནང་རོགས་གནང་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། འདིར་གནད་འགག་གང་ཡོད་ཟེར་ན། ཁ་སང་ཁ་ཉིན་ཞུས་པ་བཞིན། བོད་ནང་གི་བྱེད་སྟངས་དེ་ག་རང་བྱེད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡང་མེད། སྤྱིར་གདུལ་བྱའི་ཁམས་དང་མོས་པ་སྣ་ཚོགས་ཡིན།

ལྷག་དོན་འདི་ནས་ཚུར་ཤེས་བྱའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ནང་པའི་ཆོས་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་མཁན་མང་པོ་ཡོང་གི་རེད། ལོག་ལྟ་ཅན་གྱི་མི་དེ་ལྟར་ཡང་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། དེ་དག་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། ནང་པའི་ཆོས་འདི་དད་པ་ཡོད་མཁན་འབའ་ཞིག་ལ་ལྐོག་ཏུ་བསྟན་དགོས་པ་ཞིག་རྩ་བ་ནས་མ་རེད། ང་ཚོའི་ནང་པའི་ཆོས་འདི་བསྲེགས་བཏུབ་འཕེར་བ། སུ་ལ་ཡང་བཤད་ཆོག་པ་དང༌། བསྟན་ཆོག་པ་ཞིག་རེད། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་སྙིང་དོན་དེ་ང་ཚོས་བསྟན་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་འགྲོ་བ་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ཤེས་རིག་འདྲ་མིན་དང༌། ཡེ་ཤུ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ལུགས་འདྲ་མིན། ཆོས་གཏན་ནས་མེད་མཁན་ཚང་མར་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན། དཔེར་ན། མའོ་ཙེ་ཏུང་གིས་ཀྱང་རང་བདེ་དོན་གཉེར་གྱི་བློ་ཉུང་ཙམ་གྱིས། གཞན་བདེ་དོན་གཉེར་གྱི་བློ་མང་ཙམ་བྱེད་དགོས་ཟེར་གྱི་ཡོད། སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱི་ཁས་མ་བླངས་ཤིང་། ལས་རྒྱུ་འབྲས་ཁས་མི་ལེན་པའི་མི་ཡིན་ནའང་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྙིང་དོན་བསླབ་བྱ་དེ་ཀུན་ལ་མཁོ་བ་ཞིག་རེད། སྙིང་དོན་དེ་ང་ཚོས་དང་ལེན་བྱེད་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་རེད།

ཚ༽ རིས་མེད་ཀྱི་མཆོད་འབུལ་དང་། གསང་སྔགས་ཀྱི་ལྐོག་ཆོས།

དེ་མིན་ང་རང་ཚོས་འདོན་པ་བཏོན་པ་དང་། གཞན་ལ་འགྲེལ་བཤད་ཞིབ་ཕྲ་ཞིག་བྱེད་མ་ཐུབ་པ་དང་། མི་ཚོས་གནད་དོན་གང་ཡང་མགོ་མ་འཚོས་པར་མཐོང་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་བ་འདི་དག་ཡག་པོ་གང་ཡང་མི་འདུག སྔོན་མ་རྡོ་རྗེ་གདན་ལ་མཆོད་འབུལ་བྱེད་སྐབས། རྡོ་རྗེ་གདན་གྱི་དགེ་སློང་ཚོས་བླ་མ་མཆོད་པ་འདོན་གྱི་ཡོད་པ་འདྲ་ཆགས་པོ་ཞིག་རྩ་བ་ནས་མཐོང་མ་བྱུང༌། རྡོ་རྗེ་གདན་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་རྟེན་ཁྱད་པར་ཅན་དེའི་དྲུང་ལ་མཆོད་འབུལ་བྱེད་སྐབས་རིས་སུ་མ་ཆད་པའི་ནང་པ་མང་པོ། དཔེར་ན། ཐའི་ལན་ཌིའི་དགེ་སློང་དང༌། སིངྒ་ལའི་དགེ་སློང་སོགས་འདུས་ཡོང་གི་ཡོད། གཞན་ཡང་ནང་པ་མིན་པའི་ཧིན་དཱུ་ཡང་མང་པོ་ཞིག་འདུས་ཡོང་གི་ཡོད། བོད་པའི་ནང་ནས་མཆོད་འབུལ་བྱེད་སྐབས་འདུལ་བ་ནས་བཀག་པའི་ཤ་དང་ཆང་བསྒྲིགས་ཤིང་། དེའི་ཐོག་ཏུ་དུང་དང་རྒྱ་གླིང་བཏང་སྟེ་འདྲ་མིན་བྱེད་སྐབས་ཁྱད་མཚར་པོ་ཞིག་ཆགས་པ་རེད།

སྔགས་ཀྱི་སྐབས་སུ་ཤ་ལྔ་དང༌། བདུད་རྩི་ལྔ་སྦྱངས་རྟོགས་སྦར་གསུམ་བྱེད་པའི་ཉམས་ལེན་ཁྱད་པར་བ་བཤད་པ་ལས། ལས་དང་པོ་བས་གང་བྱུང་བྱེད་རྒྱུ་ཞིག་བཤད་མེད། འདི་དག་ལ་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་འགྲིག་གི་ཡོད་ན། དཔལ་མགོན་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་ཡོང་གྲགས་བྱས་ནས་གསང་སྔགས་གནང་དགོས་ཚོད་ཡིན་ནའང་དེ་ལྟར་གནང་མེད། གདུལ་བྱ་ཕ་རོལ་པོ་མང་ཚོགས་ཀྱི་བློ་ལ་འཇུག་པོ་ཞིག་མ་བྱུང་ན་ཕན་ཐོགས་མེད་པར་བརྟེན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསང་སྔགས་མཁྱེན་ཏེ་གསང་སྔགས་ཀྱི་ལམ་བསྟན་ཡོད་ཀྱང༌། གདུལ་བྱ་ཡོངས་གྲགས་ཀྱི་ངོ་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་གཞུང་ནས་བསྟན་པའི་དགེ་སློང་ནང་བཞིན་བྱས་ནས་བཞུགས་ཀྱི་ཡོད། བོད་ནང་གི་བཟང་པོ་གཡམ་རྒྱུགས་ཀྱི་གོམས་གཤིས་འདི་དག་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་དགོས།

རྡོ་རྗེ་གདན་ལ་མཆོད་འབུལ་བྱེད་སྟངས་དེ་བསྟན་འགྱུར་ནང་ལ་ཡོད་པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བསྟོད་པ་དང་། ཡན་ལག་བདུན་པའི་གསོལ་འདེབས་དང་བཅས་པ་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་མཛད་པའི་ཁྱད་པར་འཕགས་བསྟོད་ལ་སོགས་པ་དེ་རིགས་ཚིག་བཟང་པོ། དོན་བཟང་པོ། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པ་ཚང་མས་གཅིག་གྱུར་ལ་བཏོན་ཆོག་པ་དབྱིན་ཇི་དང༌། ཧིན་དཱུ་ལ་སོགས་པ་སྐད་ཡིག་འདྲ་མིན་སུམ་ཅུ་བཞི་བཅུའི་ནང་ལ་བསྒྱུར་ནས་བཏོན་པ་ཡིན་ནའང་ཐམས་ཅད་ལ་རྩོད་པ་མེད། ཐམས་ཅད་ཀྱི་དད་པ་དག་སྣང་འཕེལ་བའི་རྒྱུར་འགྲོ་མཁན་འདི་རིགས་བཏོན་ནའང་གཟི་བརྗིད་ཆེན་པོ་འདུག དངོས་གནས་ཧ་ལས་པའི་ཡག་པོ་འདུག

གསང་སྔགས་ལྐོག་ཆོས་རེད། ལྐོག་ཆོས་དེ་ཡོངས་གྲགས་བྱས་ན་དགེ་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད་དམ། སྐྱོན་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད་བཤད་ཁག་པོ་རེད། མགོ་མ་འཚོས་པ་ཞིག་གིས་གཅིག་བྱེད་ཀྱིན་བསྡད་ན་མཆོད་འབུལ་ལ་བལྟས་ནས་སྡོད་མཁན་ཚོས་མཆོད་འབུལ་ཞིག་གནང་སོང༌། གང་ཞིག་ཡིན་ནམ་ཤེས་མ་སོང་བསམ་པ་ཞིག་བྱུང་ན་བྱབ་གང་ཡང་མི་འདུག མཐོང་རྒྱུ་གང་ཞིག་མཐོང་ཡོད་དམ་ཟེར་ན། ཤ་ཆང་བསྒྲིགས་པ་དེ་མཐོང་ཡོད། བོད་པའི་གྲྭ་པ་ཚོས་འཚེ་བ་མེད་པའི་ནང་པའི་ཆོས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཟེར་ཡང༌། ཤ་ཟ་གི་འདུག་ཅེས་བསྙད་སྨོད་བྱེད་ཡུལ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་ཡོད། དེ་ལ་རྒྱུ་མཚན་མང་པོ་ཤོད་རྒྱུ་ཡོད་ཀྱང༌། རྒྱུ་མཚན་དེ་དག་མ་བཤད་གོང་མི་ལ་རྣམ་རྟོག་སྐྱེས་ཟོན་སྟབས་ཁྱད་མཚར་ཞིག་མཐོང་གི་ཡོད། དེ་ཁྱེད་རང་ཚོར་ངས་འཕྲོས་བཤད་ལྟ་བུར་ཞུས་པ་ཡིན། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཆོས་བྱེད་རྣམ་པ་ཚོས་དགོངས་པ་བཞེས། རྡོ་རྗེ་གདན་ལ་མཆོད་འབུལ་བྱེད་དུས་འདོན་རྒྱུའི་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་དཔེ་ཆ་ཞིག་ཡོད། དེ་ད་རེས་འཁྱེར་མི་འདུག མཇུག་ལ་ཚུར་བཏང་ཐུབ་ན་ཁྱེད་རང་ཚོས་གཟིགས་ཏེ་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་མཆོད་འབུལ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཚོའི་ཐོག་ནས་བྱས་ན་ཡག་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག

ཛ༽ ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་བྱེད་སྒོ་དང་། རྒྱུན་མཐུད་ཀྱི་སེམས་ཤུགས།

སྔ་ལོ་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་གྱི་བཀའ་ཤག་གི་གསུང་བཤད་ནང་གསལ་བ་ལྟར། ང་ཚོའི་ཆོས་ཚོགས་ཁག་གི་ལས་འགན་གཙོ་བོ་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཡིན་ན་ཡང༌། ང་རང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་བོད་ཀྱི་སྲིད་དོན་གྱི་ཐོག་ཏུ་རྒྱུན་དུ་དོ་སྣང་ཡོད་པ་དང༌། གོ་སྐབས་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་བྱུང་ན་བོད་ཀྱི་དངོས་ཡོད་བདེན་པའི་གནས་ཚུལ་གང་ཡོད་པ་རྣམས་གསལ་བཤད་གནང་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ཡག་པོ་རེད། ཁྱེད་རང་ཚོའི་ཆོས་ཚོགས་ཁག་ལ་མི་འདྲ་མིན་ཐུག་འཕྲད་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའི་ཐོག་ནས་དྲི་བ་འདྲ་མིན་ཡོང་རྒྱུར། གསལ་བཤད་ལན་འདེབས་བྱེད་བདེ་ཡོད་ན། ལམ་སེང་གསལ་བཤད་བྱེད་དགོས། ཡང༌། རྩོད་པ་དོགས་འདྲི་ཡ་མཚན་ཆེན་པོ་དེ་ལྟར་དང༌། ཁྱད་མཚར་པོ་དེ་ལྟར་བྱུང་ན་དེ་དག་བརྗེད་ཐོ་ཟིན་བྲིས་བརྒྱབ། ནང་ཁུལ་ཕན་ཚུན་དུས་དུས་ལ་གོ་བསྡུར་ཡོང་སྐབས་དེ་དག་ལ་གོ་བསྡུར་བྱེད་དགོས། ལྷག་པར་རྒྱ་གར་ནང་ལའང་བཏང་སྟེ་འདི་དང་འདི་ལྟ་བུའི་རྩོད་པ་དང་དོགས་འདྲི་ཡོང་གི་འདུག ལན་འདེབས་གསལ་བཤད་བྱེད་ཕྱོགས་གང་ལེགས་ཞེས་བཏང་ན་ང་ཚོ་ནང་ཁུལ་གོ་བསྡུར་བྱེད་རྒྱུ་དང༌། དེ་ཚོའི་གྲས་གནས་ཚུལ་མང་ཙམ་ཤེས་རྟོགས་ཡོང་བར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་གི་རེད། དེ་ལྟར་དྲན་བྱུང༌། གཞན་ཞུ་རྒྱུ་མེད།

ད་ལྟ་ང་ཚོ་དུས་ཚོད་གཉན་འཕྲང་ཞིག་གི་སྒང་ལ་སླེབས་ཡོད། ད་ལྟ་ཕན་ལ་ང་ཚོའི་གནས་སྟངས་འདིའི་ཐོག་ནས་རྒྱ་མིར་བཟོད་མི་བདེ་བ་ཞིག་ཆགས་ནས་རྒྱ་མིས་ང་ཚོར་འབྲེལ་བ་དང་ཐབས་ཤེས་བྱེད་པའི་དུས་སྐབས་ཤིག་ཏུ་སླེབས་ཡོད། ང་ཚོས་ད་ལྟ་ཕན་ལ་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་དང༌། རྒྱབ་མདུན་ངོ་ལྐོག་མེད་པ། དྲང་པོས་གཞུངས་བསྲངས་ནས་བདེན་དོན་འཐབ་རྩོད་བྱས་པ་ལྟར་ད་དུང་ཡང་མུ་མཐུད་ནས་བྱས་ཏེ་ཤུགས་བསྐྱེད་ཐུབ་ན། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་བདེན་མཐའ་མྱུར་དུ་གསལ་བ་ཞིག་དང༌། འབྲས་བུ་བཟང་པོ་ཞིག་ཡོང་བའི་རེ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད་པས། ཚང་མས་ཧུར་ཐག་འབད་ཐག་བྱེད་རོགས་ཞེས་ཟེར་རྒྱུ་ཡིན།

ཚང་མར་ངས་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཡོད། ཚང་མ་སེམས་སྐྱིད་པོ་བྱས་ནས་སྡོད། ཚང་མས་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་མ་བརྗེད་པ་དང༌། སེམས་བཟང་པོ་བྱས། གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་འཆམ་པོ་བྱས། ངའི་ངོས་ནས་ཁྱེད་རང་ཚོར་རྟག་ཏུ་སྨོན་ལམ་རྒྱག་རྒྱུ་སོགས་ལོས་བྱས། ད་རེས་ང་སུད་ཛ་ལན་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོ་མི་མང་གི་ཐོག་ནས་མགྲོན་འབོད་བྱས་ཏེ་འགྲོ་སོང་འདི་དག་བཏང་བ་རེད། ང་རང་ཡང་དེའི་ཞོར་ལ་བརྟག་དཔྱད་སྨན་བཅོས་བྱས་ཏེ་ཡག་པོ་བྱུང༌། མི་མང་ལ་བརྡབ་གསིག་ཆགས་སོང་བསམས་ནས་ངའི་སེམས་ནང་འཚེར་ཤུར་ཤུར་ཡོང་གི་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱས་པར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།། །།

པར་བྱང་སྨོན་ཚིག

རྣམ་གྲོལ་ཞི་བའི་རྒྱ་མཚོར་རོ་གཅིག་ཏུ། །

གཞོལ་བའི་མཐའ་ཡས་ཆོས་ཚུལ་དལ་འབབ་ཀླུང༌། །

ཚིག་གི་གཟེགས་མ་རེས་ཀྱང་དུག་གསུམ་གྱི། །

དྲི་མ་ཡོངས་འཁྲུད་ལེགས་བཤད་བདུད་རྩི་འདི། །

དཔར་དུ་བསྐྲུན་པའི་རྣམ་དཀར་ཕུང་པོའི་མཐུས། །

ཡང་དག་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་མོ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ། །

གདངས་ཏེ་རྒྱུད་ལྔའི་འགྲོ་བ་མ་ལུས་པ། །

ངེས་ལེགས་ནོར་བུའི་མཛོད་ལ་དབང་འབྱོར་ཤོག །

ཅེས་པ་འདི་ཡང་དེང་དུས་ཡིད་སྲུབས་ཀྱིས་རྒྱུད་བརླམས་པའི་ཀླ་ཀློའི་སྡིག་སྤྱོད་མི་བཟད་པས་གངས་ལྗོངས་ཆོས་ལྡན་གྱི་ཞིང་དུ་ཐུབ་པའི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་ཉིན་མོའི་སྣང་བ་ལྟར་འབར་བ་དེ་ནི་མིང་གི་ལྷག་མ་ཙམ་དུ་ཉམས་ཉེས་པར་བྱས། ཕྱོགས་དང་ཕྱོགས་ན་རྡུལ་ཕྲན་མཚོན་ཆ་སོགས་གདུག་པའི་གནོད་འཚེ་གྱ་གྱུའི་སྦྱོར་བ་ནི་ཉིན་རེ་བཞིན་དུ་དར་བ་སོགས་སྒོ་ཀུན་ནས་ལྔ་བདོའི་རྒུད་ཚོགས་མཚོ་ལྟར་བརྡོལ་བ་འདི་དག་ལྷག་མེད་དུ་ཞི་ཞིང༌། བྱང་ཕྱོགས་བོད་ཁ་བ་ཅན་དུ་བསྟན་པའི་མེ་རོ་སླར་ཡང་སྔར་བཞིན་གསོས་ཏེ་རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ལྗོངས་འདིར་ཡང་ཐུབ་པའི་བཞེད་དགོངས་དྲི་མ་མེད་པ་དར་རྒྱས་སུ་འཕེལ་བ་དང༌། འཛམ་གླིང་ཡངས་པའི་ཁྱོན་ལ་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་སྟོན། རྣམ་འདྲེན་ཤཱཀྱ་སེངྒེའི་རིང་ལུགས་སྒོ་ཀུན་ནས་རྒྱས་པ་སོགས་འཕྲལ་ཡུན་ལེགས་ཚོགས་དུ་མའི་ཆེད་དུ་དམིགས། ནང་བསྟན་གྲུབ་མཐའ་རིས་མེད་ཀྱི་གསུང་རབ་དཔར་དུ་བསྐྲུན་དང་བསྐྲུན་འགྱུར་གང་ལའང་སྦྱར་ཆོག་པའི་དགེ་བསྔོའི་སྨོན་ཚིག་ཏུ་ཤཱཀྱའི་དགེ་སློང་ཆོས་སྨྲ་བ་ངག་དབང་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོས་སྦྱར་བའོ། །དགེའོ།། །།